Έξι μήνες μετά τη γέννηση του πρώτου της παιδιού, ύστερα από χρόνια προσπαθειών, η Κρίσι Γουόλτερς έμαθε ότι πιθανότατα η κόρη της θα μεγάλωνε χωρίς εκείνη, καθώς ένα σοβαρό αιμορραγικό επεισόδιο στο σπίτι της, στην πόλη Τούγκαμπα της Αυστραλίας άλλαξε τα δεδομένα.
Η αιμορραγία οδήγησε σε εξετάσεις και τελικά σε διάγνωση προχωρημένου καρκίνου του τραχήλου της μήτρας, όταν η ίδια ήταν 39 ετών.
«Νόμιζα ότι είχε γίνει κάποιο τεράστιο λάθος», θυμάται και αφηγείται στο BBC. Πάνω από μια δεκαετία μετά, η ασθένεια έχει εξαπλωθεί και οι γιατροί αναφέρουν πως εισέρχεται σε τελικό στάδιο.
Australia wants to be first nation in the world to eliminate a cancer - can it? https://t.co/QC8hAxW0vi
— BBC News (UK) (@BBCNews) May 2, 2026
Καρκίνος τραχήλου της μήτρας: Το εμβολιαστικό πρόγραμμα της Αυστραλίας
Η κόρη της, σήμερα 12 ετών, μεγάλωσε με την ασθένεια να αποτελεί μέρος της καθημερινότητάς της. Το 2026, όμως, ανήκει στην πρώτη γενιά παιδιών που εμβολιάζονται συστηματικά στην Αυστραλία, στο πλαίσιο της προσπάθειας να εξαλειφθεί ο καρκίνος που τελικά θα στερήσει τη ζωή της μητέρας της.
Σύμφωνα με το ίδιο δημοσίευμα του BBC, η Αυστραλία βρίσκεται πλέον πολύ κοντά στο να γίνει η πρώτη χώρα στον κόσμο που θα εξαλείψει έναν τύπο καρκίνου ως πρόβλημα δημόσιας υγείας, χρησιμοποιώντας ένα διπλό «όπλο», τα εμβόλια και την πρόληψη.
Χαρακτηριστικά, στα σχολεία της χώρας, ο εμβολιασμός κατά του HPV αποτελεί πλέον ρουτίνα. Μαθητές 12 και 13 ετών εμβολιάζονται στο πλαίσιο του εθνικού προγράμματος ανοσοποίησης, το οποίο περιλαμβάνει και το εμβόλιο κατά του ιού των ανθρώπινων θηλωμάτων (HPV).
*Australia wants to become the first country to eliminate a cancer - can it?*https://t.co/tmcrJxKD03
— Law & Society Magazine (@Lawandsocietym) May 2, 2026
But in 2026, her daughter has reached the age when Australia begins vaccinating children in its bid to eliminate the disease that will eventually take her mother's life…
Καρκίνος τραχήλου της μήτρας: Πώς πρωτοπορεί η Αυστραλία
Ο HPV είναι εξαιρετικά διαδεδομένος και συχνά ασυμπτωματικός, ωστόσο ορισμένα στελέχη του συνδέονται άμεσα με τον καρκίνο του τραχήλου της μήτρας, τον τέταρτο πιο συχνό καρκίνο στις γυναίκες παγκοσμίως.
Η Αυστραλία υπήρξε πρωτοπόρος στον τομέα. Το 2006, επιστήμονες στο University of Queensland ανέπτυξαν το εμβόλιο Gardasil, που προστατεύει από τον HPV. Ένα χρόνο αργότερα, η χώρα έγινε η πρώτη στον κόσμο που εφάρμοσε εθνικό πρόγραμμα εμβολιασμού.
Καθοριστικό ρόλο στην κατανόηση και πρόβλεψη της πορείας της νόσου έχει διαδραματίσει η καθηγήτρια Κάρεν Κάνφελ, από το Πανεπιστήμιο του Σίδνεϊ, η οποία θεωρείται από τις κορυφαίες επιστήμονες στον τομέα.
Το πρόγραμμα επεκτάθηκε το 2013 και στα αγόρια, ενώ παράλληλα ενισχύθηκε το σύστημα προληπτικού ελέγχου. Από το 2017, η Αυστραλία αντικατέστησε το τεστ Παπανικολάου με πιο ευαίσθητο HPV test, που πραγματοποιείται ανά πενταετία, ενώ δόθηκε και η δυνατότητα αυτοληψίας δείγματος.
Αυστραλία: Πόσο κοντά βρίσκεται η «εξάλειψη»
Η «εξάλειψη» του καρκίνου δεν σημαίνει πλήρη εξαφάνιση, διευκρινίζει το BBC, αλλά μείωση των περιστατικών σε λιγότερα από τέσσερα ανά 100.000 άτομα.
Σήμερα, η Αυστραλία καταγράφει περίπου 6,3 νέες περιπτώσεις ανά 100.000 γυναίκες, ενώ τα ποσοστά εμβολιασμού ξεπερνούν το 80% στα κορίτσια κάτω των 15 ετών. Παράλληλα, 85% των γυναικών στις κρίσιμες ηλικίες υποβάλλεται σε προληπτικό έλεγχο.
Από το 1982 μέχρι σήμερα, τόσο τα περιστατικά όσο και οι θάνατοι από καρκίνο του τραχήλου της μήτρας έχουν μειωθεί στο μισό. Ενδεικτικό της προόδου είναι ότι το 2021 δεν καταγράφηκε καμία νέα διάγνωση σε γυναίκες κάτω των 25 ετών.
Οι ειδικοί εκτιμούν ότι ο στόχος για εξάλειψη έως το 2035 είναι εφικτός, ίσως και νωρίτερα.
Αυστραλία: Οι ανισότητες και τα εμπόδια
Παρά την πρόοδο, σημαντικές ανισότητες παραμένουν. Οι γυναίκες από αυτόχθονες κοινότητες της Αυστραλίας εμφανίζουν διπλάσια ποσοστά καρκίνου και τριπλάσια θνησιμότητα, κυρίως λόγω καθυστερημένης διάγνωσης και περιορισμένης πρόσβασης σε υπηρεσίες υγείας.
Παράλληλα, η διστακτικότητα απέναντι στα εμβόλια μετά την πανδημία, το αυξημένο κόστος υγειονομικών υπηρεσιών και η απουσία παιδιών από το σχολείο, και άρα από τον εμβολιασμό, αποτελούν παράγοντες που μπορεί να επιβραδύνουν την πρόοδο.
Η επιτυχία της Αυστραλίας μπορεί να λειτουργεί ως πρότυπο για άλλες χώρες, ωστόσο η εφαρμογή αντίστοιχων πολιτικών δεν είναι εύκολη παντού, κυρίως λόγω κόστους και ελλείψεων στα συστήματα υγείας.
Η χώρα, πάντως, στηρίζει ήδη γειτονικά κράτη όπως το Βανουάτου και η Παπούα Νέα Γουινέα, ενώ διεθνώς η προσπάθεια δυσκολεύει από περικοπές χρηματοδότησης, όπως η απόφαση του Ντόναλντ Τραμπ να διακόψει τη στήριξη σε προγράμματα εμβολιασμού μέσω της συμμαχίας Gavi.
Σήμερα, χώρες όπως η Σουηδία και η Ρουάντα έχουν θέσει στόχο εξάλειψης έως το 2027, ενώ το Ηνωμένο Βασίλειο στοχεύει στο 2040.
Με πληροφορίες από BBC