Σε στρατιωτικοποιημένη συνοριακή ζώνη, αιτούντες άσυλο καταγγέλλουν πως εξαναγκάστηκαν σε βίαιες, παράνομες επιχειρήσεις επαναπροώθησης από την ελληνική αστυνομία.
Κλειδωμένοι μεταξύ των επιχειρήσεων, οι αιτούντες άσυλο ισχυρίζονται πως επιστρατεύονται με τη βία ή παρασύρθηκαν από Σύρο που ζει σε ένα κοντέινερ, στον προαύλιο χώρο ελληνικού αστυνομικού τμήματος, κι έπειτα χρησιμοποιήθηκαν ως χειριστές σκαφών που μετέφερε άλλους μετανάστες πίσω στην Τουρκία.
Έξι μετανάστες, συριακής και μαροκινής καταγωγής, κατήγγειλαν πως συμμετείχαν σε επιχειρήσεις επαναπορωθήσεων στο ποτάμι του Έβρου υπό την απειλή βίας, με αντάλλαγμα την άδεια παραμονής στην Ελλάδα για έναν επιπλέον μήνα από τις ελληνικές αρχές.
Δύο από τους άνδρες αυτούς περιέγραψαν εαυτούς σαν «σκλάβους». Κατήγγειλαν πως έγιναν αυτόπτες μάρτυρες επεισοδίων όπου Έλληνες αστυνομικοί έγδυσαν, έκλεψαν και βιαιοπράγησαν κατά αιτούντων άσυλο, προτού τους βάλουν σε συνωστισμένα φουσκωτά και εξαναγκάσουν τους ίδιους τους καταγγέλλοντες να τους μεταφέρουν μέσω του ορμητικού ποταμού στις τουρκικές όχθες.
Κοινή έρευνα από Guardian, Lighthouse Reports, Le Monde, Der Spiegel και ARD Report München κατέχει οπτικό υλικό και έγγραφα που επιβεβαιώνουν τις μαρτυρίες των μεταναστών.
Οι άνδρες αυτοί ήταν μεταξύ όσων ανταποκρίθηκαν στο κάλεσμα, μέσω Facebook, της οργάνωσης Consolidated Rescue να μιλήσουν για την πρακτική αυτή.
Οι καταγγελίες για pushbacks έχουν πολλαπλασιαστεί από το 2020 όταν χιλιάδες άνθρωποι, πολλοί με τη βοήθεια των τουρκικών αρχών, έφτασαν στα ελληνικά σύνορα, μετά την ανακοίνωση του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν πως άνοιξε «την πύλη προς την Ευρώπη».
Οι ελληνικές αρχές και ο Κυριάκος Μητσοτάκης, όπως αναφέρει το δημοσίευμα, απορρίπτουν επίμονα τις αιτιάσεις, επιμένοντας πως η Ελλάδα διαθέτει «ακλόνητη, αλλά δίκαιη» μεταναστευτική πολιτική.
Ωστόσο, ντόπιοι στα συνοριακά χωριά μιλούν ανοιχτά για αιτούντες άσυλο, συνήθως με καλυμμένα χαρακτηριστικά, που «δουλεύουν» για την αστυνομία. Μάλιστα, δύο ανώτεροι Έλληνες αξιωμαματούχοι επιβεβαίωσαν τη μέθοδο χρήσης ανθρώπων άλλης εθνικότητας ως «μεσολαβητές» στις επαναπροωθήσεις.
Οι ίδιοι καταγγέλλουν συστηματικό εξαναγκασμό. Ο Μπασέλ (το όνομά του, όπως και όλα στην έρευνα έχουν αλλάξει για λόγους ασφαλείας) από τη Συρία υποστηρίζει πως πέρασε τρεις μήνες σε ένα κελί της αστυνομίας στο Τυχερό Έβρου, επαναπροωθώντας άλλους πρόσφυγες στην Τουρκία.
Ο ίδιος είχε περάσει στην Ελλάδα μέσω Έβρου για να ζητήσει άσυλο. Η ομάδα μεταναστών με την οποία έφτασε στην Ελλάδα, εντοπίστηκε από την ελληνική αστυνομία, η οποία τους ξυλοκόπησε και τους κράτησε στο αστυνομικό τμήμα του Τυχερού. Έλαβαν εντολή να γδυθούν και κρατήθηκαν σε υπερ-συνωστισμένα κελιά.
Σύμφωνα με τη μαρτυρία του, όταν οι αστυνομικοί διαπίστωσαν πως ο Μπασέλ μιλούσε αγγλικά, τού πρόσφεραν μια συμφωνία: Να δουλέψει για την αστυνομία. Σε διαφορετική περίπτωση θα του ασκούσαν δίωξη για λαθρεμπόριο ανθρώπων και θα καταδικαζόταν σε φυλάκιση.
Ως αντάλλαγμα για την παράταση της άδειας παραμονής του στην Ελλάδα για ακόμη ένα μήνα, θα έπρεπε να παραμένει κλειδωμένος στο κελί του την ημέρα και να βγαίνει τη νύχτα για τις επαναπροωθήσεις.
Σύμφωνα με τον Μπάσελ, του είπαν πως η «δουλειά» θα είναι αμισθί, όμως θα μπορούσε να έχει μερίδιο από τα υπάρχοντα των προσφύγων. Άλλα δύο άτομα διηγήθηκαν τα ίδια ως προς τη στρατολόγηση και τους ξυλοδαρμούς που υφίσταντο, όταν κάτι πήγαινε στραβά στην επιχείρηση.
«Η δουλειά αυτή είναι πολύ επικίνδυνη, και λόγω της εχθρότητας μεταξύ Ελλήνων και Τούρκων» λέει ο ίδιος.
Αστυνομικές πηγές που μίλησαν στους δημοσιογράφους επιβεβαίωσαν πως, προκειμένου να αποφεύγονται οι αντιπαραθέσεις με τις τουρκικές δυνάμεις, επιστρατεύονται τρίτοι όπως ο Μπασέλ.
Τρεις Σύροι που κρατούνταν σε άλλο αστυνομικό τμήμα, στο Νέο Χειμώνιο, περιέγραψαν ανάλογα. Όλοι τους πλήρωσαν πάνω από 5.000 ευρώ σε μεσάζοντα από την Κωνσταντινούπολη, προκειμένου να περάσουν μέσω Έβρου στην Ελλάδα με τη βοήθεια διακινητή, ο οποίος τους ενημέρωσε πως θα τους περίμενε ένας Σύρος μαζί με την ελληνική αστυνομία. Οι ίδιοι τρομοκρατήθηκαν όταν συνειδητοποίησαν πως για το δικό τους πέρασμα, θα επέστρεφαν άλλους μετανάστες στην Τουρκία.
Ο Φαράντ αρχικά αρνήθηκε να συμμετάσχει, όμως ο «Μάικ» του είπε πως κινδύνευε όχι μόνο να χάσει τα λεφτά του, αλλά να «εξαφανιστεί» αν γυρνούσε στην Κωνσταντινούπολη.
Ο «Μάικ» που ζούσε στο αστυνομικό τμήμα, έκανε σωματική έρευνα στους κρατούμενους αιτούντες άσυλο στις όχθες του Έβρου, προτού επαναπροωθηθούν. Ενδιαφερόταν κυρίως για χρυσά κοσμήματα και γινόταν βίαιος όταν οι άνθρωποι δεν παρέδιδαν τα πολύτιμα αντικείμενά τους.
Με στιβαρή σωματική διάπλαση και τατουάζ, ο «Μάικ» αναγνωρίστηκε τόσο από τους καταγγέλλοντες όσο και από έναν ντόπιο καταστηματάρχη που τον έχει δει με την αστυνομία. Οι ερευνητές έχουν επίσης φωτογραφίες του στο αστυνομικό τμήμα. Ο «Μάικ» λέγεται πως δούλευε με τον αδερφό του, έναν καταδικασμένο δολοφόνο και καταζητούμενο για απαγωγή.
Ο Μπάσελ αποφυλακίστηκε και πλέον έχει φύγει από την Ελλάδα. Ωστόσο, θυμάται τις τραυματικές μέρες σε ένα μικρό κελί γεμάτο ανθρώπους, συχνά ημίγυμνους και με καλυμμένα μάτια.
«Αποκαλώ αυτό το στάδιο, στάδιο σκλαβιάς» ομολογεί.
Με πληροφορίες από Guardian
