Το αφήγημα, η ραπ και η «Παπαλάμπραινα»

Το αφήγημα, η ραπ και η «Παπαλάμπραινα» Facebook Twitter
Παρά τα προβλήματα που ασφαλώς έχει η κυβέρνηση, η εικόνα της, καλώς ή κακώς, απέχει από το να δικαιολογεί μια αντιπολιτευτική ρητορική για «χούντες», «άχρηστους» κ.λπ. Φωτο: EUROKINISSI / Σωτήρης Δημητρόπουλος
0

ΜΕΓΑΛΟ ΤΜΗΜΑ ΣΤΕΛΕΧΩΝ και υποστηρικτών του ΣΥΡΙΖΑ υποστηρίζει με πάθος ένα συγκεκριμένο αφήγημα: «Η κυβέρνηση της ΝΔ είναι αποτυχημένη και διεφθαρμένη, ο Μητσοτάκης ανίκανος, η χώρα ζει καταστάσεις που προσομοιάζουν σε χούντα και ο μόνος λόγος που δεν έχει καταρρεύσει ήδη είναι ότι τη στηρίζουν τα ΜΜΕ, που ταΐζονται με κρατικό χρήμα». Πιστεύουν δε ότι επαναλαμβάνοντάς το –ρυθμικά ή μη και σε όλους του τόνους– θα γίνει trend, ένα κύμα οργής που θα συμπαρασύρει το σημερινό «καθεστώς».

 

Εδώ και έναν χρόνο, βέβαια, η στρατηγική αυτή δεν έχει αποδώσει. Αντιθέτως, ο ΣΥΡΙΖΑ καταγράφει σήμερα λίγο μεγαλύτερη φθορά απ’ ό,τι την πρώτη μετεκλογική περίοδο, όταν κρατούσε χαμηλότερους τόνους. Την ώρα, μάλιστα, που η ΝΔ, σε μια πολύ δύσκολη περίοδο, φαίνεται να διατηρεί –έστω και με κάποια σημάδια φθοράς– την εκλογική της επιρροή.

Αποτέλεσμα; Οι υποστηρικτές του αφηγήματος αυτού στρέφονται κατά πάντων: των ΜΜΕ, των εταιρειών δημοσκοπήσεων, των αξιοθρήνητων «κυρ-Παντελήδων», που δεν μπορούν να αντιληφθούν τι συμβαίνει, πόσο μάλλον να εξεγερθούν.

Η ρητορική αυτή, ωστόσο, δεν έχει αποδώσει για συγκεκριμένους λόγους. Καταρχάς, δεν συνάδει με το κλίμα της εποχής. Οι ψηφοφόροι σήμερα, ειδικά οι ψηφοφόροι χαμηλών πολιτικών ταυτίσεων, που κρίνουν τις εκλογές, δεν θέλουν να ξαναζήσουν την οργή, την ένταση και την τοξικότητα της περασμένης δεκαετίας, αλλά να προχωρήσουν μπροστά. Αυτό που αφελώς ομολόγησε γνωστό στέλεχος της αντιπολίτευσης, ότι «η κανονικότητα δεν είναι ευκαιρία για τον ΣΥΡΙΖΑ», ο κόσμος το εισπράττει και πράττει αναλόγως.

Επίσης, προσκρούει στην επικρατούσα αντίληψη. Παρά τα προβλήματα που ασφαλώς έχει η κυβέρνηση (κάποια εκ των οποίων, μάλιστα, δεν είναι απολύτως ορατά), η εικόνα της, καλώς ή κακώς, απέχει από το να δικαιολογεί μια αντιπολιτευτική ρητορική για «χούντες», «άχρηστους» κ.λπ. Ο δείκτης ατομικής και συλλογικής αισιοδοξίας είναι σήμερα υψηλότερος απ’ ό,τι επί ΣΥΡΙΖΑ. Σε όλες τις έρευνες η σύγκριση Μητσοτάκη - Τσίπρα είναι ξεκάθαρα υπέρ του νυν πρωθυπουργού. Ο ΣΥΡΙΖΑ εξακολουθεί να προκαλεί περισσότερα αρνητικά αντανακλαστικά (π.χ. στο δημοσκοπικό ερώτημα «ποιος ΔΕΝ θέλετε να κερδίσει τις επόμενες εκλογές» ο ΣΥΡΙΖΑ προηγείται).

Η αριστερά διαχρονικά είναι προσανατολισμένη κυρίως προς τον καταγγελτικό λόγο. Τρέφεται από τις συγκρούσεις. Ασχολείται λιγότερο με τη ρεαλιστική διαχείριση των προβλημάτων και περισσότερο με την καταγγελία τους. Όχι πάντα, φυσικά, αλλά κατά κανόνα.

Η ερμηνεία ότι η παραπάνω εικόνα οφείλεται στα ΜΜΕ είναι μυωπική. Δεν είναι της παρούσης να αναλύσουμε τις σχέσεις ΜΜΕ και κυβερνήσεων τα τελευταία τριάντα χρόνια. Ας πούμε μόνο ότι αν ίσχυε η ερμηνεία αυτή, στο δημοψήφισμα του ’15 το αποτέλεσμα θα ήταν διαφορετικό.

Οι λόγοι που η ΝΔ αντέχει ακόμα είναι άλλοι, πιο ουσιαστικοί. Ενδεικτικά: ένα μεγάλο τμήμα πολιτών (π.χ. συνταξιούχοι ή δημόσιοι υπάλληλοι) δεν έχει υποστεί απώλειες εισοδημάτων. Αρκετοί εργαζόμενοι και επαγγελματίες έχουν δει μια μικρή αύξηση εισοδημάτων από τη μείωση φόρων και ασφαλιστικών εισφορών. Επιδόματα όχι μόνο δεν έχουν κοπεί, όπως φοβόντουσαν κάποιοι πριν από τις εκλογές, αλλά έχουν δοθεί πολλά επιπλέον, λόγω πανδημίας.

Τα μέτρα στήριξης εργαζομένων και επιχειρήσεων αντιμετωπίζονται θετικά από τους δικαιούχους. Ολόκληροι κλάδοι της οικονομίας τρέφουν προσδοκίες από την αξιοποίηση του Ταμείου Ανάκαμψης και θέλουν σταθερότητα. Ως προς τη διαχείριση της πανδημίας, η γενική αίσθηση είναι ότι, παρά τα όποια λάθη, η χώρα συνολικά στάθηκε αξιοπρεπώς, το ΕΣΥ ανταποκρίθηκε και σε πολλούς δείκτες τα πάμε καλύτερα από άλλες, ισχυρότερες χώρες. Ενώ σε ζητήματα όπως η κρίση στον Έβρο, η επίσκεψη Δένδια στην Τουρκία κ.ά., η στάση της κυβέρνησης συγκέντρωσε υψηλή αποδοχή.

Σε αυτά προσθέστε κάποια στρατηγικά δεδομένα, όπως η παραδοσιακή πολιτική συνοχή της κεντροδεξιάς και τα «τραύματα» του 2015, που δημιούργησαν ψυχικό ρήγμα μεταξύ ενός τμήματος κεντρογενών/προοδευτικών ψηφοφόρων και του ΣΥΡΙΖΑ και δεν έχουν επουλωθεί. Και κυρίως το ότι παντού καταγράφεται πως ο Μητσοτάκης εκφράζει καλύτερα από τον Τσίπρα το αίτημα για επιστροφή στην «κανονικότητα» (όπως την αντιλαμβάνεται ο καθένας), σε αντίθεση με τον ΣΥΡΙΖΑ, που μοιάζει να ποντάρει σε μια πολυεπίπεδη κρίση που θα τροφοδοτήσει κοινωνικές εντάσεις και μια νέα ριζοσπαστικοποίηση. Ενδεχομένως, μάλιστα, να το εκπέμπει, όχι ηθελημένα αλλά επειδή συχνά επισκιάζεται από έξαλλες φωνές στελεχών ή υποστηρικτών του.

Πριν από λίγες μέρες συζητούσα με έναν γνωστό αριστερό δημοσιογράφο και εξαιρετικό αναλυτή. Έκανε μια εύστοχη επισήμανση: «Στην αριστερά υποτιμάμε την αξία του θετικού λόγου». Είχε δίκιο. Η αριστερά διαχρονικά είναι προσανατολισμένη κυρίως προς τον καταγγελτικό λόγο. Τρέφεται από τις συγκρούσεις. Ασχολείται λιγότερο με τη ρεαλιστική διαχείριση των προβλημάτων και περισσότερο με την καταγγελία τους. Όχι πάντα, φυσικά, αλλά κατά κανόνα.

Αυτό, ως δομικό στοιχείο του χώρου, συχνά επηρεάζει την αναλυτική σκέψη των στελεχών της, που παραβλέπουν τα προφανή, ότι ένα κόμμα εξουσίας δεν μπορεί να έχει μονίμως καταγγελτικό λόγο, ενίοτε στα όρια του παροξυσμού. Δεν μπορεί να είναι σε διάδραση μόνο με έναν πυρήνα φανατικών ή ριζοσπαστικοποιημένων. Ούτε φυσικά να είναι σε ένα συνεχές δημαγωγικό κρεσέντο. Αυτά σε κάνουν φορέα τοξικότητας, όχι προσδοκιών. Και δεν σε πάνε μακριά, ειδικά στη σημερινή συγκυρία.

Όλα τα παραπάνω δεν γράφτηκαν για να προεξοφλήσουν τις εξελίξεις. Λείπουν ακόμα πολλά στοιχεία από την εξίσωση των επόμενων εκλογών. Γράφτηκαν για να ερμηνεύσουν τι συμβαίνει σήμερα και να υπενθυμίσουν το προφανές: ένα πολιτικό αφήγημα, για να είναι πειστικό, πρέπει να πατάει πάνω σε υπαρκτά δεδομένα. Να εκφράζει κυρίως εκείνους που θα κρίνουν τις εκλογές, όχι έναν πυρήνα πωρωμένων. Δεν είναι θέμα ύφους αφηγήματος, τουλάχιστον όχι μόνο, είναι θέμα ουσίας. Αλλιώς δεν θα γίνει trend, είτε ακούγεται στον ρυθμό της ραπ είτε σε αυτόν της «Παπαλάμπραινας»...

Οπτική Γωνία
0

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

Ο Πέτρος Δαμιανός είναι ένας σύγχρονος ήρωας - Τα 11 της ημέρας

Άρης Δημοκίδης / Ο Πέτρος Δαμιανός είναι ένας σύγχρονος ήρωας - Τα 11 της ημέρας

Κάτι για τον ονειροπόλο αλλά και εξαιρετικά πρακτικό κ. Δαμιανό, ο χαμός στο ΚΤΕΛ Δράμας, γιατί ζητά την ενοχή Λιγνάδη ο εισαγγελέας κ.α. / Ο Άρης Δημοκίδης σταχυολογεί την επικαιρότητα
THE LIFO TEAM
Τα μεγάλα λάθη της τελευταίας Απογραφής. Χωρίς στοιχεία λίγους μήνες πριν από τις εκλογές. Τι έχει συμβεί.

Ρεπορτάζ / Τι πήγε στραβά με την απογραφή – Χωρίς επικαιροποιημένα στοιχεία, λίγους μήνες πριν από τις εκλογές

Αποτελεί διεθνή πρωτοτυπία να μην έχει ολοκληρωθεί η απογραφή πληθυσμού επτά μήνες μετά την έναρξή της. Η απογραφή του 2021, η όγδοη απογραφή μετά τον πόλεμο, έπρεπε να έχει τελειώσει από τον περασμένο Δεκέμβριο. Σήμερα έχει ολοκληρωθεί τυπικά, αλλά οι διεργασίες συνεχίζονται, με συνέπεια να μην ανακοινώνονται τα προσωρινά στοιχεία του πληθυσμού. Το μεγαλύτερο πρόβλημα, όμως, φαίνεται να είναι η υποκαταγραφή πληθυσμού, η οποία είναι μεγαλύτερη από κάθε άλλη φορά. Το ρεπορτάζ της LiFO ερευνά τις αιτίες, φωτίζει το παρασκήνιο και δίνει λόγο στους ανθρώπους που είναι σε θέση να γνωρίζουν τι έχει συμβεί.
ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΣΙΟΥΤΗ
17 noembri

Λοξή Ματιά / «17 Νοέμβρη», είκοσι χρόνια μετά το τέλος

Είκοσι χρόνια πέρασαν από εκείνη τη βραδιά του Ιουνίου του 2002 που από μια «λάθος» έκρηξη βόμβας φτάσαμε στις συλλήψεις και στις δίκες ενός αριθμού ανθρώπων που συνδέθηκαν με τη μεταπολιτευτική ένοπλη βία και τρομοκρατία.
ΝΙΚΟΛΑΣ ΣΕΒΑΣΤΑΚΗΣ
Ο Άγιος Παΐσιος είπε το χειρότερο πράγμα για τις εκτρώσεις; - Τα 11 της ημέρας

Άρης Δημοκίδης / Ο Άγιος Παΐσιος είπε το χειρότερο πράγμα για τις εκτρώσεις; - Τα 11 της ημέρας

Παπάς εμπλέκει την Πισπιρίγκου με τον Παΐσιο, η έμμεση στήριξη στην κατηγορούμενη για παιδοκτονίες, το ξέσπασμα της Μουτίδου, κ.α. / Ο Άρης Δημοκίδης σταχυολογεί την επικαιρότητα
THE LIFO TEAM
Απολογία Λιγνάδη

Οπτική Γωνία / Απολογία Λιγνάδη: Μια «παράσταση» που δεν έπεισε

Πεντέμισι μήνες σχεδόν μετά την έναρξη (11/2) της δίκης του πραγματοποιήθηκε χτες στο Μεικτό Ορκωτό Δικαστήριο η πολυαναμενόμενη όσο και πολύωρη απολογία του κατηγορούμενου για 4 βιασμούς ηθοποιού, σκηνοθέτη και πρώην καλλιτεχνικού διευθυντή του Εθνικού Θεάτρου. Ιδού τα κύρια σημεία της, οι ενστάσεις και οι απορίες που έμειναν σε όσους την παρακολουθήσαμε.
ΘΟΔΩΡΗΣ ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ
Τραπ, όπως παγίδα

Οπτική Γωνία / Τραπ, όπως παγίδα

Το πρόβλημα με αυτή τη νεολαιίστικη μουσική υποκουλτούρα είναι ότι όχι απλώς δεν θέλει να αλλάξει τον κόσμο, τον θέλει όσο γίνεται χειρότερο και το καμαρώνει. Αλλά βέβαια γι’ αυτό δεν φταίνε μόνο οι τράπερς και οι οπαδοί τους.
ΘΟΔΩΡΗΣ ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ
Γιατί ενδίδει στις πρόωρες εκλογές ο Μητσοτάκης (πάνω που είχε πείσει ότι εννοούσε όσα έλεγε για εξάντληση της τετραετίας)

Βασιλική Σιούτη / Γιατί ενδίδει στις πρόωρες εκλογές ο Μητσοτάκης

Με βάση τα σημερινά δεδομένα η κυβέρνηση είχε δύο εμπόδια για να ξαναβγεί αυτοδύναμη: τον χειμώνα και τον εκλογικό νόμο. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης φαίνεται ότι αποφάσισε να αφαιρέσει το ένα, αυτό του χειμώνα. Η αβεβαιότητα όμως είναι εδώ.
ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΣΙΟΥΤΗ
Το τραπ, οι «τραπιστές» και γιατί πρέπει να μιλάμε (και να κρίνουμε)

Λοξή Ματιά / Το τραπ, οι «τραπιστές» και γιατί πρέπει να μιλάμε (και να κρίνουμε)

Το τραπ μοιάζει να είναι ένας καπιταλιστικός υπερ-ρεαλισμός με λούμπεν επιχρωματισμό. Επομένως δεν παραπέμπει σε κάτι αιρετικό ή εναντιωματικό, δεν είναι κάποιου είδους αντικουλτούρα που τρομάζει «τους γέρους αστούς».
ΝΙΚΟΛΑΣ ΣΕΒΑΣΤΑΚΗΣ

σχόλια

Δεν υπάρχει δυνατότητα σχολιασμού

ΘΕΜΑΤΑ ΔΗΜΟΦΙΛΗ

ΕΙΔΗΣΕΙΣ ΔΗΜΟΦΙΛΗ

THE GOOD LIFO ΔΗΜΟΦΙΛΗ