Ο θάνατος του Τζέιμς Βαν Ντερ Μπικ από καρκίνο του παχέος εντέρου επαναφέρει στο προσκήνιο τη συζήτηση για την πρόληψη και τα σημάδια που δεν πρέπει να αγνοούμε.
Η η Δρ. Trisha Pasricha -γιατρός στο Beth Israel Deaconess Medical Center, επίκουρη καθηγήτρια Ιατρικής στην Ιατρική Σχολή του Harvard Medical School και αρθρογράφος της στήλης «Ask a Doctor» της Washington Post, ανέφερε μερικά από αυτά.
Ο ηθοποιός είχε μιλήσει σε συνέντευξή του για το πρώτο σημάδι του καρκίνου του παχέος εντέρου. Όπως είπε στο περιοδικό People, ήταν μια αλλαγή στις συνήθειες του εντέρου. Σκέφτηκε ότι ίσως φταίει ο καφές που έπινε, ίσως κάτι που έβαζε στον καφέ.
«Αυτό ήταν. Ήταν πραγματικά ανεπαίσθητο», σχολιάζει η Δρ. Pasricha, η οποία παρουσίασε μερικά συμπτώματα τα οποία δεν πρέπει να περνούν απαρατήρητα.
«Πέρασε τα τελευταία χρόνια της ζωής του προειδοποιώντας τους ανθρώπους για το σύμπτωμα που σχεδόν του ξέφυγε μια ανεπαίσθητη αλλαγή στις συνήθειες του εντέρου που αρχικά νόμιζε ότι μπορούσε να οφείλεται απλώς στον καφέ που έπινε» και πρόσθεσε: «Μια μελέτη του 2023 εντόπισε 4 κοινά συμπτώματα σε άτομα που διαγνώστηκαν με καρκίνο του παχέος εντέρου σε πρώιμο στάδιο: κοιλιακό άλγος, διάρροια, αιμορραγία από το ορθό και αναιμία από έλλειψη σιδήρου. Η παρουσία τριών ή τεσσάρων από αυτά τα συμπτώματα συσχετίστηκε με εξαπλάσια αύξηση του κινδύνου διάγνωσης».
«Θυμηθείτε», τονίζει Δρ. Pasricha: «Αν αισθανθείτε ότι κάτι δεν πάει καλά με την υγεία του εντέρου σας, μιλήστε με τον γιατρό σας και μην καθυστερείτε, Αυτό ήταν που υποστήριζε κατά τα τελευταία χρόνια της ζωής του και άφησε μια απίστευτη κληρονομιά στην κοινότητά μας».
Διαβάστε επίσης - Καρκίνος παχέος εντέρου: Γιατί εμφανίζεται όλο και συχνότερα σε νέους
Καρκίνος παχέος εντέρου: Η σημασία της πρόληψης
Μιλώντας στη LiFO και τον Γιάννη Πανταζόπουλο, η Θεοδώρα Ψαλτοπούλου, καθηγήτρια Επιδημιολογίας και Προληπτικής Ιατρικής του ΕΚΠΑ, εξήγησε τη σημασία του προληπτικού ελέγχου.
«Ο προληπτικός έλεγχος για τον καρκίνο του παχέος εντέρου είναι ιδιαίτερα σημαντικός, γιατί πρόκειται για έναν από τους λίγους καρκίνους στους οποίους ο έλεγχος δεν περιορίζεται μόνο στην έγκαιρη διάγνωση αλλά μπορεί να προλάβει την ίδια τη νόσο μέσω της ανίχνευσης και αφαίρεσης αδενωματωδών πολυπόδων προτού εξελιχθούν σε καρκίνο. Για άτομα μέσου κινδύνου και χωρίς οικογενειακό ιστορικό, στις Ηνωμένες Πολιτείες συστήνεται η έναρξη του ελέγχου από την ηλικία των 45 ετών, ενώ στην Ευρώπη τα οργανωμένα προγράμματα προσυμπτωματικού ελέγχου στοχεύουν συνήθως τις ηλικίες 50-74 ετών, με χρήση τεστ ανίχνευσης αίματος στα κόπρανα (FIT) ανά 1-2 χρόνια. Στην Ελλάδα, τα τελευταία χρόνια έχει γίνει ένα σημαντικό βήμα με την εφαρμογή εθνικού προγράμματος δωρεάν προσυμπτωματικού ελέγχου, που περιλαμβάνει self-test/FIT μέσω φαρμακείων και δωρεάν διαγνωστική κολονοσκόπηση για όσους έχουν θετικό αποτέλεσμα, με στόχο κυρίως τις ηλικίες 50-69 ετών. Παρά τη θετική αυτή εξέλιξη, η συμμετοχή στον έλεγχο παραμένει ιστορικά χαμηλή, καθώς εκτιμάται ότι το 2019 μόλις το 28% περίπου των ατόμων ηλικίας 50-74 ετών είχε υποβληθεί σε έλεγχο τα προηγούμενα δύο χρόνια. Τα βασικά εμπόδια που πρέπει να ξεπεραστούν στη χώρα μας αφορούν την ενημέρωση και την αποδοχή του ελέγχου από τον πληθυσμό, καθώς φόβος, ντροπή ή η εσφαλμένη αντίληψη ότι «αφού δεν έχω συμπτώματα είμαι καλά» συχνά αποτρέπουν τη συμμετοχή, όπως και τη διασφάλιση της έγκαιρης παραπομπής σε κολονοσκόπηση έπειτα από θετικό πρώτο τεστ αυτοδιάγνωσης, αλλά και τη συνολική ικανότητα του συστήματος υγείας, με λίστες αναμονής και ανισότητες στην πρόσβαση μεταξύ περιοχών. Τέλος, είναι κρίσιμο να τονιστεί ότι σε περίπτωση συμπτωμάτων όπως αίμα στα κόπρανα, αναιμία, επίμονες αλλαγές στις κενώσεις ή ανεξήγητη απώλεια βάρους δεν μιλάμε για προληπτικό έλεγχο αλλά για άμεσο διαγνωστικό έλεγχο, ανεξαρτήτως ηλικίας».
Καρκίνος του εντέρου: Τα κύρια συμπτώματα σύμφωνα με το NHS
Στην επίσημη ιστοσελίδα του Εθνικού Συστήματος Υγείας στο Ηνωμένο Βασίλειο, NHS, ως κύρια συμπτώματα του καρκίνου του εντέρου αναγράφονται:
- αλλαγές στα κόπρανα, όπως πιο μαλακά κόπρανα, διάρροια ή δυσκοιλιότητα που δεν είναι συνηθισμένες για εσάς
- ανάγκη για πιο συχνή ή λιγότερο συχνή αφόδευση από το συνηθισμένο για εσάς
- αίμα στα κόπρανα, που μπορεί να έχει κόκκινο ή μαύρο χρώμα
- αιμορραγία
- συχνή αίσθηση ότι πρέπει να αφόδευση, ακόμα και αν μόλις έχετε πάει στην τουαλέτα
- πόνος στην κοιλιά
- όγκος στην κοιλιά
- φούσκωμα
- απώλεια βάρους χωρίς να προσπαθείτε
- αίσθημα πολύ μεγάλης κόπωσης ή δύσπνοιας – αυτά είναι σημάδια αναιμίας, η οποία μπορεί να προκληθεί από καρκίνο του εντέρου