Παίζοντας Tetris και κρατώντας τον εγκέφαλο απασχολημένο, οι παρεμβατικές τραυματικές αναμνήσεις δεν βρίσκουν χώρο να εισχωρήσουν, με αποτέλεσμα να ανακουφίζεται το τραύμα, σύμφωνα με νέα έρευνα.
Η μελέτη, που δημοσιεύτηκε στο περιοδικό The Lancet Psychiatry, επικεντρώθηκε στη θεραπεία παρεμβατικών, έντονων και ανεπιθύμητων τραυματικών αναμνήσεων, που αποτελούν βασικό σύμπτωμα της μετατραυματικής διαταραχής στρες (PTSD).
Η θεραπεία – που ονομάζεται Imagery Competing Task Intervention (ICTI) – αναπτύχθηκε στο Πανεπιστήμιο της Ουψάλα στη Σουηδία σε συνεργασία με τον ερευνητικό οργανισμό P1vital και δοκιμάστηκε με τη συμμετοχή του Πανεπιστημίου του Κέιμπριτζ και του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης.
Το ψυχολογικό τραύμα, όπως η θέαση ενός απροσδόκητου θανάτου ή η εμπειρία βίας, μπορεί να προκαλέσει παρεμβατικές αναμνήσεις που επιμένουν για ημέρες ή και χρόνια και επηρεάζουν την ψυχική και σωματική υγεία των ανθρώπων.
Οι παρεμβατικές αναμνήσεις, γνωστές και ως flashbacks, είναι ακούσιες και επαναλαμβανόμενες αναμνήσεις που εμφανίζονται ξαφνικά στο μυαλό, συνήθως ως οπτικές εικόνες του τραυματικού γεγονότος.
«Ακόμη και μία σύντομη, φευγαλέα παρεμβατική ανάμνηση ενός παλιού τραύματος μπορεί να έχει ισχυρό αντίκτυπο στην καθημερινή ζωή, καθώς "καταλαμβάνει" την προσοχή και αφήνει τους ανθρώπους έρμαια ανεπιθύμητων και έντονων συναισθημάτων», δήλωσε η επικεφαλής της μελέτης, Emily Holmes, καθηγήτρια Ψυχολογίας στο Πανεπιστήμιο της Ουψάλα.
Πρόσθεσε ότι, αποδυναμώνοντας το παρεμβατικό στοιχείο αυτών των αισθητηριακών αναμνήσεων μέσω αυτής της σύντομης οπτικής παρέμβασης, οι άνθρωποι βιώνουν λιγότερες εικόνες τραύματος που επανέρχονται στη μνήμη τους.
Η ερευνητική ομάδα επικεντρώθηκε σε εργαζόμενους στον τομέα της υγείας που είχαν βιώσει τραυματικά γεγονότα στον χώρο εργασίας τους κατά τη διάρκεια της πανδημίας COVID-19.
Η μελέτη έδειξε ότι η μέθοδος ICTI μείωσε σημαντικά τις παρεμβατικές αναμνήσεις από 14 την εβδομάδα σε μόλις μία την εβδομάδα μετά από τέσσερις εβδομάδες – δηλαδή δέκα φορές λιγότερες σε σύγκριση με τις άλλες ομάδες.
Έξι μήνες μετά το τέλος της δοκιμής, το 70% των ατόμων που ακολούθησαν τη νέα θεραπεία ήταν εντελώς απαλλαγμένο από παρεμβατικές αναμνήσεις.
«Η παρέμβασή μας εστιάζει στη νοητική απεικόνιση και όχι στις λέξεις και έχει σχεδιαστεί ώστε να είναι όσο το δυνατόν πιο ήπια, σύντομη και πρακτική, για να μπορεί να ενταχθεί στην πολυάσχολη καθημερινότητα των ανθρώπων», πρόσθεσε η Holmes.
Πώς λειτουργεί η θεραπεία;
Το βασικό στοιχείο της θεραπείας είναι το βιντεοπαιχνίδι Tetris, στο οποίο οι παίκτες πρέπει να περιστρέφουν σχήματα διαφορετικών μεγεθών ώστε να τα τοποθετούν σωστά μέσα σε ένα πλέγμα.
Στο πρώτο στάδιο της μελέτης, οι συμμετέχοντες ανακαλούσαν για λίγο την τραυματική ανάμνηση, χωρίς να χρειάζεται να την περιγράψουν ή να μπουν σε λεπτομέρειες.
Στη συνέχεια εκπαιδεύονταν στη νοητική περιστροφή, μια γνωστική δεξιότητα που αξιοποιεί τη φαντασία. Έπειτα, εφάρμοζαν αυτή τη δεξιότητα παίζοντας Tetris με πιο αργό ρυθμό, σε συνεδρίες διάρκειας περίπου 20 λεπτών.
Στόχος της μεθόδου είναι να απασχολεί τις οπτικοχωρικές περιοχές του εγκεφάλου, ανταγωνιζόμενη τα οπτικά flashbacks και μειώνοντας τη ζωντάνια, τη συναισθηματική ένταση και τη συχνότητά τους.
Συνολικά ωφέλιμη θεραπεία
Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι η θεραπεία δεν ήταν ωφέλιμη μόνο στη μείωση των παρεμβατικών εικόνων, αλλά και στα συνολικά συμπτώματα του PTSD.
Η μείωση των παρεμβατικών αναμνήσεων είχε θετική επίδραση και σε άλλα συμπτώματα της διαταραχής, σύμφωνα με τη μελέτη.
Το άγχος, η κατάθλιψη και η γενικότερη λειτουργικότητα των συμμετεχόντων βελτιώθηκαν μέσα σε τέσσερις εβδομάδες, ανεξάρτητα από το επίπεδο PTSD που είχαν στην αρχή της έρευνας.
Με πληροφορίες από euronews.com
