Ο Πάπας Λέων ΙΔ΄ έκανε την πρώτη του ευθεία δημόσια τοποθέτηση για τους LGBTQ+ Καθολικούς και έδειξε ότι, προς το παρόν, δεν σκοπεύει να ανοίξει νέο δρόμο.
Μιλώντας σε δημοσιογράφους μέσα στο παπικό αεροπλάνο, επιστρέφοντας στη Ρώμη μετά την 11ήμερη περιοδεία του στην Αφρική, ο πρώτος Αμερικανός Πάπας αναφέρθηκε στο ζήτημα των ευλογιών ομόφυλων ζευγαριών, ένα από τα πιο ευαίσθητα και διχαστικά θέματα στο εσωτερικό της Καθολικής Εκκλησίας.
Ο Λέων ΙΔ΄ είπε ότι η Αγία Έδρα έχει ήδη κάνει σαφές στους Γερμανούς επισκόπους πως δεν συμφωνεί με την τυποποίηση ευλογιών για ομόφυλα ζευγάρια πέρα από όσα είχε επιτρέψει ο Πάπας Φραγκίσκος το 2023. Τότε, το Βατικανό είχε εγκρίνει άτυπες, αυθόρμητες ποιμαντικές ευλογίες για ζευγάρια σε «μη κανονικές» καταστάσεις, συμπεριλαμβανομένων των ομόφυλων ζευγαριών, χωρίς όμως να επιτρέπει τελετές που θα έμοιαζαν με γάμο ή με επίσημη λειτουργική πράξη.
Η ερώτηση προς τον Πάπα αφορούσε την απόφαση του καρδινάλιου Ράινχαρντ Μαρξ, αρχιεπισκόπου Μονάχου και Φράιζινγκ, να εκδώσει οδηγίες για ευλογίες ανθρώπων που βρίσκονται σε σχέσεις εκτός του καθολικού μυστηρίου του γάμου, μεταξύ αυτών και ομόφυλων ζευγαριών.
«Πρώτα απ’ όλα, θεωρώ πολύ σημαντικό η ενότητα ή η διαίρεση της Εκκλησίας να μην περιστρέφεται γύρω από σεξουαλικά ζητήματα», είπε ο Πάπας. «Τείνουμε να πιστεύουμε ότι όταν η Εκκλησία μιλά για ηθική, το μόνο ζήτημα ηθικής είναι το σεξουαλικό. Στην πραγματικότητα, πιστεύω ότι υπάρχουν μεγαλύτερα και σημαντικότερα ζητήματα, όπως η δικαιοσύνη, η ισότητα, η ελευθερία ανδρών και γυναικών, η θρησκευτική ελευθερία».
Η φράση έδειξε την πρόθεσή του να μετακινήσει το βάρος της συζήτησης μακριά από τη σεξουαλικότητα. Αμέσως μετά, όμως, έκανε σαφές ότι δεν βλέπει περιθώριο για επέκταση της θέσης του Φραγκίσκου στο άμεσο μέλλον.
«Το να πάμε πέρα από αυτό σήμερα, νομίζω ότι μπορεί να προκαλέσει περισσότερη διαίρεση παρά ενότητα», ανέφερε. «Πρέπει να αναζητήσουμε τρόπους να χτίσουμε την ενότητά μας πάνω στον Ιησού Χριστό και σε όσα διδάσκει ο Ιησούς Χριστός».
Η τοποθέτηση δείχνει συνέχεια, όχι ρήξη. Ο Λέων ΙΔ΄ κρατά την προσεκτική γραμμή του προκατόχου του: πιο ανοιχτή ποιμαντική γλώσσα απέναντι στους LGBTQ+ πιστούς, αλλά χωρίς θεσμική αναγνώριση των ομόφυλων σχέσεων ως ισότιμων με τον καθολικό γάμο.
Το 2021, το Βατικανό είχε δηλώσει ότι δεν έχει την εξουσία να ευλογεί ομόφυλες ενώσεις, επειδή η καθολική διδασκαλία ορίζει τον γάμο ως ένωση άνδρα και γυναίκας. Δύο χρόνια αργότερα, ο Φραγκίσκος άνοιξε ένα περιορισμένο παράθυρο, επιτρέποντας αυθόρμητες ευλογίες για πρόσωπα ή ζευγάρια, με την προϋπόθεση ότι δεν θα δημιουργείται σύγχυση με το μυστήριο του γάμου.
Η απόφαση εκείνη είχε προκαλέσει έντονες αντιδράσεις στην Καθολική Εκκλησία, με επισκόπους σε ορισμένες χώρες, κυρίως στην Αφρική, να αρνούνται να την εφαρμόσουν. Ο Λέων ΙΔ΄ φαίνεται τώρα να επιχειρεί να κρατήσει αυτή την εύθραυστη ισορροπία: να μην ακυρώσει το άνοιγμα του Φραγκίσκου, αλλά και να μην το μετατρέψει σε κανονική, θεσμοθετημένη τελετή.
Για LGBTQ+ Καθολικούς και οργανώσεις που ζητούν μεγαλύτερη αναγνώριση μέσα στην Εκκλησία, η πρώτη τοποθέτηση του νέου Πάπα δεν φέρνει αλλαγή δόγματος.
Φέρνει μάλλον ένα καθαρό σήμα συνέχειας: όλοι μπορούν να είναι καλοδεχούμενοι ποιμαντικά, αλλά η επίσημη ευλογία ομόφυλων ενώσεων παραμένει εκτός ορίων.
Με στοιχεία από Reuters, National Catholic Reporter, Advocate
