Ο Ντόναλντ Τραμπ υπαινίχθηκε σε συνεργάτες του ότι θέλει να απονείμει χάρη στον εαυτό του τις τελευταίες ημέρες της προεδρίας του, σύμφωνα με δύο άτομα που έχουν γνώση των συζητήσεων, αναφέρουν οι ΝΥΤ.
Σε αρκετές συζητήσεις μετά τις εκλογές, ο Τραμπ είπε σε συμβούλους του ότι σκέφτεται να απονείμει χάρη στον εαυτό του και- σε άλλες περιπτώσεις- ρώτησε αν θα έπρεπε να το κάνει και ποιες θα ήταν οι συνέπειες για αυτόν, νομικά και πολιτικά, σύμφωνα με τις δύο πηγές των New York Times.
Δεν είναι ξεκάθαρο αν έθιξε αυτό το θέμα μετά την υποκίνηση των υποστηρικτών του σε διαμαρτυρία στην Ουάσινγκτον, που οδήγησε στην εισβολή στο Καπιτώλιο.
Ο Τραμπ έχει δείξει σημάδια ότι το ενδιαφέρον του για το θέμα είναι κάτι παραπάνω από απλές θεωρίες. Εδώ και καιρό ισχυρίζεται ότι έχει την εξουσία να απονείμει χάρη στον εαυτό του και το γεγονός ότι ρωτά την άποψη των συνεργατών του συνήθως αποτελεί σημάδι ότι προετοιμάζεται να υλοποιήσει τους σκοπούς του.
Πλέον είναι ολοένα και πιο πεπεισμένος ότι εκείνοι που θεωρεί εχθρούς του θα χρησιμοποιήσουν όλους τους μοχλούς της επιβολής του νόμου για να τον στοχοποιήσουν όταν ολοκληρωθεί η θητεία του.
Σκέψεις για χάρη σε παιδιά, συγγενείς, συνεργάτες
Κανένας πρόεδρος των ΗΠΑ δεν έχει κάνει κάτι τέτοιο, οπότε η νομιμότητα αυτής της κίνησης δεν έχει δοκιμαστεί στο σύστημα της δικαιοσύνης. Ακαδημαϊκοί είναι διχασμένοι για το αν τα δικαστήρια θα το αναγνώριζαν αυτό.
Αλλά συμφωνούν ότι μία προεδρική αυτο-χάρη θα μπορούσε να δημιουργήσει ένα επικίνδυνο προηγούμενο, με το οποίο μελλοντικοί πρόεδροι θα μπορούν να δηλώνουν μονομερώς ότι είναι υπεράνω του νόμου και να προστατεύουν τον εαυτό τους από τη λογοδοσία για όποιο έγκλημα διαπράξουν κατά τη διάρκεια της θητείας του.
Ο Τραμπ έχει σκεφτεί το ενδεχόμενο πλειάδας προληπτικών απονομών χάριτος για την οικογένειά του- ανάμεσά τους τα τρία μεγαλύτερα παιδιά του Ντόναλντ Τραμπ τζούνιορ, Έρικ Τραμπ και Ιβάνκα Τραμπ- τον σύζυγο της τελευταίας και υψηλόβαθμο σύμβουλο του Λευκού Οίκου Τζάρεντ Κούσνερ και στενούς συνεργάτες του, όπως ο προσωπικός δικηγόρος του Ρούντι Τζουλιάνι. Ο πρόεδρος έχει εκφράσει ανησυχία σε συμβούλους του ότι το υπουργείο Δικαιοσύνης της κυβέρνησης Μπάιντεν μπορεί να κάνει έρευνα για όλους τους.
Εδώ και εβδομάδες προσεγγίζει συνεργάτες και συμμάχους, για προτάσεις σχετικά με το σε ποιους να απονείμει χάρη. Επίσης, έχει προσφέρει σε συμβούλους και αξιωματούχους της κυβέρνησης να τους απονείμει χάρη, για προληπτικούς λόγους. Πολλοί από αυτούς ξαφνιάστηκαν, επειδή δεν πιστεύουν ότι κινδυνεύουν νομικά και σκέφτηκαν ότι η αποδοχή της προσφοράς του θα θεωρούνταν μια παραδοχή ενοχής, σύμφωνα με τις δύο πηγές των NYT.
Θα περιπλέξει τα πράγματα
Η χάρη μπορεί να είναι ευρεία, ή εξειδικευμένη. Δικηγόροι σχολιάζουν ότι ο Τραμπ θα εξυπηρετηθεί καλύτερα αν παραθέσει συγκεκριμένα εγκλήματα σε περίπτωση που απονείμει χάρη στον εαυτό του, αλλά τέτοιες λεπτομέρειες θα μπορούσαν να είναι πολιτικά επιζήμιες, καθώς θα έδειχναν ότι αναγνωρίζει πως διέπραξε αυτά τα εγκλήματα.
Μία τέτοια κίνηση θα περιπλέξει περαιτέρω το ίδιο δύσκολο ερώτημα για το υπουργείο Δικαιοσύνης της επόμενης διοίκησης, για το αν θα κάνει έρευνα και τελικά αν θα ασκήσει δίωξη στον Τραμπ. Δημοκρατικοί και πρώην αξιωματούχοι του υπουργείου συμφωνούν ότι αν ο πρόεδρος απονείμει χάρη στον εαυτό του και τελικά δεν διωχθεί, αυτό θα στείλει ένα ανησυχητικό μήνυμα στους Αμερικανούς για το κράτος δικαίου και σε μελλοντικούς προέδρους για τη δυνατότητα να αψηφήσουν τον νόμο.
Μέχρι τώρα, ο Τραμπ δεν έχει τηρήσει την επίσημη διαδικασία του υπουργείου Δικαιοσύνης, που διασφαλίζει ότι η χάρη απονέμεται με δίκαιο τρόπο. Αντί για αυτό, έχει χρησιμοποιήσει αυτή την εξουσία όπως κανένας άλλος πρόεδρος, για να βοηθήσει συμμάχους, να υπονομεύσει αντιπάλους και να προωθήσει τη δική του πολιτική ατζέντα.
Από τις 94 περιπτώσεις απονομής χάρης και μείωσης ποινής που έχει αποφασίσει, το 89% αφορούσε ανθρώπους που είχαν προσωπικούς δεσμούς μαζί του, τον βοήθησαν πολιτικά ή συμφωνούν με εκείνον, με βάση τους υπολογισμούς του καθηγητή Νομικής του Χάρβαρντ, Τζακ Γκόλντσμιθ, που έχει διατελέσει υψηλόβαθμος αξιωματούχος του υπουργείου Δικαιοσύνης.
Μόνο στον Νίξον έχει απονεμηθεί χάρη
Ο μόνος πρόεδρος στον οποίο έχει απονεμηθεί χάρη ήταν ο Ρίτσαρντ Νίξον. Έναν μήνα μετά την αποχώρησή του από τον Λευκό Οίκο, ο πρώην αντιπρόεδρός του που τον διαδέχθηκε, Τζέραλντ Φορντ, του απένειμε χάρη για όλα τα εγκλήματα που διέπραξε κατά τη διάρκεια της προεδρίας του. Μία κίνηση που επικρίθηκε ευρέως εκείνη την εποχή.
Αν και στο παρελθόν ο Τραμπ έχει δηλώσει ότι έχει το απόλυτο δικαίωμα να απονείμει χάρη στον εαυτό του, ακαδημαϊκοί δεν είναι τόσο σίγουροι. Το υπουργείο Δικαιοσύνης τον Αύγουστο του 1974, τέσσερις ημέρες πριν από την παραίτηση του Νίξον, είχε εκφράσει την άποψη ότι «φαίνεται» πως οι πρόεδροι δεν μπορούν να απονείμουν χάρη στον εαυτό τους «υπό τον θεμελιώδη κανόνα ότι κανένας δεν μπορεί να είναι δικαστής σε δική του υπόθεση».
As has been stated by numerous legal scholars, I have the absolute right to PARDON myself, but why would I do that when I have done nothing wrong? In the meantime, the never ending Witch Hunt, led by 13 very Angry and Conflicted Democrats (& others) continues into the mid-terms!
— Donald J. Trump (@realDonaldTrump) June 4, 2018
Βέβαια, τίποτα δεν εμποδίζει τον Τραμπ να υπογράψει μία χάρη στον εαυτό του. Το ερώτημα είναι αν το υπουργείο Δικαιοσύνης ενός άλλου προέδρου θα τιμήσει αυτή τη χάρη και θα βάλει στην άκρη την όποια πιθανή δίωξη του Τραμπ. Αλλά και σε περίπτωση που διωχθεί αν το δικαστικό σύστημα θα αποφασίσει τελικά αν η χάρη προστατεύει τον Τραμπ από την απαγγελία κατηγοριών.
«Μόνο ένα δικαστήριο μπορεί να ακυρώσει μία τέτοια χάρη. Και μπορεί να το κάνει μόνο αν η διοίκηση Μπάιντεν κινηθεί κατά του Τραμπ. Συνεπώς, μια χάρη στον εαυτό του θα κάνει πιο πιθανό να ασκήσει δίωξη στον Τραμπ η ομάδα Μπάιντεν», εκτίμησε ο Γκόλντσμιθ.
