Πέθανε ο Γιώργος Γαρμπής, ξεχωριστός εκδότης του ελευθεριακού χώρου, στα 78 χρόνια του

Πέθανε ο Γιώργος Γαρμπής, ξεχωριστός εκδότης του ελευθεριακού χώρου, στα 78 χρόνια του Facebook Twitter
Στο ντοκιμαντέρ του Αντώνη Μποσκοΐτη «Κατερίνα Γώγου - Για την αποκατάσταση του μαύρου»
0

«Έγινα εκδότης γιατί ήθελα να βγάλω βιβλία που να προωθούν την υπόθεση της ελευθερίας», όπως είχε πει σε συνέντευξη του στο μπλογκ eleftheriahtipota το 2013.

Ιδέα που υλοποίησε αμέσως μετά τη μεταπολίτευση ιδρύοντας το ιστορικό βιβλιοπωλείο και εκδόσεις Ελεύθερος Τύπος, από εκείνες που κυριολεκτικά «άνοιξαν τα μάτια» σε μια νέα γενιά διψασμένη για ιδέες πέρα τόσο από την «αρχαία σκουριά» της δεξιάς, «πνευματικό παιδί» της οποίας ήταν και η απριλιανή χούντα που μόλις είχε πέσει, όσο και από τη δογματική ακαμψία της παραδοσιακής αριστεράς.

Εκεί, στο βιβλιοπωλείο που διατηρούσε στη Ζωοδόχου Πηγής 17 είχα κάνει κι εγώ ως ενθουσιώδης έφηβος με την ενθάρρυνση και την καθοδήγησή του τα πρώτα μου εναλλακτικά διαβάσματα που με διαμόρφωσαν σε μεγάλο βαθμό – το «Θεός και Κράτος» του Μπακούνιν, το «Αυθορμητισμός και Οργάνωση» του Μάρεϊ Μπούκτσιν, «Η κοινωνία του θεάματος» του Γκι Ντεμπόρ, Ο «Φόρος Τιμής στην Καταλωνία» του Τζορτζ Όργουελ, «Το ένστικτο του θανάτου» του Ζακ Μεσρίν ήταν από τα πρώτα που θυμάμαι να ξεφυλλίζω. Ήταν η δεύτερη «έδρα» των εκδόσεων (είχε προηγηθεί το κατάστημα της οδού Κιάφας) προτού καταλήξουν στον πεζόδρομο της Βαλτετσίου.

Ο Γιώργος Γαρμπής δεν είναι δυστυχώς πια μαζί μας, έφυγε χτες σε ηλικία 78 ετών έχοντας ταλαιπωρηθεί αρκετά τα τελευταία χρόνια από σοβαρό πρόβλημα υγείας. Το πρώτο βιβλίο που εξέδωσε ήταν «Η «Παρισινή Κομμούνα του 1871 και η ιδέα του κράτους» του Μιχαήλ Μπακούνιν σε δική του μετάφραση (συχνά χρησιμοποιούσε ψευδώνυμα ως μεταφραστής). Ακολούθησαν εκατοντάδες, ίσως και χιλιάδες τίτλοι που γαλούχησαν ένα ολόκληρο ρεύμα ελευθεριακής σκέψης στην Ελλάδα ειδικά τις δεκαετίες του ’70 και του ’80 όταν ανάλογα εγχειρήματα βρίσκονταν ακόμα στα σπάργανα, ανάμεσά τους σπουδαίοι συγγραφείς και βιβλία που δύσκολα θα κυκλοφορούσαν πιο εμπορικοί εκδοτικοί οίκοι. Ο ελευθεριακός κομμουνισμός, ο αναρχισμός στις διάφορες μορφές του, οι καταστασιακοί, η αυτονομία, η κοινωνική οικολογία, τα νέα κοινωνικά κινήματα βρήκαν εκεί τη βιβλιοφιλική τους «στέγη». Οι εκδόσεις Ελεύθερος Τύπος ήταν, μαζί με τη Διεθνή Βιβλιοθήκη, το περιοδικό «Ιδεοδρόμιο» και τις εκδόσεις του Λεωνίδα Χρηστάκη και το βραχύβιο Octopus Press του Τέου Ρόμβου σημεία αναφοράς όχι μόνο για έναν ολόκληρο πολιτικό χώρο αλλά για κάθε ανήσυχο πνεύμα.

Άνθρωπος με βαθιά θεωρητική κατάρτιση και ιδεολογική συγκρότηση αλλά πάντα διαλλακτικός και δίχως στεγανά, ο Γιώργος Γαρμπής ήταν παρών στα γεγονότα του Πολυτεχνείου τον Νοέμβριο του 1973 και είχε ενεργό πολιτική ανάμειξη στα πρώτα ιδίως μεταπολιτευτικά χρόνια (αργότερα και έχοντας γνωρίσει πολλές απογοητεύσεις περιορίστηκε στο εκδοτικό του έργο) ενώ στις αρχές της δεκαετίας του ’80 εξέδωσε το περιοδικό «Άναρχος», από τα σημαντικότερα αντιεξουσιαστικά έντυπα που κυκλοφόρησαν στην Ελλάδα. Επηρεασμένος από τον Μάη του ’68 και τον αντίκτυπό του στο Λονδίνο (όπως και παγκόσμια) όπου έζησε κάποια χρόνια, δεν είχε ποτέ κολλήσει, όπως καυχιόταν, ούτε το σταλινικό ούτε το μηδενιστικό «μικρόβιο». Τον διέκριναν η ευγένεια, ανιδιοτέλεια και το ήθος, δεν πούλησε ποτέ «μούρη», ούτε το έπαιξε «αναρχομπαμπάς». «Ελευθερία σημαίνει να έχεις ανοικτούς ορίζοντες και να ορίζεις ο ίδιος την τύχη σου», έλεγε και το έκανε πράξη και τρόπο ζωής. Βοηθούσε, επιπλέον, με όποιον τρόπο μπορούσε ανθρώπους και εναλλακτικές εκδοτικές προσπάθειες, έδινε πρόθυμα βήμα σε νέους συγγραφείς, υπήρχαν περίοδοι που χάριζε περισσότερα βιβλία από όσα πουλούσε, απέφευγε επίσης τη δημοσιότητα και δεν συμπάθησε ποτέ τα σόσιαλ – ελάχιστες φορές μίλησε δημόσια κι ας είχε πολύ περισσότερα και ουσιαστικότερα να πει από πολλούς φλύαρους δημοσιολογούντες. Καλό του κατευόδιο, ο ίδιος σίγουρα θα λείψει αλλά άφησε πίσω του σπουδαία κληρονομιά.

Πολιτισμός
0

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

Η Ναόμι Γουότς γίνεται Μαργκότ Φοντέιν σε ταινία για τον πιο θρυλικό έρωτα του μπαλέτου

Πολιτισμός / Η Ναόμι Γουότς γίνεται Μαργκότ Φοντέιν σε ταινία για τον πιο θρυλικό έρωτα του μπαλέτου

Η ηθοποιός θα πρωταγωνιστήσει στο «Margot & Rudi», το νέο ρομαντικό δράμα του Άντονι Φάμπιαν, που αφηγείται τη θυελλώδη καλλιτεχνική και προσωπική σχέση της Μαργκότ Φοντέιν με τον Ρούντολφ Νουρέγιεφ
THE LIFO TEAM
Σκάρλετ Γιόχανσον, Άνταμ Ντράιβερ και Μάιλς Τέλερ πάνε Κάννες με το νέο φιλμ του Τζέιμς Γκρέι

Πολιτισμός / Σκάρλετ Γιόχανσον, Άνταμ Ντράιβερ και Μάιλς Τέλερ πάνε Κάννες

Η νέα ταινία του Τζέιμς Γκρέι, με Σκάρλετ Γιόχανσον, Άνταμ Ντράιβερ και Μάιλς Τέλερ, προστίθεται τελικά στο διαγωνιστικό πρόγραμμα του Φεστιβάλ Καννών, ενώ η Neon εξασφάλισε ήδη τα δικαιώματα για τη Βόρεια Αμερική.
THE LIFO TEAM
Φαντάσματα, γυμνά και queer στέμματα: τι δείχνει για τη φωτογραφία σήμερα η φετινή AIPAD

Πολιτισμός / Φαντάσματα, γυμνά και queer στέμματα: τι δείχνει για τη φωτογραφία σήμερα η φετινή AIPAD

Από τα αινιγματικά “ghost” prints του Andy Mattern και τα παραμορφωμένα γυμνά του Bill Brandt μέχρι τη queer ορατότητα της Zanele Muholi και το ψηφιακό άγχος της Tania Franco Klein, η φετινή φωτογραφική έκθεση AIPAD στη Νέα Υόρκη δείχνει μια φωτογραφία πιο σωματική, πιο υβριδική και πιο ανήσυχη από ποτέ.
THE LIFO TEAM
Η γκαρνταρόμπα και το βλέμμα της Νταϊάν Κίτον βγαίνουν στο σφυρί

Πολιτισμός / Η γκαρνταρόμπα και το βλέμμα της Νταϊάν Κίτον βγαίνουν στο σφυρί

Οκτώ μήνες μετά τον θάνατό της, η Bonhams ανακοινώνει τέσσερις δημοπρασίες με περισσότερα από 400 αντικείμενα από το προσωπικό αρχείο της Νταϊάν Κίτον, από ρούχα Ralph Lauren και Thom Browne μέχρι το αρχικό σενάριο του «Annie Hall»
THE LIFO TEAM
Ο Αντόνιο Μούνιοθ Μολίνα βλέπει έναν «τεχνολογικό ολοκληρωτισμό» πίσω από την κρίση του δημόσιου λόγου

Πολιτισμός / Ο Αντόνιο Μούνιοθ Μολίνα βλέπει έναν «τεχνολογικό ολοκληρωτισμό» πίσω από την κρίση του δημόσιου λόγου

Ο επιφανής συγγραφέας μιλά για την αποδυνάμωση της δημοκρατικής λογικής, την υπεροχή της φτηνής γνώμης απέναντι στο ρεπορτάζ και τη δύναμη των ψηφιακών πλατφορμών να διαμορφώνουν έναν όλο και πιο επιθετικό δημόσιο χώρο.
THE LIFO TEAM
Ο Φατίχ Ακίν λέει ότι η Γερμανία δεν έχει ξεπεράσει ποτέ πραγματικά το ναζιστικό της τραύμα

Πολιτισμός / Ο Φατίχ Ακίν λέει ότι η Γερμανία δεν έχει ξεπεράσει ποτέ πραγματικά το ναζιστικό της τραύμα

Με αφορμή τη νέα του ταινία "Στο νησί του Αμρούμ", ο γερμανοτουρκικής καταγωγής σκηνοθέτης μιλά για το ναζιστικό παρελθόν, τη σημερινή σχέση της Γερμανίας με το Ισραήλ και εξηγεί γιατί θεωρεί ότι ο Πέδρο Σάντσεθ "έχει cojones."
THE LIFO TEAM
Ο «όμορφος άγνωστος» που επηρέασε τον Μιχαήλ Αγγελο φτάνει στο Λούβρο

Πολιτισμός / Ο «όμορφος άγνωστος» που επηρέασε τον Μιχαήλ Αγγελο φτάνει στο Λούβρο

Ο Μάρτιν Σόνγκαουερ δεν είναι από τα ονόματα που λένε πολλά σήμερα έξω από τους κύκλους της ιστορίας της τέχνης. Κι όμως, επηρέασε τον Ντύρερ, τον Μιχαήλ Αγγελο και αργότερα τον Ρέμπραντ. Τώρα, μια μεγάλη έκθεση στο Λούβρο τον επαναφέρει στο προσκήνιο, όχι μόνο ως σπουδαίο χαράκτη και ζωγράφο, αλλά και ως έναν από τους ανθρώπους που άλλαξαν τον τρόπο με τον οποίο κυκλοφορούσαν οι εικόνες στην Ευρώπη
THE LIFO TEAM
Το Met βάζει στο κάδρο σώματα που η μόδα έκανε χρόνια πως δεν έβλεπε

Πολιτισμός / Το Met βάζει στο κάδρο σώματα που η μόδα έκανε χρόνια πως δεν έβλεπε

Η έκθεση «Costume Art» του Costume Institute θα παρουσιάσει 25 νέα μανεκέν βασισμένα σε αληθινά σώματα, από ανάπηρα και έγκυα μέχρι πληθωρικά και γερασμένα, σε μια κίνηση που φέρνει μαζί τη γλώσσα της διαφορετικότητας, του body positivity και μια πιο βαθιά αλλαγή στο πώς το μουσείο εκθέτει τη μόδα.
THE LIFO TEAM
Μια νέα έκθεση στο Λονδίνο κοιτάζει κατάματα το γήρας

Πολιτισμός / Έλα να γεράσουμε μαζί: Μια νέα έκθεση κοιτάζει κατάματα το γήρας

Το The Coming of Age, η νέα μεγάλη έκθεση του Wellcome Collection, ανοίγει τη συζήτηση για τη γήρανση πέρα από την ιδέα της παρακμής. Με περισσότερα από 120 έργα και αντικείμενα, από τη σύγχρονη τέχνη μέχρι την ιστορία της ιατρικής και την ποπ κουλτούρα, η έκθεση επιχειρεί να δει το γήρας ως κοινωνική, πολιτική και βαθιά ανθρώπινη εμπειρία.
THE LIFO TEAM
Ο Άι Γουέιγουεϊ ξαναμπαίνει στο κελί του και το κάνει έργο τέχνης

Πολιτισμός / Ο Άι Γουέιγουεϊ ξαναμπαίνει στο κελί του και το κάνει έργο τέχνης

Δεκαπέντε χρόνια μετά τη μυστική κράτησή του στην Κίνα, ο Άι Γουέιγουεϊ θα περάσει 24 ώρες μέσα σε φυσικού μεγέθους ανακατασκευή του κελιού όπου κρατήθηκε για 81 ημέρες το 2011. Το έργο Sewing a Button, που παρουσιάζεται στο Aviva Studios του Μάντσεστερ, είναι το πιο ακραίο και προσωπικό κομμάτι της νέας μεγάλης έκθεσής του, Ai Weiwei: Button Up!
THE LIFO TEAM
Η τσελίστρια του Άουσβιτς έγινε 100 ετών και η ιστορία της παραμένει αδιανόητη

Πολιτισμός / Η τσελίστρια του Άουσβιτς έγινε 100 ετών και η ιστορία της παραμένει αδιανόητη

Η Ανίτα Λάσκερ-Βάλφις, μία από τις πιο συγκλονιστικές μορφές της μνήμης του Ολοκαυτώματος, επιστρέφει στο προσκήνιο με αφορμή τα 100 της χρόνια και τη νέα έκδοση του βιβλίου της Inherit the Truth. Η ζωή της δεν είναι μόνο μια μαρτυρία για το Ολοκαύτωμα, αλλά και μια σκληρή υπενθύμιση ότι η μουσική μπορεί να υπάρξει ταυτόχρονα ως σωτηρία και ως μέρος της κόλασης.
THE LIFO TEAM