Παρακαλούμε απενεργοποιήστε το Adblocker για να έχετε πλήρη πρόσβαση στο περιεχόμενο και τις υπηρεσίες μας. Δείτε πώς.
Βρήκατε κάποιο λάθος ή παράλειψη;     Επικοινωνήστε μαζί μας  »
ΜΕΤΑΒΑΣΗ ΣΤΗΝ ΕΚΔΟΣΗ ΓΙΑ ΚΙΝΗΤΑ
 

Ντέιβιντ Ατένμπορο: «Έχουμε εξελιχθεί σε επιδημία για τον πλανήτη»

Είναι πασίγνωστος στους λάτρεις των ντοκιμαντέρ άγριας ζωής, όντας ο πρώτος διδάξας στο είδος. Ο υπερήλικας πλέον, αλλά με ζωντάνια εφήβου Βρετανός φυσιοδίφης, αφηγητής, κινηματογραφιστής και συγγραφέας παραμένει στο προσκήνιο όχι μόνο για τις νέες, πιο «στρατευμένες» σειρές του αλλά και για τις περιβαλλοντικές του πρωτοβουλίες και δράσεις.
Προτιμούσε να παρουσιάζει τα θαύματα του φυσικού κόσμου ως έχουν, αποφεύγοντας να ανακατέψει σε αυτά το ανθρώπινο στοιχείο.

«Αν τα εγγόνια μου με κοιτάξουν κατάματα και μου πουν "ήταν γνωστό ότι τόσα είδη ζώων εξαφανίζονταν και συ δεν έκανες τίποτα, δεν είπες τίποτα", ε, τότε θα φταίω. Δεν ξέρω όμως τι άλλο θα μπορούσα πια να κάνω» εξομολογούνταν πρόσφατα ο 92χρονος, πλέον, φυσιοδίφης Ντέιβιντ Ατένμπορο που έχει σκηνοθετήσει μερικά από τα ωραιότερα ντοκιμαντέρ για την άγρια ζωή εδώ και μισό αιώνα – σίγουρα έχεις παρακολουθήσει, έστω τυχαία, κάποιο επεισόδιο, ανεξαρτήτως ηλικίας!

 

Η αλήθεια είναι ότι είχε κατηγορηθεί στο παρελθόν ότι οι κινηματογραφικές δουλειές του (όπως και οι αντίστοιχες συγγραφικές) είναι μεν ερευνητικά, καλλιτεχνικά και αφηγηματικά άψογες, πουθενά όμως σε αυτές δεν διαφαινόταν πόσο το φυσικό περιβάλλον και τα οικοσυστήματα του πλανήτη απειλούνται από τον ανεξέλεγκτο ανθρώπινο επεκτατισμό και την αδηφάγα αλόγιστη ανάπτυξη που τον συνοδεύει. Προτιμούσε, έλεγε, να παρουσιάζει τα θαύματα του φυσικού κόσμου ως έχουν, αποφεύγοντας να ανακατέψει σε αυτά το ανθρώπινο στοιχείο. Κάποιοι ισχυρίστηκαν ότι είχε «άνωθεν» περιορισμούς, ο ίδιος πάλι παραδέχεται ότι η οικολογική κρίση δεν ήταν τόσο δημοφιλές θέμα παλιότερα εφόσον ο μέσος άνθρωπος δεν είχε συνειδητοποιήσει πόσο άμεσα τον αφορούσε.

 

O Aτένμπορο το 1958.
O Aτένμπορο το 1958.

 

Οι άνθρωποι καταντήσαμε να είμαστε ο Νο1 κίνδυνος για τη Γη. Η κατάρρευση του πολιτισμού είναι προ των πυλών. Ωστόσο, υπάρχει ακόμη λίγος χρόνος να συμμαζέψουμε το χάος που έχουμε δημιουργήσει. Αρκεί να αρχίσουμε να δρούμε τώρα αμέσως

 

Όπως κι αν έχει, από πεποίθηση ή... ενοχή, τις τελευταίες δύο δεκαετίες «ανέκρουσε πρύμναν», αφενός δίνοντας ένα πιο αιχμηρό, πιο ακτιβιστικό πλαίσιο στα ντοκιμαντέρ του, αφετέρου κάνοντας δημοσίως εκκλήσεις για την σωτηρία του πλανήτη και κατ' επέκταση του είδους μας όπως στη Σύνοδο του ΟΗΕ για την κλιματική αλλαγή στην Πολωνία πέρσι, στην Σύνοδο του Νταβός (όπου δήλωσε ότι «μόνο τρελοί και οικονομολόγοι πιστεύουν στην αέναη οικονομική ανάπτυξη») αλλά και στο φημισμένο μουσικό φεστιβάλ του Glastonburry στην Αγγλία φέτος, όπου είχε επί τούτου προσκληθεί.

 

«Οι άνθρωποι καταντήσαμε να είμαστε ο Νο1 κίνδυνος για τη Γη. Η κατάρρευση του πολιτισμού είναι προ των πυλών. Ωστόσο, υπάρχει ακόμη λίγος χρόνος να συμμαζέψουμε το χάος που έχουμε δημιουργήσει. Αρκεί να αρχίσουμε να δρούμε τώρα αμέσως» έλεγε προλογίζοντας τη σειρά «Our Planet» που «σάρωσε» στο Netflix, όπως συνέβη και με το «Seven Worlds, One Planet», την άλλη μεγάλη παραγωγή που ολοκλήρωσε φέτος – μια αναδρομή στην παγκόσμια βιοποικιλότητα με γυρίσματα σε 41 χώρες και συμμετοχή 1.500 ανθρώπων.

 

Πέρσι εξάλλου προβλήθηκαν στο BBC Earth οι «Δυναστείες», πέντε εξαίσια ντοκιμαντέρ με πρωταγωνιστές εμβληματικούς εκπρόσωπους του ζωικού βασιλείου (χιμπατζής, λιοντάρι, τίγρης, λύκος, αυτοκρατορικός πιγκουίνος) και που για την Ελλάδα εξασφάλισε φέτος το κανάλι της Cosmote – εδώ η ματιά του ήταν περισσότερο καταγραφική, την οικολογική του «αφύπνιση» όμως είχαν ήδη σηματοδοτήσει σειρές όπως «Η Αλήθεια για την Κλιματική Αλλαγή» (2006), «Saving Planet Earth» (2007) και «State on the Planet» (2010), όπου μέσα από επιστημονικά στοιχεία και συζητήσεις με ειδικούς παρουσιάζει την αλλοίωση του φυσικού περιβάλλοντος και των οικοσυστημάτων, τις συνέπειες της ρύπανσης, της λαθροθηρίας όπως επίσης της υπερθέρμανσης του πλανήτη εξαιτίας των ανθρώπινων δραστηριοτήτων. Ειδική μνεία αξίζουν επίσης οι τηλεοπτικές σειρές «Blue Planet» (2001), «Planet Earth» (2006) και «Great Barrier Reef» (2015), συγγραφέας και αφηγητής των οποίων ήταν ο ίδιος. Η σειρά «Blue Planet II» (2017) σε μουσική υπόκρουση Hans Zimmer ήταν ένα ακόμα «στρατευμένο», τρόπον τινά, ντοκιμαντέρ του όπως και το πλέον πρόσφατο «Κλιματική Αλλαγή: Τα στοιχεία», μια επικαιροποιημένη συνέχεια εκείνου που γύρισε το '06.

 

Ο Ατένμπορο δεν μένει στις ειδυλλιακές εικόνες αποσκοπώντας να δείξει ότι το μεγαλείο της φύσης δεν βρίσκεται μόνο στην ομορφιά αλλά και στην –για τα ανθρώπινα κριτήρια– ωμότητά της.
Ο Ατένμπορο δεν μένει στις ειδυλλιακές εικόνες αποσκοπώντας να δείξει ότι το μεγαλείο της φύσης δεν βρίσκεται μόνο στην ομορφιά αλλά και στην –για τα ανθρώπινα κριτήρια– ωμότητά της.

 

Σε διαρκή εγρήγορση, συντρέχει, επιπλέον, πολλές οικολογικές και περιβαλλοντικές πρωτοβουλίες, από οργανώσεις και ιδρύματα για την προστασία της άγριας ζωής στην Αγγλία μέχρι το WWF. Δίνει ομιλίες για το περιβάλλον, συμμετέχει σε φόρουμ, υποστηρίζει το Green Party, αποδίδει εύσημα στην Γκρέτα Τούνμπεργκ και το «πράσινο» μαθητικό κίνημα, βλέπει με συμπάθεια τις δράσεις των Extinction Rebellion λέγοντας ότι θα οφείλαμε να είμαστε όλοι το ίδιο οργισμένοι. Έχει επανειλημμένα επικρίνει τον Τραμπ για τις αντιοικολογικές και όχι μόνο πολιτικές του, όταν μάλιστα έμαθε ότι εξελέγη πρόεδρος –ο Ατένμπορο θαύμαζε τον Ομπάμα ο οποίος τον είχε μάλιστα προσκαλέσει στον Λευκό Οίκο να συζητήσουν οικολογικά θέματα– αναρωτήθηκε αστειευόμενος αν οι Άγγλοι ελέγχουν ακόμα τις ΗΠΑ όπως έκαναν έως το 1776 ώστε να τον συλλάβουν και να τον εκτελέσουν!


Γεννημένος στις 8/5/1926 στο Άισλγουορθ από γονείς εκπαιδευτικούς, ο 93χρονος σήμερα σερ Ντέιβιντ Ατένμπορο –αδελφός του επίσης διάσημου σκηνοθέτη Ρίτσαρντ– θεωρείται κάτι σαν «ιερό τέρας» στη Βρετανία, σχεδόν εφάμιλλο της βασίλισσας με την οικογένεια της οποίας μάλιστα διατηρεί πολύ καλές σχέσεις. Την «πετριά» με τη φύση την είχε από μικρός όταν εξερευνούσε με ποδήλατο τις γύρω από τη γενέτειρά του εξοχές αναζητώντας σπάνια έντομα, αμφίβια και απολιθώματα που συγκέντρωνε σπίτι του σε ένα μίνι αυτοσχέδιο μουσείο. Μεγαλώνοντας σπούδασε βιολογία και ζωολογία στο Κολέγιο Clare του Κέμπριτζ (αργότερα έκανε μεταπτυχιακό στην Κοινωνική Ανθρωπολογία στο London School of Economics).

 

Αποφοιτώντας βρέθηκε συνεργάτης της τηλεόρασης του BBC στα πρώτα της βήματα τη δεκαετία του '50. Το τηλεοπτικό του ντεμπούτο το έκανε με τη σειρά ντοκιμαντέρ «Animal Patterns» για να ακολουθήσει η πρωτοπόρα στην εποχή της σειρά «Zoo Quest» (1954-1963) που τον καθιέρωσε ως ειδήμονα του είδους. Το 1965 αναλαμβάνει διοικητική θέση στο BBC Two που εξελίσσει στο κατ' εξοχήν αβάν γκαρντ τηλεοπτικό κανάλι, φιλοξενώντας εκπομπές όπως το «Ιπτάμενο Τσίρκο» των Monty Pythons, όπως επίσης πρωτότυπες εκπομπές και σειρές ενημέρωσης, τέχνης, πολιτισμού κ.ά. Επί των ημερών του προβλήθηκε η πρώτη σοβαρή εκπομπή με θέμα τους τρανς ανθρώπους, ενθαρρύνθηκε επίσης η ζωντανή συμμετοχή του κοινού στο τηλεοπτικό πρόγραμμα μέσω τηλεφωνημάτων.

 

Ο Σερ Ντέιβιντ Ατένμπορο με τον μεγαλύτερο αδερφό του Ρίτσαρντ που είναι γνωστός ηθοποιός και σκηνοθέτης.
Ο Σερ Ντέιβιντ Ατένμπορο με τον μεγαλύτερο αδερφό του Ρίτσαρντ που είναι γνωστός ηθοποιός και σκηνοθέτης.
Τις τελευταίες δύο δεκαετίες «ανέκρουσε πρύμναν» αφενός δίνοντας ένα πιο αιχμηρό, πιο ακτιβιστικό πλαίσιο στα ντοκιμαντέρ του, αφετέρου κάνοντας δημοσίως εκκλήσεις για την σωτηρία του πλανήτη και κατ' επέκταση του είδους μας.
Τις τελευταίες δύο δεκαετίες «ανέκρουσε πρύμναν» αφενός δίνοντας ένα πιο αιχμηρό, πιο ακτιβιστικό πλαίσιο στα ντοκιμαντέρ του, αφετέρου κάνοντας δημοσίως εκκλήσεις για την σωτηρία του πλανήτη και κατ' επέκταση του είδους μας.


Το 1972 του προτείνουν τη γενική διεύθυνση του BBC που όμως αρνείται προτιμώντας να εστιάσει στο δικό του «αφιόνι». Ξαναρχίζει να ταξιδεύει ανά τον πλανήτη, γυρίζει σειρές για την τέχνη των ιθαγενών λαών, για την εποχή των μεγάλων ανακαλύψεων, για ξακουστά μυθικά όντα, για να ακολουθήσει η «επική» τριλογία «Life on Earth» (1979), «Living Planet» (1984) και «The Trials of Life» (1990), που άφησαν εποχή στον χώρο των ντοκιμαντέρ άγριας ζωής, όλα για το BBC Natural History.

 

Ο Ατένμπορο δεν μένει στις ειδυλλιακές εικόνες, δεν διστάζει π.χ. να κινηματογραφεί φάλαινες-δολοφόνους να κατασπαράσσουν θαλάσσιους λέοντες ή χιμπατζήδες να δολοφονούν μικρότερους πιθήκους αποσκοπώντας να δείξει ότι το μεγαλείο της φύσης δεν βρίσκεται μόνο στην ομορφιά αλλά και στην –για τα ανθρώπινα κριτήρια– ωμότητά της. Ακολούθησαν μια σειρά ντοκιμαντέρ πρώτης γραμμής για τη βιόσφαιρα της Ανταρκτικής, τη «μυστική» ζωή των φυτών, στα θηλαστικά, τα πουλιά, τα ερπετά, τα έντομα αλλά και τα πρώτα βήματα της ζωής στη Γη. Ακούραστος, τελειομανής, επιμελείται και την τελευταία λέξη στα σενάρια των ταινιών του ακόμα κι αν αυτά πλέον συγγράφουν ομάδες παραγωγής.


Πέρα από τις άλλες τιμές και διακρίσεις, ως αναγνώριση στην προσφορά του, η επιστημονική κοινότητα έχει δώσει σε κάπου είκοσι είδη ζώων και φυτών –κάποια εξαφανισμένα από χιλιετίες– το όνομά του. Ο ίδιος τρέφει ιδιαίτερη αγάπη για τους γορίλες που είχε άλλωστε γνωρίσει από κοντά στο φυσικό τους περιβάλλον στα δάση της βροχής στη Ρουάντα: «Υπάρχει περισσότερη συναίσθηση και αμοιβαία κατανόηση όταν ανταλλάσσεις βλέμματα με έναν γορίλα από οποιοδήποτε άλλο ζώο ξέρω».

Μαθήτευσε στο Εργαστήρι Δημοσιογραφίας και το αθηναϊκό underground press. Ανήκει στην συντακτική ομάδα της Lifo. Έχει επίσης ασχοληθεί με επιμέλειες κειμένων και εκδόσεων.

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Ένας Έλληνας φωτογράφος ταξίδεψε μέχρι τη Γροιλανδία για να φωτογραφίσει το μεγαλείο των παγόβουνων
Η απόκοσμη αρκτική φύση αποτυπώνεται στη φωτογραφική έκθεση του Φωκίωνα Ζησιάδη που μόλις εγκαινιάστηκε στο Μουσείο Μπενάκη της Πειραιώς
Οι πιο αστείες φωτογραφίες της άγριας φύσης από τον διαγωνισμό Comedy Wildlife Photography Award
Ζέβρες και φώκιες που ξεκαρδίζονται στα γέλια ανάμεσα στους φιναλίστ του διαγωνισμού Comedy Wildlife Photography Awards 2019
Ασέβεια στη φύση - Οι επιστήμονες προειδοποιούν για τις selfies με άγρια ζώα
Οι selfies στην άγρια φύση απειλούν την συμπεριφορά των ζώων, σύμφωνα με τους ειδικούς
Γιατί εξαφανίστηκαν 500 εκατομμύρια μέλισσες στην Βραζιλία μέσα στο τελευταίο τρίμηνο;
Περίπου 500 εκατομμύρια μέλισσες πέθαναν στην Βραζιλία τους τελευταίους μήνες και ενώ οι πυρκαγιές καίνε τον Αμαζόνιο
Μια αλλόκοσμη πτήση που κόβει την ανάσα πάνω από την άγρια ομορφιά της Ισλανδίας
Τα μοναδικά φιόρδ, οι ερμητικοί καταρράκτες και τα χειμαρρώδη ποτάμια αποτελούν τα στοιχεία-κλειδί του Ισλανδικού τοπίου
Ο κόσμος κάτω από τα κύματα
Το σιωπηλό βασίλειο του ωκεάνιου βυθού μέσα από τις εξαιρετικές ασπρόμαυρες φωτογραφίες του Christian Vizl με αφορμή την έκδοση του πρώτου βιβλίου του
Χρήσιμες συμβουλές για να απολαύσεις τη θάλασσα χωρίς να απορρυθμίσεις τον κύκλο της ζωής της
Οι Έλληνες με την χαμηλή περιβαλλοντική συνείδηση, νομίζουν ότι στη θάλασσα μπρορούν να κάνουν ό,τι θέλουν. Η Αναστασία Μήλιου, διευθύντρια Έρευνας του Ινστιτούτου Θαλάσσιας Προστασίας «Αρχιπέλαγος», μας απαριθμεί τους χρυσούς κανόνες της σωστής συμπεριφοράς για να την χαρούμε χωρίς να τη βγάλουμε από τα νερά της.
Ένα μοναδικό κέντρο περίθαλψης άγριων ζώων στη β. Ελλάδα που λειτουργεί από εθελοντές
Μια κιβωτός τραυματισμένων ζώων στο Καλοχώρι

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

HP Planet Partners: Ένα πρόγραμμα ανακύκλωσης που στοχεύει σε ουσιαστική αλλαγή
Το HP Planet Partners είναι το μεγαλύτερο πρόγραμμα ανακύκλωσης στον κόσμο για αναλώσιμα εκτυπωτών.
«Πάντα εκπλήσσομαι από την ευαισθησία όσων μας φέρνουν τραυματισμένα ζώα»
H πρόεδρος της Anima, του Συλλόγου Προστασίας και Περίθαλψης Άγριας Ζωής, Μαρία Γανωτή, μιλά στα podcasts της LiFO και τη Μερόπη Κοκκίνη για τη δύναμη που κρύβει η αγάπη για τα άγρια ζώα.
WWF: Υπάρχουν δώρα που δεν μπορούν να περιμένουν - Φέτος υιοθέτησε ένα σπάνιο πλάσμα
Πώς θα σου φαινόταν αν αυτές τις γιορτές, έκανες ένα δώρο διαφορετικό από όλα τα άλλα; Ένα δώρο που δίνει αγάπη και ελπίδα, ταιριάζει σε όλους και που κανείς δεν θα ήθελε να αλλάξει;
Ευτυχία, τι σημαίνει να είσαι η τέλεια οικοτουρίστρια;
Οι στάσεις της Ευτυχίας στο ταξίδι της ενώνονται για να δημιουργήσουν μια συνολική εικόνα για το τι σημαίνει να είσαι οικοτουρίστας.
Η Protergia επενδύει σε ένα μέλλον πιο «φωτεινό» και φιλικό προς το περιβάλλον
Η MYTILINEOS δεσμεύεται σε μία σημαντική επιχειρηματική αποστολή με στόχο τη βιώσιμη ανάπτυξη.
Earth Photo 2020: Οι νικήτριες φωτογραφίες του διαγωνισμού
Φωτογραφικά έργα που ενθαρρύνουν τη συζήτηση για το περιβάλλον καθώς αφηγούνται ιστορίες για τον φυσικό κόσμο και τους κατοίκους του.
Ο Σεμπαστιάο Σαλγκάδο και το πολιτιστικό κεφάλαιο
Πόσο ηθικό είναι να χρηματοδοτείται η φωτογράφιση του πλανήτη από εταιρείες που τον καταστρέφουν;
Ευρωπαϊκό Παρατηρητήριο και Φόρουμ για το Blockchain: Μία μελέτη για τα crypto assets σε 29 ευρωπαϊκές χώρες
Η πρόσφατη έκθεση του Ευρωπαϊκού Παρατηρητηρίου και Φόρουμ για το Blockchain αναλύει την ωριμότητα της αγοράς για τα crypto assets σε 29 ευρωπαϊκές χώρες.
Η Αλεξάνδρα κάνει τον «Nothing Goes to Waste» τρόπο ζωής
Μέσα από το πρόγραμμα Ding Dong Challenge της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, η Αλεξάνδρα επισκέφθηκε τη Βόρεια Ελλάδα και μιλά για όσα της δίδαξαν οι άνθρωποι που συνάντησε.
Μινκ: 10 στοιχεία για ένα από τα πιο αδικημένα ζώα του πλανήτη
Μερικές πληροφορίες για το συμπαθές θηλαστικό, με αφορμή τη θανάτωση εκατομμυρίων ζώων εξαιτίας του κορωνοϊού.
Η επόμενη πανδημία μπορεί να προκληθεί από την αποψίλωση των δασών του Αμαζονίου
Όσο περισσότερο εισβάλλουν οι άνθρωποι στην άγρια φύση, τόσο πιθανότερο είναι να εξαπλωθούν ιοί μεταξύ των ειδών.
«Στην τελική εξαρτάται από εμάς»: Το θαυμαστό ταξίδι του Άγγελου στην «πηγή της φύσης»
Ο Άγγελος Σταυρόπουλος είναι 24, κάνει το διδακτορικό του πάνω στον ψηφιακό ακτιβισμό και την ψηφιακή εμπιστοσύνη και η αγάπη του για το περιβάλλον είναι ξεκάθαρη σε κάθε του φράση.
Το πρώτο SUP Free hackathon πραγματοποιείται με την υποστήριξη της Lidl Ελλάς
Ο πρώτος μαραθώνιος καινοτομίας, ανάπτυξης λύσεων και εφαρμογών για μία ζωή χωρίς πλαστικά μίας χρήσης.
Τhe Greek Ding Dong challenge
Οι κοινωνικές σχέσεις των δέντρων και όλα για την πιλέα
Σε ένα σπίτι γεμάτο πουλιά και φυτά, ο M.Hulot και ο Δήμος Τσορμπατζόγλου κουβεντιάζουν για το πώς τα φυτά συνεργάζονται μεταξύ τους δημιουργώντας κοινωνίες που μοιάζουν με των μελισσών ή των ζώων, και όσα πρέπει να ξέρεις για τη φροντίδα της πιλέας.
1 σχόλιο
Ταξινόμηση:
Προηγούμενα 1 Επόμενα
Cogito ergo sum Cogito ergo sum 28.10.2019 | 20:39
Πολύ ενδιαφέρον άρθρο για έναν ωραίο άνθρωπο. Ευχαριστούμε κ. Ατένμπορο για τα ταξίδια. Αν είχαν περισσότεροι την πετριά σου ο κόσμος θα ήταν καλύτερος.
Προηγούμενα 1 Επόμενα
Συνεχίζοντας την περιήγηση στο lifo.gr, αποδέχεστε τη χρήση cookies.     Μάθετε περισσότερα.     Αποδοχή