Παρακαλούμε απενεργοποιήστε το Adblocker για να έχετε πλήρη πρόσβαση στο περιεχόμενο και τις υπηρεσίες μας. Δείτε πώς.
Βρήκατε κάποιο λάθος ή παράλειψη;     Επικοινωνήστε μαζί μας  »
ΜΕΤΑΒΑΣΗ ΣΤΗΝ ΕΚΔΟΣΗ ΓΙΑ ΚΙΝΗΤΑ
 

«Πίσω από τα μάτια της»: ένα domestic noir μυθιστόρημα διαφορετικό από τα άλλα

Το ψυχολογικό θρίλερ της Σάρα Πίνμπορο είναι εξέχον δείγμα ενός δημοφιλέστατου υπο-είδους του αστυνομικού μυθιστορήματος με ηρωίδες γυναίκες που αντιμετωπίζουν ενδοοικογενειακά προβλήματα.
Σάρα Πίνμπορο

Παράλληλα με το Σκανδιναβικό, και μετά την παγκόσμια επιτυχία του βιβλίου της Τζίλιαν Φλιν, «Το κορίτσι που εξαφανίστηκε», το υπο-είδος Αστυνομικού Μυθιστορήματος που γνωρίζει τεράστια άνθηση παντού είναι αυτό του ψυχολογικού θρίλερ με ηρωίδες γυναίκες και θέμα τα συνήθως ενδοοικογενειακά προβλήματα που αντιμετωπίζουν: προβλήματα μείζονα, που έχουν να κάνουν με την ταυτότητά τους και με τη ζωή τους την ίδια. Ονομάστηκε domesticnoir, όρος που επινοήθηκε μεν το 2013 για να χαρακτηρίσει το «Κορίτσι του τρένου» της Πόλα Χόκινς, αλλά που μπορεί να συμπεριλάβει και πολλά βιβλία παρελθόντων ετών. Οι συγγραφείς τους είναι σχεδόν πάντα γυναίκες, αλλά διαβάζονται και από τα δύο φύλα: ουσιαστικά, δεν γράφεται πια Αστυνομική Λογοτεχνία που να απευθύνεται μόνο στους μισούς δυνάμει αναγνώστες της, όπως φέρ’ ειπείν συνέβαινε με το προπολεμικό, κλασικό noir, όταν αυτό ακόμη συνδεόταν με τα pulp περιοδικά, ή με τα hardboiled αστυνομικά με ήρωες σκληροτράχηλους, κυνικούς ντετέκτιβ, που επίσης έλκουν την καταγωγή από τα φτηνά (και υπέροχα) περιοδικά αφηγημάτων δράσης, φαντασίας, τρόμου και εξωτικών περιπετειών.

 

Το μυθιστόρημα της Σάρα Πίνμπορο, «Πίσω από τα μάτια της» (Εκδόσεις Ψυχογιός, σε ωραία μετάφραση από τον έμπειρο Χρήστο Καψάλη), είναι χαρακτηριστικό του είδους και έχει ήδη κάνει τεράστια επιτυχία παντού, ενώ έχει σηκώσει και πάρα πολλή συζήτηση στα διάφορα βιβλιοφιλικά φόρουμ — συζήτηση που, όπως όλες του είδους (ας μου επιτραπεί), είναι μάλλον αστεία, καθώς εντέλει επικεντρώνεται στο αν και πόση ελευθερία μπορεί να πάρει ένας συγγραφέας. Η απάντηση είναι: «Όση θέλει». Και η Πίνμπορο παίρνει όση απαιτείται. Και το «Πίσω από τα μάτια της» ξεχωρίζει και για αυτό.

 

Το γράψιμο της Πίνμπορο είναι όμορφο, η πλοκή σχεδιασμένη με μαεστρία και χωρίς κενά, η δράση μεταφέρεται από το σήμερα στο χθες χωρίς να κουράζει, ενώ η οπτική των δύο αφηγητριών εναλλάσσεται διαρκώς
Το γράψιμο της Πίνμπορο είναι όμορφο, η πλοκή σχεδιασμένη με μαεστρία και χωρίς κενά, η δράση μεταφέρεται από το σήμερα στο χθες χωρίς να κουράζει, ενώ η οπτική των δύο αφηγητριών εναλλάσσεται διαρκώς
 

 

Έχουμε να κάνουμε εδώ με ένα στιβαρό σύγχρονο μυθιστόρημα χαρακτήρων και καταστάσεων που ξεφεύγουν από το συνηθισμένο. Κανείς από τους τρεις πρωταγωνιστές δεν είναι «καλός», θετικός, με κανέναν δεν μπορούμε να ταυτιστούμε πλήρως ή, όταν το κάνουμε, αισθανόμαστε αμέσως άβολα και επιλέγουμε τον επόμενο.

 

Κυρίως όμως: έχουμε να κάνουμε εδώ με ένα στιβαρό σύγχρονο μυθιστόρημα χαρακτήρων και καταστάσεων που ξεφεύγουν από το συνηθισμένο. Κανείς από τους τρεις πρωταγωνιστές δεν είναι «καλός», θετικός, με κανέναν δεν μπορούμε να ταυτιστούμε πλήρως ή, όταν το κάνουμε, αισθανόμαστε αμέσως άβολα και επιλέγουμε τον επόμενο. Αυτό δεν είναι ένα εύκολο τρικ, και η Πίνμπορο, που έχει διαβάσει πολύ noir και ξέρει το είδος (είμαι σίγουρος πως λατρεύει τον Τζέιμς Τσέιζ), παίζει με τα συναισθήματά μας με μαεστρία. Είναι καλή, είναι πολλά χρόνια στο παιχνίδι, και αυτό είναι το πρώτο βιβλίο από τα σχεδόν είκοσι που εξέδωσε που έκανε το μεγάλο μπαμ.

 

Δυο λόγια για την πλοκή

Η Αντέλ, κοντά στα τριάντα, είναι πανέμορφη και σαγηνευτική. Μοιάζει με κλασάτη ηθοποιό, είναι πλούσια, γοητεύει και κερδίζει τους πάντες και φαίνεται εξαιρετικά ευχαριστημένη με τη ζωή της. Το ίδιο επιτυχημένος και ελκυστικός είναι και ο κατά λίγα χρόνια μεγαλύτερός της Ντέιβιντ, ο ψυχίατρος σύζυγός της, που εργάζεται σε μία ακριβή κλινική. Η Λουίζ, από την άλλη, είναι μια άχαρη, παχουλή, πολύ «καθημερινή» κοπέλα, μάλλον αδιάφορη, με έναν κατεστραμμένο γάμο, με ένα παιδί που θέλει να βρίσκεται και με τον μπαμπά του, με οικονομικά προβλήματα και με μια καλή σχέση με το αλκοόλ. Θα βρει δουλειά μερικής απασχόλησης στο ιατρείο του Ντέιβιντ και θα γνωριστεί τυχαία, στον δρόμο, με την Αντέλ. Και φυσικά θα εμπλακεί στη ζωή τους, και μάλιστα με όλους τους πιθανούς τρόπους. Πρωτίστως, θα γίνει ερωμένη του Ντέιβιντ και ταυτόχρονα κολλητή και εξ απορρήτων φίλη με την Αντέλ. Με ένα ζευγάρι που κρύβει πολύ περισσότερα μυστικά από όσα μπορούμε να φανταστούμε. Πολύ-πολύ περισσότερα.

 

Δείχνει κουρασμένος, όμως το χαμόγελό του είναι θερμό και ειλικρινές και τα γαλάζια μάτια του λαμπυρίζουν μόνο για μένα, και νιώθω το πρόσωπό του να αναψοκοκκινίζει. Είναι γελοίο αυτό που συμβαίνει. Εργαζόμαστε στον ίδιο χώρο καθημερινά. Κανονικά, τώρα ποια έπρεπε να έχω συνηθίσει την παρουσία του, όμως αυτό το πρωινό είναι διαφορετικό. Κάτι άλλαξε χθες τη νύχτα, όταν μείναμε ξαπλωμένοι στο κρεβάτι και μιλήσαμε. Φυσικά, δεν κράτη σε πολύ — οι γνωστές τύψεις σύντομα εγκαταστάθηκαν ανάμεσα στα κορμιά μας που ηρεμούσαν. Οι άντρες είναι παράξενα πλάσματα. Κάνουν λες και η προδοσία κρύβεται στο γέλιο και στην επικοινωνία, κι όχι στο σεξ. Βέβαια, μπορεί να μην έχουν άδικο.

 

Το γράψιμο της Πίνμπορο είναι όμορφο, η πλοκή σχεδιασμένη με μαεστρία και χωρίς κενά, η δράση μεταφέρεται από το σήμερα στο χθες χωρίς να κουράζει, ενώ η οπτική των δύο αφηγητριών εναλλάσσεται διαρκώς: μαθαίνουμε σιγά-σιγά τα τεκταινόμενα, πότε διαβάζοντας την πρωτοπρόσωπη αφήγηση της Αντέλ και πότε εκείνην της Λουίζ. Έξυπνο βιβλίο, που παίζει ωραία με τους κώδικες του μοντέρνου θρίλερ. Και, κατά κάποιον τρόπο, ένα σημαδιακό βιβλίο: νομίζουμε πως κάπου εδώ εξαντλείται το θέμα του «απλού» domestic noir. Όχι επειδή θα σταματήσουν να γράφονται βιβλία με κακοποιημένες γυναίκες, προς Θεού. Αλλά επειδή η Πίνμπορο, με τα twist που εισάγει, κλείνει το μάτι σε αναγνώστες, editors και εκδότες, φτιάχνοντας τρόπον τινά ένα mixed genre μυθιστόρημα. Και πολύ καλά κάνει.

 

Αυτό που θα συνεχίσει πάντως σίγουρα να μας απασχολεί, και να το απολαμβάνουμε, για πολλά χρόνια ακόμη είναι το ψυχολογικό θρίλερ εν γένει, και κυρίως το ψυχολογικό θρίλερ που θα (εξακολουθούν να) γράφουν γυναίκες. Οι γυναίκες συγγραφείς Αστυνομικού έχουν κάνει τη μεγάλη τους αντεπίθεση την τελευταία δεκαετία. Μετά την Πατρίσια Χάισμιθ, την Π. Ντ. Τζέιμς και τη Ρουθ Ρέντελ, που υπήρξαν οι κορυφαίες του είδους για πολλά χρόνια, στην ίδια κατηγορία με τους άντρες εμβληματικούς crime fiction συγγραφείς, μία νέα γενιά γυναικών έχει πάρει τη σκυτάλη και κινεί την αγορά του είδους. Καθόλου παράξενο, μάλιστα, που όλο και περισσότεροι άντρες συγγραφείς προσπαθούν να δουν την πραγματικότητα υποδυόμενοι οι ίδιοι τις γυναίκες. Δεν είναι εύκολο. Δεν είναι για τον καθένα. Διαπραγματευόμενοι τη σκοτεινή πλευρά της ανθρώπινης κατάστασης, οι άντρες υπήρξαν πάντα —όσο και αν ακούγεται παράδοξο κάτι τέτοιο— πιο ρομαντικοί. Οι γυναίκες είναι πιο άμεσες, συχνά πιο ωμές, λένε τα πράγματα με το όνομά τους και περιγράφουν τη σκληρή πραγματικότητα ως έχει, χωρίς πολλά-πολλά, αν και με βαθιά γνώση της τραυματικής ψυχοσύνθεσης των ανθρώπων. Οι γυναίκες διεισδύουν με μεγαλύτερη άνεση στο μυαλό και στην καρδιά των ηρώων τους, ψαύουν μαεστρικά τα μυστικά τους και μας τα αφηγούνται ατάραχες. Και με ένα μικρό, σχεδόν αδιόρατο χαμόγελο.

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Αίμα και ομορφιά: το γοητευτικό σύμπαν της Πατρίσια Χάισμιθ
Η Πατρίσια Χάισμιθ άκουγε την κραυγή της κουκουβάγιας-όπως είναι ο τίτλος του νέου βιβλίου από εκδόσεις Άγρα- και ονειρευόταν τέλεια εγκλήματα ξέροντας τι είναι αυτό που τα δημιούργησε: η ανθρώπινη φύση.
20 Έλληνες εκδότες διαλέγουν τα αγαπημένα τους βιβλία
Αυτή είναι η μητέρα όλων των λιστών που προτείνουν στους αναγνώστες της LiFΟ
«Metropolis»: Ένα από τα σημαντικότερα μυθιστορήματα επιστημονικής φαντασίας επιτέλους στα ελληνικά
Η πόλη που γέννησε το «Blade Runner» παραμένει και σήμερα όσο στοιχειωμένη και επικίνδυνη υπήρξε σχεδόν έναν αιώνα πριν
4 συγγραφείς διαβάζουν Ευριπίδη στο αρχαίο θέατρο της Μίεζας
Ζυράννα Ζατέλη, Θωμάς Κοροβίνης Γλυκερία Μπασδέκη και Θεόδωρος Γρηγοριάδης σε μια πρωτοφανή θεατρική χειρονομία.
Οι συγγραφείς και οι γάτες τους. Aπό τον Έλιοτ έως τον Γκι Ντεμπόρ
Ένα από τα χαριτωμένα σκάνδαλα στην ιστορία της λογοτεχνίας και της τέχνης εν γένει είναι η αγάπη για τις γάτες που διακρίνει τους ποιητές και τους συγγραφείς.
Τα  βιβλία που μάς άλλαξαν τη ζωή
Oι συντάκτες της LIFO γράφουν για εκείνο το ανάγνωσμα που κατά κάποιον τρόπο διαμόρφωσε το βλέμμα τους στον κόσμο
Αυτά είναι τα 20 βιβλία που οι περισσότεροι λένε ότι διάβασαν, ενώ δεν...
Εσείς ποιο βιβλίο ντρέπεστε να παραδεχθείτε ότι δεν έχετε διαβάσει;
5 κλασικά αριστουργήματα για να πάρεις μαζί σου στις διακοπές (+ τρία σύντομα αναγνώσματα)
Μέλβιλ, Φιτζέραλντ, Λόουρι, Μαν και Πίντσον θα σε κάνουν να ξεχαστείς ανάμεσα στις σελίδες τους και θα σε ταξιδέψουν σε άλλες εποχές
Το βραβευμένο αστυνομικό μυθιστόρημα «Αποστείρωση» κυκλοφορεί απ’ τις εκδόσεις Άγρα
Το βιβλίο του Αντουάν Σαινάς έχει τιμηθεί με το Μεγάλο Βραβείο Γαλλικής Αστυνομικής Λογοτεχνίας

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

Φωτογραφίζοντας τη μουσική: Η εμπειρία του διάσημου Ελληνοαμερικανού φωτογράφου Κωνσταντίνου Μάνου
Πριν αποτυπώσει με τον φακό του την αγροτική Ελλάδα του '60 στο πολυβραβευμένο «Greek portfolio», ο Κωνσταντίνος Μάνος απαθανάτισε μοναδικά, επί μια διετία, τη Συμφωνική Ορχήστρα της Βοστώνης.
«Και τότε βλέπω τη ζωή μου κήπο»: Ο Κώστας Νικούλι διαβάζει ένα ποίημα του Ρώμου Φιλύρα
Ο νεαρός ηθοποιός που πρωτογνωρίσαμε μέσα από την ταινία του Πάνου Κούτρα «Ξενία» διαβάζει το «Ειδύλλιο» του Ρώμου Φιλύρα
Το βιβλίο της εβδομάδας: «Υπογαία», ένα βιβλίο για τα κρυμμένα μυστικά της Φύσης
Η «Υπογαία» του Ρόμπερτ Μακφάρλαν κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Μεταίχμιο, παρασύροντάς μας σε ένα μοναδικό ταξίδι στα βάθη της γης και του χρόνου.
Η κυρία με το σκυλάκι
"Ύστερα τη συναντούσε στο δημοτικό κήπο και στην πλατεία με τα δέντρα..."
Πώς θα καταγράψει η λογοτεχνία την εμπειρία το κορωνοϊού; Τρεις Έλληνες συγγραφείς απαντούν
Οι Κωνσταντίνος Τζαμιώτης, Αμάντα Μιχαλοπούλου και Δήμητρα Κολλιάκου εκτιμούν προς τα πού θα κινηθεί η λογοτεχνική παραγωγή μετά την καραντίνα.
Τι διαβάστηκε πιο πολύ στην καραντίνα - 4 βιβλιοπωλεία δίνουν τα στοιχεία τους
Πολυσέλιδα βιβλία, κλασική λογοτεχνία, δοκίμια που μιλάνε για πανδημίες και δυστοπίες αλλά και παιδικά αναγνώσματα ήταν τα ευπώλητα της καραντίνας, όπως μας εξηγούν οι άνθρωποι 4 μικρών και μεγάλων βιβλιοπωλείων της Αθήνας.
 Ποιος σκότωσε τον Τζορτζ Πολκ; Η απάντηση, σε ένα συναρπαστικό βιβλίο
Σαν σήμερα, το 1948, ένας βαρκάρης βρίσκει το πτώμα του αμερικανού δημοσιογράφου George Polk να επιπλέει κοντά στο Λευκό Πύργο.
Μαρία Λαϊνά: «Τι όμορφη που είναι  η ζωή – και να μην μπορείς να τη χαρείς!»
Η μοναχική και ιδιαίτερη Ελληνίδα ποιήτρια μιλά στη LiFO με αφορμή το νέο –μικρό, αλλά πολύτιμο– βιβλίο της.
Προ του Νόμου. Η αλληγορία του Κάφκα στη Δίκη
Το δέον και η ζωή. Περί "απαθούς" η μη απόδοσης δικαιοσύνης.
Για τον σεισμό της Κεφαλονιάς το '53: Το μόνο βιβλίο που διάβασα στην πανδημία
Το μικρό και θαυματουργό πεζογράφημα της Καίης Τσιτσέλη «Ο θάνατος μιας πόλης» ήταν το μοναδικό βιβλίο που κατάφερα να διαβάσω μέσα στην πανδημία.
Τομ Γουλφ: Ο Μπαλζάκ της Νέας Υόρκης
Ένας από τους σημαντικότερους Αμερικανούς συγγραφέας πέθανε σαν σήμερα το 2018 σε ηλικία 88 ετών αφήνοντας πίσω του ένα θαμπό σύννεφο από επιγόνους και την υπενθύμιση ότι η λάμψη κρύβεται τελικά μονάχα πίσω από τις αστραφτερές λέξεις.
Ο άγνωστος Νίκος Γκάτσος μέσα από τις αφηγήσεις της Αγαθής Δημητρούκα
Η στιχουργός, συγγραφέας και μεταφράστρια που έζησε στο πλευρό του Νίκου Γκάτσου, μιλά για πρώτη φορά με τέτοια ειλικρίνεια και αμεσότητα για τη ζωή και τις συνήθειες του κορυφαίου Έλληνα στιχουργού και ποιητή που πέθανε σαν σήμερα το 1992
Όλα τα βιβλία που θα διαβάσουμε φέτος το καλοκαίρι
Το βιβλίο επιμένει: Τα καλύτερα της εκδοτικής κίνησης για τους προσεχείς μήνες.
Το δάσος με τις ιστορίες. Της Irene Vallejo
Αποκλειστική δημοσίευση στα ελληνικά ενός άρθρου της El País Semanal για τη μοναδική εμπειρία του διαβάσματος, από μια Ισπανίδα συγγραφέα που σπάει ταμεία στη χώρα της.
Γουίλιαμ Νταλρίμπλ: Στην Ινδία δεν υφίσταται η έννοια της κοινωνικής απόστασης
Ο γνωστός ιστορικός και συγγραφέας, που ζει πλέον οικογενειακώς στο Νέο Δελχί, μιλά για το πώς βιώνει η Ινδία αλλά και ο ίδιος την πανδημία, καθώς επίσης και για τα μελλοντικά του σχέδια, που μπορεί να τον φέρουν ξανά στην Ελλάδα.
Συνεχίζοντας την περιήγηση στο lifo.gr, αποδέχεστε τη χρήση cookies.     Μάθετε περισσότερα.     Αποδοχή