Περίπου ένα εκατομμύριο άνθρωποι κάθε χρόνο παθαίνουν τροφική δηλητηρίαση, με τον λανθασμένο χειρισμό στο μαγείρεμα και το ξαναζέσταμα των τροφίμων να αποτελεί συχνά βασική αιτία.
Η τροφική δηλητηρίαση συνήθως προκαλείται από βακτήρια στα τρόφιμα. Ο μεγαλύτερος «ένοχος» δεν είναι η Salmonella, το E. coli ή η Listeria, αλλά το Campylobacter. Έχει εντοπιστεί στην εξωτερική επιφάνεια συσκευασιών κοτόπουλου από σούπερ μάρκετ και μπορεί να επιβιώσει 1-2 ώρες πάνω σε επιφάνειες κουζίνας, με αποτέλεσμα να μεταφέρεται εύκολα. Το πρόβλημα είναι ότι ενώ για τη Salmonella χρειάζονται δεκάδες χιλιάδες βακτήρια για να επιβιώσουν στο στομάχι και να μας αρρωστήσουν, για το Campylobacter αρκούν περίπου 500.
Το «κλειδί» για την εξόντωση των βακτηρίων είναι η θερμότητα – άρα το σωστό, πλήρες μαγείρεμα είναι απαραίτητο, ειδικά στο κοτόπουλο, όπου η υφή του κρέατος επιτρέπει στα βακτήρια να βρίσκονται σε όλο το εσωτερικό. Αυτό ισχύει τόσο για το αρχικό μαγείρεμα όσο και για τη φορά που θα το ξαναζεστάνουμε.
Η ανεξάρτητη αρχή του Ηνωμένου Βασιλείου που είναι υπεύθυνη για την ασφάλεια των τροφίμων και την προστασία της δημόσιας υγείας, Food Standards Agency, συνιστά να ξαναζεσταίνουμε το φαγητό μόνο μία φορά, όμως στην πράξη μπορεί να γίνει περισσότερες φορές, αρκεί να γίνεται σωστά.
Πώς να ξαναζεστάνουμε το φαγητό ασφαλώς
Σύμφωνα με το BBC, προτείνονται τα ακόλουθα βήματα:
Πρώτον, αποθηκεύστε σωστά τα περισσεύματα – δηλαδή κρατήστε τα όσο πιο δροσερά γίνεται μεταξύ των σερβιρισμάτων. Προσοχή όμως: μην βάζετε ζεστό φαγητό απευθείας στο ψυγείο. Αυτό ανεβάζει τη θερμοκρασία στο εσωτερικό του και δημιουργεί ιδανικές συνθήκες για ανάπτυξη βακτηρίων, επηρεάζοντας αρνητικά όλα τα τρόφιμα που βρίσκονται μέσα. Αντίθετα, καλύψτε το φαγητό και αφήστε το να κρυώσει σε θερμοκρασία δωματίου (όχι πάνω από 4 ώρες) και ΜΕΤΑ τοποθετήστε το στο ψυγείο.
Δεύτερον, ξαναζεστάνετε το φαγητό πολύ καλά. Οι περισσότεροι χρησιμοποιούμε φούρνο μικροκυμάτων, όμως αυτός ζεσταίνει ανομοιόμορφα, αφήνοντας «κρύα» σημεία όπου μπορούν να επιβιώσουν τα βακτήρια. Βγάλτε λοιπόν το φαγητό, ανακατέψτε το και ζεστάνετέ το ξανά τουλάχιστον μία φορά ακόμη, ώστε κάθε σημείο να είναι καυτό.
Η εξαίρεση όταν ξαναζεσταίνουμε το ρύζι
Υπάρχει μία εξαίρεση στον κανόνα του «ξαναζεσταίνουμε»: το ρύζι. Ένα βακτήριο που λέγεται Bacillus cereus βρίσκεται συχνά στο ρύζι. Τα ίδια τα βακτήρια καταστρέφονται με τη θερμότητα, όπως και άλλα που προκαλούν τροφική δηλητηρίαση. Ωστόσο, το B. cereus παράγει και μια τοξίνη που δεν καταστρέφεται με το ζέσταμα. Έτσι, αν τα βακτήρια έχουν ήδη πολλαπλασιαστεί στο ρύζι, αυτό γίνεται επικίνδυνο, όσο καλά κι αν το ξαναζεστάνετε και μπορεί να προκαλέσει έντονη αδιαθεσία μέσα σε 30-60 λεπτά.
Με πληροφορίες από BBC