Η τεχνητή νοημοσύνη «σκοτώνει» το διαδίκτυο, αν τουλάχιστον επιβεβαιωθούν οι φόβοι και οι ανησυχίες κορυφαίων στελεχών μεγάλων εταιρειών που ελέγχουν μέσα ενημέρωσης.
Στην αρχή του περασμένου έτους, ο Matthew Prince άρχισε να δέχεται ανήσυχες κλήσεις από διευθυντικά στελέχη μεγάλων μέσων ενημέρωσης. Του έλεγαν πως αντιμετωπίζουν μια σοβαρή νέα απειλή στο διαδίκτυο.
Ο Prince, του οποίου η εταιρεία Cloudflare παρέχει υποδομές ασφάλειας περίπου στο ένα πέμπτο του παγκόσμιου ιστού, ρώτησε: «Τι συμβαίνει, είναι οι Βορειοκορεάτες;». «Όχι», του απάντησαν, «είναι η τεχνητή νοημοσύνη».
Τα διευθυντικά στελέχη είχαν εντοπίσει τα πρώτα σημάδια μιας τάσης που έκτοτε έχει γίνει ξεκάθαρη: η τεχνητή νοημοσύνη αλλάζει τον τρόπο που οι άνθρωποι πλοηγούνται στο διαδίκτυο. Οι χρήστες υποβάλλουν τα ερωτήματά τους σε chatbots αντί για παραδοσιακές μηχανές αναζήτησης και πλέον λαμβάνουν απαντήσεις αντί να μεταφέρονται σε συνδέσμους. Το αποτέλεσμα είναι πως οι εκδότες περιεχομένου - από ειδησεογραφικά πρακτορεία και διαδικτυακά φόρουμ, μέχρι ιστότοπους όπως η Wikipedia - βλέπουν ανησυχητική πτώση στην επισκεψιμότητά τους.
Καθώς η τεχνητή νοημοσύνη αλλάζει τον τρόπο περιήγησης στο διαδίκτυο, μεταβάλει και την οικονομικά δεδομένα. Η ανθρώπινη επισκεψιμότητα συνδέονταν παραδοσιακά με την διαδικτυακή διαφήμιση – τώρα αυτή η επισκεψιμότητα μειώνεται. Οι εκδότες περιεχομένου αναζητούν επειγόντως νέους τρόπους να υποχρεώσουν τις εταιρείες τεχνητής νοημοσύνης να τους πληρώνουν για τη χρήση των πληροφοριών τους. Αν δεν τα καταφέρουν, το ανοιχτό διαδίκτυο ίσως εξελιχθεί σε κάτι εντελώς διαφορετικό.
Τεχνητή νοημοσύνη: Πώς η εμφάνιση του ChatGPT άλλαξε ριζικά τον τρόπο αναζήτησης πληροφοριών
Η εμφάνιση του ChatGPT στα τέλη του 2022 άλλαξε ριζικά τον τρόπο αναζήτησης πληροφοριών. Η OpenAI, δημιουργός του chatbot, αναφέρει πως το χρησιμοποιούν περίπου 800 εκατομμύρια άνθρωποι. Το ChatGPT είναι η πιο δημοφιλής εφαρμογή στο App Store του iPhone. Η Apple ανακοίνωσε ότι, για πρώτη φορά τον Απρίλιο, μειώθηκαν οι παραδοσιακές αναζητήσεις στον browser της Safari, καθώς οι άνθρωποι προτιμούν πλέον να ρωτούν απευθείας την τεχνητή νοημοσύνη. Σύντομα μάλιστα, η OpenAI αναμένεται να λανσάρει και δικό της browser.
Καθώς η OpenAI και άλλες σχετικές εταιρείες αναπτύσσονται ραγδαία, η Google —που κατέχει περίπου το 90% της αμερικανικής αγοράς συμβατικής αναζήτησης— ενέταξε στοιχεία τεχνητής νοημοσύνης και στη δική της μηχανή αναζήτησης. Πέρσι, άρχισε να εμφανίζει σε κάποιες αναζητήσεις συνοπτικές απαντήσεις που παράγονται από ΑΙ, οι οποίες πλέον είναι διαδεδομένες σε όλες σχεδόν τις αναζητήσεις. Τον Μάιο, παρουσίασε το “AI mode”, μια εκδοχή της μηχανής ως chatbot. Πλέον διαφημίζει ότι χάρη στην τεχνητή νοημοσύνη, ο χρήστης μπορεί να «αφήσει τη Google να κάνει το 'googling' για λογαριασμό του».
Καθώς όμως η Google αναλαμβάνει πλέον το “googling”, οι άνθρωποι σταματούν να επισκέπτονται τους ιστότοπους από τους οποίους αντλούνται οι απαντήσεις. Σύμφωνα με τη Similarweb, που καταγράφει την επισκεψιμότητα σε πάνω από 100 εκατομμύρια domains, η παγκόσμια επισκεψιμότητα αναζητήσεων (από ανθρώπους) μειώθηκε κατά περίπου 15% σε διάστημα ενός έτους μέχρι τον Ιούνιο. Αν και κάποιες κατηγορίες, όπως τα ιστολόγια για τα χόμπι, αντέχουν, άλλοι τομείς πλήττονται έντονα. Οι πιο πληγείσες κατηγορίες είναι αυτές που συνήθως απαντούσαν σε ερωτήματα αναζήτησης: οι επιστημονικοί και εκπαιδευτικοί ιστότοποι έχασαν το 10% των επισκεπτών τους, ενώ οι ιστότοποι υγείας το 31%.
Για εταιρείες που ζουν από τη διαφήμιση ή τις συνδρομές, αυτό σημαίνει απώλεια εσόδων. «Είχαμε για χρόνια πολύ θετική σχέση με τη Google. Έσπασαν όμως τη συμφωνία», λέει ο Neil Vogel, επικεφαλής της Dotdash Meredith (που κατέχει τίτλους όπως το People και το Food & Wine). Πριν τρία χρόνια, πάνω από το 60% της επισκεψιμότητας στα sites του ομίλου προερχόταν από τη Google, τώρα είναι στο 30%. «Κλέβουν το περιεχόμενό μας για να ανταγωνιστούν εμάς τους ίδιους», λέει ο Vogel. Η Google υποστηρίζει πως η χρήση περιεχομένου είναι δίκαιη. Όμως, από τότε που ξεκίνησαν τα AI overviews, το ποσοστό των ειδησεογραφικών αναζητήσεων που δεν οδηγούν σε επίσκεψη σε site ανέβηκε από το 56% στο 69%, σύμφωνα με την Similarweb.
Μπροστά στον κίνδυνο απώλειας επισκεψιμότητας και εσόδων, πολλοί μεγάλοι παραγωγοί περιεχομένου έχουν πλέον διαπραγματευτεί συμφωνίες παραχώρησης άδειας με εταιρείες τεχνητής νοημοσύνης, δίνοντας μάχες ακόμη και νομικές — μια στρατηγική που ονομάστηκε «wooing and suing». Η News Corp (ιδιοκτήτης των Wall Street Journal και New York Post) έκλεισε συμφωνία με την OpenAI, ενώ δύο θυγατρικές της έχουν μηνύσει την Perplexity, άλλη μια μηχανή απαντήσεων ΑΙ. Οι New York Times επίσης έκλεισαν συμφωνία με την Amazon ενώ ταυτόχρονα μηνύουν την OpenAI.
Τεχνητή νοημοσύνη: Συμφωνίες και δικαστικές διαμάχες
Έτσι λοιπόν, οι εκδότες περιεχομένου προσπαθούν να εξασφαλίσουν αμοιβές από τις εταιρείες AI μέσω συμφωνιών ή δικαστικής οδού ― αλλά η σχετική νομοθεσία ευνοεί συχνά τις εταιρείες τεχνητής νοημοσύνης ως προς τη χρήση περιεχομένου για εκπαίδευση μοντέλων (fair use). Ελάχιστες προσπάθειες, όπως η συμφωνία του Reddit με τη Google, απέφεραν αξιόλογο ετήσιο ποσό, χωρίς όμως να αντισταθμίσουν τις απώλειες επισκεψιμότητας ή τζίρου.
Η πλειοψηφία των sites είναι πολύ μικρά για να διαπραγματευτούν αμοιβές ή να πάνε σε αγωγές. Υπάρχουν πρωτοβουλίες, όπως της Cloudflare («pay as you crawl») και της Tollbit (paywall για bots), που επιδιώκουν να επιβάλουν τέλη πρόσβασης στα AI bots. Άλλο μοντέλο επιχειρεί να μοιράζει διαφημιστικά έσοδα από απαντήσεις που βασίζονται σε συλλογή πληροφοριών από τρίτους.
Παράλληλα, οι παραγωγοί περιεχομένου επανεξετάζουν και οι ίδιοι τα μοντέλα τους. «Το μέλλον του ίντερνετ δεν είναι πια μόνο στην επισκεψιμότητα», λέει ο Chandrasekar του Stack Overflow, που ενίσχυσε τα εταιρικά συνδρομητικά πακέτα της πλατφόρμας. Οι ειδησεογραφικοί οργανισμοί ετοιμάζουν στρατηγικές “Google zero” (μηδενικής εξάρτησης από Google), προωθώντας newsletters, εφαρμογές, μεταφέροντας το περιεχόμενο πίσω από συνδρομές ή σε live events. Η Dotdash Meredith διαπιστώνει συνολική αύξηση της κίνησης, παρά τη μείωση των παραπομπών από τη Google. Ήχος και βίντεο, επίσης, είναι νομικά και τεχνικά πιο δύσκολο να χρησιμοποιηθούν από τις μηχανές ΑΙ σε σύγκριση με το κείμενο . Δεν είναι τυχαίο ότι το site στο οποίο τα bots αναζήτησης παραπέμπουν πιο συχνά είναι μακράν το YouTube.
Δεν πιστεύουν όλοι ότι το διαδίκτυο μαραζώνει — αντίθετα, βρίσκεται σε «μια εξαιρετικά επεκτατική φάση», υποστηρίζει ο Robby Stein της Google. Καθώς η ΑΙ διευκολύνει τη δημιουργία περιεχομένου, τα sites αυξήθηκαν κατά 45% τα τελευταία δύο χρόνια. Οι AI-αναζητήσεις επιτρέπουν νέες ερωτήσεις, όπως να φωτογραφίσει κανείς τη βιβλιοθήκη του και να ζητήσει προτάσεις αναγνωσμάτων, κάτι που θα μπορούσε να αυξήσει την κίνηση. Με τα AI bots, περισσότερα sites «διαβάζονται» από ποτέ — έστω κι όχι από ανθρώπινα μάτια· μια μηχανή μπορεί να σαρώσει εκατοντάδες σελίδες για να συνθέσει μια απάντηση, αξιοποιώντας περισσότερο εύρος πηγών από τον μέσο χρήστη.
Τεχνητή νοημοσύνη: Πιθανοί λόγοι για τη μείωση του traffic
Όσο για το αν η Google ευθύνεται για την μείωση της επισκεψιμότητας, ο Stein λέει πως η εταιρεία δεν έχει διαπιστώσει μεγάλη πτώση στα outbound clicks. Υπάρχουν και άλλοι πιθανοί λόγοι για τη μείωση του traffic: ίσως οι χρήστες ασχολούνται περισσότερο με τα social media ή ακούν podcasts.
Η «νεκρολογία του διαδικτύου» έχει γραφτεί και στο παρελθόν — με αφορμή τότε τα social media ή τις εφαρμογές — χωρίς να επαληθευτεί. Όμως η τεχνητή νοημοσύνη ίσως συνιστά πραγματικά τη σοβαρότερη απειλή μέχρι τώρα. Αν το διαδίκτυο θέλει να διατηρήσει την τρέχουσα μορφή του, τα sites θα πρέπει να βρουν νέους τρόπους να πληρώνονται. «Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι ο κόσμος προτιμά την ΑΙ-αναζήτηση», λέει ο Gross. «Κι αν θέλουμε να επιβιώσει το διαδίκτυο, να επιβιώσει η δημοκρατία και οι δημιουργοί, η τεχνητή νοημοσύνη πρέπει να μοιράζεται τα έσοδα με όσους παράγουν περιεχόμενο».
Με πληροφορίες από The Economist
