Το βραβείο Νόμπελ Φυσικής στους Roger Penrose, Reinhard Genzel και Andrea Ghez

Το ίδρυμα Νόμπελ μόλις ανακοίνωσε το βραβείο Νόμπελ φυσικής για το 2020.

Το νόμπελ μοιράστηκαν οι επιστήμονες Roger Penrose, Reinhard Genzel και Andrea Ghez.

«Μας πήρε λίγα λεπτά παραπάνω να επικοινωνήσουμε με τους νικητές, για αυτό καθυστερήσαμε», απολογήθηκε ο γενικός γραμματέας του ιδρύματος, Göran K. Hansson μπαίνοντας στην αίθουσα. «Το φετινό βραβείο, αφορά τα πιο βαθιά μυστικά του σύμπαντος», συμπλήρωσε, προαναγγέλλοντας τους επιστήμονες που τιμήθηκαν με το Νόμπελ. 

Στον Βρετανό Roger Penrose απονεμήθηκε το μισό νόμπελ «για την ανακάλυψη πως οι μαύρες τρύπες προβλέπονται από τη Γενική Θεωρία της Σχετικότητας». Το άλλο μισό νόμπελ, μοιράστηκαν ο Γερμανός Reinhard Genzel και η Αμερικανίδα Andrea Ghez «για τη ανακάλυψη ενός αντικειμένου τεράστιας μάζας στο κέντρο του Γαλαξία μας». 

Η Andrea Ghez έγινε η τέταρτη γυναίκα στην ιστορία των βραβείων που λαμβάνει νόμπελ Φυσικής. 

BREAKING NEWS:
The Royal Swedish Academy of Sciences has decided to award the 2020 #NobelPrize in Physics with one half to Roger Penrose and the other half jointly to Reinhard Genzel and Andrea Ghez. pic.twitter.com/MipWwFtMjz

— The Nobel Prize (@NobelPrize) October 6, 2020

Οι τρεις ερευνητές, μοιράστηκαν την ύψιστη τιμή, για τις ανακαλύψεις τους γύρω από το πιο εξωτικό φαινόμενο στο Σύμπαν, την μαύρη τρύπα. Ο Roger Penrose χρησιμοποίησε ευφυέστατες και πρωτότυπες μαθηματικές μεθόδους για να αποδείξει πως οι μαύρες τρύπες προβλέπονται απευθείας από την γενική θεωρία της Σχετικότητας του Άλμπερτ Άινσταϊν. Ο ίδιος ο Άινσταϊν δεν πίστευε πως οι μαύρες τρύπες υπάρχουν στα αλήθεια, αλλά όπως αποδείχτηκε, αποτελούν το τελευταίο στάδιο τεράστιων άστρων και από το κέντρο τους δεν ξεφεύγει τίποτα, όταν καν το φως. 

Τον Ιανουάριο του 1965, δέκα χρόνια μετά τον θάνατο του Άινσταϊν, ο Penrose απέδειξε ότι οι μαύρες τρύπες μπορούν πράγματι να σχηματιστούν και τις περιέγραψε με λεπτομέρεια. 

Από τις αρχές της δεκαετίας του 1990, οι Reinhard Genzel και Andrea Ghez υπήρξαν επικεφαλής ομάδων αστρονόμων, που εστίασαν στην περιοχή Sagittarius A, στο κέντρο του Γαλαξία μας. Οι τροχιές των λαμπρότερων αστέρων που βρίσκονται πιο κοντά στο γαλαξιακό κέντρο, καταγράφηκαν με λεπτομέρεια που διαρκώς βελτιωνόταν, παράλληλα με τις τεχνολογικές προόδους.

Οι μετρήσεις των δύο αυτών επιστημονικών ομάδων συμπίπτουν, καταδεικνύοντας την ύπαρξη ενός αντικειμένου τεράστιας μάζας στο κέντρο, που έλκει τους αστέρες με τρομερή δύναμη, υποχρεώνοντάς τους να περιφέρονται με ιλιγγιώδεις ταχύτητες. Μάζα περίπου τεσσάρων εκατομμυρίων ήλιων φαίνεται πως είναι συγκεντρωμένη σε μία έκταση που δεν ξεπερνά το ηλιακό μας σύστημα. 

Χρησιμοποιώντας μερικά από τα μεγαλύτερα τηλεσκόπια του κόσμοι, οι Genzel και Ghez ανέπτυξαν μεθόδους για να παρατηρήσουν το κέντρο του Γαλαξία, πίσω από τεράστια νέφη διαστρικού αερίου. Πιέζοντας τα όρια της τεχνολογίας, βελτίωσαν τις δυνατότητες ακρίβειας στην παρατήρηση. Το έργο τους αποτελεί την πιο πειστική υπόθεση για μία μαύρη τρύπα τεράστιας μάζας στο Κέντρο του Γαλαξία. 

«Οι ανακαλύψεις των φετινών νικητών διεύρυναν την έρευνα και την μελέτη των μικρών και μεγάλων μελανών οπών», λέει ο πρόεδρος της επιτροπής για το Νόμπελ Φυσικής, David Haviland. «Αλλά υπάρχουν ακόμα πολλά ερωτήματα για αυτά τα εξωτικά αντικείμενα που ζητούν απαντήσεις και αποτελούν κίνητρο για μελλοντική έρευνα. Όχι μόνο ερωτήματα για την εσωτερική τους δομή, αλλά και ζητήματα ελέγχου της θεωρίας της βαρύτητας κάτω από ακραίες συνθήκες». 

«Πολλά πράγματα είναι διαφορετικά φέτος, αλλά ένα πράγμα παραμένει ίδιο: σήμερα κάποιος θα λάβει ένα εξωπραγματικό τηλεφώνημα από τον γενικό γραμματέα Göran K. Hansson», έγραφαν νωρίτερα στην επίσημη σελίδα των Νόμπελ στο Twitter. 

Many things are different this year – but one thing remains the same: today someone will receive an extraordinary phone call from Secretary General Göran K. Hansson. Join us at 11.45 (at the earliest) to find out who! https://t.co/nJ1StH9KDk #NobelPrize #Physics pic.twitter.com/5Cz33KTeyD

— Vetenskapsakademien (@vetenskapsakad) October 6, 2020

Από το 1901 έως και σήμερα έχουν απονεμηθεί 113 Νόμπελ Φυσικής και μόνο έξι χρονιές δεν δόθηκε βραβείο, κυρίως εξαιτίας των δύο παγκοσμίων πολέμων που μεσολάβησαν. Από αυτά, τα 47 έχουν δοθεί σε έναν επιστήμονα, τα 32 τα έχουν μοιραστεί δύο ερευνητές και τα υπόλοιπα 34 έχουν δοθεί σε τριάδες επισημόνων.

Συνολικά, Νόμπελ Φυσικής έχουν λάβει 212 επιστήμονες και ένας εξ αυτών, ο Τζον Μπάρντιν, είναι ο μοναδικός που το έχει πάρει δύο φορές, το 1956 και το 1972. Ο νεότερος Νομπελίστας ήταν ο Λόρενς Μπραγκ, μόλις 25 ετών και ο γηραιότερος ο Άρθουρ Άσκιν, που το έλαβε το 2018, σε ηλικία 96 ετών. 

Την Τετάρτη θα ανακοινωθεί το Νόμπελ Χημείας, την Πέμπτη το Νόμπελ Λογοτεχνίας και την Παρασκευή το Νόμπελ Ειρήνης ενώ ο νικητής του Νόμπελ Οικονομίας θα ανακοινωθεί την επόμενη Δευτέρα 12 Οκτωβρίου.

Το 1895 ο Σουηδός χημικός Άλφρεντ Νόμπελ, εφευρέτης της δυναμίτιδας, είχε θεσμοθετήσει πέντε βραβεία Νόμπελ στη διαθήκη του.

Το Βραβείο Νόμπελ αποδίδεται στους παραλήπτες σε επίσημη τελετή στις 10 Δεκεμβρίου, επέτειο του θανάτου του Νόμπελ, μαζί με ένα δίπλωμα και ένα πιστοποιητικό για το χρηματικό έπαθλο. Η μπροστινή πλευρά του μεταλλίου φέρει το προφίλ του Άλφρεντ Νόμπελ, όπως απεικονίζεται στα μετάλλια για φυσική, χημεία, και λογοτεχνία, ενώ η πίσω πλευρά είναι μοναδική για κάθε μετάλλιο.