Η χρήση της θανατικής ποινής παγκοσμίως αυξάνεται με «ανησυχητικό ρυθμό», προειδοποίησε σήμερα ο Ύπατος Αρμοστής του ΟΗΕ για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα, Φόλκερ Τουρκ, εκφράζοντας ανησυχία για την κατάσταση στο Ιράν, τη Σαουδική Αραβία και τις Ηνωμένες Πολιτείες, μεταξύ άλλων χωρών.
Ο Τουρκ τόνισε ότι η θανατική ποινή μπορεί να οδηγήσει στην εκτέλεση αθώων ανθρώπων.
Ανησυχία προκαλεί η αύξηση της εφαρμογής της θανατικής ποινής
«Το Γραφείο μου παρακολούθησε μια ανησυχητική αύξηση στη χρήση της θανατικής ποινής το 2025, ειδικά για αδικήματα που δεν πληρούν το όριο των «πιο σοβαρών εγκλημάτων» που απαιτείται από το διεθνές δίκαιο, τη συνεχιζόμενη εκτέλεση ατόμων που έχουν καταδικαστεί για εγκλήματα που διέπραξαν ως παιδιά, καθώς και τη συνεχιζόμενη μυστικότητα γύρω από τις εκτελέσεις», δήλωσε ο Τουρκ.
Η παγκόσμια αύξηση οφείλεται ιδίως στον αυξανόμενο αριθμό εκτελέσεων για αδικήματα που σχετίζονται με ναρκωτικά και δεν περιλαμβάνουν σκόπιμη δολοφονία. «Αυτό δεν είναι μόνο ασυμβίβαστο με το διεθνές δίκαιο, αλλά και αναποτελεσματικό στην αποτροπή του εγκλήματος», δήλωσε ο ίδιος.
Στο Ιράν, τουλάχιστον 1.500 άτομα εκτελέστηκαν το 2025, με τουλάχιστον το 47% να σχετίζεται με εγκλήματα που αφορούν ναρκωτικά. «Η κλίμακα και ο ρυθμός των εκτελέσεων υποδηλώνουν μια συστηματική χρήση της θανατικής ποινής ως εργαλείου εκφοβισμού από το κράτος, με δυσανάλογο αντίκτυπο στις εθνοτικές μειονότητες και τους μετανάστες», δήλωσε ο Ύπατος Αρμοστής.
Στη Σαουδική Αραβία, τουλάχιστον 356 άτομα εκτελέστηκαν το 2025, ξεπερνώντας το προηγούμενο ρεκόρ που είχε καταγραφεί το 2024. Το 78% αυτών αφορούσε αδικήματα που σχετίζονταν με ναρκωτικά, μετά την επανέναρξη των εκτελέσεων τέτοιου είδους στα τέλη του 2022. «Τουλάχιστον δύο από τους εκτελεσθέντες στη Σαουδική Αραβία καταδικάστηκαν για εγκλήματα που διέπραξαν ως παιδιά, γεγονός που εγείρει σοβαρά ερωτήματα όσον αφορά τα δικαιώματα των παιδιών ειδικότερα», δήλωσε ο Τουρκ.
Στις Ηνωμένες Πολιτείες, το 2025 εκτελέστηκαν 47 θανατικές ποινές – ο υψηλότερος αριθμός τα τελευταία 16 χρόνια. Η χρήση της θανατικής ποινής με ασφυξία από αέρια, που εισήχθη για πρώτη φορά στις ΗΠΑ το 2024, επεκτάθηκε, προκαλώντας σοβαρές ανησυχίες για βασανιστήρια ή σκληρή τιμωρία.
Και ο κατάλογος του «μαύρου» απολογισμού συνεχίζεται σε άλλες περιοχές παγκοσμίως, προκαλώντας ανησυχία.
«Η θανατική ποινή δεν αποτελεί αποτελεσματικό μέσο καταπολέμησης του εγκλήματος και μπορεί να οδηγήσει στην εκτέλεση αθώων ανθρώπων», δήλωσε ο Τουρκ. «Στην πράξη, η θανατική ποινή συχνά εφαρμόζεται κατά τρόπο αυθαίρετο, παραβιάζοντας τις θεμελιώδεις αρχές της ισότητας ενώπιον του νόμου».
Ο Ύπατος Αρμοστής επανέλαβε την έκκλησή του προς όλα τα κράτη που διατηρούν τη θανατική ποινή να θεσπίσουν άμεση αναστολή των εκτελέσεων, να μετατρέψουν όλες τις υπάρχουσες θανατικές ποινές και να προχωρήσουν προς την πλήρη κατάργησή της.
