Οι γυναίκες πλήττονται περισσότερο όταν αυξάνεται το βάρος του χρέους στις αναπτυσσόμενες χώρες, μια τάση που αναμένεται να επιδεινωθεί καθώς συνεχίζεται ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή, όπως δείχνει έρευνα του ΟΗΕ.
Ειδικότερα, μια έκθεση εμπειρογνωμόνων του Προγράμματος των Ηνωμένων Εθνών για την Ανάπτυξη (UNDP), βασισμένη σε στοιχεία από 85 χώρες που συγκεντρώθηκαν σε διάστημα τριών δεκαετιών, δείχνει ότι οι γυναίκες πλήττονται δυσανάλογα όταν οι αποπληρωμές του χρέους αυξάνονται σημαντικά.
Καθώς οι κυβερνήσεις μειώνουν τις δημόσιες δαπάνες για να αντιμετωπίσουν το αυξανόμενο κόστος του χρέους, οι γυναίκες, οι οποίες υπερεκπροσωπούνται σε τομείς όπως η εκπαίδευση και η φροντίδα, είναι πιο πιθανό να χάσουν τις θέσεις εργασίας τους – και στη συνέχεια να αναλάβουν επιπλέον καθήκοντα φροντίδας καθώς το κράτος αποσύρεται.
Ο διοικητής του UNDP, Αλεξάντερ Ντε Κρόο, δήλωσε ότι η έρευνα υπογράμμισε τη σημασία για τις χρεωμένες χώρες να σταθμίζουν τον αντίκτυπο των πιθανών περικοπών δαπανών.
Η παγκόσμια αστάθεια εντείνει την οικονομική αβεβαιότητα των γυναικών
Ακόμη και πριν από τον πόλεμο των ΗΠΑ και του Ισραήλ κατά του Ιράν, όπως τόνισε, 56 χώρες δαπανούσαν πάνω από το 10% των κρατικών εσόδων για την εξυπηρέτηση του χρέους τους. Η σύγκρουση είναι πιθανό να επιδεινώσει την κατάσταση, καθώς αυξάνονται τα κόστη της ενέργειας και των λιπασμάτων και ανεβαίνουν τα παγκόσμια επιτόκια.
«Σε μια στιγμή όπως αυτή, λόγω της αστάθειας στον κόσμο, αλλά σίγουρα λόγω των γεγονότων στην περιοχή του Κόλπου, βλέπουμε ότι οι κυβερνήσεις πιέζονται ακόμη περισσότερο να πάρουν αποφάσεις», είπε.
«Αυτό που πραγματικά θέλουμε να επισημάνουμε σε αυτή την έκθεση είναι ότι, κοιτάξτε, όταν παίρνετε αυτές τις αποφάσεις ως κυβερνήσεις, παρακαλώ να είστε προσεκτικοί: αν μειώσετε τις κοινωνικές δαπάνες, πρέπει να γνωρίζετε ότι ένα μεγάλο μέρος των κοινωνικών δαπανών πηγαίνει στις γυναίκες, και ένα μεγαλύτερο μέρος της απασχόλησης που χρηματοδοτείται από τις κοινωνικές δαπάνες – πηγαίνει στις γυναίκες».
Η έκθεση διαπιστώνει ότι, μεταξύ των αρχών της δεκαετίας του 2010 και του 2022, το βάρος της εξυπηρέτησης του χρέους στις 85 αναπτυσσόμενες χώρες που μελετήθηκαν σχεδόν διπλασιάστηκε. Εκτιμά ότι αυτό οδήγησε στην απώλεια 22 εκατομμυρίων θέσεων εργασίας γυναικών βραχυπρόθεσμα και περισσότερων από 38 εκατομμυρίων μακροπρόθεσμα.
Γενικά, η μετάβαση από ένα μέτριο σε ένα υψηλό βάρος εξυπηρέτησης του χρέους – μετρούμενο ως ποσοστό των εξαγωγών μιας χώρας – προκαλεί κατά μέσο όρο μείωση κατά 17% στο κατά κεφαλήν εισόδημα των γυναικών, σύμφωνα με την έκθεση, ενώ το εισόδημα των ανδρών παραμένει αμετάβλητο. Το προσδόκιμο ζωής τείνει να μειώνεται τόσο για τις γυναίκες όσο και για τους άνδρες.
Η επίτευξη της ισότητας των φύλων αποτελεί έναν από τους 17 στόχους βιώσιμης ανάπτυξης του ΟΗΕ. Ο Ντε Κρόο πρότεινε στις πιστώτριες χώρες να εξετάσουν το ενδεχόμενο να συνδέσουν την ελάφρυνση του χρέους με δεσμεύσεις για την αποφυγή περικοπών δαπανών που πλήττουν δυσανάλογα τις γυναίκες.
«Το να βοηθάμε τις γυναίκες να έχουν εισόδημα, να έχουν μια δουλειά, έχει πολύ σημαντικά αναπτυξιακά οφέλη, και μάλιστα έχει μεγαλύτερα αναπτυξιακά οφέλη από το να παρέχουμε εισόδημα στους άνδρες», ανέφερε. «Οι χώρες που παρέχουν δάνεια μπορούν να υιοθετήσουν αυτή τη λογική και να πουν: 'Ας συζητήσουμε πώς θα διασφαλίσουμε ότι θα διατηρήσετε την πορεία σας προς την ευημερία και την αποπληρωμή αυτών των χρεών'».
Σοβαρές οι επιπτώσεις
Η έρευνα υπογραμμίζει τους κινδύνους του αυξανόμενου χρέους στις αναπτυσσόμενες χώρες, καθώς η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή έχει σοβαρές επιπτώσεις.
Η ραγδαία άνοδος των τιμών του πετρελαίου, του φυσικού αερίου και των λιπασμάτων πλήττει τις χώρες αυτές, την ίδια στιγμή που πολλές από αυτές έχουν ήδη πληγεί από τις δραστικές περικοπές στην εξωτερική βοήθεια – μεταξύ των οποίων και το Ηνωμένο Βασίλειο.
Το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο προειδοποίησε τον περασμένο μήνα ότι οι αναπτυσσόμενες χώρες είναι πιο ευάλωτες στην άνοδο των επιτοκίων και στην αστάθεια των νομισμάτων, λόγω της αυξανόμενης σημασίας των ιδιωτών επενδυτών, όπως τα hedge funds, ως δανειστών.
Το UNDP συμφωνεί με αυτή την ανάλυση, τονίζοντας ότι η επακόλουθη νομισματική αστάθεια μπορεί να επιδεινώσει τις υπάρχουσες προκλήσεις των κυβερνήσεων όσον αφορά την εξυπηρέτηση του χρέους τους.
Σχετικά με την τρέχουσα κρίση, η έκθεση προειδοποιεί: «Καθώς τα νομίσματα αποδυναμώνονται και ο πληθωρισμός αυξάνεται, το κόστος εξυπηρέτησης του χρέους αυξάνεται, ακριβώς τη στιγμή που οι κυβερνήσεις αντιμετωπίζουν αυξανόμενες απαιτήσεις να προστατεύσουν τα νοικοκυριά από τις αυξανόμενες τιμές των τροφίμων και της ενέργειας.
«Αυτό δημιουργεί έναν ενισχυτικό κύκλο στον οποίο οι εξωτερικοί κλυδωνισμοί επιδεινώνουν τις ευπάθειες του χρέους, περιορίζοντας περαιτέρω τον δημοσιονομικό χώρο για κοινωνικές επενδύσεις».
Με πληροφορίες από Guardian
