Σε πρώτο πρόσωπο

Σε πρώτο πρόσωπο Facebook Twitter
0

Μήπως ως ψυχολόγος οδηγείσαι, άθελά σου, σε υπερβολικές αναλύσεις χαρακτήρων και καταστάσεων στα βιβλία σου;

Το θέμα δεν είναι αν θα αναλύσει ο συγγραφέας σε μεγάλο ή μικρό βαθμό τα κίνητρα και τις πράξεις των ηρώων του, αλλά το πώς θα αποφύγει τις γενικεύσεις και τις υπεραπλουστεύσεις, ώστε να δημιουργήσει πειστικούς χαρακτήρες και όχι καρικατούρες. Σημασία έχει ο συγγραφέας που έχει γνώσεις ψυχολογίας να χειριστεί σωστά αυτό το πολύ χρήσιμο εργαλείο και να μεταφέρει τη γνώση στο βιβλίο του με τρόπο που να μη δίνει την εσφαλμένη εντύπωση στο κοινό ότι, αφού τα λέει ένας ψυχολόγος, «έτσι είναι»! Η επιστημονική κατάρτιση κι η ψυχοθεραπευτική εμπειρία μπορεί να βοηθά στην αποφυγή στερεότυπων χαρακτήρων. Αλλά η ψυχοθεραπεία και η λογοτεχνία είναι δύο εντελώς διαφορετικές διαδικασίες: όταν γράφω, αφηγούμαι τη ζωή, δεν την ψυχαναλύω.

Σκέφτεσαι το κοινό όταν γράφεις;

Πάντα έχω στο μυαλό μου τον κριτικό αναγνώστη. Δεν είμαι από αυτούς που γράφουν μόνο για τον εαυτό τους. Σκέφτομαι τι ανταπόκριση θα έχουν οι ιστορίες μου. Συχνά φαντάζομαι έναν «ιδανικό» αναγνώστη. Κάποιον που αγαπά τη λογοτεχνία, ενδιαφέρεται για τις ανθρώπινες σχέσεις κι έχει ψάξει τον εαυτό του. Φαντάζομαι και συγκεκριμένους ανθρώπους ως πιθανούς «ιδανικούς» αναγνώστες μου, ανθρώπους που έχω γνωρίσει ή τη δουλειά των οποίων εκτιμώ.

Δραστηριοποιείσαι επαγγελματικά ως ψυχοθεραπεύτρια. Αν ακούσεις μια εξωφρενική ιστορία, θα την κάνεις διήγημα;

Ορισμένες ιδέες ή φράσεις ίσως αποτελέσουν την αρχική ιδέα για κάποια ιστορία μου, το να μεταφέρω αυτούσιο κάτι που άκουσα δεν με ενδιαφέρει και δεν το θεωρώ σωστό. Προτιμώ να χρησιμοποιώ την επινόηση και τη φαντασία μου. Αν ακούσω μια πολύ ιδιαίτερη ιστορία, ίσως κρατήσω τη βασική ιδέα αλλά θα την αλλάξω σε τέτοιο σημείο που θα την κάνω τελείως αγνώριστη. Θα την αποδώσω όπως εγώ τη νιώθω.

Στο νέο σου βιβλίο χρησιμοποιείς πρώτο πρόσωπο. Ταυτίζεσαι ακόμα και με άντρες.

Τα δύο πρώτα μου βιβλία είναι γραμμένα σε τρίτο πρόσωπο. Το πρώτο πρόσωπο προέκυψε αυθόρμητα, μετά από ένα δραματικό γεγονός της ζωής μου, το οποίο μου προκάλεσε μεγάλη οδύνη και ταυτόχρονα με απελευθέρωσε. Το ότι μιλάω ακόμα και ως άντρας έχει μάλλον να κάνει με τη συνήθειά μου να γίνομαι πολύ περιγραφική, να σκηνοθετώ τους ήρωές μου. Αλλά το μεγαλύτερο ρίσκο που πήρα εδώ ήταν -για κάποιους- οι περιγραφές των σεξουαλικών επαφών. Πολλοί τις βρίσκουν ιδιαίτερα τολμηρές. Άλλοι, πάλι, ενθουσιάστηκαν που μια γυναίκα μιλάει ανοιχτά γι' αυτά τα θέματα.

Ρέπεις προς το ρομάντζο; Το μυθιστόρημά σου Ντεκαφεϊνέ είναι στο μεταίχμιο να χαρακτηριστεί ως τέτοιο...

Αντιθέτως. Δεν νομίζω ότι ένας ώριμος αναγνώστης θα θεωρούσε το Ντεκαφεϊνέ ρομάντζο. Το ρομάντζο έχει στερεότυπους χαρακτήρες: δυναμικούς ώριμους άντρες που «σώζουν» απελπισμένες γυναίκες, οι οποίες αναζητούν μια ζεστή αγκαλιά. Το Ντεκαφεϊνέ είναι μια ιστορία με νέους και πετυχημένους ανθρώπους που ακόμα δεν έχουν κατασταλάξει ερωτικά, που βρίσκονται σε μια μόνιμη αναζήτηση. Άντρες και γυναίκες εξίσου ευάλωτοι και ανικανοποίητοι με τις παραδοσιακές μορφές σχέσεων. Δηλαδή το προφίλ της εποχής μας.

0

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

Το ένα βιβλίο

20 χρόνια LiFO / Από όσα βιβλία διάβασες τα τελευταία 20 χρόνια, αυτό ξεχωρίζεις

Τα τελευταία 20 χρόνια κυκλοφόρησαν πολλά καλά βιβλία και είναι αδύνατον να φτιαχτεί μια λίστα που να τα περιλαμβάνει όλα. Αντ' αυτού, ζητήσαμε από 20 ανθρώπους του βιβλίου να μας γράψουν για τους τίτλους που εκείνοι αγάπησαν μέσα σ' αυτή την περίοδο.
ΝΙΚΗΤΑΣ ΔΕΣΠΟΤΙΔΗΣ
Η Λένα Κιτσοπούλου διαβάζει το «Ημερολόγιο Φράνκενσταϊν»

Αναγνώσεις / Η Λένα Κιτσοπούλου διαβάζει το «Ημερολόγιο Φράνκενσταϊν»

H σκηνοθέτιδα και δραματουργός διαβάζει μέρος από το κείμενο που προέκυψε κατά τη διάρκεια της εργασίας της πάνω στο στο μυθιστόρημα «Φράνκενσταϊν ή ο Σύγχρονος Προμηθέας» της Μαίρη Σέλλεϋ.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
Οι πολλές, ενδιαφέρουσες ζωές της Μάργκαρετ Άτγουντ

Βιβλίο / Οι πολλές ζωές της Μάργκαρετ Άτγουντ

Η «μυθιστορηματική αυτοβιογραφία» της Μάργκαρετ Άτγουντ «Πολλές ζωές σε μία» φέρνει στο φως άγνωστες λεπτομέρειες για τη συγγραφέα και αποκαλύπτει την ικανότητά της να μην ξεχνά όσα σφράγισαν την πορεία της.
ΤΙΝΑ ΜΑΝΔΗΛΑΡΑ
Ελισάβετ Χρονοπούλου: «Οι δωσίλογοι ήταν πολλοί, αδίστακτοι και δεν τιμωρήθηκαν»

Βιβλίο / Ελισάβετ Χρονοπούλου: «Οι δωσίλογοι ήταν πολλοί, αδίστακτοι και δεν τιμωρήθηκαν»

Η συγγραφέας του «Επί σκοπώ πλουτισμού» αποκαλύπτει όσα γίνονταν στην Ειδική Ασφάλεια τη σκοτεινή εποχή της Κατοχής και επιμένει ότι μόνο αν αναμοχλεύσουμε το παρελθόν θα προχωρήσουμε ως κοινωνία.
ΧΡΗΣΤΟΣ ΠΑΡΙΔΗΣ
Ο Ερρίκος Σοφράς διαβάζει Νίκo-Αλέξη Ασλάνογλου

Αναγνώσεις / Ο Ερρίκος Σοφράς διαβάζει τις «Ωδές στον Πρίγκιπα» του Νίκoυ-Αλέξη Ασλάνογλου

Τα δεκάξι ποιήματα της συλλογής «Ωδές στον πρίγκιπα» γράφτηκαν από το καλοκαίρι του 1971 μέχρι το φθινόπωρο του 1975 στο Ωραιόκαστρο της Θεσσαλονίκης, θέρετρο λίγο έξω από την πόλη, όπου περνούσε τα καλοκαίρια του ο ποιητής. Τυπώθηκαν έξι χρόνια μετά (εκδ. Ύψιλον, Νοέμβριος 1981).
Ο Γιάννης Αξιώτης έγραψε ένα τρυφερό βιβλίο για τα παιδικά μας τραύματα

Βιβλίο / Ο Γιάννης Αξιώτης έγραψε ένα τρυφερό βιβλίο για τα παιδικά μας τραύματα

Ο πρωτοεμφανιζόμενος συγγραφέας μιλά στη LiFO για τον «Αρχαίο Αύγουστο», τη λογοτεχνία, τη γενιά του και την ανάγκη να βρίσκουμε, ακόμη και μέσα στις δυσκολίες, λίγο χρόνο για να αγαπήσουμε.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
«Φάλκονερ»: Ο εγκλεισμός είναι ένα μυστήριο

Το πίσω ράφι / «Φάλκονερ»: Ο εγκλεισμός είναι ένα μυστήριο

Το μυθιστόρημα του Τζον Τσίβερ μάς θυμίζει, με τη σκληρή και καθηλωτική του πρόζα, πως δεν χρειάζονται συρματοπλέγματα, τοίχοι και δεσμοφύλακες για να νιώσεις απόγνωση, ασφυξία ή μια «βασανιστική αίσθηση αποπροσανατολισμού».  
ΣΤΑΥΡΟΥΛΑ ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ
ΕΠΕΞ Άνια Βουλούδη

Βιβλίο / Άνια Βουλούδη: «Θέλω να ξέρω τι γίνεται στις ζωές και τα σπίτια των ανθρώπων»

Η συγγραφέας μιλάει στη LiFO για το νέο της βιβλίο, την «Κατεδάφιση», αλλά και για τη σχέση της με τους χώρους όπου κατοικούμε, για τη νοσταλγία και για την αποσπασματικότητα των έργων τέχνης που αγαπά.
ΝΙΚΗΤΑΣ ΔΕΣΠΟΤΙΔΗΣ
Ντάνιελ Μέντελσον: «Ο Οδυσσέας του Νόλαν είναι ένας καταθλιπτικός με μετατραυματικό στρες»

Ντάνιελ Μέντελσον / Ντάνιελ Μέντελσον: «Ο Οδυσσέας του Νόλαν είναι καταθλιπτικός με μετατραυματικό στρες»

Με αφορμή την κινηματογραφική μεταφορά του ομηρικού έπους, ο σπουδαίος κριτικός λογοτεχνίας και κλασικός φιλόλογος μιλά στη LiFO για τη ψυχολογία των επικών ηρώων και την πιστότητα της ταινίας απέναντι στο πρωτότυπο.
ΧΡΗΣΤΟΣ ΠΑΡΙΔΗΣ