Η Σιγκαπούρη προχώρησε την περασμένη εβδομάδα σε τρεις ακόμη εκτελέσεις για αδικήματα ναρκωτικών, ανεβάζοντας τον συνολικό αριθμό για το 2025 στις 17, τον υψηλότερο αριθμό που έχει καταγραφεί από το 2003.
Οι εκτελέσεις πραγματοποιήθηκαν λίγες ημέρες πριν από την εξέταση μιας κρίσιμης συνταγματικής προσφυγής που αμφισβητεί τη νομιμότητα της υποχρεωτικής θανατικής ποινής για διακίνηση ναρκωτικών.
Η Σιγκαπούρη εφαρμόζει από τα πιο αυστηρά καθεστώτα κατά των ναρκωτικών διεθνώς. Η θανατική ποινή επιβάλλεται αυτομάτως σε όποιον καταδικαστεί για διακίνηση (πώληση, μεταφορά, παράδοση ή διοχέτευση της ουσίας) συγκεκριμένων ποσοτήτων: από 15 γραμμάρια διαμορφίνης (ηρωίνης), 30 γραμμάρια κοκαΐνης, 250 γραμμάρια μεθαμφεταμίνης ή 500 γραμμάρια κάνναβης.
Επτά ακτιβιστές υποστηρίζουν ότι η υποχρεωτική θανατική ποινή παραβιάζει τα συνταγματικά δικαιώματα στη ζωή και στην ίση μεταχείριση. Το σύνταγμα αναφέρει ότι «κανείς δεν στερείται τη ζωή ή την προσωπική του ελευθερίας παρά μόνο σύμφωνα με τον νόμο», όμως η προσφυγή υποστηρίζει ότι η αυτόματη επιβολή θανατικής ποινής δεν αφήνει περιθώρια κρίσης σε δικαστές και δεν ανταποκρίνεται σε σύγχρονες αρχές δικαίου.
Ομάδες ανθρωπίνων δικαιωμάτων, όπως η Transformative Justice Collective, σημειώνουν ότι η Σιγκαπούρη παραμένει από τις λίγες χώρες που εξακολουθούν να εκτελούν άτομα αποκλειστικά για αδικήματα ναρκωτικών.
Σιγκαπούρη: Η θέση της κυβέρνησης
Η κυβέρνηση αντιτείνει ότι η θανατική ποινή λειτουργεί αποτρεπτικά και συμβάλλει στην ασφάλεια της χώρας. Ο υπουργός Εσωτερικών Κ. Σανμουγκάμ έχει δηλώσει πως η χαλάρωση του πλαισίου θα οδηγούσε σε περισσότερους θανάτους, βίαιες εγκληματικές ομάδες και αύξηση χρήσης μεταξύ νέων. «Δεν μπορούμε να είμαστε ήσυχοι αν μια αλλαγή πολιτικής οδηγήσει σε περισσότερους αθώους νεκρούς», όπως είχε αναφέρει σε σχετική ανάρτηση.
Ανάμεσα στους εκτελεσθέντες ήταν ο Μαλαισιανός οδηγός φορτηγού Σαμιναθάν Σελβαραζού, ο οποίος καταδικάστηκε για μεταφορά 301,6 γραμμαρίων ηρωίνης από τη Μαλαισία στη Σιγκαπούρη, το 2013. Ο Σελβαραζού υποστήριξε ότι δεν οδηγούσε το όχημα τη στιγμή της μεταφοράς και ότι το φορτηγό χρησιμοποιούνταν από πολλούς οδηγούς. Οι δικαστές απέρριψαν τον ισχυρισμό, επικαλούμενοι στοιχεία όπως προ-συμπληρωμένες κάρτες εισόδου με την υπογραφή του και διεύθυνση σχετική με το σημείο όπου εντοπίστηκαν τα ναρκωτικά.
Ο Σελβαραζού είχε συμμετάσχει σε αρκετές δικαστικές προσπάθειες κατά της θανατικής ποινής, μεταξύ των οποίων και μια προσφυγή το 2022 που αμφισβητούσε συγκεκριμένες νομικές «τεκμηριώσεις» της νομοθεσίας για τα ναρκωτικά. Η προσφυγή απορρίφθηκε από το ανώτατο δικαστήριο τον Αύγουστο, ενώ η αίτηση χάριτος που υπέβαλε με άλλους τρεις κρατούμενους τον Σεπτέμβριο απορρίφθηκε επίσης.
Στη σιγκαπουριανή νομοθεσία ισχύουν ειδικά τεκμήρια που διευκολύνουν τις αρχές στην αντιμετώπιση των κυκλωμάτων ναρκωτικών. Όποιος εντοπίζεται με ποσότητες άνω των προβλεπόμενων ορίων θεωρείται αυτομάτως ότι προορίζονταν για διακίνηση, εκτός αν αποδείξει το αντίθετο. Παρόμοιο τεκμήριο εφαρμόζεται και σε περιπτώσεις όπου κάποιος έχει κλειδιά χώρου στον οποίο βρίσκονται ναρκωτικά, καθώς θεωρείται ότι είχε τον έλεγχο της ουσίας μέχρι να αποδειχθεί διαφορετικά.
Τα δικαστήρια της Σιγκαπούρης στηρίζουν τη χρήση αυτών των τεκμηρίων, υποστηρίζοντας ότι χωρίς τέτοιους μηχανισμούς είναι ιδιαίτερα δύσκολο να διασπαστούν τα οργανωμένα κυκλώματα που χρησιμοποιούν «μεταφορείς» και ενδιάμεσους για να συγκαλύπτουν τις διαδρομές τους.
Κριτική από νομικούς και διεθνείς οργανισμούς
Διεθνείς οργανώσεις επισημαίνουν ότι οι εκτελέσεις πλήττουν κυρίως μικρούς μεταφορείς και ανθρώπους από ευάλωτες κοινωνικές ομάδες, ενώ δεν αγγίζουν τους «εγκέφαλους» των κυκλωμάτων.
Ο Σιγκαπουριανός δικηγόρος Μέρβιν Τσεόνγκ σχολίασε ότι είναι «δύσκολο να συμβιβαστεί η υποχρεωτική εκτέλεση για ναρκωτικά και ανθρωποκτονίες όταν ακόμη και οι πλέον ειδεχθείς διεθνείς εγκληματίες, υπό το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο, δεν αντιμετωπίζουν τη θανατική ποινή».
Η αντιπροσωπεία της Ευρωπαϊκής Ένωσης στη Σιγκαπούρη κατήγγειλε αυτό που χαρακτήρισε «σημαντική αύξηση» στις εκτελέσεις, υπογραμμίζοντας ότι η θανατική ποινή για ναρκωτικά «αντίκειται στο διεθνές δίκαιο», καθώς τα εγκλήματα αυτά δεν θεωρούνται «τα σοβαρότερα».
Παρά την κριτική, η κυβέρνηση διατηρεί ισχυρή κοινωνική υποστήριξη. Έρευνα του υπουργείου Εσωτερικών το 2023 έδειξε ότι το 69% των πολιτών και μόνιμων κατοίκων θεωρεί τη θανατική ποινή κατάλληλη για τη διακίνηση μεγάλων ποσοτήτων ναρκωτικών.
Με πληροφορίες από BBC
