Η Ινδία, ενώ προετοιμαζόταν για στρατιωτική δράση κατά του Πακιστάν αυτή την εβδομάδα, αποκαλώντας την εκδίκηση για τρομοκρατική επίθεση στο Κασμίρ τον προηγούμενο μήνα, ακολούθησε παράλληλα μια πιο διακριτική στρατηγική πίεσης: οικονομική και διπλωματική, επικεντρωμένη στις ευάλωτες οικονομικές θέσεις του Πακιστάν.
Την Παρασκευή 9 Μαΐου, η Εκτελεστική Επιτροπή του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου (ΔΝΤ) αναμένεται να συνεδριάσει σε απόσταση τριών οικοδομικών τετραγώνων από τον Λευκό Οίκο. Ινδοί αξιωματούχοι έχουν υποδείξει ότι θα παρουσιάσουν νέα επιχειρήματα: το ΔΝΤ θα πρέπει να αρνηθεί την επέκταση του δανείου ύψους 7 δισεκατομμυρίων δολαρίων προς το Πακιστάν, το οποίο θεωρείται κρίσιμο για τη χρηματοπιστωτική σταθερότητα της χώρας και για την παροχή απαραίτητων υπηρεσιών στον πληθυσμό της. Αν και οι Ινδοί αξιωματούχοι δεν το επιβεβαιώνουν, άλλες πηγές αναφέρουν ότι η Ινδία εξετάζει και άλλες πηγές βοήθειας προς το Πακιστάν.
Πριν από τις στρατιωτικές επιθέσεις κατά του Πακιστάν την Τετάρτη, η Ινδία είχε ήδη δοκιμάσει νέους τρόπους πίεσης προς τον παραδοσιακό της αντίπαλο. Στις 23 Απριλίου, η Ινδία αποσύρθηκε από τη συμφωνία διαμοιρασμού ποταμών που προστατεύει την ευάλωτη υδροδότηση του Πακιστάν από το 1960. Το Πακιστάν το χαρακτήρισε ως πράξη πολέμου.
Η Ινδία στράφηκε επίσης στη «ήπια» ισχύ της: τροποποίησε τους ελέγχους στο διαδίκτυο για να αποκόψει Πακιστανούς μουσικούς και κρικετμπολίστες από το κοινό τους στα ινδικά κοινωνικά μέσα, όπως είχε πράξει και με την απαγόρευση του TikTok το 2020 μετά τη σύγκρουση με την Κίνα.
Επιπλέον, η Ινδία ανακοίνωσε ότι θα διακόψει κάθε εμπορική συναλλαγή με το Πακιστάν. Στην πράξη, δεν υπήρχε σημαντικό εμπόριο μεταξύ των δύο χωρών: η Ινδία εξήγαγε κυρίως ζάχαρη, φάρμακα και χημικά στο Πακιστάν. Ορισμένοι Ινδοί εξαγωγείς ανέφεραν ότι δεν έλαβαν νομική ειδοποίηση από την κυβέρνηση, οπότε εξακολουθούν να εκπληρώνουν τις συμβάσεις τους.
Ωστόσο, το Πακιστάν εξήγαγε μόνο 2 εκατομμύρια δολάρια αγαθών στην Ινδία πριν από την κλιμάκωση. Η οικονομική ασυμμετρία μεταξύ των δύο γειτόνων είναι πιο έντονη από ποτέ.
Οι οικονομικές πιέσεις συχνά ασκούνται πίσω από κλειστές πόρτες. Τοπικά μέσα ενημέρωσης ανέφεραν ότι Ινδοί αξιωματούχοι προσπαθούν να πείσουν το ΔΝΤ και άλλους διεθνείς οργανισμούς να επιβάλουν κυρώσεις στο Πακιστάν.
Η Ινδία διέψευσε αναφορά ότι το υπουργείο Οικονομικών της πιέζει την Ασιατική Τράπεζα Ανάπτυξης να επανεξετάσει τη χορήγηση δανείων στο Πακιστάν. Ωστόσο, δεν διέψευσε παρόμοιες αναφορές ότι θα προσπαθήσει να επαναφέρει το Πακιστάν στη "γκρίζα λίστα" που διατηρεί η διεθνής ομάδα κατά της χρηματοδότησης της τρομοκρατίας και της χρηματοδότησης της τρομοκρατίας. Η καταχώριση αυτή θα απειλούσε την ικανότητα του Πακιστάν να λάβει χρηματοδοτική βοήθεια, και η χώρα είχε περάσει χρόνια προσπαθώντας να την απομακρύνει πριν τελικά το καταφέρει το 2022.
Ο T.C.A. Raghavan, πρώην ύπατος επίτροπος της Ινδίας στο Πακιστάν, δήλωσε ότι η "γκρίζα λίστα" είναι ισχυρή, αλλά τα πιο κοφτερά μη στρατιωτικά εργαλεία της Ινδίας σε αυτή τη σύγκρουση είναι οι σχέσεις της με άλλες χώρες. "Εκεί οι εξισώσεις έχουν αλλάξει πολύ, πολύ δραματικά", είπε, αναφερόμενος ιδιαίτερα στις σχέσεις της Ινδίας με τις μοναρχίες του Κόλπου, την Ευρώπη και τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Η Ινδία εργάζεται για την ολοκλήρωση εμπορικών συμφωνιών με σημαντικούς διεθνείς παίκτες. Την ίδια νύχτα των στρατιωτικών πληγμάτων κατά πακιστανικών στόχων, η Ινδία και η Βρετανία ανακοίνωσαν μια συμφωνία ελεύθερου εμπορίου, η οποία βρισκόταν υπό διαπραγμάτευση για τρία χρόνια. Παράλληλα, η Ινδία επιδιώκει συμφωνίες με τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Ευρωπαϊκή Ένωση, ενισχύοντας τη θέση της ως παγκόσμιας οικονομικής και πολιτικής δύναμης.
Ωστόσο, διεθνείς χρηματοπιστωτικοί οργανισμοί με έδρα την Ουάσιγκτον διστάζουν να ικανοποιήσουν πλήρως τις ινδικές πιέσεις. Αντιλαμβανόμενοι την οικονομική ευθραυστότητα του Πακιστάν, μπορεί να αποφεύγουν κινήσεις που θα βυθίσουν περαιτέρω τη χώρα σε αστάθεια, έπειτα από χρόνια προσπαθειών βελτίωσης του χρέους και της νομισματικής της κατάστασης.
Ο Sudipto Mundle, πρώην επικεφαλής οικονομολόγος της Ασιατικής Τράπεζας Ανάπτυξης, τόνισε ότι, παρότι οργανισμοί όπως το ΔΝΤ μοιάζουν με εταιρικές τράπεζες, «είναι στην ουσία πολύ πολιτικοί οργανισμοί». Θυμήθηκε πώς το 1998 είχε ακυρωθεί δάνειο προς την Ινδία, μετά τη δοκιμή πυρηνικής βόμβας, λόγω διεθνούς δυσαρέσκειας.
Σήμερα, όμως, οι διεθνείς συσχετισμοί έχουν αλλάξει. Οι περισσότερες δυτικές χώρες βλέπουν την Ινδία όχι μόνο ως θύμα τρομοκρατίας, αλλά και ως ελπιδοφόρα οικονομική εναλλακτική έναντι της Κίνας, με δεκαπλάσιο ΑΕΠ σε σχέση με το Πακιστάν.
Με πληροφορίες από New York Times
