*Ο Βασίλης Λουλές στο ντοκιμαντέρ του «Φιλιά εις τα παιδιά» συγκεντρώνει πέντε άγνωστες μαρτυρίες Ελλήνων Εβραίων που σώθηκαν από το Ολοκαύτωμα, χάρη στην υιοθεσία τους από χριστιανικές οικογένειες.

 

 

 

 

Τα παιδιά που έμειναν παιδιά

 

Παιδικά παιχνίδια σε χέρια παιδιών. Μουσικές από αρκουδάκια, κούκλες, πολύχρωμες μπάλες, τραίνα που περνούν στο πουθενά και διηγήσεις πέντε παιδιών – που διασώθηκαν από το κυνήγι των Ναζί. Αντιθέσεις. Τα παιδιά που έμειναν πάντα παιδιά. Με μούσες και παγωμένα χαμόγελα που γράφουν πάνω από την κεφαλή τους. Θείες ψυχές που χάθηκαν σαν εικόνες και μένουν οι στοιχειωμένες φωνές τους πάνω από πηγάδια, αυλές, σάλες δίπλα σ’ αδέλφια – κι αυτά χαμένα – και συγγενείς. Συγγενείς που η φωτογραφία τους, θολή, δεν ξεχωρίζεις ποιοί επέζησαν, ποιοί σβήστηκαν από τον χάρτη. Και παντού σιωπή. Το Ολοκαύτωμα με ήχους από παιχνίδια που τα παιδιά δεν θα κρατήσουν ποτέ στα χέρια. Μεγάλοι που διηγούνται σαν σπάνια λογοτεχνία. Ο Βασίλης Λουλές ετοίμασε ένα αριστουργηματικό ντοκιμαντέρ – ντοκουμέντο σπαραγμού – που δεν μπορώ να το περιγράψω άλλο. Γιατί με διαλύει. Με κάνει να ντρέπομαι που βλέπω.

Γράφω.

 

Γιώργος Χρονάς

συγγραφέας

Δεκέμβριος 2012

 

 

 

Με αφορμή το ντοκιμαντέρ «Φιλιά εις τα παιδιά»

 

Κάποτε, μιλώντας για την Θεσσαλονίκη είχα σημειώσει ότι «η πόλη αυτή με είχε πληγώσει αφάνταστα». Η πόλη που μετανάστευσε η οικογένεια μου το 1941 για να αποφύγουμε την βουλγαρική κατοχή στην Καβάλα.

Στην Θεσσαλονίκη πέρασα την παιδική μου ηλικία στα χρόνια του πολέμου, παίζοντας με τους συνομήλικους στην αυλή της Αγίας Θεοδώρας μπίνγκο, αγιούτο, χαρτόνια ή κολλώντας τα αυτιά μας στα τηλεγραφόξυλα για να συλλάβουμε την βουή του άπειρου κόσμου. Κάποια μέρα ένας από τους φίλους, ο ΄Ινο, έφυγε με το καραβάνι των Εβραίων από την Εγνατία Οδό, πάνω σε κάρο με το τεράστιο κίτρινο αστέρι στο μανίκι. Και δεν ξαναγύρισε.

Οι μνήμες αυτές ξύπνησαν όταν είδα το ντοκιμαντέρ του Βασίλη Λουλέ «Φιλιά εις τα παιδιά». Οι ιστορίες της Ροζίνας, του Σήφη, της Ευτυχίας, της Σέλλυ και του Μάριο που σώθηκαν από το Ολοκαύτωμα, χάρη στην υιοθεσία τους από χριστιανικές οικογένειες, ζωντανεύουν τη μνήμη χιλιάδων Εβραιόπουλων: εκείνων που δεν πρόλαβαν ποτέ να μεγαλώσουν. Κι  εμείς που μεγαλώσαμε στην ίδια πόλη με την απουσία τους, βιώσαμε τον  δεύτερο αφανισμό που υπέστησαν μετά τα στρατόπεδα συγκέντρωσης. Συρρικνώθηκαν ως παρουσία και αφανίστηκαν ως μνήμη σε μια πόλη που αναπτυσσόταν κρύβοντας επιμελώς τις πληγές και τις ενοχές της.

Το ντοκιμαντέρ του Λουλέ μέσα από τις συγκινητικές ιστορίες  των πέντε διασωθέντων παιδιών επαναφέρει  και κάποιες αξίες που πρέπει να ξαναβρούμε, όπως αυτές της αλληλεγγύης και της συντροφικότητας, που πρόσφεραν κάποιοι άνθρωποι στους Εβραίους, και μερικοί το πλήρωσαν με τη ζωή τους.

Βασίλης Βασιλικός

Ιανουάριος 2013

 

 

 

Σχόλια για την ταινία «Φιλιά εις τα παιδιά»

 

Παρότι ελκυστικός, ο τίτλος «Φιλιά εις τα παιδιά» με απώθησε. Δεν σκόπευα να δω την ταινία και τα πρώτα λεπτά της επιβεβαίωσαν τους αρχικούς μου φόβους. Οι συγκεντρώσεις των Εβραίων από τους Ναζί,  η  προσήλωση του φιλμ στα μικρά παιδιά, μου προκάλεσαν αβάσταχτη φρίκη. Όμως έμεινα να παρακολουθώ και σύντομα συνειδητοποίησα πως είχα απορροφηθεί  εντελώς. Πρόκειται για ένα σπαρακτικό, καίριο ντοκιμαντέρ, μια εντυπωσιακή προσθήκη στην πλούσια φιλμογραφία των ιστορικών ταινιών για το Ολοκαύτωμα.

 

Τα πέντε πρόσωπα, που με τις μαρτυρίες τους διαμορφώνουν τον πυρήνα του φιλμ, είναι απίστευτα ελκυστικά. Μιλούν με συναίσθημα, ευφυΐα και αξιοπρέπεια, τα λόγια τους φανερώνουν ένα γοητευτικό ψυχολογικό βάθος. Συχνά, όσα δεν ανακαλούν ή πράγματα για τα οποία δεν μπορούν να μιλήσουν, αποδεικνύονται εξ ίσου αποκαλυπτικά με αυτά που θυμούνται και συζητούν. Οι προσωπικές τους περιγραφές επιβίωσης προσθέτουν μια ανεξίτηλη πινελιά ανθρωπιάς στην ιστορία, καλύπτοντας ένα ευρύ θεματικό φάσμα, από την κοινωνική απομόνωση ως την ενοχή του επιζήσαντα. Τα τραγούδια, το ημερολόγιο εγκλωβισμού, η σχολική έκθεση ενός νεαρού θύματος για τα καράβια, όλα αυτά, αποδεικνύονται εξαιρετικά επιδραστικά ντοκουμέντα προσωπικών ιστοριών, εμπλουτίζοντας αυτή τη συγκινητική ταινία.  

 

Το φιλμ είναι πανέμορφα σκηνοθετημένο, με κάμερα ευαίσθητη στις λεπτές αποχρώσεις των αφηγήσεων και των κινήσεων των πέντε επιζώντων. Η σκηνή της επίσκεψης στο στρατόπεδο συγκέντρωσης είναι συγκλονιστική, η εξιστόρηση σταματά  και η ταινία βουβαίνεται, προσδίδοντας ένα αποσβολωτικό νέο νόημα στο ανείπωτο. Η σκηνή με τον Μάριο να διασχίζει έναν κήπο μαζεύοντας λουλούδια με την εγγονή του, αναβιώνει με συνταρακτικό τρόπο την ίδια την παιδική ηλικία του, όταν μάζευε χαμομήλι προσμένοντας μάταια τον ερχομό του δικού του πατέρα.

 

Συνολικά, το φιλμ μας γεμίζει με ικανοποίηση καθώς τελικά αποτελεί μια κατάφαση στη ζωή. Ενώ οι εμπειρίες της παιδικής ηλικίας επηρέασαν, ακόμα και καθόρισαν την ενήλικη ζωή των πέντε προσώπων, η ζωή συνεχίζεται και μια νέα γενιά ανθίζει για να θυμάται αυτούς που θυσιάστηκαν.

 

James DeMetro

Διευθυντής του  New York Greek Film Festival

Απρίλιος 2012

 

 

 

Το πολυβραβευμένο ντοκιμαντέρ του Βασίλη Λουλέ, “Φιλιά εις τα Παιδιά” θα προβάλλεται από την Πέμπτη 7 Φεβρουαρίου στην Ταινιοθήκη της Ελλάδος (18:00- 20:00-22:00)

 

*Διαβάστε τη συνέντευξη που είχε δώσει ο σκηνοθέτης στη Lifo για το ντοκιμαντέρ εδώ: Βασίλης Λουλές - «Φιλιά εις τα παιδιά».