Η βιταμίνη D, γνωστή και ως «η βιταμίνη του ήλιου», παράγεται στο σώμα όταν το δέρμα εκτίθεται στην ηλιακή ακτινοβολία (UVB).
Αν και συναντάται σε ορισμένες τροφές, ο ήλιος παραμένει η βασική πηγή πρόσληψής της.
Νέο δημοσίευμα του περιοδικού Time υπενθυμίζει, γιατί τους χειμερινούς μήνες παρατηρείται συχνά έλλειψη βιταμίνης D και παρουσιάζει τις συστάσεις των ειδικών.
Μελέτη που πραγματοποιήθηκε το 2023 στη Σλοβενία έδειξε, ότι το 63% των ενηλίκων που δεν λάμβαναν συμπληρώματα βιταμίνης D είχαν ανεπαρκή επίπεδα κατά τη διάρκεια του χειμώνα, σε σύγκριση με μόλις 6% το καλοκαίρι.
«Όταν είστε ντυμένοι από την κορυφή μέχρι τα νύχια και έχετε περιορισμένη έκθεση στον ήλιο τους χειμερινούς μήνες στο βόρειο ημισφαίριο, το σώμα σας δεν απορροφά τόση βιταμίνη D όσο θα απορροφούσε σε θερμότερες συνθήκες», εξηγεί στο Time η Kelsey Higgins, διαιτολόγος στο Ιατρικό Κέντρο του Πανεπιστημίου Vanderbilt.
Η βιταμίνη D «παίζει ρόλο στην ανοσολογική λειτουργία, μειώνει τη φλεγμονή και βοηθά στον συντονισμό των μυών», σημειώνει η Carla Bouwmeester, κλινική καθηγήτρια στο Τμήμα Φαρμακευτικής και Επιστημών Υγείας του Πανεπιστημίου Northeastern.
Βιταμίνη D: Ποιοι παρουσιάζουν συχνότερα έλλειψη
Ορισμένες ομάδες ανθρώπων βάλλονται περισσότερο από άλλες με έλλειψη βιταμίνης D, καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους.
Σε αυτές περιλαμβάνονται οι ηλικιωμένοι, καθώς με την πάροδο της ηλικίας μειώνεται η ικανότητα του δέρματος να συνθέτει βιταμίνη D, αλλά και άτομα με παθήσεις που επηρεάζουν την απορρόφηση λίπους από τη διατροφή, όπως η κοιλιοκάκη, η νόσος του Crohn και η ελκώδης κολίτιδα.
Ακόμη, άτομα που έχουν υποβληθεί σε γαστρική παράκαμψη (gastric bypass) μπορεί να εμφανίσουν χαμηλά επίπεδα βιταμίνης D.
Τα άτομα με πιο σκουρόχρωμο δέρμα διατρέχουν επίσης αυξημένο κίνδυνο, καθώς η μελανίνη μειώνει την ικανότητα παραγωγής βιταμίνης D μέσω της έκθεσης στον ήλιο, όπως επισημαίνει η Bouwmeester.
Τέλος, σημειώνεται, ότι ορισμένα φάρμακα, όπως τα κορτικοστεροειδή (π.χ. πρεδνιζόνη) και φάρμακα για την απώλεια βάρους, όπως το Orlistat, μπορεί να μειώσουν την απορρόφηση της βιταμίνης D από τον οργανισμό.
Πόση βιταμίνη D είναι αρκετή;
Αν και οι οδηγίες για την επαρκή πρόσληψη βιταμίνης D δεν αλλάζουν ανάλογα με την εποχή, τα επίπεδα βιταμίνης D στο σώμα μπορούν να μεταβάλλονται, επισημαίνουν οι ειδικοί.
«Δεν υπάρχουν πολλές ισχυρές διατροφικές πηγές βιταμίνης D», λέει η Joan Salge Blake, κλινική καθηγήτρια διατροφής στο Πανεπιστήμιο της Βοστώνης και παρουσιάστρια του podcast «Spot On! Vitamin D». Η βιταμίνη D βρίσκεται σε λιπαρά ψάρια (όπως πέστροφα, σολομός, σαρδέλες και τόνος), στο συκώτι βοδινού, στους κρόκους αυγών, σε ορισμένα μανιτάρια και σε εμπλουτισμένα τρόφιμα όπως το αγελαδινό γάλα, κάποια φυτικά ροφήματα και τα δημητριακά πρωινού, όμως -όπως υπογραμμίζεται στο δημοσίευμα- ελάχιστα άλλα τρόφιμα την περιέχουν.
Με πληροφορίες από Time
