Η Ευρωπαϊκή Ένωση ενδέχεται να λάβει μέτρα για να εντείνει την πίεση προς το Ισραήλ, εάν δεν υπάρξουν «συγκεκριμένες» βελτιώσεις στην ανθρωπιστική κατάσταση στη Λωρίδα της Γάζας, προειδοποίησε η επικεφαλής της ευρωπαϊκής διπλωματίας Κάγια Κάλλας, μετά τη συνεδρίαση των υπουργών Εξωτερικών της ΕΕ στις Βρυξέλλες.
«Ήταν πολύ σαφές ότι το Ισραήλ έχει παραβιάσει τις δεσμεύσεις του για τα ανθρώπινα δικαιώματα στη Γάζα και τη Δυτική Όχθη», δήλωσε η Κάλλας, προσθέτοντας ότι αν δεν υπάρξει άμεση πρόοδος, η ΕΕ θα εξετάσει «πρόσθετα μέτρα» στη συνεδρίαση του Ιουλίου. Ωστόσο, απέφυγε να δώσει συγκεκριμένες λεπτομέρειες, τονίζοντας πως «το βασικό αυτή τη στιγμή είναι να βελτιωθεί η κατάσταση επί τόπου, να ανακουφιστεί ο πληθυσμός της Παλαιστίνης και να τερματιστεί η καθημερινή αιματοχυσία».
Η παρέμβαση Κάλλας ήρθε στον απόηχο έκθεσης των ευρωπαϊκών υπηρεσιών που διαπιστώνει «ενδείξεις» σοβαρών παραβιάσεων των ανθρωπίνων δικαιωμάτων από πλευράς Ισραήλ, εξαιτίας της καταστροφικής ανθρωπιστικής κρίσης στη Γάζα και της αυξανόμενης βίας των εποίκων στη Δυτική Όχθη.
Διαφωνίες στους κόλπους της ΕΕ για κυρώσεις στο Ισραήλ λόγω Γάζας
Η Λίζα Μούσιολ, της Διεθνούς Ομάδας Κρίσεων, χαρακτήρισε τη στάση της ΕΕ «χαμένη ευκαιρία» να στείλει σαφές μήνυμα στο Ισραήλ: «Οι πολιτικές του Ισραήλ έχουν ξεπεράσει κάθε κόκκινη γραμμή και πρέπει να υπάρξουν συνέπειες στις σχέσεις ΕΕ–Ισραήλ».
Η επανεξέταση της συμφωνίας σύνδεσης ΕΕ–Ισραήλ – ενός συμφώνου εμπορίου και συνεργασίας που τέθηκε σε ισχύ το 2000 – ξεκίνησε τον περασμένο μήνα, έπειτα από αίτημα 17 κρατών-μελών, ως ένδειξη διαμαρτυρίας για την παρεμπόδιση της ανθρωπιστικής βοήθειας προς τη Γάζα. Το εμπόριο μεταξύ των δύο πλευρών φθάνει τα 68 δισεκατομμύρια ευρώ, ενώ η ΕΕ αποτελεί τη μεγαλύτερη αγορά για τις ισραηλινές εξαγωγές.
Ωστόσο, κατά τη συνεδρίαση της Δευτέρας, μόνο η Ισπανία υποστήριξε ανοιχτά την πλήρη αναστολή της συμφωνίας. Ο Ισπανός ΥΠΕΞ Χοσέ Μανουέλ Άλμπαρες ζήτησε επίσης εμπάργκο όπλων, καλώντας την ΕΕ να μιλήσει «ειλικρινά στον φίλο της, το Ισραήλ», για τις σοβαρές παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
Ο Γάλλος ΥΠΕΞ Ζαν-Νοέλ Μπαρό δήλωσε πως το Ισραήλ «παραβίασε ξεκάθαρα» το άρθρο 2 της συμφωνίας σύνδεσης, που προβλέπει σεβασμό στα ανθρώπινα δικαιώματα, και ότι το ζήτημα των συνεπειών θα εξεταστεί στη σύνοδο του Ιουλίου.
Αντιθέτως, Γερμανία, Ελλάδα και Ιταλία εξέφρασαν αντιρρήσεις στην πλήρη αναστολή της συμφωνίας. Ο Ιταλός ΥΠΕΞ Αντόνιο Ταγιάνι ανέφερε ότι η Ιταλία διατηρεί διάλογο με το Ισραήλ και φιλοξενεί Παλαιστίνιους πρόσφυγες, ενώ η Ουγγαρία -σταθερός σύμμαχος του Ισραήλ- είχε ήδη εναντιωθεί και στην ίδια την έναρξη της αναθεώρησης.
Οργισμένη η απάντηση του Ισραήλ
Το Ισραήλ αντέδρασε έντονα στη διαρροή της ευρωπαϊκής αναθεώρησης, χαρακτηρίζοντάς την «εξωφρενική και άσεμνη». Σε υπόμνημα προς την Υπηρεσία Εξωτερικών Υποθέσεων της ΕΕ, το Τελ Αβίβ υποστήριξε ότι η έκθεση βασίζεται σε «μεροληπτική και μονομερή αποτύπωση αντι-ισραηλινών φωνών».
Η έκθεση της ΕΕ στηρίζεται κυρίως σε ευρήματα οργανισμών του ΟΗΕ και του Διεθνούς Δικαστηρίου. Η πλήρης αναστολή της συμφωνίας σύνδεσης απαιτεί ομοφωνία των κρατών-μελών, ωστόσο επιμέρους στοιχεία της –όπως η συμμετοχή του Ισραήλ στο ερευνητικό πρόγραμμα Horizon Europe ή επιμέρους εμπορικά προνόμια– μπορούν να ανασταλούν με ενισχυμένη πλειοψηφία.
Προειδοποιήσεις χωρών μελών για τη Λωρίδα της Γάζας
Το Βέλγιο προειδοποίησε ότι η ανθρωπιστική κρίση στη Γάζα δεν πρέπει να παραμεριστεί εν μέσω της αυξανόμενης έντασης στη Μέση Ανατολή, μετά τις αμερικανικές αεροπορικές επιδρομές στο Ιράν. Ο ΥΠΕΞ του Βελγίου, Μαξίμ Πρεβό, σημείωσε: «Κάποιοι θεωρούν ότι δεν είναι η κατάλληλη στιγμή για μέτρα κατά του Ισραήλ επειδή μάχεται κατά του Ιράν. Όμως, αυτά τα δύο πρέπει να διαχωριστούν. Δεν μπορούμε να ξεχάσουμε την ανθρωπιστική καταστροφή».
Ανάλογες τοποθετήσεις έκανε και η υπουργός Εξωτερικών της Σουηδίας, Μαρία Μάλμερ Στένεργκαρντ: «Η κατάσταση στη Γάζα είναι εξαιρετικά σοβαρή. Ο κόσμος υποφέρει. Δεν μπορούμε απλώς να κοιτάμε».
Τέλος, η Ανιές Μπερτράντ Σανζ από την Oxfam επισήμανε: «Υπάρχουν στιγμές στην ιστορία όπου η αναβλητικότητα και η σιωπή δεν είναι ουδέτερες. Είναι επιλογή. Όσο οι υπουργοί της ΕΕ συζητούν, οικογένειες στη Γάζα θάβονται κάτω από τα ερείπια και άνθρωποι σκοτώνονται αναζητώντας τροφή. Κάθε δευτερόλεπτο καθυστέρησης κοστίζει ζωές».
Με πληροφορίες από Guardian
