Η Ευρωπαϊκή Ένωση έδωσε την τελική έγκριση για το δάνειο των 90 δισ. ευρώ προς την Ουκρανία, αφού η Ουγγαρία ήρε το βέτο της.
Η εσωτερική διαδικασία ξεκίνησε από τους πρέσβεις την Τετάρτη και ολοκληρώθηκε την Πέμπτη. Δεν κατατέθηκαν αντιρρήσεις και ο τελευταίος εκκρεμής κανονισμός, ο οποίος απαιτεί ομοφωνία για την τροποποίηση του προϋπολογισμού της ΕΕ, εγκρίθηκε.
Η εξέλιξη ήρθε δύο ημέρες αφότου ο Ουκρανός πρόεδρος, Βολοντίμιρ Ζελένσκι, ανακοίνωσε ότι ο αγωγός Druzhba, που μεταφέρει φθηνό ρωσικό πετρέλαιο στην Ουγγαρία και τη Σλοβακία, είχε επισκευαστεί και θα μπορούσε να επαναλειτουργήσει.
Η διακοπή των ροών πετρελαίου μέσω του Druzhba βρισκόταν στον «πυρήνα» της απόφασης του Όρμπαν να ασκήσει βέτο στο δάνειο των 90 δισ. ευρώ τον Φεβρουάριο. Το μπλοκάρισμα της τελευταίας στιγμής προκάλεσε οργή στους άλλους ηγέτες της ΕΕ, οι οποίοι το κατήγγειλαν έντονα ως «απαράδεκτη» απόπειρα «εκβιασμού».
Ο Όρμπαν έκανε τη διαμάχη του με τον Ζελένσκι για τον Druzhba επαναλαμβανόμενο θέμα στην προεκλογική του εκστρατεία. Ο εν ενεργεία πρωθυπουργός, ωστόσο, ηττήθηκε με διαφορά από τον ηγέτη της αντιπολίτευσης Πέτερ Μαγιάρ, με την υπόσχεση της αποκατάστασης του κράτους δικαίου.
Η Κύπρος, η χώρα που ασκεί την εκ περιτροπής προεδρία του Συμβουλίου της ΕΕ, εκμεταλλεύτηκε την ευκαιρία και πρόσθεσε το θέμα του δανείου στην ημερήσια διάταξη της συνάντησης των πρεσβευτών, ακόμη και πριν ο Ζελένσκι ανακοινώσει την επισκευή του αγωγού Druzhba.
Η αντίδραση Ζελένσκι
«Αυτό το πακέτο θα ενισχύσει τον στρατό μας, θα κάνει την Ουκρανία πιο ανθεκτική και θα μας επιτρέψει να εκπληρώσουμε τις κοινωνικές μας υποχρεώσεις προς τους Ουκρανούς, όπως προβλέπει ο νόμος. Είναι σημαντικό η Ουκρανία να εξασφαλίζει αυτό το επίπεδο οικονομικής βεβαιότητας - μετά από περισσότερα από τέσσερα χρόνια πλήρους κλίμακας πολέμου», έγραψε ο Ζελένσκι στο X την Πέμπτη.
Πρόσθεσε: «Εργαζόμαστε ώστε η πρώτη δόση από αυτό το πακέτο στήριξης να είναι διαθέσιμη ήδη από τον Μάιο–Ιούνιο».
Today is an important day for our defense and for our relations with the European Union. The European support loan for Ukraine has been unblocked – €90 billion over two years. This package will strengthen our army, make Ukraine more resilient, and enable us to fulfill our social…
— Volodymyr Zelenskyy / Володимир Зеленський (@ZelenskyyUa) April 23, 2026
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, που θα διαχειριστεί το χρηματοδοτικό σχήμα, αναφέρει ότι η πρώτη εκταμίευση προς το Κίεβο θα γίνει «το συντομότερο δυνατό» μόλις ολοκληρωθούν όλα τα νομικά και τεχνικά έγγραφα. Η εκτελεστική εξουσία διαθέτει ταμειακό απόθεμα για να κινηθεί γρήγορα.
«Καθώς η Ρωσία εντείνει την επιθετικότητά της, εμείς εντείνουμε τη στήριξή μας προς τον γενναίο ουκρανικό λαό, επιτρέποντας στην Ουκρανία να αμυνθεί και ασκώντας πίεση στην πολεμική οικονομία της Ρωσίας», δήλωσε η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν.
Πώς θα διανεμηθεί το ποσό
Για το 2026, οι Βρυξέλλες σχεδιάζουν να μεταφέρουν σταδιακά 45 δισ. ευρώ, εκ των οποίων 16,7 δισ. για οικονομική στήριξη και 28,3 δισ. για στρατιωτική βοήθεια. Οι πληρωμές θα εξαρτώνται από τις μεταρρυθμίσεις που θα εφαρμόσει το Κίεβο. Οποιαδήποτε οπισθοδρόμηση στην καταπολέμηση της διαφθοράς θα μπορούσε να οδηγήσει σε προσωρινή αναστολή της βοήθειας.
Αξιοσημείωτο είναι ότι το στρατιωτικό σκέλος του δανείου θα περιλαμβάνει ρήτρες «Made in Europe», ώστε όσο το δυνατόν περισσότερη χρηματοδότηση να κατευθυνθεί σε ευρωπαϊκούς παραγωγούς αντί για αμερικανικές εταιρείες.
Τα υπόλοιπα 45 δισ. θα κρατηθούν για το 2027 και θα καλύψουν τα δύο τρίτα των χρηματοδοτικών αναγκών της Ουκρανίας. Οι δυτικοί σύμμαχοι αναμένεται να καλύψουν το υπόλοιπο ένα τρίτο.
Ο κοινός δανεισμός θα εξαιρεί την Ουγγαρία, τη Σλοβακία και την Τσεχία. Τα υπόλοιπα 24 κράτη-μέλη θα πληρώνουν περίπου 3 δισ. ευρώ ετησίως σε τόκους ως αποτέλεσμα.
Η Ουκρανία θα κληθεί να επιστρέψει τα 90 δισ. ευρώ μόνο εάν η Ρωσία συμφωνήσει ποτέ να καταβάλει πολεμικές αποζημιώσεις, κάτι που η Μόσχα έχει κατηγορηματικά απορρίψει.
Η Επιτροπή επιμένει ότι διατηρεί το δικαίωμα να χρησιμοποιήσει τα 210 δισ. ευρώ παγωμένων περιουσιακών στοιχείων της Κεντρικής Τράπεζας της Ρωσίας για να αντισταθμίσει την έλλειψη αποζημιώσεων.
Με πληροφορίες από euronews.com
