Αντιδράσεις και έντονη αντιπαράθεση προκαλεί το νέο ευρωπαϊκό σύστημα ελέγχου εισόδου-εξόδου (Entry-Exit System - EES), το οποίο τίθεται πλέον σε ευρύτερη εφαρμογή στα αεροδρόμια της Ζώνης Σένγκεν.
Οι εκπρόσωποι των ευρωπαϊκών αεροδρομίων προειδοποιούν για σοβαρές καθυστερήσεις και ταλαιπωρία των επιβατών, την ώρα που η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επιμένει ότι το σύστημα λειτουργεί «χωρίς ουσιαστικά προβλήματα».
Ως προς το τι προβλέπει, το EES αντικαθιστά τις παραδοσιακές σφραγίδες διαβατηρίων και στοχεύει στον αυστηρότερο έλεγχο των «παράτυπων διαμονών» στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Στο πλαίσιο του νέου κανονισμού, υπήκοοι τρίτων χωρών, όπως το Ηνωμένο Βασίλειο και οι ΗΠΑ, υποχρεούνται, κατά την πρώτη είσοδό τους στη ζώνη Σένγκεν, να καταχωρούν δακτυλικά αποτυπώματα και βιομετρική φωτογραφία πριν συναντήσουν συνοριακό υπάλληλο.
Πότε θα εφαρμοστεί πλήρως το σύστημα για τα αεροπορικά ταξίδια
Αρχικά, τον Οκτώβριο, το σύστημα εφαρμόστηκε πιλοτικά σε περίπου 10% των ταξιδιωτών. Από την περασμένη Παρασκευή, όμως, το ποσοστό αυτό αυξήθηκε στο 35% των μη Ευρωπαίων που εισέρχονται για σύντομη παραμονή, ενώ έως τις 10 Απριλίου το EES θα εφαρμόζεται πλήρως.
Σύμφωνα με τον γενικό διευθυντή της ACI Europe, του οργανισμού που εκπροσωπεί τα ευρωπαϊκά αεροδρόμια, Ολιβιέ Ζανκοβέκ, το νέο σύστημα έχει ήδη αυξήσει τον χρόνο διεκπεραίωσης στους συνοριακούς ελέγχους έως και κατά 70%, με αναμονές που σε ώρες αιχμής φτάνουν ακόμη και τις τρεις ώρες: «η επέκταση της εφαρμογής είναι βέβαιο ότι θα επιδεινώσει την κατάσταση», προειδοποίησε.
Αντίστοιχες ανησυχίες εκφράζονται και από μεγάλα αεροδρόμια. Εκπρόσωπος του αεροδρομίου των Βρυξελλών ανέφερε ότι το EES έχει αυξήσει σημαντικά τις ανάγκες σε προσωπικό και ότι οι καθυστερήσεις καταγράφονται τόσο στις αφίξεις όσο και στις αναχωρήσεις. Στη Ρώμη, η διαχειρίστρια εταιρεία του αεροδρομίου Φιουμιτσίνο κάνει λόγο για «ιδιαίτερα σύνθετες επιχειρησιακές συνθήκες».
Στην Πορτογαλία, η κατάσταση οδήγησε την κυβέρνηση στην προσωρινή αναστολή του συστήματος στο αεροδρόμιο της Λισαβόνας για τρεις μήνες, ενώ επιστρατεύτηκαν και στρατιωτικοί για την ενίσχυση των ελέγχων. Στην Ισπανία, ο ξενοδοχειακός κλάδος προειδοποιεί για επαναλαμβανόμενα «μποτιλιαρίσματα» στα σύνορα και ζητά ενίσχυση του προσωπικού.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, πάντως, απορρίπτει τις αιτιάσεις. Ο εκπρόσωπος της Κομισιόν για θέματα εσωτερικών υποθέσεων, Μάρκους Λάμερτ, δήλωσε ότι το EES λειτουργεί «σε γενικές γραμμές χωρίς προβλήματα», ακόμη και σε περιόδους υψηλής τουριστικής κίνησης, υποστηρίζοντας ότι οι ανησυχίες για την αύξηση στο 35% έχουν «διαψευστεί στην πράξη».
Τι προβλέπει το νέο σύστημα εισόδου για τα αεροπορικά ταξίδια
Σύμφωνα με επίσημη ανακοίνωση της ΕΕ, το Σύστημα Εισόδου/Εξόδου (Entry/Exit System - EES) πρόκειται για ένα αυτοματοποιημένο πληροφοριακό σύστημα για την καταγραφή υπηκόων τρίτων χωρών που ταξιδεύουν για σύντομη διαμονή, κάθε φορά που διασχίζουν τα εξωτερικά σύνορα οποιασδήποτε από τις παρακάτω ευρωπαϊκές χώρες που χρησιμοποιούν το σύστημα:
- όλα τα κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης που συμμετέχουν στη ζώνη Σένγκεν, καθώς και
- οι συνδεδεμένες χώρες της Σένγκεν (όπως η Νορβηγία, η Ισλανδία, η Ελβετία και το Λιχτενστάιν).
Συνολικά, το EES θα εφαρμοστεί σε 29 ευρωπαϊκές χώρες, καταγράφοντας:
- την ημερομηνία και τον τόπο εισόδου και εξόδου,
- τα βιομετρικά δεδομένα των ταξιδιωτών (δακτυλικά αποτυπώματα και φωτογραφία προσώπου),
- και πληροφορίες σχετικά με την επιτρεπόμενη διάρκεια παραμονής.
Το EES αντικαθιστά τη χειρόγραφη σφράγιση των διαβατηρίων και αποσκοπεί στη βελτίωση της ασφάλειας, στην ανίχνευση παράνομης παραμονής και στην αποτελεσματικότερη διαχείριση των εξωτερικών συνόρων της ζώνης Σένγκεν.
Με πληροφορίες από Politico, Bloomberg