Θέμα σε μεγάλα ξένα μέσα ενημέρωσης έχει γίνει η Σαμοθράκη, μετά το δημοσίευμα του Associated Press που υποστηρίζει πως οι κατσίκες «με την υπερβόσκηση βυθίζουν το νησί σε κρίση».
«Με δάση βελανιδιάς και καστανιάς, καταρράκτες και δύσβατες ακτές, η Σαμοθράκη έχει άγρια ομορφιά και μια απομόνωση, που την ξεχωρίζει από άλλα ελληνικά νησιά. Δεν υπάρχουν πακέτα διακοπών εδώ ούτε αξιόπιστη ακτοπολοϊκή γραμμή προς την ενδοχώρα. Οι τοπικές αρχές ελπίζουν να την καταστήσουν Προστατευόμενη περιοχή βιόσφαιρας της UNESCO. Ωστόσο, το φυσικό περιβάλλον απειλείται από έναν ακόρεστο "δράστη"», γράφει στην ανταπόκρισή του το πρακτορείο.
Όπως επισημαίνεται στο δημοσίευμα, οι κατσίκες είναι 15πλάσιες από τους κατοίκους του νησιού και «τρώνε στρέμματα της Σαμοθράκης, την οποία μετατρέπουν σε σεληνιακό τοπίο». Μετά από δεκαετίες προσπάθειας να υπάρξει λύση, ειδικοί και ντόπιοι συνεργάζονται για να βρεθεί ένας σύγχρονος τρόπος προκειμένου να σωθεί η φυσική ομορφιά και η οικονομία του νησιού.
«Οι ημιάγριες κατσίκες βρίσκονται παντού- σε στέγες, δέντρα ή πάνω σε αυτοκίνητα, καθώς οργώνουν το νησί προς ανεύρεση τροφής. Η ανεξέλεγκτη υπερβόσκησή τους προκαλεί διάβρωση σε επίπεδο κρίσης», αναφέρει το AP, προσθέτοντας πως λόγω και των καταρρακτωδών βροχών πριν από δύο χρόνια που έπληξαν το δημαρχείο και πλημμύρισαν τους δρόμους, δεν υπάρχουν πια δέντρα ή επαρκής βλάστηση στους λόφους για να σταματήσουν τις κατολισθήσεις λάσπης.
«Δεν υπάρχουν μεγάλα δέντρα για να κρατήσουν το έδαφος. Και συνιστά μεγάλο πρόβλημα, οικονομικά αλλά και πρακτικά, επειδή η (λάσπη) θα πέσει στα κεφάλια μας» λέει ο Γιώργος Μασκαλίδης από την περιβαλλοντική οργάνωση Sustainable Samothraki Association.
Όπως σημειώνεται στο δημοσίευμα, η άνοδος του ελληνικού τουρισμού δεν επηρέασε πολύ τη Σαμοθράκη καθώς η κτηνοτροφία εξακολουθεί να παραμένει σημαντικό κομμάτι του τρόπου ζωής. Ωστόσο, παρόλο που προσπαθούν εδώ και τρεις δεκαετίες, οι αρχές δεν έχουν βρει ακόμη τρόπο να διαχειριστούν το πρόβλημα. Στο μεταξύ ο πληθυσμός από τις κατσίκες είχε φτάσει τις 75.000 στα τέλη της δεκαετίας του 1990 αλλά έκτοτε έχουν μειωθεί στις 50.000, καθώς δεν έχει απομείνει σχεδόν τίποτα να φάνε.
Παρόλα αυτά, το νησί είναι σε αδιέξοδο, καθώς οι περισσότερες κατσίκες υποσιτίζονται και είναι «πολύ κοκαλιάρες για να χρησιμοποιηθούν εμπορικά ως κρέας, οι ζωοτροφές είναι πανάκριβες για να διατηρήσεις μια βιώσιμη επιχείρηση και μεγάλο μέρος του εδάφους πολύ "εξαντλημένο" για να φυτρώσουν ξανά δέντρα», αναφέρει το AP.
Την ίδια στιγμή έχουν μειωθεί οι τιμές του μαλλιού, του δέρματος, του κρέατος και του γάλακτος, οδηγώντας τους ντόπιους αγρότες σε απελπισία. Ο Γιάννης Βαβούρας, κτηνοτρόφος δεύτερης γενιάς στο νησί, λέει πως δεν υπάρχουν πολλές εναλλακτικές: «Οι περισσότεροι από εμάς είναι έτοιμοι να τα παρατήσουν. Αν είχα άλλη δουλειά, θα άφηνα τα κατσίκια. Δεν βγάζεις αρκετά ούτε για καφέ».
Όπως παρατηρεί το Associated Press, τα κοπάδια αυξήθηκαν λόγω των επιδοτήσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, στο πλαίσιο ενός συστήματος χωρίς επαρκείς μηχανισμούς ελέγχου και μακροπρόθεσμο σχεδιασμό. Τώρα ίσως χρειαστεί να αντιστραφεί, καθώς η μείωση του ζωικού κεφαλαίου φαίνεται αναπόφευκτη, μαζί με τα όρια βόσκησης.
Η Sustainable Samothraki Association συνεργάστηκε με ερευνητές στο εξωτερικό και βοήθησε στη δημιουργία εφαρμογής διαχείρισης κοπαδιού, μεταξύ άλλων πιλοτικών σχεδίων, για την αντιμετώπιση του προβλήματος. Επίσης, κάποιοι κτηνοτρόφοι συμμετέχουν σε μια πρωτοβουλία για τη συγκέντρωση πόρων για την καθιέρωση ενός brand για το νησί.
Η Ισπανίδα δικηγόρος Καρλότα Μαράνον, που εγκαταστάθηκε στη Σανοθράκη πριν από μια δεκαετία και ηγείται της οργάνωσης, λέει πως «η διόρθωση δεν χρειάζεται να είναι επώδυνη». «Υπάρχει τρόπος βιώσιμος. Αυτό μπορεί να σημαίνει λιγότερες κατσίκες αλλά θα μπορούσε να λειτουργήσει», τονίζει.
Με αφορμή το δημοσίευμα, το Lifo.gr επικοινώνησε με τον Δήμο Σαμοθράκης για το ζήτημα, χωρίς ωστόσο να λάβει κάποιο σχόλιο καθώς ο Δήμαρχος δεν ήταν διαθέσιμος,
