Τζέιν Μπίρκιν: Το αιώνιο και αυθεντικό it girl

Τζέιν Μπίρκιν: Το αιώνιο και αυθεντικό It Girl Facebook Twitter
Η Μπίρκιν ήταν it girl μέχρι τον θάνατό της το 2023. Ποια άλλη μπορεί να ισχυριστεί το ίδιο; Φωτ.: Getty Images/Ideal Image
0


Ο ΠΡΩΤΟΣ ΚΑΝΟΝΑΣ για να είσαι it girl είναι ότι κάποιος άλλος πρέπει να σε αποκαλέσει έτσι. Δεν μπορείς να απονείμεις η ίδια τον τίτλο στον εαυτό σου. Υπάρχουν, ωστόσο, κάποια ενδεικτικά σημάδια. Ο νεποτισμός και τα χρήματα βοηθούν πάντα ένα it girl να εδραιωθεί – μια πλήρης απασχόληση και μια κανονική ζωή, όσo να ’ναι, εμποδίζουν το να είσαι πάντα το επίκεντρο της προσοχής. Πού θα βρισκόταν σήμερα η Πάρις Χίλτον αν ήταν αναγκασμένη να εργάζεται σε κάποια εταιρεία μάρκετινγκ στα είκοσί της, αντί να κάνει την DJ και να εμφανίζεται σε πάρτι ντυμένη στα ροζ;

Η Τζέιν Μπίρκιν γεννήθηκε στο Λονδίνο και η οικογένειά της ήταν μεγαλοαστική και δημιουργική. Η μητέρα της, η Τζούντι Κάμπελ, ήταν γνωστή ηθοποιός του θεάτρου και μούσα του Νόελ Κάουαρντ. Από εκείνη κληρονόμησε η Τζέιν τη ροπή προς τη θεατρικότητα. Προκειμένου να διαφύγει από το αριστοκρατικό οικοτροφείο που την είχαν βάλει οι γονείς της κατάπιε χαλίκια και αποβλήθηκε για ιατρικούς λόγους. Στα δεκάξι της, πέρασε μερικούς μήνες στο Παρίσι των αρχών της δεκαετίας του 1960, στην ίδια γειτονιά του 16ου διαμερίσματος με την Εντίθ Πιαφ. Η Τζέιν Μπίρκιν ήταν εκεί όταν η Πιαφ πέθανε το 1963, προκαλώντας έκρηξη θρήνου και αυθόρμητες αγρυπνίες στους δρόμους. Η 16χρονη Αγγλίδα είχε υιοθετήσει τόσο επιτυχώς το παρισινό στυλ που, μέσα στο χάος, κάποιοι την μπέρδεψαν με την Γαλλίδα τραγουδίστρια Φρανσουάζ Αρντί.  

Αυτό που εδραίωσε τη φήμη της Μπίρκιν ήταν η συμπερίληψή της σε μια λίστα της «Daily Mail» με τίτλο «Η τάξη του '65 – 50 γυναίκες που αξίζουν την προσοχή μας)», στην οποία περιλαμβάνονταν επίσης η Nico και η Μαριάν Φέιθφουλ.

Επιστρέφοντας στο Λονδίνο, το στυλ της Μπίρκιν απέκτησε πιο προσωπικές πινελιές με μίνι φούστες και έντονο eyeliner σε συνδυασμό με γυναικείες μπαλαρίνες που είχε ανακαλύψει κατά τη διάρκεια της παραμονής της στη Γαλλία. Χρησιμοποιούσε ένα πορτογαλικό καλάθι που είχε αγοράσει από την αγορά της Berwick Street για να μεταφέρει τα μετρητά, τα καλλυντικά και το ημερολόγιό της σε ένα ακατάστατο συνονθύλευμα. Ένα υφασμένο καλάθι για καθημερινή τσάντα ήταν μια ιδιόμορφη επιλογή, αλλά θα γινόταν το χαρακτηριστικό της αξεσουάρ για τα επόμενα τριάντα χρόνια. Το να έχεις κάτι που θα συνδέεται πάντα με σένα (και μόνο) και να το φοράς με επιτυχία (εσύ και μόνο) είναι βασικό χαρακτηριστικό ενός it girl. Πολλές έχουν μιμηθεί την Κέιτ Μος με τις γαλότσες της στο Φεστιβάλ του Glastonbury, αλλά είναι κάτι που πραγματικά δεν αντιγράφεται.

Αυτό που εδραίωσε τη φήμη της Μπίρκιν ήταν η συμπερίληψή της σε μια λίστα της «Daily Mail» με τίτλο «Η τάξη του '65 - 50 γυναίκες που αξίζουν την προσοχή μας)», στην οποία περιλαμβάνονταν επίσης η Nico και η Μαριάν Φέιθφουλ. Στη συνέχεια έπαιξε σε ταινίες όπως το «μοδάτο» The knack... and how to get it (στους τίτλους αναφέρεται ως Motorbike Girl) και στο Blow-Up του Αντονιόνι. Η Μπίρκιν συμμετείχε σε μιούζικαλ, σε μια διαφήμιση της σοκολάτας Cadbury και ήταν το κεντρικό θέμα ενός μικρού άρθρου στη «Vogue».

Παντρεύτηκε έναν μεγαλύτερό της άντρα, τον επιφανή και μπον-βιβέρ συνθέτη σάουντρακ Τζον Μπάρι. Ο γάμος δεν κράτησε πολύ και το 1968 η Μπίρκιν έφυγε στο Παρίσι για να πρωταγωνιστήσει σε μια ταινία με τον Γάλλο τραγουδοποιό Σερζ Γκενσμπούρ με τίτλο Slogan. Αμέσως ερωτεύτηκαν και έγιναν ένα από τα πιο σκανδαλώδη ζευγάρια της εποχής με τη γεμάτη ερωτικούς αναστεναγμούς επιτυχία τους «Je t’aime... moi non plus». Το Βατικανό αφόρισε το τραγούδι, κάτι που πάντα βοηθάει ένα it girl. Τα περιοδικά έπεσαν πάνω της, αποκαλώντας την «Παγκοσμίως διάσημη σε τρία λεπτά». Το 1970, το BBC τής έκανε ένα ολόκληρο τηλεοπτικό αφιέρωμα: «Ανοίξτε οποιοδήποτε περιοδικό στο Παρίσι και θα τη δείτε κάπου... Είναι μια ιστορία επιτυχίας βγαλμένη από παραμύθι, που γίνεται ακόμα πιο εξωτική από το γεγονός ότι συνέβη σε άλλη χώρα».

cover
Μαρίσα Μέλτζερ,
It girl: Η ζωή και η κληρονομιά της Jane Birkin

Το 1985, η Hermès ονόμασε προς τιμή της την περίφημη πλέον τσάντα Birkin, κάτι που αρκούσε για να ανακηρύξει οποιαδήποτε γυναίκα σε αιώνια βασίλισσα των it girls. Αλλά εκείνη δεν επωφελήθηκε ποτέ οικονομικά από αυτό – την ικανοποίησαν η τιμή, η δωρεάν προμήθεια των συγκεκριμένων προϊόντων για όλη της τη ζωή και μια μικρή ετήσια δωρεά προς τα φιλανθρωπικά της ιδρύματα.

Αυτή η στάση σπάνια απαντά στα σημερινά it girls που δεν δανείζουν μόνο το όνομά τους σε προϊόντα, με το αζημίωτο φυσικά. Συχνά είναι δραστήριες entrepreneurs, αξιοποιώντας πλήρως το στάτους τους μέσω αυτόνομων, συχνά πολύ επιτυχημένων εμπορικών σημάτων, όπως το Rhode της Hailey Bieber και το Skims της Kim Kardashian. Πρόκειται για μια ραγδαίως καπιταλιστική εξέλιξη του  it girl από ένα αορίστως αναγνωρίσιμο «σήμα κατατεθέν» σε μια πλήρως ανεπτυγμένη businesswoman.

Το να σε φωτογραφίζουν διαρκώς ήταν πάντα ένα αναπόσπαστο μέρος της εικόνας του it girl. Αλλά και αυτό έχει εξελιχθεί από την εποχή της Μπίρκιν. Η αλλαγή επήλθε γύρω στα τέλη των '90s και στις αρχές της δεκαετίας του 2000, την εποχή των παπαράτσι, όταν τα it girls παρακολουθούνταν μονίμως από φωτογράφους που τα απαθανάτιζαν να κάνουν ψώνια την ημέρα και να βγαίνουν από κλαμπ τη νύχτα – τότε έχασαν τον έλεγχο της εικόνας τους. Ωστόσο, η έλευση των κοινωνικών μέσων έφερε μία ακόμη επανάσταση. Τα it girls μπορούσαν να πλέον να κάνουν τα ίδια τη δουλειά στις προσωπικές τους σελίδες στο Instagram και το TikTok, καταγράφοντας τη ζωή τους και προσφέροντάς την σε εκατομμύρια ακόλουθους. Ορισμένες κέρδισαν μια περιουσία με αυτόν τον τρόπο, αξιοποιώντας την επιρροή τους για να διαπραγματευτούν συμφωνίες με διάφορες επώνυμες φίρμες.

Αυτό που κατάφερε η Τζέιν Μπίρκιν –και δεν κατάφερε ποτέ κανένα άλλο it girl– ήταν να παραμείνει διαχρονική, αναμφισβήτητα το πιο δύσκολο επίτευγμα για ένα it girl. Η Μπίρκιν ήταν it girl μέχρι τον θάνατό της το 2023. Ποια άλλη μπορεί να ισχυριστεί το ίδιο;

Με στοιχεία από «The Financial Times»

Βιβλίο
0

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

Μέσα στον γοητευτικό κόσμο των χαμάμ

Βιβλίο / Μέσα στον γοητευτικό κόσμο των χαμάμ

Το βιβλίο «Με τους Ευρωπαίους περιηγητές στα χαμάμ της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας» φωτίζει όψεις αυτών των χώρων, τους ανθρώπους που σύχναζαν εκεί και τις κοινωνικές συνθήκες που επικρατούσαν, όπως και τον ρόλο τους στη ζωή της Ανατολής.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
Στα «Νέα» μου έλεγαν: «Πότε θα φύγεις για να πάρουμε αύξηση;»

Συνέντευξη / Μικέλα Χαρτουλάρη: «Στα ΝEA με ρωτούσαν πότε θα φύγω για να πάρουν αύξηση»

Από τις χρυσές εποχές των εφημερίδων και τις «Κεραίες της εποχής μας» έως το «Βιβλιοδρόμιο», τις συγκρούσεις, το μπούλινγκ και την έξοδο από τα «Νέα», η Μικέλα Χαρτουλάρη μιλά για τη δημοσιογραφία ως στάση ζωής, για την αριστερά, την εξουσία καθώς και για όλα όσα δεν συγχωρεί και δεν ξεχνά.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
Δεσποτικό: το ιερό του Απόλλωνα αλλάζει τον αρχαιολογικό χάρτη των Κυκλάδων

Βιβλίο / Δεσποτικό: το ιερό του Απόλλωνα αλλάζει τον αρχαιολογικό χάρτη των Κυκλάδων

Απέναντι από την Αντίπαρο, ένα ακατοίκητο νησί φέρνει σταδιακά στο φως ένα από τα σημαντικότερα αρχαϊκά ιερά του Αιγαίου. Το νέο λεύκωμα «Δεσποτικό. Φωτογραφίες και ιστορίες» συμπυκνώνει περισσότερα από είκοσι χρόνια συστηματικής ανασκαφικής έρευνας και αναστήλωσης.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
«Η Αρχαία Ρώμη είναι παρεξηγημένη στη χώρα μας»

Βιβλίο / «Η Αρχαία Ρώμη είναι παρεξηγημένη στη χώρα μας»

Πόση Ρώμη υπάρχει ακόμη στην Ευρώπη, την Εγγύς Ανατολή, τη Βόρεια Αφρική και την Ελλάδα; Ο μεταφραστής και επιμελητής της ελληνικής έκδοσης της «Ρωμαϊκής Ιστορίας», Σωτήρης Μετεβελής, μιλά για τη μεγαλύτερη αυτοκρατορία του αρχαίου κόσμου και την κληρονομιά που άφησε πίσω της.
ΤΙΝΑ ΜΑΝΔΗΛΑΡΑ
Τζορτζ Μάικλ: Η ζωή και τα σκοτάδια του σε μια βιογραφία

Βιβλίο / Τζορτζ Μάικλ: Η ζωή και τα σκοτάδια του σε μια βιογραφία

Πεθαίνει σαν σήμερα ένα μεγάλο είδωλο της ποπ. Στο βιβλίο «George Michael - Η ζωή του» ο Τζέιμς Γκάβιν δεν μιλάει μόνο για τις κρυφές πτυχές του μεγαλύτερου ειδώλου της ποπ αλλά και για την αδυναμία του να αποκαλύψει τη σεξουαλική του ταυτότητα, κάτι που μετέτρεψε το πάρτι της ζωής του σε πραγματική τραγωδία.
ΤΙΝΑ ΜΑΝΔΗΛΑΡΑ
ΕΠΕΞ Το πίσω ράφι/ Έλενα Χουζούρη «Δυο φορές αθώα»

Το Πίσω Ράφι / Έλενα Χουζούρη: «Δεν ξεχάσαμε απλώς την ταυτότητά μας, την κλοτσήσαμε»

Στο μυθιστόρημά της «Δυο φορές αθώα» η συγγραφέας θέτει το ερώτημα «τι σημαίνει πια πατρίδα», επικεντρώνοντας στην αίσθηση του ξεριζωμού και της ισορροπίας ανάμεσα σε διαφορετικούς κόσμους.
ΣΤΑΥΡΟΥΛΑ ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ
Η Θεσσαλονίκη πριν

Βιβλίο / «ΣΑΛΟΝΙΚΗ»: Ένα σπουδαίο βιβλίο για τη Θεσσαλονίκη

Το πρωτότυπο βιβλίο του Γιάννη Καρλόπουλου παρουσιάζει μέσα από 333 καρτ ποστάλ του εικοστού αιώνα –αποτυπώματα επικοινωνίας– την εξέλιξη της φωτογραφίας και της τυπογραφίας από το 1912 μέχρι τα τέλη των ’80s.
M. HULOT
Η επαναστατική φιλοσοφία του Διογένη, του αυθεντικού Κυνικού

Βιβλίο / Η επαναστατική φιλοσοφία του Διογένη, του αυθεντικού Κυνικού

Μια νέα βιογραφία αναζητεί τα ίχνη του Έλληνα φιλοσόφου: κάτι ανάμεσα σε άστεγο και αλήτη, δηλητηριώδη κωμικό και performance artist, επιδείκνυε την περιφρόνησή του για τις συμβάσεις της αστικής τάξης της αρχαίας Αθήνας.
THE LIFO TEAM
Η πρώτη αγάπη: Ένας τόπος όπου ζεις πραγματικά

Βιβλίο / Αρρώστια είναι ν’ αγαπάς, αρρώστια που σε λιώνει*

«Ανοίξτε, ουρανοί»: Το queer μυθιστόρημα ενηλικίωσης του Βρετανοϊρλανδού ποιητή Σον Χιούιτ αποτελεί το εντυπωσιακό ντεμπούτο του στην πεζογραφία, προσφέροντας μια πιστή, ποιητική και βαθιά συγκινητική απεικόνιση του πρώτου έρωτα.
ΕΙΡΗΝΗ ΓΙΑΝΝΑΚΗ