Το Ίδρυμα Βασίλη και Ελίζας Γουλανδρή ανοίγει ξανά τις πόρτες του στο φιλότεχνο κοινό στις 14 Μαΐου, για να καλωσορίσει τους επισκέπτες του και να παρουσιάσει τις εργασίες που έγιναν στο μουσείο κατά τη διάρκεια της πανδημίας και αφορούν την έκθεση για πρώτη φορά στην Αθήνα, 58 καινούριων έργων και την ανανέωση των αιθουσών του.
Παράλληλα, προαναγγέλλει την έκθεση του Γιώργου Ρόρρη στο Μουσείο της Άνδρου, κλείνοντας ραντεβού με το φιλότεχνο κοινό για τις 4 Ιουλίου.
Στην Αθήνα, η νέα επιλογή εκθεμάτων έχει σκοπό να αναδείξει τον εκλεκτισμό και την ποιότητα της συλλογής που δημιούργησαν ο Βασίλης και η Ελίζα Γουλανδρή.
Στον πρώτο όροφο, όπου εκτίθενται οι «Κλασικοί της μοντέρνας τέχνης» καθώς και μια επιλογή γαλλικών επίπλων του 18ου αιώνα και διακοσμητικών αντικειμένων προερχόμενων από τη Γαλλία και την Κίνα, διατηρείται η ίδια σκηνογραφία.
Τα έργα των El Greco, Paul Cézanne, Auguste Rodin, CamilleClaudel, Claude Monet, Edgar Degas, Vincent van Gogh, Paul Gauguin, Henri de Toulouse-Lautrec, PabloPicasso, Georges Braque, Joan Miró, Pierre Bonnard, Fernand Léger, Wassily Kandinsky, Paul Klee και JeanHélion καταλαμβάνουν τις ίδιες θέσεις όπως είχαν στηθεί στο άνοιγμα του μουσείου.
Η χειρονομία αυτή της φιλοξενίας των νέων έργων φιλοδοξεί να τονίσει την ποικιλία υλικών και τεχνικών που περιλαμβάνει η συλλογή του Ιδρύματος, αλλά και τη σημαντική συνεισφορά των γυναικών στην καλλιτεχνική εξέλιξη του προηγούμενου αιώνα.
Ο δεύτερος όροφος, αφιερωμένος στις «Ματιές στον 19ο και 20ό αιώνα» και σε έργα σε χαρτί, ανανεώνεται περίπου κατά 30%. Οι γνωστοί Jackson Pollock, Francis Bacon, Alberto Giacometti, MaxErnst και Roy Lichtenstein θα γειτνιάζουν πλέον με μια ανανεωμένη επιλογή έργων των προαναφερθέντων Picasso, Braque, Miró, Hélion, αλλά και των Marc Chagall, Jean Fautrier, César, Germaine Richier, Robert Rauschenberg, Barbara Hepworth, Ben Nicholson, Henri Michaux, Claude Lalanne, Christo και Jeanne-Claude, Fernando Botero, Nicholas Krushenick και Igor Mitoraj.
Στόχος της καινούριας σκηνογραφίας είναι να αναδειχθεί η ιδιαίτερη σχέση που το ζεύγος Γουλανδρή διατηρούσε με μερικούς από αυτούς τους καλλιτέχνες, όπως τον Picasso, τoν Chagall, τoν César, τους François-Xavierκαι Claude Lalanne, τους Christo και Jeanne-Claude, τον Fernando Botero και τη Σοφία Βάρη.
Η χειρονομία αυτή της φιλοξενίας των νέων έργων φιλοδοξεί να τονίσει την ποικιλία υλικών και τεχνικών που περιλαμβάνει η συλλογή του Ιδρύματος, αλλά και τη σημαντική συνεισφορά των γυναικών στην καλλιτεχνική εξέλιξη του προηγούμενου αιώνα.
Ο τρίτος και ο τέταρτος όροφος, όπου παρουσιάζεται η νεότερη και σύγχρονη ελληνική τέχνη, έχουν ανανεωθεί κατά 80%.
Ο τρίτος όροφος προβάλλει πλέον τη διερεύνηση της παραστατικότητας και της ανθρώπινης μορφής μέσα από το ιδιαίτερο βλέμμα ορισμένων εκ των σημαντικότερων Ελλήνων ζωγράφων. Γνωστά ήδη έργα του Κωνσταντίνου Παρθένη, του Γιάννη Τσαρούχη, του Σπύρου Βασιλείου και του Γιάννη Παππά επανεκτίθενται σε διάλογο με έργα της νέας ανάρτησης των Γιώργου Μπουζιάνη, Μιχάλη Τόμπρου, Αγήνωρα Αστεριάδη, Χρόνη Μπότσογλου, Γιώργου Ρόρρη, Ανδρέα Κοντέλλη, Μιχάλη Μαδένη, Γιάννη Παρμακέλη. Ιδιαίτερη τιμή αποδίδεται στον Παναγιώτη Τέτση, με την παρουσίαση ενός μεγάλου τμήματος της εμβληματικής Λαϊκής αγοράς.
Ο τέταρτος όροφος προβάλλει τους πρωτοπόρους ερευνητές και ποιητές της αφαίρεσης, που σε πολλές περιπτώσεις υπερέβησαν τα ελληνικά σύνορα. Τα ήδη δημοφιλή έργα των Γιάννη Μόραλη, Νίκου Χατζηκυριάκου-Γκίκα και Γιάννη Κουνέλλη παρουσιάζονται πλάι στους Takis, Chryssa, Θάνο Τσίγκο, Θεόδωρο Στάμο, Γιώργο Ζογγολόπουλο, Pavlos, Άρη Κουτρουλή, Νάσο Δάφνη, Αλέξη Ακριθάκη και Νάκη Παναγιωτίδη.
Εν τω μεταξύ το Ίδρυμα Βασίλη και Ελίζας Γουλανδρή θα παρουσιάσει φέτος το καλοκαίρι, στο μουσείο της Άνδρου, αναδρομική έκθεση με τίτλο Η ευγένεια του απέριττου, αφιερωμένη στον διακεκριμένο ζωγράφο Γιώργο Ρόρρη, που διακρίνεται πλέον ως ένας από τους σπουδαιότερους εικαστικούς δημιουργούς της γενιάς του. Συλλέκτες και πολιτιστικοί οργανισμοί αποδέχτηκαν την πρόσκληση του Ιδρύματος, με αποτέλεσμα να συγκεντρωθούν τα πιο σημαντικά έργα του ζωγράφου, από τα πρώτα του βήματα έως σήμερα.
Μια μακροχρόνια και συγκινητική ιστορία συνδέει τον Γιώργο Ρόρρη με το Ίδρυμα Βασίλη και Ελίζας Γουλανδρή εδώ και πάνω από 35 χρόνια. Ο Βασίλης Γουλανδρής, με τη συμβολή του Παναγιώτη Τέτση και του Δημήτρη Παπαστάμου, διέκρινε ήδη από το 1986, ενώ ο Ρόρρης ήταν μόλις 23 ετών, το ταλέντο του νεαρού ζωγράφου. Του έδωσε την ευκαιρία να εκθέσει για πρώτη φορά, εκείνη τη χρονιά, στη Νέα Πτέρυγα του μουσείου της Άνδρου. Υπήρξε από τους πρώτους συλλέκτες έργων του, αγοράζοντας εμβληματικές δημιουργίες όπως ο Καισαρίων και η Μεγάλη σπουδή στο κόκκινο του καδμίου. Τον ενθάρρυνε επίσης να συνεχίσει τις σπουδές του στο Παρίσι, δίνοντάς του την ευκαιρία να υλοποιήσει τον διακαή πόθο του χάρη σε μια υποτροφία-θεσμό που μόλις είχε καθιερώσει το ομώνυμο Ίδρυμα.
Ο βαθύς δεσμός που συνέδεε τον Ρόρρη με το ζεύγος Γουλανδρή συνεχίστηκε και μετά τον θάνατο του Βασίλη, το 1994, και της Ελίζας, το 2000. Το 2017 πλησιάζοντας ο καιρός να ανοίξει το μουσείο της Αθήνας, ανατέθηκε, όπως ήταν επόμενο, στον Ρόρρη η μεγάλη ευθύνη να φιλοτεχνήσει μια προσωπογραφία του ζεύγους. Επτά μήνες χρειάστηκαν για την ολοκλήρωση αυτής της συναρπαστικής πρόκλησης. Χάρη στην οξυδέρκεια του βλέμματός του, η προσωπογραφία αυτή δεν αποτέλεσε μόνο απότιση φόρου τιμής στους δύο ανθρώπους που επί τόσα χρόνια θεωρούσε Μαικήνες του. Εξελίχθηκε σε μια σύνθεση των επιρροών του από όλους τους δασκάλους που τον ενέπνευσαν στη διάρκεια της καλλιτεχνικής του πορείας.
Η έκθεση με τίτλο «Γιώργος Ρόρρης - Η ευγένεια του απέριττου» ακολουθεί μια αναδρομική προσέγγιση του έργου του καλλιτέχνη. Περιλαμβάνοντας σχεδόν 60 πίνακες και σχέδια, επιχειρεί να ανιχνεύσει την καλλιτεχνική του εξέλιξη μέσα από τρεις ενότητες. Οι διαχωρισμοί μεταξύ αυτών των ενοτήτων δεν είναι ευδιάκριτοι. Ο θεατής περιφέρεται ανάμεσα στα έργα προσπαθώντας να εντοπίσει ομοιότητες με γνωστά του πρόσωπα με τον αυθορμητισμό και την άνεση ενός παιδιού.
Η πρώτη ενότητα αναλύει τη σχέση του ζωγράφου με το ατελιέ του, τον χώρο που του χρησιμεύει ως εργαστήριο, διέξοδο και καβούκι. Πρόκειται για θεμελιώδες στοιχείο της δημιουργικής πορείας του, που τον βοήθησε να διαμορφώσει τη σχέση του με τον εξωτερικό κόσμο, τα μοντέλα του, τις καλλιτεχνικές αναφορές του και, κυρίως, τον ίδιο τον εαυτό του.
Η δεύτερη ενότητα αναφέρεται στις επιδράσεις που δέχτηκε από τους δασκάλους του και στον διάλογο που άνοιξε μαζί τους μέσω της ζωγραφικής του. Όταν κατονομάζει τους καθηγητές του, εκφράζεται με ευγνωμοσύνη γι’ αυτούς. Είναι σαν να τοποθετεί τον εαυτό του ανάμεσα στους επιγόνους τους, πεπεισμένος ότι ο καθένας μας είναι το άθροισμα των επιρροών του.
Η τρίτη ενότητα είναι αφιερωμένη στην αδιάκοπη εξερεύνηση του σώματος, φτιαγμένου «από σάρκα και οστά». Μέσω των παραλλάξεων στις οποίες το υποβάλλει, το σώμα αναδεικνύεται στο πιο συγκινητικό σύμβολο της ανθρώπινης ιδιότητάς μας, της θνητότητάς μας. Και η ζωγραφική του Ρόρρη έχει την ικανότητα, με τίμημα μια δουλειά που δεν δέχεται ούτε συγκατάβαση ούτε ανοχή, να αποδίδει αυτή τη σπίθα αθανασίας.
Η συμβολή του Γιώργου Ρόρρη στην ετοιμασία της έκθεσης υπήρξε καθοριστική. Η βοήθειά του στην επιλογή των έργων, οι κατευθύνσεις του σχετικά με τη σκηνογραφία και το στήσιμο των πινάκων, οι συνεντεύξεις που παραχώρησε για τη σύνταξη του «Χρονολόγιου» της συνοδευτικής έκδοσης δίνουν την ευκαιρία στον θεατή να καταδυθεί ακόμη πιο απολαυστικά στη δουλειά του.
Την ανανέωση της συλλογής στην Αθήνα επιμελήθηκε ο Κυριάκος Κουτσομάλλης, με τη βοήθεια της Μαρίας Κουτσομάλλη-Μορώ. Συνεργάστηκαν και πάλι, για την καινούρια πρόταση σκηνογραφίας, με τον Ανδρέα Γεωργιάδη και την Παρασκευή Γερολυμάτου από τη Μικρή Άρκτο, οι οποίοι υπογράφουν και τη σκηνογραφία της έκθεσης του Γιώργου Ρόρρη, η οποία συνοδεύεται από τρίγλωσση έκδοση (ελληνικά, αγγλικά, γαλλικά), που ετοίμασε η επιμελήτρια Μαρία Κουτσομάλλη-Μορώ.
Ώρες Λειτουργίας από Παρασκευή 14 Μαΐου:
Τετάρτη – Κυριακή: 10:00 – 18:00, Παρασκευή: 10:00-20:00, Δευτέρα και Τρίτη κλειστά
Ίδρυμα Βασίλη και Ελίζας Γουλανδρή, τηλ. 210 7252895
Γιώργος Ρόρρης
Η ευγένεια του απέριττου
Άνδρος, 4 Ιουλίου-3 Οκτωβρίου 2021
Διάρκεια έκθεσης: 4 Ιουλίου-3 Οκτωβρίου 2021
Ώρες Λειτουργίας: Καθημερινά 11.00-15.00 και 18.00-21.00, Δευτέρα 11.00-15.00
Δευτέρα απόγευμα - Τρίτη κλειστά
