Δύο νέες εκθέσεις οργανώσεων γιατρών και νομικών ερευνητών αποτυπώνουν μια απότομη επιδείνωση της υγείας εγκύων και νεογνών στη Γάζα και μια μεγάλη πτώση στις γεννήσεις, μέσα σε ένα σύστημα υγείας που, όπως περιγράφουν, έχει αποδομηθεί από τον πόλεμο. Τα στοιχεία που επικαλούνται δείχνουν ότι στις αρχές του 2025 καταγράφηκαν περίπου 17.000 γεννήσεις, αριθμός μειωμένος κατά 41% σε σύγκριση με την ίδια περίοδο του 2022.
Οι εκθέσεις είναι προϊόν συνεργασίας των Physicians for Human Rights με την Global Human Rights Clinic της Νομικής Σχολής του Πανεπιστημίου του Σικάγο και της Physicians for Human Rights–Israel. Συνδυάζουν μαρτυρίες γυναικών, δεδομένα υγείας και αναφορές από το πεδίο. Για το διάστημα Ιανουάριος–Ιούνιος 2025, οι συντάκτες τους καταγράφουν 2.600 αποβολές, 220 θανάτους που σχετίζονται με την εγκυμοσύνη, 1.460 πρόωρους τοκετούς, πάνω από 1.700 νεογνά με χαμηλό βάρος γέννησης και περισσότερα από 2.500 βρέφη που χρειάστηκαν νοσηλεία σε μονάδες εντατικής νεογνών.
Η Λάμα Μπάκρι από την Physicians for Human Rights–Israel λέει ότι οι αριθμοί αυτοί συνιστούν δραματική υποχώρηση σε σχέση με ό,τι ίσχυε πριν από τον πόλεμο και τη συνδέει με το τραύμα, την πείνα, τον εκτοπισμό και την κατάρρευση της μαιευτικής φροντίδας. Οι εκθέσεις περιγράφουν μια πραγματικότητα όπου οι εγκυμονούσες αναγκάζονται να διαλέξουν ανάμεσα στις δικές τους ανάγκες και στις στοιχειώδεις ανάγκες των παιδιών τους, ζώντας σε υπερπλήρεις καταυλισμούς σκηνών, χωρίς σταθερή παροχή καυσίμων και με σοβαρά εμπόδια στην πρόσβαση σε ιατρική φροντίδα.
Οι εκθέσεις υποστηρίζουν ότι η αποδόμηση των υπηρεσιών υγείας έχει προκύψει από παρατεταμένους περιορισμούς και επιθέσεις που έχουν πλήξει νοσοκομεία, ασθενοφόρα και ιατρικό προσωπικό, ενώ η δυνατότητα μετακίνησης ανάμεσα σε δομές υγείας έχει περιοριστεί. Το Ισραήλ, όπως σημειώνεται, υποστηρίζει ότι η Χαμάς χρησιμοποιεί νοσοκομεία για την κάλυψη μαχητών της, θέση που οι συντάκτες των εκθέσεων λένε ότι δεν έχει τεκμηριωθεί με σαφή στοιχεία.
Τη Σύμβαση για τη γενοκτονία επικαλούνται οι συντάκτες των εκθέσεων
Οι συντάκτες υποστηρίζουν ότι η εικόνα που προκύπτει από τις γεννήσεις, τις αποβολές και την κατάρρευση της μαιευτικής φροντίδας καλύπτει, όπως λένε, προϋποθέσεις της Σύμβασης για τη Γενοκτονία, επειδή αφορά συστηματική υπονόμευση της δυνατότητας τεκνοποίησης των Παλαιστινίων.
Οι εκθέσεις δεν μένουν στα στατιστικά και δίνουν χώρο σε μαρτυρίες. Η 32χρονη Μασάρα Χάμις αλ-Σακάφι από τη Ράφα λέει ότι η εγκυμοσύνη της εξελίχθηκε μέσα σε νοσοκομεία και καταυλισμούς, με πόνο και λοιμώξεις, και χωρίς επαρκή τροφή και βιταμίνες. Περιγράφει επίσης ότι οι συσπάσεις «κόβονταν» απότομα κάθε φορά που άκουγε αεροπορικές επιδρομές. Η 26χρονη Σάρα αλ-Νταούρ από την Τζαμπάλια, μητέρα τριών παιδιών και με καρδιολογικό πρόβλημα, αφηγείται πως την μετέφεραν ξανά και ξανά, πως η υγεία της χειροτέρευε και πως βρέθηκε να εκκενώνεται μέσα σε πυρά, την ώρα που άνθρωποι που την είχαν φροντίσει σκοτώθηκαν μαζί με συγγενείς τους.
Ξεχωριστή αναφορά γίνεται σε πλήγμα του Δεκεμβρίου 2023 στην κλινική εξωσωματικής Al-Basma, τη μεγαλύτερη μονάδα γονιμότητας στη Γάζα. Οι ερευνητές αναφέρουν ότι καταστράφηκαν περίπου 5.000 αναπαραγωγικά δείγματα και σταμάτησαν δεκάδες διαδικασίες εξωσωματικής κάθε μήνα. Επικαλούνται συμπεράσματα της Ανεξάρτητης Διεθνούς Εξεταστικής Επιτροπής ότι το πλήγμα ήταν σκόπιμο και ότι στόχευσε την αναπαραγωγική δυνατότητα των Παλαιστινίων, κάτι που οι εκθέσεις χαρακτηρίζουν σοβαρή παραβίαση του διεθνούς δικαίου.
Παράλληλα, παρατίθενται εκτιμήσεις υπηρεσιών του ΟΗΕ για τις απώλειες και τον εκτοπισμό. Η UN Women εκτιμά ότι πάνω από 6.000 μητέρες σκοτώθηκαν στο πρώτο εξάμηνο του πολέμου, ενώ η OCHA αναφέρει περίπου 150.000 έγκυες και θηλάζουσες που εκτοπίστηκαν. Επιπλέον, το παλαιστινιακό υπουργείο Υγείας καταγράφει ότι, μετά τις 7 Οκτωβρίου, 391 γυναίκες υπέστησαν ακρωτηριασμό άνω ή κάτω άκρου, σε σύνολο 4.500 αντίστοιχων περιστατικών.
Στο μεταξύ, παρότι ισχύει εκεχειρία από τον περασμένο Οκτώβριο, οι θάνατοι παιδιών συνεχίζονται, σύμφωνα με τη UNICEF. Ο εκπρόσωπός της στη Γάζα, Τζέιμς Έλντερ, λέει ότι πάνω από 100 παιδιά έχουν σκοτωθεί μετά την έναρξη της εκεχειρίας, ενώ αναφέρει και θανάτους από υποθερμία μέσα στον χειμώνα. Οι πρόσφατες κακοκαιρίες επιδείνωσαν τις συνθήκες στους καταυλισμούς, με ισχυρούς ανέμους να ρίχνουν τοιχία πάνω σε σκηνές και να καταγράφονται νέοι νεκροί. Το ισραηλινό στρατιωτικό επιτελείο, σύμφωνα με το δημοσίευμα, δεν απάντησε σε αίτημα σχολιασμού μέχρι τη στιγμή της δημοσίευσης.
Με πληροφορίες από Guardian
