Κορυφαίος Ισραηλινός γιατρός πιστεύει ότι η χώρα ίσως είναι κοντά στην «ανοσία της αγέλης».
Αυτό συμβαίνει ότι αρκετός μέρος του πληθυσμού έχει προστασία απέναντι σε μια μόλυνση, η οποία σταματά να εξαπλώνεται, ενώ ακόμη και άνθρωποι χωρίς ανοσία προστατεύονται εμμέσως. Για τον ιό Sars Cov 2, το εκτιμώμενο όριο για ανοσία της αγέλης είναι τουλάχιστον 65-70%.
Ωστόσο άλλοι επιστήμονες εμφανίζονται επιφυλακτικοί. Η Dr Sarah Pitt, λοιμωξιολόγος στο Πανεπιστήμιο του Μπράιτον, προειδοποίησε για «εξαιρετική προσοχή» στο συμπέρασμα περί ανοσίας της αγέλης- κάτι που θεωρεί δύσκολο ακόμη και σε υψηλά ποσοστά εμβολιασμού. «Χρειάζεται να δούμε αν τα κρούσματα στο Ισραήλ θα συνεχίσουν να μειώνονται, παραμένοντας σε χαμηλά επίπεδα», λέει.
Η ανοσία της αγέλης είναι σημαντική για την προστασία όσων δεν μπορούν να εμβολιαστούν ή εκείνων με ανοσοποιητικό αδύναμο να δώσει καλά αντισώματα.
Στο Ισραήλ, περισσότεροι από τους μισούς κατοίκους (5,3 εκατομμύρια) έχουν εμβολιαστεί και επιπλέον 830.000 άνθρωποι έχουν διαγνωστεί στο παρελθόν θετικοί στον κορωνοϊό, κάτι που τους δίνει μερική φυσική ανοσία. Αυτό σημαίνει πως σχεδόν το 68% του πληθυσμού διαθέτει πιθανώς αντισώματα στο αίμα, που μπορούν να καταπολεμήσουν τον ιό.
Ο καθηγητής Eyal Leshem, διευθυντής του Sheba Medical Center, του μεγαλύτερου νοσοκομείου στο Ισραήλ, είπε ότι η ανοσία της αγέλης ήταν «η μοναδική εξήγηση» για το γεγονός πως τα κρούσματα συνεχίζουν να μειώνονται ενώ παράλληλα αίρονται ολοένα και περισσότεροι περιορισμοί.
«Υπάρχει μια συνεχής πτώση παρά την επιστροφή σε σχεδόν κανονικότητα», λέει. «Αυτό μας λέει πως ακόμη κι αν κάποιος μολυνθεί, οι περισσότεροι που θα συναντήσει στο δρόμο του δεν θα κολλήσουν από εκείνον», προσθέτει.
Και τα κρούσματα μειώνονται σε όλες τις ηλικιακές ομάδες, ανάμεσά τους και στα παιδιά, παρόλο που οι έφηβοι κάτω των 16 ετών γενικά δεν έχουν εμβολιαστεί.
Πώς λειτουργεί η ανοσία της αγέλης
Οι ειδικοί πιστεύουν πως χωρίς μέτρα, κάποιος που θα μολυνόταν με το αρχικό στέλεχος του κορωνοϊού, το οποίο προκαλεί την Covid-19, θα μολύνει με τη σειρά του κατά μέσο όρο τρία με τέσσερα άτομα.
Αν είναι τρία, τότε, θεωρητικά, μόλις τα 2/3 του πληθυσμού αποκτήσουν ανοσία στον ιό, ένα μολυσμένο άτομο θα μεταδώσει τον ιό, κατά μέσο όρο, μόνο σε ένα ακόμη άλλο άτομο. Αυτό είναι αρκετό για να εξαπλωθεί ο ιός, αλλά όχι αρκετό για να αναπτυχθεί, καθώς αποκλείστηκαν 2 στους 3 ανθρώπους από την αλυσίδα μετάδοσης.
Στα χαρτιά ακούγεται εύκολο, αλλά στην πραγματικότητα είναι λίγο πιο περίπλοκο.
Τα εμβόλια δεν είναι 100% αποτελεσματικά. Ακόμη κι όταν σταματήσουν τον κόσμο από το να αρρωσταίνει, δεν αποκλείουν εντελώς τις μολύνσεις σε όλους. Αυτό σημαίνει πως κάποιοι εμβολιασμένοι μπορεί να είναι ακόμη σε θέση να μεταδώσουν τον ιό.
Όποιος μολύνθηκε στο παρελθόν με Covid δεν έχει απαραιτήτως ισχυρή ή μακροχρόνια φυσική ανοσία, καθώς τα νέα μεταλλαγμένα στελέχη του κορωνοϊού είναι πιο μεταδοτικά, οπότε θα πρέπει να εμβολιαστούν περισσότεροι άνθρωποι για να φτάσουμε στο «μαγικό αριθμό».
Βέβαια υπάρχουν και καλά νέα. «Θα έλεγα πως δεν πρέπει να αναζητούμε την "ανοσία της αγέλης" μόνο ως σημάδι για άρση των υγειονομικών μέτρων και για επιστροφή στο "κανονικό"», εξηγεί η Dr Sarah Pitt. «Αντιθέτως να κοιτάζουμε για συνεχώς χαμηλά επίπεδα μολύνσεων με Covid-19».
Μετά την ανοσία της αγέλης, τι;
Μέχρι στιγμής, τα μεταλλαγμένα στελέχη του κορωνοϊού δεν δείχνουν να αντιστέκονται στο εμβόλιο. Ωστόσο μια μελλοντική μετάλλαξη που θα το κάνει, εξηγεί ο καθηγητής Leshem, θα σημαίνει ότι ο κόσμος είναι λιγότερο προστατευμένος και η χώρα θα μπορούσε να βυθιστεί κάτω από το ποσοστό ανοσίας της αγέλης.
Αυτό δεν είναι αδιέξοδο- θα μπορούσε να αντιμετωπιστεί με μικροαλλαγές στο εμβόλιο, όπως συμβαίνει ήδη με το ετήσιο εμβόλιο της γρίπης.
Σε κάθε περίπτωση, ακόμη κι αν το Ισραήλ έφτασε στην ανοσία της αγέλης, δεν είναι απαραιτήτως μόνιμη κατάσταση. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτό που συνέβη με την ιλαρά τα τελευταία χρόνια.
Ο ιός θεωρείτο πως είχε σχεδόν εξαφανιστεί, αλλά ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας ανακάλεσε το 2019 μετά από μια «αξιοσημείωτη άνοδο» των περιπτώσεων ιλαράς λόγω της πτώσης του ποσοστού εμβολιασμένων. Η ιλαρά είναι εξαιρετικά μεταδοτική ασθένεια -κάθε μολυσμένος μολύνει περίπου άλλα 15 άτομα- οπότε ο εμβολιασμός χρειάζεται να ξεπερνά το 90% για να μην υπάρξει έξαρση.
Με πληροφορίες από BBC
