Οι Ευρωπαίοι ηγέτες ανακοίνωσαν την Παρασκευή ότι επιταχύνουν τα σχέδια για μια ουδέτερη, αμυντική πολυεθνική αποστολή με στόχο την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ, παρότι το Ιράν δήλωσε σήμερα ότι η θαλάσσια δίοδος επαναλειτουργεί πλήρως για τη ναυσιπλοΐα, στο πλαίσιο της εκεχειρίας που λήγει στις 22 Απριλίου.
Η συνάντηση στο Παρίσι, υπό την κοινή προεδρία του Γάλλου Προέδρου Εμανουέλ Μακρόν και του Βρετανού Πρωθυπουργού Κιρ Στάρμερ, συγκέντρωσε 49 χώρες, κυρίως μέσω τηλεδιάσκεψης, με σκοπό να συζητήσουν μια μελλοντική αμυντική επιχείρηση που αποσκοπεί στη διασφάλιση της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας, μόλις το επιτρέψουν οι συνθήκες.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν συμμετείχαν στην πρωτοβουλία, την οποία η Γαλλία και η Βρετανία παρουσιάζουν ως ανεξάρτητη από τα εμπλεκόμενα μέρη και ξεχωριστή από τον αμερικανικό αποκλεισμό που, σύμφωνα με τον Ντόναλντ Τραμπ, εξακολουθεί να βρίσκεται σε ισχύ.
Ο Αμερικανός πρόεδρος δήλωσε σε ανάρτησή του στα κοινωνικά δίκτυα, με κεφαλαία γράμματα, ότι ο ναυτικός αποκλεισμός των ιρανικών λιμανιών θα συνεχιστεί «ΜΕΧΡΙ ΝΑ ΟΛΟΚΛΗΡΩΘΕΙ 100% Η ΣΥΜΦΩΝΙΑ ΜΑΣ ΜΕ ΤΟ ΙΡΑΝ».
Ο Μακρόν χαιρέτισε τόσο την κατάπαυση του πυρός μεταξύ Ιράν και Ηνωμένων Πολιτειών όσο και την εκεχειρία στον Λίβανο, λέγοντας ότι οι εξελίξεις κινούνται «προς τη σωστή κατεύθυνση».
Ωστόσο, τόνισε ότι όλα τα μέρη πρέπει τώρα να διασφαλίσουν το πλήρες, άμεσο και χωρίς όρους άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ. Παράλληλα, απέρριψε οποιαδήποτε προσπάθεια μετατροπής της διέλευσης από το στενό σε σύστημα διοδίων ή περιορισμένης πρόσβασης, υποστηρίζοντας ότι η θαλάσσια δίοδος δεν μπορεί να ιδιωτικοποιηθεί.
Ο Στάρμερ υιοθέτησε παρόμοια στάση, λέγοντας ότι η ανακοίνωση του Ιράν είναι θετική αλλά «πρέπει να διασφαλίσουμε ότι πρόκειται για μια διαρκή και εφαρμόσιμη πρόταση».
Ανέφερε ότι οι ηγέτες συμφώνησαν να επιταχύνουν τον στρατιωτικό σχεδιασμό για μια πολυεθνική αποστολή «μόλις το επιτρέψουν οι συνθήκες» και ανακοίνωσε νέα στρατιωτική διάσκεψη στο Λονδίνο την επόμενη εβδομάδα, μετά την προσφορά συμμετοχής από περισσότερες από δώδεκα χώρες.
Περίπου το ένα πέμπτο του παγκόσμιου πετρελαίου και του υγροποιημένου φυσικού αερίου διέρχεται συνήθως από τα Στενά του Ορμούζ, και εβδομάδες διακοπών έχουν προκαλέσει αναταραχή στις ενεργειακές αγορές, έχουν ακινητοποιήσει πλοία και έχουν αφήσει πάνω από 20.000 ναυτικούς εγκλωβισμένους στην περιοχή.
Οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις αρνήθηκαν να συμμετάσχουν στον αμερικανικό αποκλεισμό ιρανικών λιμανιών, λέγοντας ότι κάτι τέτοιο θα ισοδυναμούσε με είσοδο στον πόλεμο.
Η Ιταλίδα πρωθυπουργός Τζόρτζια Μελόνι, που ήταν παρούσα στο Παρίσι, υποστήριξε ότι το ζήτημα ξεπερνά την ενέργεια, καθώς και τα λιπάσματα είναι κρίσιμα για την παγκόσμια επισιτιστική ασφάλεια.
Είπε επίσης ότι είναι απαραίτητο το Ιράν να εγκαταλείψει οποιαδήποτε επιδίωξη πυρηνικών όπλων και δήλωσε ότι η Ιταλία είναι έτοιμη να συμβάλει σε μελλοντική αποστολή. Κατά την άποψή της, ο ρόλος αυτός θα επικεντρώνεται στην ασφάλεια εμπορικών πλοίων, συμπεριλαμβανομένης της αποφυγής ναρκών, στο πλαίσιο μιας καθαρά αμυντικής αποστολής.
Ο Γερμανός καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς προειδοποίησε για τον κίνδυνο ενός ευρύτερου και «πολυδιάστατου παγκόσμιου πολέμου» εάν η κρίση δεν περιοριστεί.
Επισήμανε ότι η Γερμανία θα μπορούσε να συμβάλει σε μια μελλοντική επιχείρηση, ενδεχομένως και μέσω εκκαθάρισης ναρκών.
Πρόσθεσε ότι η Γερμανία, «αν είναι δυνατόν, θα ήθελε επίσης να δει τις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής να συμμετέχουν», θεωρώντας το επιθυμητό - θέση που έρχεται σε αντίθεση με την προηγούμενη δήλωση του Γάλλου προέδρου για αποκλεισμό όλων των εμπλεκομένων από την αποστολή.
Με πληροφορίες από euronews.com