Οι αρχές στην Ουγγαρία ανακοίνωσαν ότι θα επιτρέψουν τη διεξαγωγή της παρέλασης Pride στη Βουδαπέστη τον επόμενο μήνα, σε μία απόφαση που σηματοδοτεί σαφή αλλαγή στάσης μετά τις προσπάθειες της προηγούμενης κυβέρνησης του Βίκτορ Όρμπαν να απαγορεύσει τη διοργάνωση.
Η περσινή πορεία είχε προκαλέσει διεθνείς αντιδράσεις όταν το κυβερνών τότε κόμμα Fidesz του Όρμπαν προώθησε νομοθεσία που δημιουργούσε νομική βάση για την απαγόρευση εκδηλώσεων Pride, επικαλούμενο την ανάγκη «προστασίας των παιδιών». Η νομοθεσία είχε επικριθεί έντονα από οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων και ευρωπαϊκούς θεσμούς.
Η αλλαγή έρχεται λίγες εβδομάδες μετά τη σαρωτική εκλογική νίκη του Πέτερ Μαγιάρ, ο οποίος ανέλαβε την πρωθυπουργία βάζοντας τέλος στα 16 χρόνια διακυβέρνησης του Όρμπαν.
Ο νέος πρωθυπουργός έχει τοποθετηθεί επανειλημμένα υπέρ της ισότητας και της ελευθερίας των συναθροίσεων, χωρίς ωστόσο να έχει αναφερθεί άμεσα στις διοργανώσεις Pride ή να έχει προχωρήσει μέχρι στιγμής στην κατάργηση της επίμαχης νομοθεσίας της προηγούμενης κυβέρνησης.
Οι διοργανωτές του Budapest Pride ενημέρωσαν αυτή την εβδομάδα την αστυνομία για την πρόθεσή τους να πραγματοποιήσουν τη 31η διοργάνωση της πορείας στις 27 Ιουνίου.
Σε ανακοίνωσή τους ανέφεραν ότι θεωρούσαν πολύ πιθανό η εκδήλωση να εγκριθεί, ιδιαίτερα μετά την πρόσφατη απόφαση του ανώτατου δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, το οποίο έκρινε ότι ο ουγγρικός νόμος του 2021 κατά της ΛΟΑΤΚΙ+ κοινότητας ήταν διακριτικός, στιγματιστικός και αντίθετος προς το ευρωπαϊκό δίκαιο.
«Μετά την εξαιρετική χρονιά του 2025, εμπιστευόμαστε τη συνεργασία των αρχών και την αποδοχή της συγκέντρωσης», ανέφεραν οι διοργανωτές.
Η αστυνομία ανακοίνωσε ότι δεν προέκυψαν λόγοι για την απαγόρευση της φετινής πορείας κατά τη διάρκεια της διαδικασίας γνωστοποίησης και των επαφών με τους διοργανωτές.
Βουδαπέστη: Πώς το pride έγινε σύμβολο αντίστασης κατά του Όρμπαν
Σε δήλωσή τους προς το AFP, οι αρχές ανέφεραν ότι εγκρίθηκαν επίσης περιοριστικά μέτρα για τρεις αντισυγκεντρώσεις, γεγονός που υποδηλώνει ότι θα επιτραπούν και αντίπαλες κινητοποιήσεις, αλλά σε απόσταση από την πορεία του Pride.
Η περσινή διοργάνωση είχε εξελιχθεί σε μία από τις μεγαλύτερες αντικυβερνητικές κινητοποιήσεις των τελευταίων ετών στην Ουγγαρία. Παρά τις απειλές της κυβέρνησης Όρμπαν ότι θα χρησιμοποιούσε λογισμικό αναγνώρισης προσώπου για την ταυτοποίηση συμμετεχόντων και την επιβολή προστίμων έως 500 ευρώ, περίπου 200.000 άνθρωποι συμμετείχαν τελικά στην πορεία, σύμφωνα με τους διοργανωτές.
Η μαζική συμμετοχή είχε μετατρέψει το Budapest Pride σε σύμβολο αντίστασης απέναντι στην πολιτική του Όρμπαν και στις συνεχείς παρεμβάσεις της κυβέρνησής του στα δικαιώματα της ΛΟΑΤΚΙ+ κοινότητας.
Καθοριστικό ρόλο στην πραγματοποίηση της περσινής πορείας είχε διαδραματίσει ο δήμαρχος Βουδαπέστης, Γκέργκελι Καρατσόνι, ο οποίος συμμετείχε ως συνδιοργανωτής και παρουσίασε την εκδήλωση ως δημοτική πολιτιστική διοργάνωση, επιχειρώντας να παρακάμψει τη νομοθεσία της τότε κυβέρνησης.
Λίγους μήνες αργότερα, οι εισαγγελικές αρχές άσκησαν δίωξη σε βάρος του για τη διοργάνωση της απαγορευμένης πορείας και ζήτησαν την επιβολή προστίμου.
Αντίστοιχη υπόθεση αντιμετωπίζει και ο ακτιβιστής για τα δικαιώματα των Ρομά, Γκέζα Μπουζάς-Χάμπελ, ο οποίος είχε οργανώσει την πέμπτη παρέλαση Pride στην πόλη Πετς, τη μοναδική αντίστοιχη διοργάνωση στην Ουγγαρία εκτός Βουδαπέστης.
Η νέα κυβέρνηση δεν έχει ακόμη ξεκαθαρίσει αν σκοπεύει να καταργήσει πλήρως το νομοθετικό πλαίσιο που είχε θεσπίσει η κυβέρνηση Όρμπαν για τον περιορισμό των εκδηλώσεων Pride και άλλων δράσεων της ΛΟΑΤΚΙ+ κοινότητας.
Η νομοθεσία του 2021 είχε προκαλέσει σφοδρές αντιδράσεις από τις Βρυξέλλες και οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων, καθώς απαγόρευε την «προβολή ή προώθηση» θεμάτων που σχετίζονται με την ομοφυλοφιλία και την ταυτότητα φύλου σε ανηλίκους.
Πέρυσι, η κυβέρνηση Όρμπαν τροποποίησε τον νόμο ώστε να μπορεί να χρησιμοποιηθεί και ως νομική βάση για την απαγόρευση των παρελάσεων Pride, σε μία κίνηση που χαρακτηρίστηκε πρωτοφανής για κράτος-μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης τα τελευταία χρόνια.
Το ανώτατο δικαστήριο της ΕΕ έκρινε πρόσφατα ότι ο ουγγρικός νόμος παραβιάζει το ευρωπαϊκό δίκαιο, χαρακτηρίζοντάς τον διακριτικό και στιγματιστικό απέναντι στα ΛΟΑΤΚΙ+ άτομα.
Οι διοργανωτές του Budapest Pride κάλεσαν όσους συμμετείχαν στις περσινές κινητοποιήσεις να δώσουν ξανά το «παρών» στην πορεία του Ιουνίου, παρουσιάζοντας τη φετινή διοργάνωση ως μία ευκαιρία υπεράσπισης των δημοκρατικών ελευθεριών στη χώρα.
«Καλωσορίζουμε όλους όσοι συνεχίζουν να πιστεύουν στην ισότητα δικαιωμάτων και σε μία δημοκρατική Ουγγαρία», ανέφεραν στην ανακοίνωσή τους.
Η φετινή παρέλαση αναμένεται να αποτελέσει ένα ακόμη τεστ για τη στάση της νέας κυβέρνησης απέναντι στα δικαιώματα της ΛΟΑΤΚΙ+ κοινότητας, αλλά και για το κατά πόσο η πολιτική αλλαγή στη χώρα θα οδηγήσει σε ουσιαστική αναθεώρηση της πολιτικής που ακολουθήθηκε τα προηγούμενα χρόνια επί Όρμπαν.
Με πληροφορίες από Guardian