Ο πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών, Ντόναλντ Τραμπ, απείλησε να ενεργοποιήσει τον Νόμο περί Εξέγερσης του 1807, προκειμένου να αναπτύξει στρατεύματα σε αμερικανικές πόλεις που αντιστέκονται στη χρήση στρατού για την καταστολή διαδηλώσεων. Η δήλωσή του προκάλεσε νέα πολιτική αναταραχή, καθώς θεωρείται ότι θα εντείνει τη σύγκρουση με πολιτείες υπό τη διοίκηση Δημοκρατικών κυβερνητών.
«Έχουμε τον Νόμο περί Εξέγερσης για κάποιο λόγο», είπε ο Τραμπ σε δηλώσεις του στο Οβάλ Γραφείο. «Αν χρειαστεί να τον ενεργοποιήσω, θα το κάνω – αν άνθρωποι σκοτώνονται και τα δικαστήρια ή οι κυβερνήτες μας εμποδίζουν να δράσουμε», πρόσθεσε, αφήνοντας να εννοηθεί ότι δεν θα διστάσει να παρακάμψει τις τοπικές αρχές.
Η απειλή αυτή έρχεται ενώ οι προσπάθειές του να στείλει ομοσπονδιακά στρατεύματα σε πόλεις όπως το Πόρτλαντ και το Σικάγο αντιμετωπίζουν εμπόδια στα δικαστήρια. Μία απόφαση μπλόκαρε την αποστολή στρατού στο Όρεγκον, ενώ άλλη την επέτρεψε στο Ιλινόις, δημιουργώντας ένα νομικό προηγούμενο που ο Τραμπ φαίνεται αποφασισμένος να αμφισβητήσει.
Ντοναλντ Τραμπ: Ο Νόμος του 1807 και η πολιτική αντιπαράθεση
Ο Νόμος περί Εξέγερσης (Insurrection Act) θεσπίστηκε στις αρχές του 19ου αιώνα, δίνοντας στον πρόεδρο τη δυνατότητα να αναπτύξει στρατεύματα εντός των Ηνωμένων Πολιτειών για την καταστολή εξεγέρσεων ή σοβαρών εσωτερικών ταραχών. Αν και έχει χρησιμοποιηθεί σπάνια στην αμερικανική ιστορία, ο Τραμπ φαίνεται αποφασισμένος να τον επαναφέρει ως πολιτικό εργαλείο.
Ο Ρεπουμπλικανός πρώην πρόεδρος έχει ήδη στείλει στρατό στους δρόμους του Λος Άντζελες, ισχυριζόμενος ότι πρόκειται για «αναγκαίο μέτρο» για την αντιμετώπιση της εγκληματικότητας και την προστασία ομοσπονδιακών εγκαταστάσεων. Τώρα, επιδιώκει να επεκτείνει τη χρήση του στρατού σε περισσότερες πόλεις, όπως το Πόρτλαντ και το Σικάγο, παρά τις αντιρρήσεις των τοπικών αρχών.
Ο κυβερνήτης του Ιλινόις, Τζ. Μπ. Πρίτσκερ, απάντησε έντονα: «Δεν υπάρχει καμία εξέγερση εδώ. Ο Ντόναλντ Τραμπ χρησιμοποιεί τα μέλη των ενόπλων δυνάμεων ως πολιτικά πιόνια σε μια παράνομη προσπάθεια να στρατιωτικοποιήσει τις πόλεις μας.»
Οι κινήσεις αυτές εντείνουν τις ανησυχίες για τον σεβασμό της δημοκρατικής ισορροπίας εξουσιών στις ΗΠΑ. Οι επικριτές του Τραμπ υποστηρίζουν ότι η χρήση στρατού σε εσωτερικό έδαφος θα μπορούσε να ανοίξει τον δρόμο για κατάχρηση εξουσίας, θυμίζοντας σκοτεινές ιστορικές περιόδους όπου η ομοσπονδιακή δύναμη χρησιμοποιήθηκε για την καταστολή κοινωνικών κινημάτων.
Ο Λευκός Οίκος υπερασπίζεται την απόφαση Τραμπ
Η εκπρόσωπος Τύπου του Λευκού Οίκου, Καρολάιν Λέβιτ, υποστήριξε ότι οι αντιδράσεις των Δημοκρατών έχουν καθαρά πολιτικά κίνητρα. «Είναι ντροπή να βλέπουμε δημάρχους που αρνούνται να συνεργαστούν απλώς και μόνο επειδή δεν συμπαθούν τον Ντόναλντ Τραμπ. Αυτό είναι όλο το ζήτημα», δήλωσε στους δημοσιογράφους.
Κατά τη διάρκεια της δεύτερης θητείας του, ο Τραμπ έχει αψηφήσει τη διαχρονική απροθυμία των Αμερικανών προέδρων να χρησιμοποιήσουν τον στρατό εντός της χώρας. Ορισμένες πόλεις, όπως η Ουάσιγκτον και το Μέμφις, έχουν ανεχθεί ή και αποδεχθεί την παρουσία ομοσπονδιακών δυνάμεων, όμως άλλες τη θεωρούν ξεκάθαρη παραβίαση της συνταγματικής τάξης.
Αναλυτές εκτιμούν ότι η απειλή ενεργοποίησης του Νόμου περί Εξέγερσης εντάσσεται στη στρατηγική του Τραμπ να εμφανιστεί ως «νόμος και τάξη» ενόψει των επερχόμενων εκλογών. Ωστόσο, η κίνηση αυτή κινδυνεύει να πολώσει ακόμη περισσότερο το πολιτικό κλίμα και να αναζωπυρώσει τα κοινωνικά μέτωπα.
Η συζήτηση για τα όρια της εκτελεστικής εξουσίας βρίσκεται πλέον στο επίκεντρο της πολιτικής ζωής των ΗΠΑ, με τους Δημοκρατικούς να προειδοποιούν για «μια επικίνδυνη ολίσθηση προς τον αυταρχισμό» και τους Ρεπουμπλικάνους να επαναλαμβάνουν ότι «η ασφάλεια των Αμερικανών είναι πάνω απ’ όλα». Όποια κι αν είναι η τελική έκβαση, η δήλωση του Τραμπ δείχνει πως οι επόμενοι μήνες θα είναι κρίσιμοι για το μέλλον της αμερικανικής δημοκρατίας – και για το αν ο στρατός θα ξαναδεί τους δρόμους της χώρας ως «πεδίο δράσης».
Με πληροφορίες από Financial Times
