Αλυσιδωτές αντιδράσεις συνεχίζει να προκαλεί ο διπλωματικός διχασμός μεταξύ Ιταλίας και Τουρκίας μετά το σκάνδαλο του Sofagate με πρωταγωνίστρια την αμήχανη Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν.
Η Τουρκία είναι εξοργισμένη με τον Ιταλό πρωθυπουργό Μάριο Ντράγκι, μετά τον χαρακτηρισμό «δικτάτορας» που αποδόθηκε στον Τούρκο Πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν.
Ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών Μεβλούτ Τσαβούσογλου δήλωσε πως η Άγκυρα καταδικάζει έντονα τα «προσβλητικά» σχόλια του Ιταλού πρωθυπουργού Μάριο Ντράγκι, ο οποίος κατηγόρησε τον πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν ότι εξευτέλισε την πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν στη διάρκεια επίσκεψης στην Άγκυρα προχθές, την Τρίτη, χαρακτηρίζοντάς τον «δικτάτορα».
Η Τουρκία κάλεσε το βράδυ της Πέμπτης τον πρεσβευτή της Ιταλίας, στο υπουργείο Εξωτερικών της Τουρκίας, μετά τις δηλώσεις Ντράγκι, όπως μετέδωσε το τουρκικό κρατικό πρακτορείο Anadolu.
Ο αναπληρωτής υπουργός Εξωτερικών της Τουρκίας και διευθυντής υποθέσεων της ΕΕ, Φαρούκ Καγιάκτσι ενημέρωσε τον πρέσβη ότι ο Ερντογάν «ήταν ηγέτης που εκλέχθηκε με τις περισσότερες ψήφους» και ότι η Τουρκία καταδίκασε έντονα τις παρατηρήσεις του Ντράγκι. Η Τουρκία αναμένει ότι οι «ακραίες και άσχημες παρατηρήσεις που δεν ταιριάζουν» ενός συμμάχου θα αποσυρθούν αμέσως, όπως είπε.
Ο Καγιάκτσι ανέφερε επίσης ότι η συζήτηση σχετικά με το ατυχές περιστατικό ήταν «χωρίς νόημα και κακή πρόθεση», με στόχο την υπονόμευση μιας θετικής ατζέντας μεταξύ Τουρκίας και ΕΕ, οι οποίες επιδιώκουν να προχωρήσουν μετά από εντάσεις που αυξήθηκαν την προηγούμενη χρονιά.
«Καταδικάζουμε έντονα την απαράδεκτη και δημαγωγική ρητορική του διορισμένου Ιταλού πρωθυπουργού Μάριο Ντράγκι και τα προσβλητικά και ανεξέλεγκτα σχόλιά του για τον εκλεγμένο πρόεδρό μας», δήλωσε ο Τσαβούσογλου σε ανάρτηση στο twitter.
Ο πρωθυπουργός της Ιταλίας ερωτηθείς νωρίτερα σε συνέντευξη τύπου σχετικά με την στάση του πρόεδρου της Τουρκίας κατά την συνάντησή του με τον πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Σαρλ Μισέλ και την πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα Φον ντερ Λάιεν υπογράμμισε πως «Δεν συμμεριζόμαστε την στάση του Ερντογάν, δεν ήταν η κατάλληλη συμπεριφορά. Λυπάμαι ιδιαίτερα που η πρόεδρος της ΕΕ την υπέστη. Με αυτούς τους δικτάτορες, ας τους αποκαλέσουμε έτσι, πρέπει να είμαστε σαφείς: Να εκφράζουμε τις διαφορετικές μας απόψεις αλλά να καταφέρνουμε να συνεργαζόμαστε υπέρ των χωρών μας».
Αντιδράσεις στην Τουρκία
«Καταδικάζουμε τον Ιταλό πρωθυπουργό Μάριο Ντράγκι για τα ατυχή του λόγια που αναφέρονται στον Πρόεδρό μας. Κύριε Ντράγκι, δεν είμαστε δικτάτορες! Αν θέλετε να δείτε έναν δικτάτορα, κοιτάξτε την ιστορία σας, κοιτάξτε τον Μουσολίνι.» ανέφερε σε ανάρτηση του ο αντιπρόεδρος του AKP.
İtalya Başbakanı Mario Draghi'yi Sayın Cumhurbaşkanımızı kastederek söylediği talihsiz sözlerinden dolayı kınıyoruz.
— Numan KURTULMUŞ (@NumanKurtulmus) April 8, 2021
Sayın Draghi, bizden diktatör çıkmaz!
Eğer diktatör görmek istiyorsanız tarihinize bakın, Mussolini'ye bakın.
Ο εκπρόσωπος του AKP, Ομέρ Τσελίκ επισήμανε ότι «αυτή η δήλωση δεν αντικατοπτρίζει το βάθος των τουρκο-ιταλικών σχέσεων, εκφράζουμε τη λύπη μας. Η διαμάχη μεταξύ της αντιπροσωπείας πρωτοκόλλου του Προέδρου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου και της αντιπροσωπείας πρωτοκόλλου του Προέδρου της Επιτροπής της ΕΕ για την Τουρκία μιλά για την πολιτική άγνοια», τόνισε.
«Η Τουρκία έχει μια παράδοση να ενεργεί με σεβασμό σε όλους. Ο Ιταλός πρωθυπουργός πρέπει να το μάθει. Οι δικτατορίες και ο φασισμός δεν είναι η έννοια του πολιτισμού μας. Εμείς ήμασταν εκτός (αυτού). Όποιος ξεχνά τη δική του ιστορία δεν προσπαθεί να περιγράψει τους άλλους» ανέφερε μεταξύ άλλων ο Ομέρ Τσελίκ, εκπρόσωπος του AKP.
Ανάλογες ήταν οι αντιδράσεις και άλλων Τούρκων αξιωματούχων, που κάνουν λόγο για έναν «διορισμένο» Νράγκι που έχει ξεπεράσει τα όριά του.
Η απάντηση Σαρλ Μισέλ
Από την πλευρά του ο Ευρωπαίος Επίτροπος Σαρλ Μισέλ, ο οποίος επίσης επικρίθηκε γιατί δεν παρενέβη όταν συνέβη το περιστατικό, απάντησε με 24 ώρες καθυστέρηση στα αρνητικά σχόλια για τη στάση του απέναντι στην Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν κατά την συνάντηση με τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν στην Άγκυρα.
«Την Τρίτη, η Ούρσουλα Φον Ντερ Λάιεν και εγώ συμμετείχαμε σε μια συνάντηση στην Άγκυρα με τον Τούρκο Πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν. Μερικές εικόνες προκάλεσαν αντιδράσεις και ορισμένες σκληρές ερμηνείες. Αυτό με οδηγεί στο να αντιδράσω. Η επίσκεψή μας σηματοδότησε μια σημαντική στιγμή στη σύνθετη διαδικασία βελτίωσης των σχέσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης με την Τουρκία.
»Ήταν το αποτέλεσμα της προσεκτικής προετοιμασίας και της διπλωματικής εργασίας που πραγματοποιήθηκε για πολλούς μήνες για να επιστρέψει αυτή η χώρα σε μια πιο εποικοδομητική προσέγγιση στη σχέση της με την ΕΕ», σημειώνει.
Και προσθέτει: «Η αυστηρή ερμηνεία των κανόνων του πρωτοκόλλου από τις τουρκικές υπηρεσίες προκάλεσε μια δυσάρεστη κατάσταση: τη διαφορετική, ακόμη και μειωτική, μεταχείριση της Προέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Οι μερικές εικόνες που εμφανίστηκαν έδωσαν την εντύπωση ότι ήμουν αναίσθητος σε αυτήν την κατάσταση.
»Τίποτα δεν απέχει πιο πολύ από την πραγματικότητα ούτε από τα βαθιά συναισθήματά μου. Ούτε τέλος από τις αρχές του σεβασμού που μου φαίνονται απαραίτητες.
»Εκείνη τη στιγμή, ενώ αντιλαμβανόμαστε τη λυπηρή φύση της κατάστασης, επιλέξαμε να μην την επιδεινώσουμε από ένα δημόσιο περιστατικό, και να αξιοποιήσουμε σε αυτήν την αρχή της συνάντησης την ουσία της πολιτικής συζήτησης που επρόκειτο να ξεκινήσουμε, η Ούρσουλα και εγώ, με τους οικοδεσπότες μας» επισημαίνει ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου.
Στη συνέχεια υπογραμμίζει ότι «η ουσία ήταν συγκεκριμένα η ομιλία που κάναμε στον Πρόεδρο Ερντογάν σχετικά με τη Σύμβαση της Κωνσταντινούπολης, τα δικαιώματα των γυναικών και των παιδιών και γενικότερα την υπεράσπιση των θεμελιωδών μας αξιών του κράτους δικαίου και της ελευθερίας της έκφρασης.
Πριν από την επίσημη συνάντηση, είχα συναντηθεί με εκπροσώπους των Γυναικών του ΟΗΕ και άλλων υπηρεσιών του ΟΗΕ. Και θέλαμε να οργανώσουμε στην Άγκυρα, παρά τις αντίθετες πιέσεις, μια κοινή συνέντευξη τύπου με την Ούρσουλα για να κάνουμε μια αναφορά χωρίς ταμπού των συζητήσεων μας με την τουρκική πλευρά».
«Λυπάμαι λοιπόν για δύο λόγους. Πρώτον, με την εντύπωση ότι ήμουν αδιάφορος για την αδεξιότητα του πρωτοκόλλου έναντι της Ούρσουλα. Και ακόμη περισσότερο επειδή έχω την τιμή να συμμετέχω σε αυτό το ευρωπαϊκό σχέδιο, στο οποίο δύο μεγάλοι θεσμοί από τους τέσσερις διευθύνονται από γυναίκες, την Ούρσουλα Φον Ντερ Λάιεν και την Κριστίν Λαγκάρντ.
»Και επίσης είμαι υπερήφανος που μια γυναίκα, η πρώτη στην ιστορία, με αντικατέστησε ως πρωθυπουργό του Βελγίου. Τέλος, λυπάμαι, διότι αυτή η κατάσταση επισκιάζει τη μεγάλη και επωφελή γεωπολιτική δουλειά, που κάναμε μαζί στην Άγκυρα, και της οποίας ελπίζω ότι η Ευρώπη θα καρπωθεί τα οφέλη» καταλήγει ο Σαρλ Μισέλ.
Υπόθεση Sofagate
Το επονομαζόμενο «Sofagate» - όπου sofa, o καναπές που αναγκάστηκε να καθίσει η πρόεδρος της Κομισιόν, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν όταν έμεινε χωρίς καρέκλα, την ώρα που ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν και ο ΜΙσέλ Σαρλ είχαν πάρει θέση στις πολυθρόνες τους, ξεσήκωσε θύελλα αντιδράσεων σε θεσμικό και κοινωνικό επίπεδο.
Το βίντεο από τη συνάντηση της Τρίτης στην Άγκυρα δείχνει την φον ντερ Λάιεν να στέκει αμήχανη την ώρα που ο Τούρκος Πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν και ο αξιωματούχος της ΕΕ Σαρλ Μισέλ κάθονται στις μοναδικές θέσεις που είναι τοποθετημένες μπροστά από τις σημαίες.
«Εμμ», ακούγεται να ψιθυρίζει αμήχανα η φον ντερ Λάιεν καθώς δεν γνωρίζει που να καθίσει.
Τελικά κάθισε σε έναν καναπέ λίγο πιο μακριά από τους ομολόγους της, απέναντι από τον υπουργό Εξωτερικών της Τουρκίας.
«Η πρόεδρος της επιτροπής ήταν σαφώς έκπληκτη», δήλωσε ο εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Έρικ Μάμερ, επιμένοντας ότι η επίτροπος έπρεπε να αντιμετωπιστεί «ακριβώς με τον ίδιο τρόπο» όπως και ο Ευρωπαίος ομόλογός της.
«Θεωρεί ότι αυτά τα ζητήματα είναι σημαντικά και πρέπει να αντιμετωπιστούν κατάλληλα, κάτι που σαφώς δεν έγινε», δήλωσε ο Μάμερ.
