«Οι φοιτητές μου, μου είπαν ότι έχουν αναπτύξει μια καινούρια ικανότητα: Μπορούν να κρατούν επαφή με τα μάτια του συνομιλητή τους, ενώ ταυτόχρονα γράφουν μήνυμα στο κινητό τους. Είναι δύσκολο, αλλά απ’ ότι μου είπαν μπορεί να γίνει». Με αυτή τη διαπίστωση των φοιτητών της, η ψυχολόγος και καθηγήτρια του MIT Sherry Turkly ξεκινά το άρθρο της στους New York Times, αναφορικά με τις επιπτώσεις που έχει επιφέρει η τεχνολογική έκρηξη των τελευταίων δεκαετιών στην πραγματική επικοινωνία των ανθρώπων.
«Μοιάζουν με πιλότοι, φορώντας όλα αυτά τα ακουστικά. Είναι μόνοι τους στην καμπίνα τους. Ο καθένας νομίζει ότι επικοινωνεί με τους άλλους, ενώ στην πραγματικότητα είναι στον κόσμο του» γράφει σχετικά με την εικόνα που τις έρχεται στο μυαλό, όταν βλέπει τους φοιτητές στο προαύλιο του πανεπιστημίου όπου διδάσκει.
Μελετώντας επί δεκαπέντε χρόνια την σχέση του ανθρώπου με την τεχνολογία, διαπίστωσε ότι οι συσκευές άλλαξαν την εικόνα που έχουν οι περισσότεροι για τον εαυτό τους. Οι άνθρωποι προσάρμοσαν με την βοήθεια της τεχνολογίας τις ζωές τους. Αισθάνονται ότι έχουν τον έλεγχο πάνω σε αυτές. Ότι μπορούν να αποκαλύψουν ότι αυτοί θέλουν, να το παρουσιάσουν όπως θέλουν, να δημιουργήσουν έναν διαφορετικό εαυτό.
«Στην πραγματικότητα όμως» λέει η Sherry Turkly, αυτό που πέτυχαν με αυτές τις «σταγόνες» επικοινωνίας, τα μηνύματα των ολιγάριθμων χαρακτήρων, με τις ατέλειωτες online συζητήσεις τους, είναι απλά μια ψευδαίσθηση επικοινωνίας. Υπογραμμίζει ότι η συζήτηση πρόσωπο με πρόσωπο απαιτεί υπομονή. Το να κάνεις μια ουσιαστική συζήτηση σημαίνει ότι έχεις κερδίσει την εμπιστοσύνη του συνομιλητής σου. Κάτι που δεν γίνεται online. Τα βιαστικά μηνύματα στους 3000 φίλους μας στο Facebook, δεν είναι επικοινωνία. Αναφέρει δυο τρομακτικές εμπειρίες της, πάνω στο θέμα που τις έκαναν εντύπωση για το πώς οι μηχανές έχουν αντικαταστήσει την ουσιαστική επικοινωνία μεταξύ των ανθρώπων.
Στην πρώτη μια ηλικιωμένη γυναίκα, μιλάει με ένα ρομπότ σε σχήμα μωρό-φώκιας για τον θάνατο του παιδιού της. Το ρομπότ είναι προγραμματισμένο να κοιτάει τη γυναίκα στα μάτια, να φαίνεται σαν να παρακολουθεί την συζήτηση. Η γυναίκα φαίνεται ανακουφισμένη κατά την διάρκεια των όσων λέει. Όπως λέει η Sherry Turkly, αυτό συμβαίνει γιατί οι άνθρωποι σήμερα δεν έχουν κάποιον να τους ακούσει. Να τους κοιτάει στα μάτια καθώς μιλούν. Στη δεύτερη, αναφέρεται σε έναν σπουδαστή της όπου σε μια συνομιλία της, της αποκάλυψε ότι ευκολότερα θα συζητούσε για τις σχέσεις του με τα κορίτσια με μια μηχανή, παρά με τον πατέρα του.
Οι περισσότεροι άνθρωποι είναι σήμερα τόσο απασχολημένοι με το να επικοινωνούν μέσω των social media ώστε δεν έχουν χρόνο για πραγματική επικοινωνία. Οι άνθρωποι πιστεύουν σήμερα ότι είναι λιγότερο μόνοι με όλες αυτές τις συσκευές, ενώ στην πραγματικότητα συμβαίνει το αντίθετο. Χρησιμοποιούν τις συσκευές γιατί δεν μπορούν να αντιμετωπίσουν την μοναξιά τους.
Η Sherry Turkly δηλώνει οπαδός της συζήτησης. Επισημαίνει ότι την αξία της συζήτησης τα παιδιά την διδάσκονται από τους γονείς τους. Ότι πρέπει να επιστρέψει η συζήτηση ανάμεσα στα μέλη των οικογενειών. Ότι τα παιδιά πρέπει να μάθουν να αξιοποιούν τον χρόνο που μένουν μόνα τους. Να μην ψάχνουν για υποκατάστατα. Αλλά ακόμα και στον εργασιακό χώρο, θα πρέπει να δοθεί προτεραιότητα στην επικοινωνία μεταξύ των συναδέλφων. «Από τις casual Fridays μήπως πρέπει να περάσουμε στις conversational Thursdays»; αναρωτιέται. «Ας κοιτάξουμε τον καθένα στα μάτια και ας ξεκινήσουμε την συζήτηση» καταλήγει στο άρθρο της.
σχόλια