Η λειτουργία AI Overviews της Google, που εμφανίζει αυτόματες απαντήσεις στην κορυφή των αποτελεσμάτων αναζήτησης, φαίνεται να παραπέμπει στο YouTube συχνότερα από οποιονδήποτε ιατρικό ιστότοπο όταν απαντά σε ερωτήσεις για θέματα υγείας, σύμφωνα με νέα έρευνα.
Το εύρημα προκαλεί νέα συζήτηση για το κατά πόσο το εργαλείο, το οποίο βλέπουν περίπου 2 δισ. χρήστες τον μήνα, δίνει προτεραιότητα στην αξιοπιστία ή στη δημοφιλία του περιεχομένου.
Η Google έχει υποστηρίξει ότι τα AI Overviews είναι «αξιόπιστα» και παραπέμπουν σε αναγνωρισμένες πηγές υγείας, όπως τα αμερικανικά Κέντρα Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων (CDC) και η Mayo Clinic. Ωστόσο, μελέτη που ανέλυσε απαντήσεις σε πάνω από 50.000 ερωτήματα υγείας, τα οποία «συλλέχθηκαν» μέσω αναζητήσεων από το Βερολίνο, κατέληξε ότι η συχνότερη πηγή που εμφανίζεται στις παραπομπές των AI Overviews είναι το YouTube, η πλατφόρμα βίντεο που ανήκει επίσης στην Google.
Η ανάλυση έγινε από τη SE Ranking, εταιρεία που δραστηριοποιείται στον χώρο της βελτιστοποίησης για μηχανές αναζήτησης. Οι ερευνητές εξέτασαν 50.807 ερωτήσεις και λέξεις-κλειδιά σχετικές με την υγεία και μέτρησαν ποιες πηγές επικαλείται το AI Overviews όταν συνθέτει απαντήσεις. Το YouTube αντιστοιχούσε στο 4,43% όλων των παραπομπών. Με άλλα λόγια, ήταν το κορυφαίο domain, χωρίς να πλησιάζει κανένα νοσοκομειακό δίκτυο, κρατική πύλη υγείας, ιατρικός σύλλογος ή ακαδημαϊκό ίδρυμα, σύμφωνα με τους συντάκτες της μελέτης.
Οι ερευνητές εξηγούν ότι αυτός του ανησυχεί επειδή το YouTube είναι ανοιχτή πλατφόρμα, όπου ανεβάζει περιεχόμενο ο καθένας, και όχι ελεγχόμενος ιατρικός φορέας.
Τι απαντά η Google για τα ευρήματα
Η Google απάντησε ότι ο σχεδιασμός των AI Overviews στοχεύει να αναδεικνύει περιεχόμενο υψηλής ποιότητας από αξιόπιστες πηγές «ανεξάρτητα από το φορμάτ τους», και ότι στο YouTube υπάρχουν πολλά βίντεο από αξιόπιστες υγειονομικές αρχές και αδειοδοτημένους επαγγελματίες. Πρόσθεσε επίσης ότι τα συμπεράσματα της μελέτης δεν μπορούν να γενικευτούν σε άλλες χώρες, καθώς βασίστηκε σε γερμανόφωνες αναζητήσεις στη Γερμανία και σε μία συγκεκριμένη χρονική στιγμή τον Δεκέμβριο 2025.
Οι ερευνητές επέλεξαν τη Γερμανία με το σκεπτικό ότι το σύστημα υγείας λειτουργεί σε αυστηρά ρυθμιζόμενο πλαίσιο, με κανόνες και πρότυπα που ορίζονται τόσο σε εθνικό όσο και σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Αν ακόμη και σε αυτό το περιβάλλον το σύστημα παραπέμπει συστηματικά σε μη-ιατρικές ή μη-θεσμικές πηγές, υποστηρίζουν, τότε το ζήτημα μπορεί να μην αφορά μια μόνο χώρα.
Google AI Overviews εμφανίστηκαν σε πάνω από 82% των αναζητήσεων υγείας
Σύμφωνα με τα στοιχεία τους, AI Overviews εμφανίστηκαν σε πάνω από 82% των αναζητήσεων υγείας. Σε επίπεδο απόλυτων αριθμών, το YouTube καταγράφηκε με 20.621 παραπομπές σε σύνολο 465.823. Δεύτερη πηγή ήρθε το NDR.de με 14.158 (3,04%), τρίτη το Msdmanuals.com με 9.711 (2,08%). Ακολούθησαν τα Netdoktor.de με 7.519 (1,61%) και Praktischarzt.de με 7.145 (1,53%).
Η συζήτηση έρχεται μετά από προηγούμενη έρευνα που είχε εντοπίσει περιπτώσεις παραπλανητικών ή λανθασμένων απαντήσεων από τα AI Overviews σε θέματα υγείας. Σε ένα περιστατικό, οι πληροφορίες για εξετάσεις ηπατικής λειτουργίας χαρακτηρίστηκαν «επικίνδυνες» από ειδικούς, καθώς θα μπορούσαν να οδηγήσουν άτομα με σοβαρή ηπατική νόσο στο συμπέρασμα ότι είναι υγιή. Μετά από τέτοιες αντιδράσεις, η Google περιόρισε την εμφάνιση AI Overviews σε ορισμένες, όχι όμως σε όλες, τις ιατρικές αναζητήσεις.
Η ερευνήτρια του Πανεπιστημίου της Βασιλείας, Χάνα βαν Κόλφσχοοτεν, η οποία δε συμμετείχε στη μελέτη, σχολίασε ότι τα δεδομένα δείχνουν πως οι κίνδυνοι δεν είναι «μεμονωμένα ατυχή περιστατικά», αλλά συνδέονται με τον τρόπο που είναι φτιαγμένο το εργαλείο. Υποστήριξε ότι η μεγάλη εξάρτηση από το YouTube, αντί από δημόσιες υγειονομικές αρχές ή ιατρικούς θεσμούς, μοιάζει να αντανακλά περισσότερο την ορατότητα και τη δημοφιλία παρά την ιατρική αξιοπιστία.
Η Google, από την πλευρά της, αντέτεινε ότι το συμπέρασμα περί «αναξιοπιστίας» δεν στηρίζεται, καθώς οι πιο συχνά αναφερόμενες πηγές είναι, όπως λέει, γενικά αξιόπιστες. Επισήμανε ακόμη ότι, από τα 25 πιο συχνά παραπεμπόμενα βίντεο του YouTube, το 96% προερχόταν από «ιατρικά κανάλια». Οι ερευνητές απάντησαν ότι αυτά τα 25 βίντεο αποτελούν λιγότερο από 1% του συνόλου των YouTube links που επικαλούνται τα AI Overviews για θέματα υγείας και άρα δεν αρκούν για να περιγράψουν τι συμβαίνει στο σύνολο.
Με πληροφορίες από Guardian
