Έκρυθμη παραμένει η κατάσταση στο Καζακστάν με μαζικές διαδηλώσεις να έχουν πάρει βίαιη τροπή και τη χώρα να κηρύσσεται σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης. Αφορμή για τη λαϊκή οργή έχει σταθεί η απελευθέρωση των τιμών που επιβλήθηκε στο υγραέριο.
Ενδεικτικό της κατάστασης είναι ότι πληροφορίες ανέφεραν νωρίτερα πως διαδηλωτές κατέλαβαν το αεροδρόμιο του Αλμάτι, της μεγαλύτερης πόλης του Καζακστάν. Στο πλαίσιο αυτό, όλες οι πτήσεις από και προς το Αλμάτι έχουν ανασταλεί προσωρινά.
Σύμφωνα με το Reuters στις διαδηλώσεις σε όλο το Καζακστάν μέχρι τώρα έχουν σκοτωθεί οκτώ μέλη του προσωπικού ασφαλείας και έχουν τραυματιστεί ακόμη 317. Το ρωσικό κρατικό πρακτορείο ειδήσεων Sputnik επικαλούμενο το υπουργείο Εσωτερικών του Καζακστάν ανέφερε ότι αστυνομικοί και εθνοφορουροί έχουν σκοτωθεί ή τραυματιστεί κατά τη διάρκεια των πρωτοφανών ταραχών.
Ένας κάτοικος του Αλμάτι που βρέθηκε ανάμεσα στους διαδηλωτές είπε ότι οι περισσότεροι από αυτούς που συνάντησε φαινόταν να προέρχονται από τα φτωχά προάστια της πόλης ή από κοντινά χωριά και πόλεις. Στην κεντρική πλατεία, μοιραζόταν βότκα και κάποιοι συζητούσαν αν θα κατευθυνθούν προς το παζάρι της πόλης ή μια πλούσια περιοχή για πιθανή λεηλασία, είπε στο Reuters ο κάτοικος. «Επικρατεί πλήρης αναρχία στο δρόμο. Η αστυνομία δεν υπάρχει πουθενά», είπε.
Security forces struggled to control protesters in Kazakhstan’s biggest city even after the government’s resignation https://t.co/sPadaD4lLX pic.twitter.com/ZX74DqJ8zA
— Reuters (@Reuters) January 5, 2022
Ο πρόεδρος του Καζακστάν Κασίμ Ζομάρτ Τοκάγεφ νωρίτερα προειδοποίησε ότι θα απαντήσει «με τη μέγιστη σκληρότητα» στις διαδηλώσεις, κάνοντας λόγο για «μαζικές επιθέσεις» εναντίον των δυνάμεων της τάξης και για «νεκρούς και τραυματίες».
Το διαδίκτυο και τα κινητά τηλέφωνα δε λειτουργούν σήμερα στη χώρα. Στο Αλμάτι, την οικονομική πρωτεύουσα του Καζακστάν, το πλήθος κατέλαβε κυβερνητικά κτίρια. Μετά τις συγκρούσεις με τους διαδηλωτές οι αστυνομικοί φαίνεται να αποχώρησαν από ορισμένους δρόμους της πόλης.
Πάντως, βίντεο που αναρτήθηκαν στο διαδίκτυο δείχνουν διαδηλωτές να φωνάζουν συνθήματα κάτω από ένα γιγαντιαίο άγαλμα του πρώην προέδρου Νουρσουλτάν Ναζαρμπάγεφ, το οποίο έχουν δέσει με σχοινιά, προσπαθώντας να το ρίξουν. Η γυναίκα που ανάρτησε το βίντεο στο Twitter ανέφερε ότι το τράβηξε στην πόλη Ταλντικόργκαν, στο ανατολικό Καζακστάν.
Το κίνημα διαμαρτυρίας ξεκίνησε την Κυριακή από μια επαρχιακή πόλη με αφορμή την αύξηση της τιμής του υγραερίου και επεκτάθηκε στο Αλμάτι τη νύχτα της Τρίτης προς την Τετάρτη. Δημοσιογράφοι του Γαλλικού Πρακτορείου είπαν ότι είδαν αστυνομικούς να ρίχνουν δακρυγόνα και βομβίδες κρότου-λάμψης για να διαλύσουν ένα πλήθος 5.000 ανθρώπων. «Κυβέρνηση παραιτήσου» και «Έξω ο γέρος» (σ.σ. ο Νουρσουλτάν Ναζαρμπάγεφ), φώναζαν οι συγκεντρωμένοι.
Σήμερα το απόγευμα, χιλιάδες άνθρωποι κατέλαβαν το δημαρχείο της πόλης. Άνδρες που φορούσαν αστυνομικές στολές θεάθηκαν να κατεβάζουν τις ασπίδες και τα κράνη τους και να αγκαλιάζουν τους διαδηλωτές. «Πέρασαν με το μέρος μας», φώναξε μια γυναίκα.
Σε μια προσπάθεια να κατευνάσει τα πνεύματα ο πρόεδρος Τοκάγεφ αποδέχτηκε την παραίτηση της κυβέρνησης και κήρυξε σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης όλη τη χώρα, συμπεριλαμβανομένης και της πρωτεύουσας Νουρ-Σουλτάν (πρώην Αστάνα). Απαγορεύτηκε επίσης η κυκλοφορία από τις 23.00 μέχρι τις 7 το πρωί.
Το Καζακστάν κηρύχθηκε σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης μέχρι τις 19 Ιανουαρίου. Η κρατική τηλεόραση Khabar 24 μετέδωσε ότι στο πλαίσιο των μέτρων «θα περιοριστεί η ελευθερία της μετακίνησης, συμπεριλαμβανομένων και των μεταφορών» και θα απαγορευτούν «οι συλλογικές εκδηλώσεις και οι οικογενειακές συγκεντρώσεις» για γάμους, κηδείες και γεννήσεις. Οι περιορισμοί «επιβάλλονται λόγω της επιδείνωσης της κατάστασης, για να διασφαλιστεί η δημόσια ασφάλεια, να αποκατασταθούν ο νόμος και η τάξη και να προστατευτούν τα δικαιώματα και οι ελευθερίες των πολιτών», πρόσθεσε.
Τη βοήθεια της Ρωσίας ζητά ο πρόεδρος Τοκάγεφ
Τη βοήθεια της Ρωσίας και των συμμάχων της ζήτησε απόψε ο πρόεδρος του Καζακστάν Κασίμ-Ζομάρτ Τοκάγεφ για να αντιμετωπίσει την «τρομοκρατική απειλή» στη χώρα του, όπως την χαρακτήρισε.
Ο Τοκάγεφ ανακοίνωσε ότι ζήτησε από την Οργάνωση του Συμφώνου Συλλογικής Ασφάλειας (CSTO) να βοηθήσει το Καζακστάν. «Κάλεσα σήμερα τους αρχηγούς κρατών της CSTO να βοηθήσουν το Καζακστάν να νικήσει την τρομοκρατική απειλή» είπε, ισχυριζόμενος ότι «συμμορίες τρομοκρατών» που «εκπαιδεύτηκαν στο εξωτερικό» υποκινούν τις διαδηλώσεις.
Αυτό ήταν το δεύτερο τηλεοπτικό διάγγελμα του προέδρου μέσα σε λίγες ώρες, καθώς η χώρα του βρίσκεται αντιμέτωπη με τις χειρότερες ταραχές που έχει βιώσει εδώ και μία δεκαετία
Με πληροφορίες από Reuters και ΑΠΕ-ΜΠΕ
