Παρακαλούμε απενεργοποιήστε το Adblocker για να έχετε πλήρη πρόσβαση στο περιεχόμενο και τις υπηρεσίες μας. Δείτε πώς.
Βρήκατε κάποιο λάθος ή παράλειψη;     Επικοινωνήστε μαζί μας  »
ΜΕΤΑΒΑΣΗ ΣΤΗΝ ΕΚΔΟΣΗ ΓΙΑ ΚΙΝΗΤΑ
ΕΙΚΑΣΤΙΚΑ

Ανακαλύπτοντας την πραγματική Όλγα Πικάσο

Μια έκθεση στο Μουσείο Πικάσο στο Παρίσι ρίχνει φως στη ζωή μιας γυναίκας που όλοι γνωρίσαμε μέσα από τη ματιά του συζύγου της

Υπάρχει μια παλιά φωτογραφία του 1917 με τον Πάμπλο Πικάσο και την Όλγα Χόχλοβα στη Ρώμη, στην αρχή της σχέσης τους. Ο Πικάσο έχει στο πλευρό του τη γυναίκα που σύντομα θα γίνει η πρώτη σύζυγός του και τον φίλο του, τον θεατρικό συγγραφέα Ζαν Κοκτώ και ούτε καν κοιτάει την κάμερα καθώς το βλέμμα του όπως και το σώμα του είναι έντονα στραμμένο προς την Όλγα. Μπορείς σχεδόν να αισθανθείς την επιθυμία του. Η σχέση τους είναι ακόμα πολύ φρέσκια, γεμάτη πάθος και πολύ κοντά στην ευτυχία. Η φωτογραφία αυτή παρουσιάζεται στο Picasso Museum και αποτελεί ένα από τα εκθέματα της Olga Picasso, της πρώτης έκθεσης που είναι αφιερωμένη στη σύζυγο και για πολύ καιρό μούσα του και είναι καταπληκτική για έναν ακόμα λόγο: είναι μία από τις ελάχιστες στιγμές που βλέπουμε την Όλγα να χαμογελάει.

 

Γεννημένη το 1891 στην Nezhin, μια μικρή πόλη της Ουκρανίας που ήταν μέρος της Ρωσικής Αυτοκρατορίας η Όλγα Κόλκοβα -κόρη στρατηγού- έγινε δεκτή στα εμβληματικά και πρωτοποριακά Ballets Russes του Σεργκέι Νταγκίλεφ το 1912. Άφησε την πατρίδα της για να περιοδεύσει με τη χορευτική ομάδα της το 1915, μόλις δύο χρόνια πριν την Οκτωβριανή Επανάσταση κι από τότε δεν είδε ποτέ ξανά την οικογένειά της. Γνώρισε τον Πικάσο στη Ρώμη το 1917 όταν εκείνος είχε αναλάβει μετά από πρόσκληση του Κοκτώ να δημιουργήσει τα κουστούμια για την χορευτική παράσταση Parade στην οποία πρωταγωνιστούσαν τα ρωσικά μπαλέτα του Σεργκέι Νταγκίλεφ (με μουσική του Erik Satie, μυθοπλασία του Jean Cocteau και χορογραφία του Léonide Massine). Ο έρωτάς τους ήταν κεραυνοβόλος.

 

Οι περιοδείες της με τα Ballet Russes και ο γάμος της με τον Πικάσο στο Παρίσι το 1918 της επέτρεψε να μην ζήσει τον κύκλο βίας της επανάστασης των μπολσεβίκων και τον επακόλουθο εμφύλιο πόλεμο.

 

Υπήρξε το ιδανικό μοντέλο του για μεγάλο διάστημα και πρωταγωνίστησε στην κλασική περίοδο του ζωγράφου. Στους πίνακές του η Όλγα είναι μία μονίμως μελαγχολική φιγούρα: βλέμμα χαμηλωμένο, πρόσωπο που φαίνεται να προσπαθεί να κρυφτεί. Σε ένα έργο του με παστέλ , το "Pensive Olga" (1923) απεικονίζεται καθισμένη με τα βαθιά σκοτεινά μάτια της να κοιτούν χαμηλά, τα δύο της δάχτυλα να ακουμπούν στους κροτάφους, τα μαλλιά της μαζεμένα πίσω, με χλωμό δέρμα σχεδόν συντετριμμένο από το μπλε του φορέματός της. Ποζάρει με ανάλογο τρόπο στο έργο "Woman Reading" (1920), μόνο που εδώ το μπλε φόρεμα έχει αντικατασταθεί από ένα λιγότερο ασφυκτικό γκρι και η προσοχή της είναι στραμμένη σε ένα γράμμα που κρατάει στο χέρι της. Το μυαλό της είναι εμφανώς κάπου αλλού και ο Πικάσο μοιάζει φαινομενικά ανίκανος να διεισδύσει στις σκέψεις της την στιγμή της θλίψης της.

 

Η έκθεση στην οποία παρουσιάζονται γράμματα, οικογενειακές φωτογραφίες, μαζί με πορτρέτα του Πικάσο επιχειρεί να ρίξει μια νέα μάτια στην Όλγα. Οι περιοδείες της με τα Ballet Russes και ο γάμος της με τον Πικάσο στο Παρίσι το 1918 της επέτρεψε να μην ζήσει τον κύκλο βίας της επανάστασης των μπολσεβίκων και τον επακόλουθο εμφύλιο πόλεμο. Μεταξύ του 1917 και του 1920 έχασε την επαφή με την οικογένειά της. Όταν επιτέλους έλαβε γράμμα τους έμαθε ότι ο πατέρας και τα αδέρφια της χάθηκαν στον πόλεμο πολεμώντας με τις αντιεπαναστατικές δυνάμεις και ότι η μητέρα της Λυδία και η αδερφή της Νίνα εγκαταστάθηκαν στη Γεωργία. Η ζωή εδώ είναι φρικτή" της έγραφε το 1920 η Νίνα, "Πόσο τυχερή είσαι που δραπέτευσες" ενώ την ίδια χρονιά η μητέρα της απολογείται για την Νίνα που ζητά να της στείλει χρήματα και της ζητά να της περιγράψει την καθημερινότητά της. Την ίδια εποχή η Όλγα και ο Πικάσο αναρριχούνται ταχύτατα στην κοινωνική ζωή της γαλλικής πρωτεύουσας γεγονός που σχετίζεται άμεσα με την καλλιτεχνική αναγνώριση και την δύναμη των έργων του. Μετακομίζουν σε ένα διαμέρισμα στην rue La Boétie διασκεδάζουν με την συντροφιά του Στραβίνσκι και του Κοκτώ και πηγαίνουν σε δεξιώσεις του κόμη Étienne de Beaumont.

 

Η Όλγα Χόχλοβα ο Πάμπλο Πικάσο και ο Ζαν Κοκτώ στη Ρώμη το 1917.
Η Όλγα Χόχλοβα ο Πάμπλο Πικάσο και ο Ζαν Κοκτώ στη Ρώμη το 1917.

 

Η γέννηση του γιου τους το 1921 σηματοδοτεί μία νέα περίοδο στην σχέση του ζευγαριού. Τα πορτρέτα του Πικάσο εκείνη την εποχή απεικονίζουν μια γυναίκα γεμάτη ζεστασιά και τρυφερότητα, ολοκληρωτικά απορροφημένη από το βρέφος που παίζει στην αγκαλιά της και η βαριά σιλουέτα της ανανεώνει το ενδιαφέρον του ζωγράφου για τον κλασικισμό.

 

Το 1927 ο Πικάσο γνωρίζει τη 17χρονη τότε Μαρί-Τερέζ Γουόλτερ. Τρελά ερωτευμένος μαζί της την φέρνει κρυφά στη Βρετάνη κατά τη διάρκεια των οικογενειακών διακοπών και εμπνέεται από την ερωμένη του τη δημιουργία της σειράς Λουόμενες (1928). Η Γουόλτερ στους πίνακές του ήταν ότι ποτέ δεν ήταν η Όλγα: λαμπερή, αέρινη, ερωτική. Ο ερχομός της νέας μούσας του ζωγράφου εδραίωσε τη ρήξη του ζευγαριού, αν και θα παραμείνουν νόμιμα παντρεμένοι μέχρι το θάνατό της το 1955. Με τον γάμο του ουσιαστικά τελειωμένο ο Πικάσο άρχισε την εικαστική "αποδόμηση" της Όλγας. Στο «Γυμνό σε Κόκκινη Πολυθρόνα» (1929), τα παραμορφωμένα άκρα της διευρύνονται πάνω από το κάθισμα, το στήθος της κρέμεται από το λαιμό της, το στόμα είναι ανοιχτό από αγωνία. Είναι μια ενοχλητική, γκροτέσκο εικόνα, μια βίαιη στρέβλωση της γυναίκας που ο Πικάσο είχε ζωγραφίσει μόλις μια δεκαετία νωρίτερα εκφράζοντας στις γεμάτες σφοδρότητα απεικονίσεις της, την παθιασμένη έλξη που ένιωθε γι' αυτήν. Η Όλγα εμφανίζεται σε πολλούς πίνακες με σκηνές της Σταύρωσης αλλά και σε αυτοπροσωπογραφίες του και αναγνωρίζεται από τα ατημέλητα μαλλιά, το ανοιχτό σαγόνι και τα χαρακτηριστικά δόντια. 

 

Η εικόνα που έχουμε γι' αυτή τη γυναίκα οφείλεται αποκλειστικά και μόνο στην ματιά μέσα από το πρίσμα του Πικάσο. Ωστόσο η Όλγα που βλέπουμε στους πίνακες του είναι εντελώς διαφορετική από αυτήν που εμφανίζεται σε ταινίες που τραβήχτηκαν γύρω στο 1930. Σε πλάνα που παρουσιάζονται στην έκθεση η Όλγα χαμογελάει και παίζει στον κήπο με τα σκυλιά της οικογένειας, αλληθωρίζει στην κάμερα ή σηκώνει με παιχνιδιάρικη διάθεση το χέρι της για να κρύψει τον ήλιο. Είναι ντροπαλή αλλά ταυτόχρονα αποπνέει μία αίσθηση χαράς και ειλικρίνειας που δεν έχουμε δει αλλού.ι Μέσα από τα 350 περίπου έργα και προσωπικά αντικείμενα η "Olga Picasso" φιλοδοξεί να αναδείξει το αληθινό πρόσωπο αυτής της γυναίκας αλλά και πτυχές της σχέσης της με τον σπουδαίο δημιουργό. —Μαρούσα Θωμά

 

Pablo Picasso, “La Crucifixion” (1930). Collection of Musée national Picasso-Paris. ©RMN-Grand Palais / Mathieu Rabeau
Pablo Picasso, “La Crucifixion” (1930). Collection of Musée national Picasso-Paris. ©RMN-Grand Palais / Mathieu Rabeau

 

Pablo Picasso, “Olga pensive”, 1923. Collection of Musée national Picasso-Paris. ©RMN-Grand Palais / Mathieu Rabeau
Pablo Picasso, “Olga pensive”, 1923. Collection of Musée national Picasso-Paris. ©RMN-Grand Palais / Mathieu Rabeau

 

Pablo Picasso, “Mère et enfant au bord de la mer” (1921). Collection of The Art Institute of Chicago, ©Art Institute of Chicago, Dist. RMN-Grand Palais / image The Art Institute of Chicago)
Pablo Picasso, “Mère et enfant au bord de la mer” (1921). Collection of The Art Institute of Chicago, ©Art Institute of Chicago, Dist. RMN-Grand Palais / image The Art Institute of Chicago)

 

Pablo Picasso, “Femme lisant” (1920). Collection Musée de Grenoble, ©Musée de Grenoble)
Pablo Picasso, “Femme lisant” (1920). Collection Musée de Grenoble, ©Musée de Grenoble)

 

Man Ray (Emmanuel Radnitzky), “Ο πιανίστας Ricardo Vinès, η Όλγα και ο Πάμπλο Πικάσο σε δεξίωση του κόμη de Beaumont, στο ξενοδοχείο Masseran, Παρίσι, 1924”. Collection Musée national Picasso-Paris, ©RMN-Grand Palais / Mathieu Rabeau)
Man Ray (Emmanuel Radnitzky), “Ο πιανίστας Ricardo Vinès, η Όλγα και ο Πάμπλο Πικάσο σε δεξίωση του κόμη de Beaumont, στο ξενοδοχείο Masseran, Παρίσι, 1924”. Collection Musée national Picasso-Paris, ©RMN-Grand Palais / Mathieu Rabeau)

 

Pablo Picasso, “Buste de femme avec autoportrait” (1929). Private collection courtesy of McClain Gallery, ©Private Collection, Courtesy of McClain Gallery/ φωτογραφία: Alister Alexander, Camerarts
Pablo Picasso, “Buste de femme avec autoportrait” (1929). Private collection courtesy of McClain Gallery, ©Private Collection, Courtesy of McClain Gallery/ φωτογραφία: Alister Alexander, Camerarts

 

Pablo Picasso, “Portrait d’Olga dans un fauteuil”, 1918. Collection of Musée national Picasso-Paris. ©RMN-Grand Palais / Mathieu Rabeau
Pablo Picasso, “Portrait d’Olga dans un fauteuil”, 1918. Collection of Musée national Picasso-Paris. ©RMN-Grand Palais / Mathieu Rabeau

 

Pablo Picasso, “Olga Khokhlova à la mantille” (1917). Collection Fundación Almine y Bernard Ruiz-Picasso para el Arte, © Φωτογραφία: Equipo Gasull.
Pablo Picasso, “Olga Khokhlova à la mantille” (1917). Collection Fundación Almine y Bernard Ruiz-Picasso para el Arte, © Φωτογραφία: Equipo Gasull.

 

Pablo Picasso, “Grand nu au fauteuil rouge”, 1929. Collection of Musée national Picasso-Paris. ©RMN-Grand Palais / Mathieu Rabeau
Pablo Picasso, “Grand nu au fauteuil rouge”, 1929. Collection of Musée national Picasso-Paris. ©RMN-Grand Palais / Mathieu Rabeau

 

Άποψη της έκθεσης Olga Picasso. © Musée national Picasso-Paris / φωτογραφία: Philippe Fuzeau
Άποψη της έκθεσης Olga Picasso. © Musée national Picasso-Paris / φωτογραφία: Philippe Fuzeau

 

Άποψη της έκθεσης Olga Picasso. © Musée national Picasso-Paris / φωτογραφία: Philippe Fuzeau
Άποψη της έκθεσης Olga Picasso. © Musée national Picasso-Paris / φωτογραφία: Philippe Fuzeau

 

Γεννήθηκε στη Λέσβο. Υπεύθυνη του Lightbox στο LIFO.gr.
ΑΦΙΕΡΩΜΑ

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Δείτε τον Πικάσο να δουλεύει στο στούντιό του
Μια σύντομη σκηνή από το γνωστό ντοκιμαντέρ Visit to Picasso που απεικονίζει τον σπουδαίο καλλιτέχνη να ζωγραφίζει ένα από τα πιο γνωστά του έργα σε γυαλί
Ο οπιοφάγος Ζαν Κοκτώ
Τρεις δόσεις το πρωί, τέσσερις το απόγευμα και άλλες τρεις το βράδυ. Πώς μετά τον θάνατο ενός φίλου, ο Ζαν Κοκτώ στράφηκε στο όπιο για να ξεχάσει.
Οι «Τρεις χορευτές» του Πάμπλο Πικάσο: η ιστορία πίσω από τον πίνακα
Μία μικρή σπουδή πίσω από τη διάσημη δημιουργία του Ισπανού καλλιτέχνη
Γιάννης Κουνέλλης: Ανικανοποίητος στο διηνεκές
Ο Γιώργος Καρουζάκης αναζητεί τα ίχνη του καλλιτέχνη μέσα από ένα εξαιρετικό πορτρέτο για τη ζωή και το έργο του.
10 μοναδικά έργα τέχνης του ΜοΜΑ
Μερικές από τις πιο σημαντικές στιγμές της σύγχρονης τέχνης στο Μουσείο Μοντέρνας Τέχνης στη Νέα Υόρκη

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

Η παρεξήγηση με τη Μέδουσα του Garbati
Πώς ένα γλυπτό που ξεκίνησε να φιλοτεχνείται το 2008 έφτασε να θεωρείται σύμβολο δικαιοσύνης για θύματα βιασμού και μια αλληγορία για την εποχή του #MeToo
Γιάννης Τσαρούχης: «Είμαι μαθητής του αττικού φωτός»
Αποσπάσματα από τρεις ενδιαφέρουσες συνεντεύξεις του μεγάλου ζωγράφου και σκηνογράφου που γεννήθηκε σαν σήμερα, το 1910.
Μια έκθεση τέχνης ως βιντεο-αποτύπωμα στο YouTube
Η έκθεση «Αδράνεια» δίνει μια ενδιαφέρουσα εικόνα του τι σημαίνει να μην παραμένεις αδρανής εν μέσω της επιβεβλημένης από τον κορωνοϊό αδράνειας.
Στο κατεχόμενο Βαρώσι, τα έργα ενός καλλιτέχνη για ένα night club αποκαλύπτονται 46 χρόνια μετά
Η φωτογράφος και δημοσιογράφος Ελένη Παπαδοπούλου και η ιστορικός τέχνης Μαρίνα Χριστοδουλίδου φέρνουν στο φως τις τσιμεντογραφίες του επιφανούς Κύπριου καλλιτέχνη Χριστόφορου Σάββα από το εσωτερικό του διάσημου κέντρου διασκέδασης «Perroquet» στο Βαρώσι.
Ένα γιγάντιο τσιμεντένιο γλυπτό αιδοίου διχάζει ολόκληρη τη Βραζιλία
Πώς ένα γλυπτό εντυπωσιακών διαστάσεων γελοιοποίησε την ακροδεξιά φανφάρα των υποστηρικτών του Μπολσονάρου στην Βραζιλία.
Έτος Δάντη: Η Ιταλία ξεκινά τους εορτασμούς για τον μεγάλο δημιουργό της με μία ψηφιακή έκθεση στην Πινακοθήκη Uffizi
Νικόλαος Γύζης: «Λοιπόν ας ελπίζωμεν και ας ζητούμεν να είμεθα εύθυμοι!»
Σαν σήμερα, στις 4 Ιανουαρίου 1901, πεθαίνει στο Μόναχο ο Νικόλαος Γύζης, ένας από τους σημαντικότερους Έλληνες ζωγράφους του 19ου αιώνα και εκπρόσωπος της «Σχολής του Μονάχου».
2 αθηναϊκές γκαλερί, 17 έργα τέχνης που φιλοτεχνήθηκαν μέσα στο 2020, 1 συλλεκτικό τεύχος της LiFO
Δείτε τα 17 έργα με τα οποία οι γκαλερί The Breeder και Kalfayan εικονογράφησαν το τελευταίο τεύχος της LiFO. Δημιουργήθηκαν όλα μέσα στο παράξενο 2020, για το οποίο οι υπεύθυνοι των γκαλερί, Νάντια Γεραζούνη και Αρσέν Καλφαγιάν, κάνουν τον δικό τους απολογισμό.
Η μοναξιά και η απομόνωση του 2020 μέσα από τα έργα του Marcel Alcalá
Η ατομική έκθεση «Solita» του Μεξικανο-αμερικανού καλλιτέχνη στη Night Gallery του Λος Άντζελες περιλαμβάνει έργα που δημιουργήθηκαν τη χρονιά που φεύγει.
10 εικαστικές εκθέσεις θα θυμόμαστε από το 2020
Παρά τη γενική απορρύθμιση που προκάλεσε η πανδημία, το 2020 υπήρξε μία χρονιά πλούσια σε ενδιαφέροντα εικαστικά ερεθίσματα.
Ο Γιάννης Μόραλης πέταγε στα σκουπίδια ό,τι δεν του έβγαινε καλό, κυνηγώντας πάντα την τελειότητα
Αναδρομή στην πορεία του νεότερου ζωγράφου της γενιάς του '30, που πέθανε σαν σήμερα το 2009
Πάουλ Κλέε. Ένας από τους σημαντικότερους καλλιτέχνες των αρχών του εικοστού αιώνα
Σαν σήμερα γεννήθηκε το 1879 ο Ελβετός ζωγράφος
Ο Ραέντ Γιασίν στη Στέγη με ένα ροκ μιούζικαλ για τη Μεσόγειο
Η ιδιότυπη πολυαισθητηριακή παράσταση του Λιβανέζου εικαστικού καλλιτέχνη, μουσικού και σκηνοθέτη, με τίτλο «The sea between my soul», που ήταν προγραμματισμένη για πρεμιέρα τον Μάρτιο στη Στέγη, κάνει τελικά πρεμιέρα στο ψηφιακό κανάλι του Ιδρύματος Ωνάση.
«1821 πριν και μετά»: Πρώτη ματιά στη μεγάλη επετειακή έκθεση του Μουσείου Μπενάκη
Οι υπεύθυνοι των Ιστορικών Αρχείων του Μουσείου Μπενάκη, Τάσος Σακελλαρόπουλος και Μαρία Δημητριάδου, μιλούν στη LiFO για την προετοιμασία της μεγάλης έκθεσης για την επέτειο των 200 χρόνων από την Επανάσταση του 1821, που ανοίγει τον Μάρτιο.
Tomas Watson: Ο εξαιρετικός Βρετανός ζωγράφος που ζει αφανής στην Ελλάδα εδώ και 25 χρόνια
Έργα του βρίσκονται στην Εθνική Πινακοθήκη του Λονδίνου και στη συλλογή του Ρίντλεϊ Σκοτ, όμως ο ίδιος προτιμά να ζει και να δημιουργεί αποτραβηγμένος από τη δημοσιότητα σε ένα νεοκλασικό στο Θησείο.
Συνεχίζοντας την περιήγηση στο lifo.gr, αποδέχεστε τη χρήση cookies.     Μάθετε περισσότερα.     Αποδοχή