Η ζωή του Σκαρίμπα μέσα από σπάνιες φωτογραφίες

Η ζωή του Σκαρίμπα μέσα από σπάνιες φωτογραφίες Facebook Twitter
3

Η Κυρά μου η Τρέλα

Πώς ήταν έτσι, πώς μου εφάνη ως είχεν έμβει
κειο το βαπόρι μες στο λιμάνι με όκια τεφρά,
όπως το τύλιξε στ' αχνά μετάξια της σιγά η ρέμβη
ως το ρυμούλκησε μειλίχιο η νύστα μου εκεί αλαφρά.Ήρθε και στάθηκε μπερδικλωμένο σ' αχνή τολύπη
κ' ήταν σαν κάτι, κάτι ανείπωτο νάχε να πει,
κι ύστερα, παίρνοντας, σκυφτή επιβάτισσά του τη λύπη
ως ήρθε θάφευγε, με κυβερνήτη του τη σιωπή.

Κι η νύχτα έφτασε. Αχ, το βαπόρι μες στην ασβόλη,
τι τρέλα θάκανε ανεπανόρθωτη και μαγική;
Μη θα κεραύνωνε με μια του λέξη την έρμη πόλη
μη θα ξεμπάρκαρε τη φρίκη αμίλητη οτο μώλο εκεί;

Ή μη—βαρκάκια του—μ' άσπρες κορδέλες σταυροδεμένα
φέρετρα θάστελνε όξω—σαν κύματα και σαν αφροί—
όπου θα κείτονταν της γης τα νήπια μαχαιρωμένα
ή όπου όλοι όσοι αγαπήθηκαν, θάσαν vεκροί;
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Τίποτα, τίποτα... Μα πώς έτσ' ήταν, πώς μου εφάνη
αυτό το πλοίο; Στάθηκε αμίλητο μ' όψη φριχτή,
κι έφυγε, ως τόφερε η Κυρά μου η τρέλα μες στο λιμάνι,
αυτή που παίρνοντας με από το χέρι με περπατεί...

 

(Τα Νέα Ελληνικά 1 [Ιανουάριος 1952]).

Από το μπλογκ Κύκλος ποιητών δυτικής ακτής.

 

Η ζωή του Σκαρίμπα μέσα από σπάνιες φωτογραφίες Facebook Twitter
Φωτ. βλ. Γέφυρα Ευρίπου (αριστ.).

Η ζωή του Σκαρίμπα μέσα από σπάνιες φωτογραφίες Facebook Twitter
Η Αγία Ευθυμία Παρνασσίδος, το χωριό όπου γεννήθηκε ο Γιάννης Σκαρίμπας, λίγο μετά την Απελευθέρωση. Κάηκε το 1943 από τους Ιταλούς και το 1944 από τους Γερμανούς σε αντίποινα για τη συμμετοχή των κατοίκων του στην Αντίσταση. Φωτ. Στάθης Στελίγγου, αρχείο του Συλλόγου Αγιοευθυμιωτών. Βλ. μπλογκ Λιδωρίκι χθες, σήμερα, αύριο.

 

Η ζωή του Σκαρίμπα μέσα από σπάνιες φωτογραφίες Facebook Twitter
Αγία Ευθυμία Παρνασσίδος. Η ανοικοδόμηση του χωριού μετά την επιδρομή των Γερμανών. Φωτ. Στάθης Στελίγγου, αρχείο του Συλλόγου Αγιοευθυμιωτών. Βλ. μπλογκ Λιδωρίκι χθες, σήμερα, αύριο.

 

Η ζωή του Σκαρίμπα μέσα από σπάνιες φωτογραφίες Facebook Twitter
Ο Γιάννης Σκαρίμπας στη Χαλκίδα. Φωτ. via Οροπέδιο. Δεξιά, σχέδιο από τη σελίδα αφιερωμένη στον Γιάννη Σκαρίμπα στο MySpace.

 

Η ζωή του Σκαρίμπα μέσα από σπάνιες φωτογραφίες Facebook Twitter
Παλιά Χαλκίδα. Διακρίνεται στο βάθος το κάστρο του Καράμπαμπα, όπου βρίσκεται και ο τάφος του. Αρχείο Αχιλ.Περγάμαλη. Βλ. Evia-Halkida blogspot.

"Ως εκάθονταν, ως να έκλαιγε ήταν. Πόνο είχε η ψυχή του, ντέρτι.

Ώστε ν' απόθνησκε ήταν ο πόνος του πολύς. Ώστε να πάρη των ομματιών του και να φύγη. Μακρύ φτερό να πάρη και να πάη πίσ' απ' τον ήλιο. Να μη γλέπη πλειό ήθελε, μήτε ν' ακούη πλειό.

Στριμώχτηκε ο μαύρος. Τον κόλλησαν στον τοίχο. Κι ήμπε στην πάντα, πάει.

Αδρασκελιά τν' αδρασκελιά πισοπατώντας ­ σα θερίο που μάχονταν ­ παράδωκε αυτός το Γριπονήσι. Στραπατσαρισμένος διάβη το γιοφύρι. Νικημένος.

Κάτω τ' άρματα. Που θα πη, όξω αυτός με το σαντούρι του, όξω η Φλώρα η πεντάμορφη, η Αντριώτισσα, η ασικλού, η παινεμένη. Αυτή η πριμαντόνα με τα γούστα. Που χόρευε πάνω στο πάλκο τσάμικο στο νύχι και βάραε τη φτέρνα με το χέρι. Που τρεμοσπάραζε εκείνους τους κόρφους της σαν κόρδα. Πώπαιζε τα ζίλια και στριφογύριζε το ντέφι στον αέρα. Τώρα αδεκεί 'ταν που να μην έσωνε. Που νάταν η 'μέρα μαύρη που γεννήθη.

Εκεί αντίπερα ­ στον άλλον όχτο τ' Έγριπου ­ όξ' απ' τη μπαράγκα του Ξενύχτη κάθουνταν τώρα κι' έγλεπε το ομπρός του, να βράζη, να μπουρμπουλίζη ­ σαν τον πόνο του ­ το ρέμα, αχ αυτό το ρέμα, να διασταυρώνουνται οι φελούκες, γοργά σα γλάροι να περνούν και να πααίνουν τα τροχαντήρια κι' οι γολέτες.

Αυτόν τον κόσμο θώραε ­ το ντουνιά ­ απ' αγνάντια. Αυτή τη Χαλκίδα την πεντάμορφη, τη χώρα αυτή την παινεμένη, που την περιζώνει ερωτικά η θάλασσα, που τη γυρνοβολάν οι γλάροι. Κι' έχει αψηλά για κορώνα της το Κάστρο του Καραμπαμπά"

Οι Κονταρομάχοι, από το μπλογκ του Δημήτρη Αρβανίτη

 

Η ζωή του Σκαρίμπα μέσα από σπάνιες φωτογραφίες Facebook Twitter
Αρχείο Αχιλ.Περγάμαλη. Βλ. Evia-Halkida blogspot.

 

Η ζωή του Σκαρίμπα μέσα από σπάνιες φωτογραφίες Facebook Twitter
Οι πύργοι της παλιάς γέφυρας της Χαλκίδας. Αρχείο Αχιλ.Περγάμαλη. Via Evia-Halkida blogspot. Στη μικρή φωτογραφία, ρεμπέτικη κομπανία στη συνοικία Μαρουχλέϊκα της Χαλκίδας. Βλ. Περί τέχνης ο λόγος.

"(...) Ηλεκτροφωτίστηκαν τα Μαρουχλέικα. Ξέπεσαν οι μοσκομάγκες. Ταπεινούς, κακόμοιρους τους κατάντησε η σκλαβιά, η φτώχεια, τους τελευταίους αυτούς κονταρομάχους του Έγριπου. Ποσύρθηκαν στους όξω μαχαλάδες, στα περίχωρα, σαν τα λιοντάρια στις σπηλιές των. Τρίφτηκαν τα κοστούμια τους και τα στιβάλια τους τα έρμα λυώσαν.

Σωριάστηκαν τα έλατα. Άραχλοι και πικραμένοι πορπατούνε. Χαμένοι. Σαν αφιονισμένοι σε κυττάνε. Λες και δε ζουν στον πάνου κόσμο. Λες και στον Άδη κοίτουνται, λεβέντες, σκλάβοι ­ αλυσσοδεμένοι Δράκοι αυτοί ­ σ' αφέντες Τούρκους.

Ναι, στον Άδη στέκουν σαν ψυχούλες πικραμένες, στον Άδη αυτόν:

Πούν' οι κοπέλλες ξέπλεκες,

οι νειοί ξαρματωμένοι,

που στέκουν οι σταυραητοί

χωρίς φτερό και νύχι...

Πολλοί κάνουν θελήματα κι άλλοι γενήκανε κοπέλια. Ως και ψαθάκια φόρεσαν καμπόσοι κατά πώς ο Χριστός τ' αγκάθινο στεφάνι. Και δε σέρνουν πιο στη μέση άρματα, μόν' το πικρύ μες στην καρδιά τους. Ξεροκαταπίνουν τη χολή τους, με το λίγο ζουμί τους βράζουνε.

Δεν πορπατούνε περήφανα σαν τότες, μόνο ριζά ριζά πάνε σκιαχμένοι. Σαν ίσκιοι διαβαίνουν χλιβεροί στα καλντερίμια. Βιάζουνται ώστε να φύγουν, να χαθούν μεσ' στα ντερσέκια. Σα να τους κυγνάν φαντάσματα, σα να τους φοβερίζουν οι διαβάτες. (...)

Κι όπου τους πετύχουν τίποτις περιηγητές ­ γυναίκες κι' άντρες ­ στέκουνται και τους πέρνουν στο φτερό το 'σταντανέ τους. Μπορεί για τα μουσεία να τους χρειάζουνται. Μπορεί σε τίποτες εκθέσεις να τους στήσουν στην Εγρώπη(...)"

Οι Κονταρομάχοι, από το μπλογκ του Δημήτρη Αρβανίτη

Η ζωή του Σκαρίμπα μέσα από σπάνιες φωτογραφίες Facebook Twitter
Παραλία Χαλκίδας, 1940. Από το μπλογκ 'Ετσι - χωρίς πρόγραμμα.

 

Η ζωή του Σκαρίμπα μέσα από σπάνιες φωτογραφίες Facebook Twitter
Καρτ ποστάλ Delcampe.

 

Η ζωή του Σκαρίμπα μέσα από σπάνιες φωτογραφίες Facebook Twitter
Καρτ ποστάλ Delcampe.

 

Η ζωή του Σκαρίμπα μέσα από σπάνιες φωτογραφίες Facebook Twitter
Η ζωή του Σκαρίμπα μέσα από σπάνιες φωτογραφίες Facebook Twitter
Δεξιά, η αδερφή του Γιάννη Σκαρίπμα, η ποιήτρια Καλλιόπη Σκαρίμπα.

 

Η ζωή του Σκαρίμπα μέσα από σπάνιες φωτογραφίες Facebook Twitter

 

Η ζωή του Σκαρίμπα μέσα από σπάνιες φωτογραφίες Facebook Twitter
Αριστερά, "ο Γιάννης Σκαρίμπας σε αργό σκέρτσο ζεμπέκικου" («Οροπέδιο» Τεύχος 12, Καλοκαίρι 2012). Φωτογραφία Γιάννη Στυλιανού. Βλ. Μάρη Θεοδοσοπούλου - Ex Libris. Δεξιά, αρχείο Μίτσας Νικολαΐδου.
Η ζωή του Σκαρίμπα μέσα από σπάνιες φωτογραφίες Facebook Twitter
Το θείο τραγί. Εικονογράφηση για την έκδοση του 1933.

 

Η ζωή του Σκαρίμπα μέσα από σπάνιες φωτογραφίες Facebook Twitter

Νικόλας Άσιμος, Ουλαλούμ (ποίημα του Γιάννη Σκαρίμπα)

 

Ουλαλούμ του Γιάννη Σκαρίμπα από τη  Σωτηρία Λεονάρδου. Ζωντανή ηχογράφηση στο Κύτταρο.

 

Βιβλίο
3

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

Ο Ερρίκος Σοφράς διαβάζει Νίκo-Αλέξη Ασλάνογλου

Αναγνώσεις / Ο Ερρίκος Σοφράς διαβάζει τις «Ωδές στον Πρίγκιπα» του Νίκoυ-Αλέξη Ασλάνογλου

Τα δεκάξι ποιήματα της συλλογής «Ωδές στον πρίγκιπα» γράφτηκαν από το καλοκαίρι του 1971 μέχρι το φθινόπωρο του 1975 στο Ωραιόκαστρο της Θεσσαλονίκης, θέρετρο λίγο έξω από την πόλη, όπου περνούσε τα καλοκαίρια του ο ποιητής. Τυπώθηκαν έξι χρόνια μετά (εκδ. Ύψιλον, Νοέμβριος 1981).
Ο Γιάννης Αξιώτης έγραψε ένα τρυφερό βιβλίο για τα παιδικά μας τραύματα

Βιβλίο / Ο Γιάννης Αξιώτης έγραψε ένα τρυφερό βιβλίο για τα παιδικά μας τραύματα

Ο πρωτοεμφανιζόμενος συγγραφέας μιλά στη LiFO για τον «Αρχαίο Αύγουστο», τη λογοτεχνία, τη γενιά του και την ανάγκη να βρίσκουμε, ακόμη και μέσα στις δυσκολίες, λίγο χρόνο για να αγαπήσουμε.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
«Φάλκονερ»: Ο εγκλεισμός είναι ένα μυστήριο

Το πίσω ράφι / «Φάλκονερ»: Ο εγκλεισμός είναι ένα μυστήριο

Το μυθιστόρημα του Τζον Τσίβερ μάς θυμίζει, με τη σκληρή και καθηλωτική του πρόζα, πως δεν χρειάζονται συρματοπλέγματα, τοίχοι και δεσμοφύλακες για να νιώσεις απόγνωση, ασφυξία ή μια «βασανιστική αίσθηση αποπροσανατολισμού».  
ΣΤΑΥΡΟΥΛΑ ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ
ΕΠΕΞ Άνια Βουλούδη

Βιβλίο / Άνια Βουλούδη: «Θέλω να ξέρω τι γίνεται στις ζωές και τα σπίτια των ανθρώπων»

Η συγγραφέας μιλάει στη LiFO για το νέο της βιβλίο, την «Κατεδάφιση», αλλά και για τη σχέση της με τους χώρους όπου κατοικούμε, για τη νοσταλγία και για την αποσπασματικότητα των έργων τέχνης που αγαπά.
ΝΙΚΗΤΑΣ ΔΕΣΠΟΤΙΔΗΣ
Ντάνιελ Μέντελσον: «Ο Οδυσσέας του Νόλαν είναι ένας καταθλιπτικός με μετατραυματικό στρες»

Ντάνιελ Μέντελσον / Ντάνιελ Μέντελσον: «Ο Οδυσσέας του Νόλαν είναι καταθλιπτικός με μετατραυματικό στρες»

Με αφορμή την κινηματογραφική μεταφορά του ομηρικού έπους, ο σπουδαίος κριτικός λογοτεχνίας και κλασικός φιλόλογος μιλά στη LiFO για τη ψυχολογία των επικών ηρώων και την πιστότητα της ταινίας απέναντι στο πρωτότυπο.
ΧΡΗΣΤΟΣ ΠΑΡΙΔΗΣ
Γιώργος Ν. Πολίτης: «Ο χώρος της ελευθερίας ολοένα και συρρικνώνεται»

Βιβλίο / Γιώργος Ν. Πολίτης: «Ο χώρος της ελευθερίας ολοένα και συρρικνώνεται»

Με αφορμή το νέο του μυθιστόρημα «Ο μαύρος άγγελος της νοσταλγίας», ο συγγραφέας μιλάει για έναν κόσμο που θυσιάζει την ελευθερία στο όνομα της ευκολίας, για τους «ηττημένους» της Ιστορίας και για τη σημασία της κριτικής σκέψης.
ΤΙΝΑ ΜΑΝΔΗΛΑΡΑ
Claridade: Kάτι παραπάνω από ένα νέο βιβλιοπωλείο στην καρδιά της Κυψέλης

Βιβλίο / Ο Αλμπέρτο άνοιξε ένα βιβλιοπωλείο που δίνει φωνή στους λαούς της Αφρικής

Το Claridade στην Κυψέλη είναι ένας χώρος αφιερωμένος στην ιστορία της Αφρικής, της αφρικανικής διασποράς και του παγκόσμιου Νότου, όπου τα βιβλία συνυπάρχουν με σπάνιους δίσκους, εκδόσεις καλλιτεχνών, περιοδικά και συζητήσεις γύρω από την τέχνη, την πολιτική και τη συλλογική μνήμη.
ΜΑΡΙΑ ΠΑΠΠΑ
Μα πώς να κρίνει κανείς τον Χαρούκι Μουρακάμι;

The Review / Μα πώς να κρίνει κανείς τον Χαρούκι Μουρακάμι;

Κάθε χρόνο θεωρείται υποψήφιος για το Νόμπελ Λογοτεχνίας, τα βιβλία του πουλούν εκατομμύρια αντίτυπα· και την ίδια στιγμή, αναγνώστες και κριτικοί διχάζονται, κι αν υπάρχουν πολλοί που τον εκθειάζουν, υπάρχουν άλλοι τόσοι που τον αποδομούν. Βένα Γεωργακοπούλου συζητά για το φαινόμενο Μουρακάμι με τον μεταφραστή του Βασίλη Κιμούλη.
ΒΕΝΑ ΓΕΩΡΓΑΚΟΠΟΥΛΟΥ

σχόλια

3 σχόλια
η ενθετη φωτο της ρεμπετικης κομπανιας στους πυργους της παλιας γεφυρας της χαλκιδας, ειναι στην πραγματικοτητα στου καραισκακη στον πειραια και οχι στα μαρουχλεικα της χαλκιδας.