Θεωρίες περί πιθανής σύνδεσης ανάμεσα σε Αμερικανούς επιστήμονες που πέθαναν ή εξαφανίστηκαν τα τελευταία χρόνια, οι οποίες μέχρι πρόσφατα περιορίζονταν σε περιθωριακές διαδικτυακές κοινότητες, έχουν πλέον φτάσει στο επίκεντρο της πολιτικής συζήτησης στις ΗΠΑ, με το FBI και το Κογκρέσο να εξετάζουν την υπόθεση.
Η δημόσια συζήτηση εντάθηκε μετά από ερώτηση που δέχθηκε ο Ντόναλντ Τραμπ στις 16 Απριλίου σχετικά με «10 επιστήμονες που εξαφανίστηκαν ή βρέθηκαν νεκροί τους τελευταίους μήνες», πολλοί από τους οποίους φέρεται να είχαν πρόσβαση σε απόρρητες πληροφορίες ή να εργάζονταν σε τομείς όπως τα πυρηνικά, η αεροδιαστημική και η φαρμακευτική έρευνα.
«Ελπίζω να είναι τυχαίο, αλλά θα το μάθουμε μέσα στις επόμενες δέκα ημέρες», απάντησε ο Αμερικανός πρόεδρος.
Όσοι προωθούν τις θεωρίες αυτές υποστηρίζουν ότι οι επιστήμονες ενδέχεται να στοχοποιήθηκαν λόγω της φύσης της εργασίας τους, κάνοντας λόγο ακόμη και για πιθανή εμπλοκή ξένων αντιπάλων των ΗΠΑ. Μέχρι στιγμής, ωστόσο, δεν έχουν παρουσιαστεί στοιχεία που να αποδεικνύουν συντονισμένη εγκληματική ενέργεια ή άμεση σύνδεση ανάμεσα στις υποθέσεις.
Η Τζεν Γκόλμπεκ, καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο του Μέριλαντ που μελετά θεωρίες συνωμοσίας, δήλωσε ότι η σύνδεση θανάτων ή εξαφανίσεων επιστημόνων αποτελεί επαναλαμβανόμενο μοτίβο σε τέτοιου είδους διαδικτυακές κοινότητες.
«Υπάρχουν πολλοί άνθρωποι που εργάζονται σε εθνικά εργαστήρια, πανεπιστήμια και κρατικά ερευνητικά κέντρα και κάποιοι από αυτούς θα εξαφανιστούν, θα αυτοκτονήσουν ή θα πεθάνουν», ανέφερε. «Οποιαδήποτε χρονιά θα μπορούσε κάποιος να συγκεντρώσει ορισμένες τέτοιες περιπτώσεις και να τις παρουσιάσει ως κάτι ύποπτο.»
Η εξαφάνιση που πυροδότησε τις εικασίες
Οι υποψίες γύρω από τις συγκεκριμένες υποθέσεις κυκλοφορούσαν εδώ και μήνες σε διαδικτυακά φόρουμ και κοινότητες που ασχολούνται με θεωρίες συνωμοσίας. Ωστόσο, η εξαφάνιση του 68χρονου Γουίλιαμ «Νιλ» ΜακΚάσλαντ, απόστρατου στρατηγού της αμερικανικής Πολεμικής Αεροπορίας, στις 27 Φεβρουαρίου έδωσε νέα ώθηση στις εικασίες.
Η υπόθεση προσέλκυσε ιδιαίτερο ενδιαφέρον λόγω της στρατιωτικής του καριέρας και της περιορισμένης σύνδεσής του με κοινότητες που ασχολούνται με UFO και εξωγήινα φαινόμενα. Από εκείνο το σημείο και μετά, χρήστες στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης άρχισαν να συνδέουν και άλλες περιπτώσεις επιστημόνων που είχαν πεθάνει ή εξαφανιστεί, φτάνοντας ακόμη και σε περιστατικά από το 2022.
Στις 22 Μαρτίου, η Daily Mail δημοσίευσε άρθρο στο οποίο ανέφερε ότι «ένα ανησυχητικό μοτίβο» φαίνεται να συνδέει σειρά θανάτων και εξαφανίσεων Αμερικανών επιστημόνων τους τελευταίους μήνες.
Το θέμα έφτασε σύντομα και στον Λευκό Οίκο. Στις 15 Απριλίου τέθηκε σχετικό ερώτημα σε ενημέρωση δημοσιογράφων, ενώ την επόμενη ημέρα ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι είχε ήδη συζητήσει το ζήτημα με συμβούλους του και ότι βρίσκεται υπό διερεύνηση.
Οι επιστήμονες που συνδέθηκαν με απόρρητα προγράμματα
Ο διευθυντής του FBI, Κας Πατέλ, δήλωσε την Κυριακή στο Fox News ότι είναι σημαντικό να εξεταστεί εάν υπάρχουν συνδέσεις ανάμεσα στις υποθέσεις, ενώ και η Επιτροπή Εποπτείας και Μεταρρύθμισης της Κυβέρνησης της Βουλής των Αντιπροσώπων διεξάγει δική της έρευνα.
FBI Director Kash Patel confirms investigation into the mysterious deaths and disappearances of nearly a dozen top-secret scientists tied to the Department of Energy. Trump recently held a meeting on the investigation.
— Open Source Intel (@Osint613) April 19, 2026
Patel:
"These missing and killed scientists and former… pic.twitter.com/8L3d5Ch4tm
Η Γκόλμπεκ σημείωσε ότι η πορεία τέτοιων θεωριών είναι συχνά παρόμοια: ξεκινούν από περιθωριακές διαδικτυακές κοινότητες, διαδίδονται στα κοινωνικά δίκτυα και στη συνέχεια υιοθετούνται από πολιτικά πρόσωπα ή δημόσια πρόσωπα με μεγάλη επιρροή, αποκτώντας έτσι πρόσβαση στο ευρύτερο κοινό.
Η Κάλι Κάλνι, συνδιευθύντρια του Κέντρου Ψυχολογίας των Μέσων και Κοινωνικής Επιρροής στο Πανεπιστήμιο Northwestern, δήλωσε ότι οι συγκεκριμένες θεωρίες ακολουθούν γνώριμο μοτίβο διάδοσης, ξεκινώντας από εξειδικευμένους διαδικτυακούς χώρους πριν περάσουν στη δημόσια συζήτηση.
Όπως ανέφερε, η συνεχής έκθεση του κοινού σε τέτοιους ισχυρισμούς μπορεί σταδιακά να τους προσδώσει επίφαση αξιοπιστίας, ακόμη και όταν δεν υπάρχουν αποδείξεις που να τους στηρίζουν.
Παρά τις θεωρίες περί οργανωμένης επιχείρησης, τα μέχρι στιγμής στοιχεία δεν δείχνουν σαφή σύνδεση ανάμεσα στις υποθέσεις. Αν και αρκετά από τα πρόσωπα που αναφέρονται στις σχετικές αναρτήσεις είχαν εργαστεί σε οργανισμούς όπως το Εθνικό Εργαστήριο του Λος Άλαμος ή το Jet Propulsion Laboratory της NASA και διέθεταν υψηλού επιπέδου άδειες ασφαλείας, σε πολλές περιπτώσεις οι αρχές έχουν ήδη καταλήξει σε συγκεκριμένα συμπεράσματα.
Οι περιπτώσεις που ήδη έχουν εξιχνιαστεί
Μεταξύ των ονομάτων που κυκλοφορούν στις θεωρίες συνωμοσίας βρίσκεται ο Νούνο Φ. Γκ. Λουρέιρο, φυσικός και ειδικός στη σύντηξη στο MIT, ο οποίος σκοτώθηκε από πυροβολισμούς στις 15 Δεκεμβρίου. Δράστης θεωρείται ο Κλαούντιο Μανουέλ Νέβες Βαλέντε, ο οποίος είχε επίσης πραγματοποιήσει επίθεση με πυροβολισμούς στο Πανεπιστήμιο Brown λίγες ημέρες νωρίτερα, πριν αυτοκτονήσει. Σύμφωνα με τις αρχές, οι δύο άνδρες γνωρίζονταν από τα φοιτητικά τους χρόνια στην Πορτογαλία.
Στη λίστα περιλαμβάνεται και ο αστροφυσικός Καρλ Γκρίλμεϊρ του Τεχνολογικού Ινστιτούτου της Καλιφόρνιας, γνωστός για τη συμβολή του στην ανακάλυψη νερού σε μακρινό πλανήτη. Ο Γκρίλμεϊρ σκοτώθηκε από πυροβολισμούς στις 16 Φεβρουαρίου και οι αρχές έχουν ήδη απαγγείλει κατηγορίες εναντίον 29χρονου υπόπτου για ανθρωποκτονία και κλοπή οχήματος.
Ανάμεσα στις περιπτώσεις που κυκλοφορούν ευρέως στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης βρίσκεται και η εξαφάνιση της 53χρονης Μελίσα Κασίας στο Νέο Μεξικό στις 26 Ιουνίου. Η Κασίας εργαζόταν στο Εθνικό Εργαστήριο του Λος Άλαμος, ωστόσο διαδικτυακές αναρτήσεις την παρουσίασαν λανθασμένα ως επιστήμονα. Σύμφωνα με το επαγγελματικό της προφίλ στο LinkedIn, εργαζόταν ως διοικητική βοηθός.
Όσον αφορά τον απόστρατο στρατηγό Γουίλιαμ ΜακΚάσλαντ, οι αρχές ανέφεραν ότι έφυγε από το σπίτι του χωρίς το κινητό τηλέφωνο, τα γυαλιά οράσεως και τις ηλεκτρονικές συσκευές παρακολούθησης που χρησιμοποιούσε. Παράλληλα, από την κατοικία έλειπαν οι ορειβατικές μπότες του, το πορτοφόλι του και περίστροφο διαμετρήματος .38. Μέχρι στιγμής δεν υπάρχουν ενδείξεις εγκληματικής ενέργειας και ο ίδιος εξακολουθεί να αγνοείται.
Η σύζυγός του, Σούζαν Γουίλκερσον, επιχείρησε επίσης να διαψεύσει τις θεωρίες που κυκλοφορούν στο διαδίκτυο. Σε ανάρτησή της στο Facebook στις 6 Μαρτίου ανέφερε ότι ο ΜακΚάσλαντ, από την αποστρατεία του και μετά, διέθετε μόνο «συνηθισμένες άδειες ασφαλείας» και ότι είναι «εξαιρετικά απίθανο» να αποτέλεσε στόχο λόγω παλαιών κρατικών μυστικών.
Η ίδια σημείωσε ακόμη ότι, παρότι είχε «περιορισμένη επαφή» με κοινότητες που ασχολούνται με UFO, δεν διέθετε καμία προνομιακή γνώση σχετικά με εξωγήινη ζωή ή αντίστοιχα ζητήματα.
Ο Ντόνελ Προμπστ, εκτελεστικός διευθυντής της Εθνικής Ένωσης για την Εκπαίδευση στα Μέσα Ενημέρωσης, δήλωσε ότι σε περιόδους αβεβαιότητας ή τραγωδίας οι άνθρωποι συχνά αναζητούν μοτίβα και εξηγήσεις αντί να αποδεχθούν την πιθανότητα σύμπτωσης ή ελλιπών πληροφοριών.
«Οι αφηγήσεις περί κρυφών συνδέσεων ή οργανωμένης δράσης συχνά φαίνονται πιο ικανοποιητικές από μια ασαφή ή ατελή πραγματικότητα, ακόμη και όταν δεν υπάρχουν αποδείξεις», ανέφερε.
Με πληροφορίες από Associated Press