Επιστήμονες εκτιμούν ότι ίσως έχουν εντοπίσει το ελάχιστο που χρειάζεται να αλλάξει κανείς στις καθημερινές του συνήθειες, για να βελτιώσει την υγεία και το προσδόκιμο ζωής του.
Σε νέα μελέτη με δεκάδες χιλιάδες συμμετέχοντες, ερευνητές από το Πανεπιστήμιο του Σίδνεϊ διαπίστωσαν ότι μικρές προσαρμογές, όπως πέντε επιπλέον λεπτά ύπνου, περίπου δύο λεπτά άσκησης και μισή μερίδα λαχανικών καθημερινά, μπορούν να προσθέσουν έως και έναν χρόνο ζωής.
Παρόμοιοι συνδυασμοί βελτίωσης στον ύπνο, τη φυσική δραστηριότητα και τη διατροφή έδειξαν επίσης σημαντικά οφέλη, ακόμη κι αν οι αλλαγές ήταν μικρές. Το πιο ενδιαφέρον εύρημα ήταν ότι τα οφέλη αυτών των μικρών αλλαγών, όταν εφαρμόζονται μαζί, είναι μεγαλύτερα από πιο μεγάλες αλλαγές σε έναν μόνο τομέα.
Οι τρεις βασικές συνήθειες που μπορούν να αλλάξουν τη ζωή
«Φαίνεται να υπάρχει μια μοναδική συνέργεια ανάμεσα στον ύπνο, την κίνηση και τη διατροφή», σημειώνει ο Εμμανουήλ Σταματάκης, καθηγητής στο Πανεπιστήμιο του Σίδνεϊ και επικεφαλής της μελέτης.
Ύπνος, φυσική δραστηριότητα και διατροφή, το λεγόμενο «SPAN», αποτελούν τη βάση για καλή υγεία και μακροζωία. Ωστόσο, αυτό που δεν έχει απαντηθεί, είναι το πόσο -από το καθένα- χρειάζεται κανείς, και ποια είναι η ελάχιστη αλλαγή που μπορεί να κάνει τη διαφορά;
Για να απαντήσουν, οι ερευνητές ανέλυσαν δεδομένα από τη βάση UK Biobank, εξετάζοντας περίπου 60.000 άτομα, κυρίως άνω των 60 ετών. Οι συμμετέχοντες είχαν καταγράψει τις καθημερινές τους συνήθειες (ύπνο, δραστηριότητα, διατροφή), ενώ οι επιστήμονες συνέκριναν τα δεδομένα με ιατρικά αρχεία για διάστημα περίπου οκτώ ετών.
Σύμφωνα με το μοντέλο της μελέτης, ο ιδανικός συνδυασμός είναι, τουλάχιστον, 7,2 ώρες ύπνου την ημέρα, περίπου 42 λεπτά φυσικής δραστηριότητας και μία ποιοτική διατροφή. Όλα αυτά μπορούν να προσθέσουν έως και 10 επιπλέον χρόνια ζωής σε σχέση με τα χαμηλότερα επίπεδα αυτών των συνηθειών.
Ωστόσο, το πιο ενθαρρυντικό εύρημα είναι ότι ακόμη και πολύ μικρές αλλαγές μπορούν να έχουν αποτέλεσμα. Συγκεκριμένα, μόλις πέντε (5) λεπτά παραπάνω ύπνου, 1,9 λεπτά παραπάνω άσκησης και μια μικρή βελτίωση στη διατροφή, όπως η κατανάλωση περισσότερων λαχανικών αρκούν, για να βγάλουν κάποιον από την «χειρότερη» κατηγορία και να αυξήσουν στατιστικά το προσδόκιμο ζωής κατά περίπου έναν χρόνο.
Μάλιστα, για να πετύχει κανείς το ίδιο όφελος μόνο μέσω άσκησης, θα χρειαζόταν περίπου 22 επιπλέον λεπτά την ημέρα, κάτι που δείχνει τη σημασία του συνδυασμού.
Οι μικρές αλλαγές που κάνουν διαφορά
Οι ερευνητές τονίζουν ότι δεν χρειάζονται μεγάλες ανατροπές. Ακόμη και το να αφήνει -κανείς- το κινητό του λίγο νωρίτερα τις βραδινές ώρες, να χρησιμοποιεί τις σκάλες αντί του ανελκυστήρα και να προσθέσει περισσότερα δημητριακά ολικής άλεσης ή λαχανικά.
«Δεν μιλάμε για φιλόδοξους στόχους, αλλά για μικρές κινήσεις που συσσωρεύονται», αναφέρει επίσης ο Σταματάκης.
Ως προς τους περιορισμούς της έρευνας, οι επιστήμονες επισημαίνουν πως πρόκειται για μοντέλο πρόβλεψης και όχι για άμεση παρατήρηση πραγματικών αποτελεσμάτων. Παράγοντες όπως τα γονίδια, το εισόδημα και το ιστορικό υγείας παίζουν επίσης σημαντικό ρόλο.
Η I-Min Lee από το Harvard T.H. Chan School of Public Health σημειώνει ότι η ακρίβεια των αριθμών μπορεί να είναι υπερβολική, αλλά το βασικό μήνυμα παραμένει:
Ακόμη και πολύ μικρές αλλαγές στην καθημερινότητα μπορούν να βελτιώσουν ουσιαστικά την υγεία και τη διάρκεια ζωής.
Με πληροφορίες από Washington Post
