Ελεύθερη αναμενόταν να αφεθεί από τη Δευτέρα η Κινέζα δημοσιογράφος Τζανγκ Τζαν, η οποία εξέτισε την ποινή των τεσσάρων ετών που της είχε επιβληθεί, επειδή έκανε αποκαλυπτικά ρεπορτάζ, το πρώτο διάστημα που είχε ξεσπάσει ο κορονοϊός στην κινεζική πόλη Ουχάν.
Η Τζανγκ Τζαν, πρώην δικηγόρος, ήταν μεταξύ των ελάχιστων ανεξάρτητων Κινέζων δημοσιογράφων, οι οποίοι έκαναν ρεπορτάζ από την Ουχάν, όταν η πόλη των 11 εκατομμυρίων κατοίκων τέθηκε σε απόλυτο λοκντάουν, ενώ οι κινεζικές Αρχές ασκούσαν αυστηρή λογοκρισία στα μέσα ενημέρωσης για την μετάδοση των όσων συνέβαιναν στην πόλη. Η νεαρή δημοσιογράφος συνελήφθη τον Μάιο του 2020 και καταδικάστηκε σε ποινή φυλάκισης τεσσάρων ετών με την κατηγορία της «πρόκλησης εντάσεων και ταραχών» - μια κατηγορία που χρησιμοποιείται συχνά από την κινεζική κυβέρνηση προκειμένου να στοχοποιήσει αντιφρονούντες και ακτιβιστές για τα ανθρώπινα δικαιώματα.
Σύμφωνα με την δικαστική απόφαση και φίλους της νεαρής δημοσιογράφου η Τζανγκ Τζαν ολοκλήρωσε την έκτιση της ποινής της την Δευτέρα 13 Μαΐου. Τα δικαστικά έγγραφα για την υπόθεση της δημοσιογράφου έχουν στην κατοχή τους και δημοσιοποίησαν οργανώσεις για τα ανθρώπινα δικαιώματα. Αυτές οι οργανώσεις και υποστηρικτές της Τζανγκ Τζαν ζήτησαν από τις κινεζικές Αρχές η δημοσιογράφος να αποφυλακιστεί, αφού εξέτισε το σύνολο της ποινής της.
Οι γονείς της και ο αδελφός της προειδοποιούνται να μη δώσουν συνεντεύξεις
«Μέχρι τώρα δεν έχω λάβει καμία επιβεβαίωση πως η Τζανγκ Τζαν έχει φύγει από τη φυλακή και βρίσκεται στο σπίτι με την οικογένειά της. Είμαστε όλοι σε αναμονή», δήλωσε η Τζέιν Βανγκ από τη Βρετανία, μέλος της εκστρατείας «Free Zhang Zhan campaign» για την απελευθέρωση της Κινέζας δημοσιογράφου. «Κατανοώ πως οι γονείς και ο αδελφός της βρίσκονται υπό μεγάλη πίεση και έχουν δεχτεί προειδοποιήσεις να μην δώσουν συνεντεύξεις στα μέσα ενημέρωσης. Επίσης, τα τηλεφωνήματα φίλων μένουν αναπάντητα... όλα αυτά είναι εξαιρετικά ανησυχητικά σημάδια», δήλωσε η Βανγκ στο CNN.
«Οι Ρεπόρτερς Χωρίς Σύνορα» (RSF), που είχαν απονείμει στην Τζανγκ το βραβείο «Press Freedom Award» το 2021, κάλεσαν την διεθνή κοινότητα με μήνυμα τους στο X (πρώην Twitter) την Παρασκευή να ασκήσει πίεση στις κινεζικές Αρχές, ώστε να αφεθεί ελεύθερη η δημοσιογράφος. Στις αρχές Φεβρουαρίου του 2020 η Τζανγκ Τζαν είχε ταξιδέψει 650 χιλιόμετρα από την Σαγκάη στην πόλη της κεντρικής Κίνας για να κάνει ρεπορτάζ για τον ταχύτατα μεταδιδόμενο ιό, που είχε πρωτοεμφανιστεί στη Ουχάν. Την ίδια στιγμή η κινεζική κυβέρνηση επέβαλε λογοκρισία στα κρατικά και στα ιδιωτικά μέσα ενημέρωσης σχετικά με όσα συνέβαιναν στην πόλη των 11 εκατομμυρίων κατοίκων. Για περισσότερο από τρεις μήνες η δημοσιογράφος κατέγραφε αποσπάσματα από τη ζωή των πολιτών σε κατάσταση αυστηρού λοκντάουν, τα ασφυκτικά γεμάτα νοσοκομεία., τα άδεια καταστήματα. Η Τζανγκ αναρτούσε τα βίντεο στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, όπως σε WeChat, Twitter και YouTube, με τα δύο τελευταία να έχουν απαγορευτεί στην Κίνα.
Στις αναρτήσεις της ανέφερε πως όποιος εκφράσει αντίθετη άποψη φιμώνεται και τόνιζε: «Αν δεν μπορούμε να σπάσουμε το μονοπώλιο τους της αλήθειας ο κόσμος θα είναι χωρίς νόημα για μας». Στα μέσα Μαΐου του 2020 οι αναρτήσεις της δημοσιογράφου ξαφνικά σταμάτησαν. Αργότερα αποκαλύφθηκε πως η Τζανγκ συνελήφθη και είχε επιστρέψει στη Σαγκάη.
Το απόγευμα της Δευτέρας σε προγραμματισμένη συνέντευξη Τύπου εκπρόσωπος του κινεζικού υπουργείου Εξωτερικών αρνήθηκε να αποκαλύψει αν η δημοσιογράφος έχει αποφυλακιστεί. Ακτιβιστές για τα ανθρώπινα δικαιώματα που έχουν εργαστεί στην Κίνα για πολλά χρόνια δήλωσαν στο CNN ότι ακόμα και αν αφεθεί ελεύθερη, η δημοσιογράφος θα βρίσκεται υπό στενή παρακολούθηση από τις Αρχές.
Εκπρόσωπος της οργάνωσης «Freedom House» για τα ανθρώπινα δικαιώματα και επικεφαλής των ερευνών για την Κίνα δήλωσε: «Όταν η Τζανγκ αποφυλακιστεί αυτό δεν σημαίνει πως θα είναι ελεύθερη». Οι υποστηρικτές της 40χρονης δημοσιογράφου φοβούνται για την κατάσταση της υγείας της καθώς μέσα στη φυλακή από τις πρώτες μέρες είχε προχωρήσει σε απεργίες πείνας. Μάλιστα, για μικρό χρονικό διάστημα είχε νοσηλευτεί σε νοσοκομείο ενώ η μητέρα της είχε δηλώσει πως η δημοσιογράφος ήταν τόσο αδύναμη που δεν μπορούσε να κρατήσει το κεφάλι της όρθιο και χρειαζόταν απελπισμένα ιατρική βοήθεια.
