Το τέλος της ιστορικής αποστολής Artemis II σηματοδοτεί την έναρξη ενός αγώνα για τη δημιουργία μόνιμης ανθρώπινης παρουσίας στη Σελήνη.
Τις τελευταίες δέκα ημέρες, τέσσερις αστροναύτες πέταξαν γύρω από τη Σελήνη, ταξίδεψαν πιο μακριά στο διάστημα από κάθε άνθρωπο στην ιστορία και σύντομα θα προσθαλασσωθούν στα νερά του Ειρηνικού Ωκεανού. Η εντυπωσιακή επιτυχία της αποστολής της NASA έθεσε πλέον τις βάσεις για την επιστροφή των ΗΠΑ στην επιφάνεια του «φυσικού δορυφόρου» της Γης, που προς το παρόν προγραμματίζεται για τις αρχές του 2028, κάτι που ανοίγει τον δρόμο για μια μόνιμη ανθρώπινη παρουσία στη Σελήνη.
Σύμφωνα με το National Geographic, η ιδέα μιας «ζωντανής» βάσης εκτός Γης ίσως να μην είναι τόσο μακρινή όσο φαίνεται. Λίγο πριν από την εκτόξευση του Artemis II, ο διοικητής της NASA, Jared Isaacman, παρουσίασε ένα ανανεωμένο όραμα για το πρόγραμμα Artemis, με διαφορετικό χρονοδιάγραμμα και σχέδια για την έναρξη κατασκευής βάσης στον νότιο πόλο της Σελήνης στα τέλη του 2028.
Artemis II: Ο νέος διαστημικός ανταγωνισμός
Παράλληλα, καθώς η NASA προετοιμάζει επανδρωμένες αποστολές, ένας νέος διαστημικός ανταγωνισμός εντείνεται: ιδιωτικές εταιρείες, κυβερνήσεις και διεθνείς οργανισμοί ετοιμάζουν δικές τους μη επανδρωμένες αποστολές, τόσο για να στηρίξουν τα σχέδια της NASA όσο και για να ξεκινήσουν τις δικές τους δραστηριότητες εξερεύνησης και εκμετάλλευσης πόρων.
Μέσα στα επόμενα χρόνια, ενδέχεται να εκτοξεύεται ακόμη και μία αμερικανική αποστολή προς τη Σελήνη κάθε μήνα. Όπως σημειώνει ο ειδικός σε διαστημική μηχανική, Philip Metzger, αυτό σημαίνει ότι «θα μπορούσαν να υπάρξουν πολλές αποστολές εξερεύνησης σε όλη τη Σελήνη».
Παρόλα αυτά, πολλά πρέπει να εξελιχθούν ομαλά, ενώ τα χρονοδιαγράμματα της NASA θεωρούνται ιδιαίτερα φιλόδοξα, δεδομένων των καθυστερήσεων του παρελθόντος , το Artemis II αρχικά είχε προγραμματιστεί για το 2024.
Artemis II: «Σαν να εξερράγη μία ευκαιρία»
Τον τελευταίο μήνα, ωστόσο, η επιστημονική κοινότητα διαπιστώνει ότι η επιστροφή στη Σελήνη αποκτά πραγματική δυναμική. Όπως ανέφερε ο Tim Crain, συνιδρυτής της Intuitive Machines, «είναι σαν να εξερράγη μια ευκαιρία».
Αν τα σχέδια της NASA υλοποιηθούν, η Σελήνη θα μετατραπεί σε έναν εντελώς νέο χώρο. Έναν κόμβο επιστήμης και βιομηχανίας, με στόλους σεληνιακών οχημάτων, υποδομές που θα τροφοδοτούνται με πυρηνική ενέργεια και αποστολές που θα ανοίγουν τον δρόμο για ακόμα πιο μακρινά ταξίδια στο διάστημα.
Το πρόγραμμα Artemis έχει έναν βασικό στόχο, τη δημιουργία μιας μόνιμης παρουσίας στη Σελήνη. Σύμφωνα με τη Lori Glaze, αυτό σημαίνει εγκατάσταση υποδομών που θα επιτρέψουν τη συνεχή ανθρώπινη δραστηριότητα.
Η αποστολή Artemis III, που αναμένεται το 2027, θα δοκιμάσει κρίσιμες διαδικασίες σε τροχιά γύρω από τη Γη, με το διαστημόπλοιο Orion να επιχειρεί σύνδεση με σεληνιακά σκάφη από τη SpaceX ή τη Blue Origin. Οι επόμενες αποστολές θα οδηγήσουν σταδιακά στην κατασκευή βάσης, πιθανότατα στον νότιο πόλο, μια ακραία αφιλόξενη περιοχή, αλλά πλούσια σε παγωμένο νερό.
Το νερό αυτό θεωρείται καθοριστικό, καθώς μπορεί να μετατραπεί σε οξυγόνο και καύσιμα, να υποστηρίξει την επιβίωση των αστροναυτών και να καταστήσει τη βάση αυτάρκη.
Πώς θα χτιστεί η πρώτη βάση στη Σελήνη
Η δημιουργία της βάσης θα γίνει σε τρεις φάσεις. Αρχικά, μη επανδρωμένες αποστολές θα δοκιμάσουν βασικές τεχνολογίες. Στη συνέχεια, θα δημιουργηθούν οι πρώτες υποδομές, πιθανώς με φουσκωτά καταλύματα ή κατασκευές καλυμμένες με σεληνιακό έδαφος για προστασία από την ακτινοβολία. Τελικά, η βάση θα εξελιχθεί σε μόνιμο σταθμό με συνεχή παρουσία πληρώματος.
Παράλληλα, αναπτύσσονται τεχνολογίες για καλλιέργεια τροφίμων και δημιουργία θερμοκηπίων στη Σελήνη, ενώ βασικές υποδομές όπως πλατφόρμες προσεδάφισης θα είναι απαραίτητες για τη λειτουργία των αποστολών.
Σύμφωνα, πάντα, με το National Geographic, η λειτουργία μιας σεληνιακής βάσης δεν μπορεί να βασιστεί μόνο στην ηλιακή ενέργεια. Οι ειδικοί συμφωνούν ότι η πυρηνική σχάση είναι η μόνη βιώσιμη λύση, καθώς μπορεί να παρέχει σταθερή ενέργεια ακόμη και κατά τις μακρές σεληνιακές νύχτες.
Η NASA σχεδιάζει την ανάπτυξη μικρών πυρηνικών αντιδραστήρων στη Σελήνη, ενώ παράλληλα εξετάζει τη δημιουργία διαστημικών σκαφών με πυρηνική πρόωση.
Η εξέλιξη αυτή ανοίγει τον δρόμο για μια νέα «σεληνιακή οικονομία», με βασικούς πόρους το νερό και το ήλιο-3, ένα σπάνιο στοιχείο που θα μπορούσε στο μέλλον να χρησιμοποιηθεί στην πυρηνική σύντηξη.
Με πληροφορίες από National Geographic