Οι εντάσεις μεταξύ Ινδίας και Πακιστάν κλιμακώθηκαν απότομα μετά την επίθεση ενόπλων στο Κασμίρ, στις 22 Απριλίου 2025, η οποία είχε ως αποτέλεσμα το θάνατο 26 τουριστών - η χειρότερη τέτοια επίθεση εδώ και σχεδόν δύο δεκαετίες. Η Ινδία κατηγόρησε ευθέως το Πακιστάν ότι υποστηρίζει τη διασυνοριακή τρομοκρατία και έλαβε μια σειρά πρωτοφανών μέτρων αντιποίνων.
Το Κασμίρ παραμένει το βασικό ζήτημα που τροφοδοτεί τη μακροχρόνια αντιπαλότητα μεταξύ Ινδίας και Πακιστάν. Στην περιοχή έχουν σημειωθεί επανειλημμένοι κύκλοι βίας, ιδίως αφότου η Ινδία ανακάλεσε το ειδικό καθεστώς του Τζαμού και του Κασμίρ το 2019, βαθαίνοντας περαιτέρω τη δυσπιστία μεταξύ των δύο χωρών. Η Ινδία έχει κατηγορήσει για την πολύνεκρη επίθεση ισλαμιστές που υποστηρίζονται από το Πακιστάν.
Μετά την επίθεση ενόπλων πριν δύο ημέρες, η Ινδία ανέστειλε την Indus Waters Treaty, μια συνθήκη διαμοιρασμού των ποταμών που υπογράφηκε πριν από έξι δεκαετίες, η οποία επιτεύχθηκε με τη μεσολάβηση της Παγκόσμιας Τράπεζας και η οποία είχε επιβιώσει ακόμη και σε καιρό πολέμου. Η κίνηση αυτή θεωρείται ιδιαίτερα σημαντική, δεδομένου του ρόλου της συγκεκριμένης συμφωνίας στη ρύθμιση των υδάτινων πόρων που μοιράζονται οι δύο χώρες.
Η κυβέρνηση της Ινδίας κάλεσε επίσης τον πρέσβη του Πακιστάν στο Νέο Δελχί για να τον ενημερώσει ότι όλοι οι Πακιστανοί σύμβουλοι άμυνας είναι πλέον persona non grata και πρέπει να φύγουν εντός μιας εβδομάδας. Σε συνέχεια της υποβάθμισης των διπλωματικών σχέσεων, η Ινδία αποφάσισε τη μείωση του προσωπικού της αποστολής της στο Ισλαμαμπάντ από 55 σε 30 και απόσυρση των αμυντικών της επιτελών.
Ο Ινδός πρωθυπουργός, Ναρέντρα Μόντι, υποσχέθηκε να καταδιώξει και να τιμωρήσει αμείλικτα τους υπεύθυνους για την επίθεση. «Δηλώνω κατηγορηματικά: όσοι εξαπέλυσαν αυτή την επίθεση και όσοι την σχεδίασαν θα πληρώσουν ένα τίμημα που ούτε μπορούν να φανταστούν», υπογράμμισε στη διάρκεια ομιλίας του από το κρατίδιο Μπιχάρ. «Έχει έρθει η ώρα να κάνουμε στάχτη τη μικρή περιοχή που εξακολουθούν να ελέγχουν αυτοί οι τρομοκράτες», πρόσθεσε. «Η δύναμη της θέλησης των 1,4 δισεκ. Ινδών που είμαστε θα σπάσει τη ραχοκοκαλιά αυτών των τρομοκρατών. Η τρομοκρατία δεν θα μείνει ατιμώρητη», κατέληξε ο Μόντι.
Κλείσιμο των χερσαίων συνόρων με το Πακιστάν αποφάσισε η Ινδία
Η Ινδία αποφάσισε επίσης το κλείσιμο των συνόρων Wagah-Attari με το Πακιστόν, του μοναδικού χερσαίου περάσματος μεταξύ των δύο χωρών, και ακύρωση των θεωρήσεων για τους Πακιστανούς υπηκόους. Τα σύνορα Wagah-Attari αποτελεί βασικό εμπορικό διάδρομο μεταξύ των δύο χωρών και θεωρείται συμβολικός και λειτουργικός εμπορικός δίαυλος.
Το κλείσιμο των συνόρων διακόπτει σημαντικές εμπορικές ροές και αναμένεται να επηρεάσει και τις περιφερειακές αλυσίδες εφοδιασμού. Οι βασικές εξαγωγές από την Ινδία περιλάμβαναν σόγια, κόκκινα τσίλι, ζωοτροφές για κοτόπουλα και πλαστικούς κόκκους, ενώ το Πακιστάν εξήγαγε είδη όπως πετρώδες αλάτι, ξηρά φρούτα και τσιμέντο μέσω αυτής της διαδρομής.
Η απάντηση του Πακιστάν στα αντίποινα της Ινδίας
Το Πακιστάν καταδίκασε την αναστολή της Indus Waters Treaty, χαρακτηρίζοντάς την ως πράξη «πολέμου των υδάτων» και χαρακτηρίζοντας τις ενέργειες της Ινδίας απερίσκεπτες και παράνομες. Πακιστανοί αξιωματούχοι αρνήθηκαν τη συμμετοχή τους στην επίθεση στο Κασμίρ και επέκρινε την Ινδία για μονομερή ενέργεια χωρίς έρευνα.
Το Πακιστάν έχει υιοθετήσει σκληρή στάση, με το στρατιωτικό του κατεστημένο να μην σηματοδοτεί καμία συμφιλιωτική προσέγγιση. Ο αρχηγός του πακιστανικού στρατού τόνισε πρόσφατα την υποστήριξη της ισλαμιστικής ιδεολογίας και της μαχητικότητας στο Κασμίρ. Το Πακιστάν εξέδωσε επίσης ειδοποίηση για δοκιμή πυραύλου επιφανείας-επιφανείας κατά μήκος της ακτής του Καράτσι.
Και οι δύο χώρες βρίσκονται σε κατάσταση συναγερμού, με την Ινδία να δείχνει ότι οι στρατιωτικές επιλογές παραμένουν στο τραπέζι και το Πακιστάν να δηλώνει εμμέσως έτοιμο για περαιτέρω κλιμάκωση. Ωστόσο, οι αναλυτές σημειώνουν ότι η εύθραυστη οικονομία του Πακιστάν, η οποία εξακολουθεί να ανακάμπτει από τη σχεδόν χρεοκοπία, δεν είναι καλά εξοπλισμένη για να αντέξει οποιαδήποτε στρατιωτική σύγκρουση με την Ινδία.
