Οι Ρουμάνοι ψηφοφόροι προσήλθαν μαζικά στις κάλπες την Κυριακή, επιλέγοντας στον δεύτερο γύρο των προεδρικών εκλογών τον κεντρώο δήμαρχο του Βουκουρεστίου ως νέο αρχηγό του κράτους. Η επιλογή αυτή ανέτρεψε τις προβλέψεις και σηματοδότησε τη συνέχιση της ευρωπαϊκής πορείας της χώρας και τη στήριξη προς την Ουκρανία, απορρίπτοντας την ακροδεξιά κατεύθυνση.
Ο Νικουσόρ Νταν, 55 ετών, αν και θεωρούμενος αουτσάιντερ μέχρι πριν από δύο εβδομάδες, συγκέντρωσε σχεδόν το 54% των ψήφων, σύμφωνα με τα σχεδόν τελικά αποτελέσματα. Το αποτέλεσμα σκόρπισε ενθουσιασμό στο επιτελείο του.
Ο ίδιος χαρακτήρισε τη νίκη του ως αποτέλεσμα της πίστης «χιλιάδων πολιτών ότι η Ρουμανία μπορεί να αλλάξει προς τη σωστή κατεύθυνση», μιλώντας σε υποστηρικτές του με φόντο φιλοευρωπαϊκά συνθήματα και σατιρικά τραγούδια για τη Ρωσία. Απηύθυνε έκκληση προς τους ψηφοφόρους του να ενεργοποιηθούν για την οικοδόμηση μιας «ενωμένης Ρουμανίας».
Η διεθνής κοινότητα παρακολουθούσε στενά τις εκλογές. Μετά την ανακοίνωση του αποτελέσματος, κατέφθασαν συγχαρητήρια μηνύματα: η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, χαιρέτισε την επιλογή υπέρ μιας «ισχυρής Ευρώπης», ενώ ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν υπογράμμισε ότι «επικράτησε η δημοκρατία» παρά τις «πολλές προσπάθειες χειραγώγησης».
Στην Ουκρανία, ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι χαρακτήρισε «ιστορική» την επιτυχία, επισημαίνοντας τη σημασία της Ρουμανίας ως «αξιόπιστου εταίρου» για τη χώρα του.
Πέντε μήνες μετά την ακύρωση των προηγούμενων εκλογών –μια σπάνια και θεαματική απόφαση που αποδόθηκε σε υπόνοιες ρωσικής ανάμιξης– στο Βουκουρέστι επικρατεί ελπίδα για κλείσιμο αυτής της ταραχώδους περιόδου. Ωστόσο, οι πολιτικές διαιρέσεις παραμένουν έντονες.
Ο αντίπαλος του Νταν, ο εθνικιστής Τζόρτζε Σιμιόν, αν και αρχικά αμφισβήτησε την εγκυρότητα των εκλογών κάνοντας λόγο για νοθεία, τελικά παραδέχθηκε την ήττα του και συνεχάρη τον νέο πρόεδρο, δεσμευόμενος ότι θα «συνεχίσει τη μάχη».
Ο 38χρονος ένθερμος υποστηρικτής του Ντόναλντ Τραμπ είχε επικρατήσει στον πρώτο γύρο στις 4 Μαΐου με σχεδόν 41% των ψήφων – διπλάσιο ποσοστό από εκείνο του Νταν – εκμεταλλευόμενος τη λαϊκή δυσαρέσκεια προς το πολιτικό κατεστημένο από το 1999 και τη δύσκολη οικονομική κατάσταση της χώρας, μιας από τις φτωχότερες της ΕΕ.
Ωστόσο, η επιθετική του στάση, η απουσία του από τις τηλεμαχίες και η έντονη κινητοποίηση των ψηφοφόρων υπέρ της δημοκρατίας φαίνεται πως του στοίχισαν. Ο αναλυτής Σέρτζου Μισκόιου ανέφερε στο AFP ότι τα λάθη του μεταξύ των δύο γύρων είχαν σημαντικό κόστος.
Η συμμετοχή στον δεύτερο γύρο άγγιξε το 65%, από 53% στον πρώτο, σύμφωνα με την εφορευτική επιτροπή.
Ποτέ στο παρελθόν δεν είχαν θεωρηθεί εκλογές τόσο κρίσιμες για το μέλλον της Ρουμανίας, με τόσο εμφανείς γεωπολιτικές επιπτώσεις, σχολίασε ειδικός αναλυτής. Ο πρόεδρος της χώρας έχει την εξουσία να διορίζει αξιωματούχους-κλειδιά, να συμμετέχει σε συνόδους της ΕΕ και του NATO και να καθορίζει την εξωτερική και την πολιτική ασφαλείας.
Ως κράτος-μέλος της ΕΕ και βασικό στήριγμα του NATO από την έναρξη της ρωσικής επίθεσης στην Ουκρανία το 2022, η Ρουμανία διαδραματίζει καίριο γεωστρατηγικό ρόλο.
Ο Νταν, μαθηματικός με σπουδές στη Γαλλία και παρελθόν στον ακτιβισμό κατά της διαφθοράς, είναι δηλωμένος φιλοευρωπαίος και υποστηρικτής της Ουκρανίας.
Αντιθέτως, ο Σιμιόν είχε ταχθεί υπέρ του τερματισμού της ρουμανικής υποστήριξης προς το Κίεβο, ζητώντας ακόμα και αποζημίωση για τη βοήθεια που έχει προσφερθεί, υπερασπιζόμενος τη στάση «ουδετερότητας» και καταδικάζοντας την αποστολή όπλων. Είχε επίσης δηλώσει ότι δεν τον ενοχλεί να χαρακτηρίζεται «φίλος του Βλαντίμιρ Πούτιν».
Στο πλευρό του Σιμιόν εμφανίστηκε ξανά ο Καλίν Τζορτζέσκου, ο οποίος είχε καταλάβει την πρώτη θέση στον πρώτο γύρο της 24ης Νοεμβρίου, κυρίως χάρη σε προεκλογική εκστρατεία μέσω TikTok – με ορισμένους να μιλούν για επιρροή από τη Μόσχα.
Ωστόσο, ο πρώην δημόσιος υπάλληλος αντιμετωπίζει πλέον διώξεις για παρατυπίες στη χρηματοδότηση της εκστρατείας του και αποκλείστηκε από τον δεύτερο γύρο, γεγονός που προκάλεσε ακόμα και βίαιες διαδηλώσεις.
«Πρόεδρος ο Καλίν Τζορτζέσκου!», φώναζε μικρή ομάδα υποστηρικτών του έξω από εκλογικό κέντρο, υποδεχόμενοι τον έκπτωτο ήρωά τους.
Έξω από τα εκλογικά τμήματα, αρκετοί εξέφραζαν την ελπίδα για ένα τέλος στον «εφιάλτη» που διαρκεί μήνες. «Είναι χάος στη Ρουμανία μετά την ακύρωση των εκλογών», δήλωσε μια 55χρονη υπάλληλος εταιρείας διοργάνωσης σεμιναρίων. «Δεν έχει ξανασυμβεί κάτι τέτοιο, ίσως ούτε σε ευρωπαϊκό επίπεδο», πρόσθεσε.
