Αντιμέτωπος με σκληρές ερωτήσεις από την αρμόδια επιτροπή επικύρωσης του διορισμού του, σήμερα στη Γερουσία των ΗΠΑ, αναμένεται να βρεθεί ο Ρεξ Τίλερσον που έχει επιλεγεί για την ηγεσία του αμερικανικού υπουργείου των Εξωτερικών από τον εκλεγμένο πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ.
Στο επίκεντρο του άμεσου πολιτικού ενδιαφέροντος για τους Γερουσιαστές του Δημοκρατικού, αλλά και του Ρεπουμπλικανικού Κόμματος, βρίσκονται οι δεσμοί του Τίλερσον με τον Ρώσο πρόεδρο Βλαντιμίρ Πούτιν, καθώς υπάρχει κλίμα ανησυχίας στους κόλπους και των δύο κομμάτων για την κλιμακούμενη επιθετική συμπεριφορά της Μόσχας.
Σε πολιτικό επίπεδο, οι Γερουσιαστές θα ρωτήσουν τον 64χρονο Τίλερσον, πρώην πρόεδρο του ενεργειακού κολοσσού της Exxon Mobil, πώς μπορεί να μεταμορφώσει τον εαυτό του, από ένα έμπειρο ηγετικό στέλεχος στις μεγάλες συμφωνίες πετρελαίου σε έναν διπλωμάτη που θα βρεθεί στην ηγεσία του αμερικανικού ΥΠΕΞ. Οι κύκλοι ηγεσίας τόσο των Δημοκρατικών, όσο και των Ρεπουμπλικάνων, εμφανίζονται προβληματισμένοι από την έλλειψη προηγούμενης πολιτικής και διπλωματικής εμπειρίας του Τίλερσον.
Ο Τίλερσον, κατά τη σημερινή του ακρόαση στην Επιτροπή Εξωτερικών Σχέσεων της Γερουσίας, αναμένεται επίσης να βρεθεί αντιμέτωπος με σειρά πιεστικών ερωτήσεων για το ρόλο που θα έχουν οι ΗΠΑ στον τερματισμό της αιματηρής πολεμικής σύγκρουσης στη Συρία. Παράλληλα, στην ατζέντα των ανοιχτών ζητημάτων της Μέσης Ανατολής που έχει διαμορφώσει η αναφερόμενη επιτροπή υπάρχουν ερωτήσεις για την πολιτική εποικισμών του Ισραήλ, την προοπτική λύσης δύο ανεξάρτητων κρατών στο παλαιστινιακό ζήτημα, αλλά και τη διαμόρφωση των σχέσεων μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν.
Αναμένεται επίσης να δεχθεί ερωτήσεις για την προώθηση και υποστήριξη του σεβασμού των ανθρώπινων δικαιωμάτων στη Μέση Ανατολή, την Αφρική και τη Λατινική Αμερική, όπου η Exxon έχει υπογράψει συμφωνίες με κυβερνήσεις που έχουν δεχτεί κριτική για τις παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Την επιτροπή της Γερουσίας θα απασχολήσουν και ερωτήσεις που θα τεθούν αναφορικά με την κλιματική αλλαγή, τη συμμετοχή των ΗΠΑ στο ΝΑΤΟ, αλλά και γενικότερα ζητήματα περιφερειακής και διεθνούς γεωπολιτικής δυναμικής.
Σύμφωνα με αποσπάσματα της εισαγωγικής ομιλίας του που δημοσιοποιήθηκαν πριν από τη σημερινή ακρόαση, ο Τίλερσον θα πει στην επιτροπή ότι η Ρωσία θέτει έναν κίνδυνο για την αμερικανική εθνική ασφάλεια, ενώ θα χαρακτηρίσει ως «σωστή» την ανησυχία που επικρατεί μεταξύ των συμμάχων στο ΝΑΤΟ αναφορικά με την «επιστροφή» της Μόσχας σε περιοχές περιφερειακού γεωπολιτικού ενδιαφέροντος με διεθνείς προεκτάσεις.
Από την άλλη μεριά, θα υποστηρίξει ότι η δυναμική επιστροφή της Ρωσίας στη διεθνή σκηνή έγινε εξαιτίας της «έλλειψης ηγεσίας από την πλευρά των ΗΠΑ», ενώ ο ίδιος θα ταχθεί υπέρ ενός ανοιχτού και ειλικρινούς διαλόγου μεταξύ της Ουάσιγκτον και της Μόσχας. «Πρέπει να είμαστε ξεκάθαροι στις σχέσεις μας με τη Ρωσία, η οποία σήμερα αντιπροσωπεύει έναν κίνδυνο. Ωστόσο, οι κινήσεις της Μόσχας για την προώθηση των συμφερόντων της δεν είναι απρόβλεπτες», θα τονίσει ο Τίλερσον. Για να συμπληρώσει: «Χρειαζόμαστε έναν ανοιχτό και ειλικρινή διάλογο με τη Ρωσία αναφορικά με τις φιλοδοξίες της. Έτσι θα μπορέσουμε να σχεδιάσουμε τη δική μας πορεία».
Παράλληλα, θα δώσει έμφαση στην ανάγκη που υπάρχει για την καταστροφή του Ισλαμικού Κράτους, ενώ θ' ασκήσει κριτική για τη στάση της Κίνας στα ζητήματα της Νότιας Σινικής Θάλασσας. Επίσης, θα καλέσει το Πεκίνο ν' ασκήσει πραγματικές πιέσεις στη Βόρεια Κορέα.
Η ακρόαση του Τίλερσον πραγματοποιείται σε μία περίοδο κλιμακούμενης έντασης στις σχέσεις μεταξύ των ΗΠΑ και της Ρωσίας, αναφορικά με τις καταγγελίες για το ρόλο του Κρεμλίνου στην υπόθεση των προεκλογικών υποκλοπών κατά του Δημοκρατικού Κόμματος το 2016. Η κατάσταση στο διμερές πλαίσιο σχέσεων μεταξύ της Ουάσιγκτον και της Μόσχας δυσχεραίνεται από τη δημοσιοποίηση της εκτίμησης των αμερικανικών μυστικών υπηρεσιών, σύμφωνα με την οποία η Ρωσία είχε κεντρικό ρόλο στις ηλεκτρονικές υποκλοπές, σε μια προσπάθεια να βοηθηθεί ο Τραμπ, ώστε να κερδίσει τις προεδρικές εκλογές της 8ης Νοεμβρίου. Η Μόσχα από την πλευρά της έχει αρνηθεί οποιαδήποτε εμπλοκή της στην υπόθεση αυτή.
Ο Τίλερσον είχε ταχθεί κατά της επιβολής αμερικανικών κυρώσεων στη Ρωσία το 2014, μετά την προσάρτηση της Κριμαίας. Τότε είχε υποστηρίξει ότι η επιβολή κυρώσεων θα ήταν αναποτελεσματική.
Χθες, δέκα Γερουσιαστές -πέντε από τους οποίους είναι μέλη της Επιτροπής Εξωτερικών Σχέσεων της Γερουσίας και θα συμμετάσχουν στη σημερινή ακρόαση- εισήγαγαν νομοθετική πρόταση, η οποία προβλέπει την επιβολή ακόμη πιο σκληρών κυρώσεων στη Ρωσία, ενώ υποσχέθηκαν ότι θα πιέσουν σκληρά τον Τίλερσον, προκειμένου να διευκρινίσουν εάν θα υποστηρίξει τις κυρώσεις.
Ένας από τους Γερουσιαστές αυτούς, ο Τζον Μακέιν, που έχει χαρακτηρίσει τον Πούτιν ως «κακοποιό και δολοφόνο» απάντησε την προηγούμενη εβδομάδα σε ερώτηση των δημοσιογράφων αναφορικά με το αν θα υποστηρίξει το διορισμό του Τίλερσον: «Βεβαίως. Υπάρχει επίσης ένα ρεαλιστικό σενάριο ότι τα γουρούνια πετάνε».
Από την άλλη μεριά, ο Τίλερσον έχει τιμηθεί (2012) με υψηλή διάκριση φιλίας από τον Πούτιν. Την ίδια χρονιά, η Exxon ενίσχυσε ακόμη περισσότερο τη συνεργασία της με τη ρωσική πετρελαϊκή εταιρία Rosneft, προκειμένου να επεκταθεί η υλοποίηση ενός προγράμματος πετρελαϊκών γεωτρήσεων στην Αρκτική.
Την περίοδο επιβολής των αμερικανικών κυρώσεων κατά της Μόσχας, ο Ρώσος τσάρος των πετρελαίων Ιγκόρ Σεχίν είχε δηλώσει ότι θα του λείψουν τρία πράγματα: η περαιτέρω γνωριμία του με την κουλτούρα των Αμερικανών, η ευκαιρία να δείξει στα παιδιά του τις ομορφιές του αμερικανικού φυσικού τοπίου, αλλά και η οδήγηση μοτοσικλετών παρέα με τον Τίλερσον.
Πηγές: ΑΠΕ-ΜΠΕ/Reuters
