Η Βρετανία και η Γαλλία δήλωσαν ότι είναι έτοιμες να αναπτύξουν στρατεύματα στην Ουκρανία μετά την επίτευξη μιας ειρηνευτικής συμφωνίας, όπως ανακοίνωσαν μετά από σύνοδο κορυφής στο Παρίσι υπό τη φιλοξενία του Γάλλου προέδρου Εμανουέλ Μακρόν.
Στη συνάντηση συμμετείχαν περισσότεροι από δύο δεκάδες ηγέτες της αποκαλούμενης «συμμαχίας των προθύμων» συμμάχων της Ουκρανίας, καθώς και ο Αμερικανός απεσταλμένος Στιβ Γουίτκοφ και ο γαμπρός του Ντόναλντ Τραμπ, Τζάρεντ Κούσνερ.
Το βράδυ της Τρίτης, ο Μακρόν, ο Βρετανός πρωθυπουργός Κιρ Στάρμερ και ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι υπέγραψαν τριμερή δήλωση προθέσεων, έπειτα από πολύωρες συνομιλίες. Όπως ανέφεραν, το κείμενο ανοίγει τον δρόμο για την ανάπτυξη γαλλικών και βρετανικών δυνάμεων σε ουκρανικό έδαφος.
«Μετά την κατάπαυση του πυρός, το Ηνωμένο Βασίλειο και η Γαλλία θα δημιουργήσουν στρατιωτικούς κόμβους σε όλη την Ουκρανία», δήλωσε ο Στάρμερ. Παράλληλα, ξεκαθάρισε ότι η υπό σχεδιασμό χερσαία δύναμη δεν προορίζεται να εμπλακεί άμεσα με ρωσικές δυνάμεις, σε περίπτωση που η Μόσχα επιχειρήσει νέα εισβολή.
Στο ίδιο μήκος κύματος, ο Μακρόν τόνισε ότι ο στόχος της δύναμης θα είναι «να παρέχει καθησυχασμό μετά την κατάπαυση του πυρός» και ότι θα σταθμεύει «πολύ μακριά από τη γραμμή επαφής». Δεν δόθηκαν άμεσα περισσότερες λεπτομέρειες για το μέγεθος ή το εύρος της αποστολής.
Ουκρανία: Σχέδιο «δεσμεύσεων παρακολούθησης της εκεχειρίας» υπό αμερικανική ηγεσία
Ο Γάλλος πρόεδρος πρόσθεσε ότι η συμμαχία έχει καταρτίσει σχέδιο για την ανάληψη «δεσμεύσεων παρακολούθησης της εκεχειρίας υπό αμερικανική ηγεσία», αλλά και για «μακροπρόθεσμη στήριξη των ουκρανικών ενόπλων δυνάμεων, που είναι και θα παραμείνουν στην πρώτη γραμμή της άμυνας».
Ερωτηθείς αν οι ΗΠΑ θα συνδράμουν ευρωπαϊκές δυνάμεις σε περίπτωση επίθεσης εναντίον τους στην Ουκρανία, ο Γουίτκοφ απάντησε ότι οι εγγυήσεις ασφαλείας είναι «όσο ισχυρές θα μπορούσε να τις έχει δει κανείς ποτέ» και ότι έχουν στόχο να αποτρέψουν νέες επιθέσεις. «Αν υπάρξουν επιθέσεις, είναι σχεδιασμένες να αποτρέπουν και να αμύνονται. Και θα κάνουν και τα δύο», είπε, προσθέτοντας ότι ο Τραμπ «δεν υπαναχωρεί από τις δεσμεύσεις του» και ότι οι ΗΠΑ «θα είναι εκεί για τους Ουκρανούς» ώστε να φτάσουν «σε μια τελική ειρήνη».
Η αμερικανική εκπροσώπηση στο Παρίσι έγινε από τον Γουίτκοφ και τον Κούσνερ, μετά την αποχώρηση του υπουργού Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο, ο οποίος επρόκειτο να συμμετάσχει αλλά τελικά ακύρωσε. Οι συνομιλίες έγιναν σε μια περίοδο που, όπως σημειώνεται, η προσοχή του Τραμπ μετατοπίζεται από την Ουκρανία προς τη Βενεζουέλα, ενώ οι επαναλαμβανόμενες απειλές του για προσάρτηση της Γροιλανδίας προκαλούν τριβές στις σχέσεις ΗΠΑ–Ευρώπης.
Η ρητορική Τραμπ για τη Γροιλανδία επισκιάζει τη σχέση ΗΠΑ - Ευρώπης
Αρκετές ερωτήσεις στη συνέντευξη Τύπου που ακολούθησε την υπογραφή της δήλωσης περιστράφηκαν γύρω από το κατά πόσο η Ευρώπη μπορεί να βασιστεί στις αμερικανικές εγγυήσεις ασφαλείας, τη στιγμή που ο Τραμπ έχει απειλήσει ακόμη και άλλο κράτος-μέλος του ΝΑΤΟ με στρατιωτική δράση.
Παράλληλα, αμερικανική και ουκρανική αντιπροσωπεία προσπαθούν εδώ και εβδομάδες να καταλήξουν σε μια διμερή ειρηνευτική συμφωνία, την οποία ο Λευκός Οίκος θα παρουσίαζε στη συνέχεια στη Ρωσία. Ο Ζελένσκι και μέλη της ουκρανικής αποστολής επρόκειτο να συναντηθούν ξεχωριστά με τον Γουίτκοφ και τον Κούσνερ το βράδυ της Τρίτης.
Ωστόσο, ο Ουκρανός πρόεδρος είπε ότι το ζήτημα της παραχώρησης εδαφών παραμένει βασικό αγκάθι. «Έχουμε αρκετές ιδέες που θα μπορούσαν να βοηθήσουν», ανέφερε, προσθέτοντας ότι αν οι διαπραγματευτικές ομάδες δεν καταλήξουν σε συμφωνία, είναι έτοιμος να μιλήσει απευθείας με τον Τραμπ. Ο Γουίτκοφ συμφώνησε ότι το εδαφικό «θα είναι το πιο κρίσιμο ζήτημα» στις συζητήσεις, εκφράζοντας την ελπίδα να βρεθούν «ορισμένοι συμβιβασμοί».
Παρότι ο Τραμπ επαναλαμβάνει ότι η ειρήνη είναι κοντά, υπάρχουν λίγες ενδείξεις ότι η Μόσχα είναι έτοιμη για συμφωνία. Ρώσοι αξιωματούχοι έχουν απορρίψει επανειλημμένα την προοπτική προσωρινής κατάπαυσης του πυρός ή μιας γρήγορης διευθέτησης, λέγοντας ότι επιδιώκουν μια συνολική λύση που θα αντιμετωπίζει αυτό που αποκαλούν «ρίζες» της σύγκρουσης.
Στο ίδιο πλαίσιο, το Κρεμλίνο έχει καταστήσει σαφές ότι θα αντιταχθεί κατηγορηματικά σε οποιαδήποτε παρουσία στρατιωτών του ΝΑΤΟ σε ουκρανικό έδαφος ως μέρος μιας συμφωνίας. Και καθώς η Ρωσία δείχνει προς το παρόν διατεθειμένη να συνεχίσει τις εχθροπραξίες, η προοπτική μιας διαπραγματευμένης λύσης που θα ακολουθηθεί από ανάπτυξη διεθνούς δύναμης μοιάζει δύσκολη.
Στάρμερ: «Ο Πούτιν δεν μοιάζει ότι είναι έτοιμος για ειρήνη»
Την πραγματικότητα αυτή αναγνώρισε και ο Στάρμερ. «Είμαστε πιο κοντά [στην ειρήνη] από ποτέ, αλλά τα δυσκολότερα μέτρα είναι ακόμη μπροστά μας», είπε. «Μπορούμε να φτάσουμε σε συμφωνία μόνο αν ο Πούτιν είναι έτοιμος να κάνει συμβιβασμούς. Και δεν μοιάζει ότι είναι έτοιμος για ειρήνη».
Η συνάντηση στο Παρίσι συγκέντρωσε 27 αρχηγούς κρατών ή κυβερνήσεων, ενώ στο περιθώριο πραγματοποιήθηκαν και επιμέρους επαφές, μεταξύ άλλων συναντήσεις των αρχηγών των ενόπλων δυνάμεων Γαλλίας, Βρετανίας, Ουκρανίας και ΝΑΤΟ.
Μετά τις συνομιλίες, η πρωθυπουργός της Ιταλίας Τζόρτζια Μελόνι και ο Πολωνός πρωθυπουργός Ντόναλντ Τουσκ δήλωσαν ότι οι χώρες τους δεν θα συνεισφέρουν στρατεύματα σε αποστολή στην Ουκρανία. Ο Γερμανός καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς είπε ότι γερμανικές δυνάμεις θα μπορούσαν να συμμετάσχουν, αλλά θα βρίσκονταν σε γειτονικές χώρες και όχι εντός Ουκρανίας.
Το προηγούμενο διάστημα, ο Ζελένσκι είχε εκφράσει ανησυχία ότι «δεν είναι όλοι έτοιμοι» να δεσμεύσουν δυνάμεις για την Ουκρανία, αναγνωρίζοντας ότι η ανταλλαγή πληροφοριών και οι μεταφορές οπλισμού είναι επίσης κρίσιμες μορφές στήριξης. Παρά ταύτα, υπογράμμισε ότι οι δεσμεύσεις της Βρετανίας και της Γαλλίας να αναπτύξουν δυνάμεις θα είναι καθοριστικές ώστε οι εγγυήσεις ασφαλείας να έχουν πραγματικό νόημα.
«Μιλώντας ειλικρινά ως πρόεδρος, ακόμη και η ίδια η ύπαρξη της συμμαχίας εξαρτάται από το αν ορισμένες χώρες είναι έτοιμες να ενισχύσουν την παρουσία τους», είπε. «Αν δεν είναι καθόλου έτοιμες, τότε δεν πρόκειται πραγματικά για “συμμαχία των προθύμων”».
Με πληροφορίες από Guardian