Ερευνητές από το Georgia Tech και το MIT κατάφεραν για πρώτη φορά να «χαρτογραφήσουν» την πτήση των κουνουπιών, αποκαλύπτοντας τι πραγματικά τα οδηγεί στους ανθρώπους.
Αφού παρακολούθησαν εκατοντάδες κουνούπια να πετούν γύρω από έναν εθελοντή και συνέλεξαν πάνω από 20 εκατομμύρια δεδομένα, οι επιστήμονες δημιούργησαν ένα μαθηματικό μοντέλο που προβλέπει πού και πώς κινούνται τα θηλυκά κουνούπια όταν αναζητούν ανθρώπινο «στόχο».
Η μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο Science Advances, επικεντρώνεται στο είδος Aedes aegypti (κουνούπι του κίτρινου πυρετού), το οποίο ευθύνεται για τη μετάδοση ασθενειών όπως η ελονοσία, ο κίτρινος πυρετός και ο ιός Ζίκα, ασθένειες που προκαλούν πάνω από 700.000 θανάτους κάθε χρόνο.
What do mathematicians have to do with mosquitoes? They’ve developed a new model that can be used to predict how mosquitoes will fly in response to sensory cues, such as heat, humidity, and certain odors. Such predictions could help to design more effective traps and mosquito…
— Massachusetts Institute of Technology (MIT) (@MIT) March 20, 2026
Κουνούπια: Δεν πετούν σε «κοπάδια» - Ακολουθούν τα ίδια σήματα
Σε αντίθεση με ό,τι πιστεύεται, τα κουνούπια δεν ακολουθούν το ένα το άλλο. Αντίθετα, το καθένα αντιδρά ανεξάρτητα στα ίδια ερεθίσματα, όπως το διοξείδιο του άνθρακα (CO2) και τα οπτικά ερεθίσματα (π.χ. χρώματα και σχήματα).
«Είναι σαν ένα γεμάτο μπαρ», εξηγεί ο καθηγητής David Hu. «Οι άνθρωποι δεν πάνε εκεί επειδή ακολουθούν ο ένας τον άλλον, αλλά επειδή τους ελκύουν τα ίδια πράγματα. Το ίδιο συμβαίνει και με τα κουνούπια».
Ως προς το ερευνητικό πλαίσιο, οι επιστήμονες πραγματοποίησαν τρία πειράματα, όπου προέκυψε ότι τα κουνούπια πλησιάζουν τα μαύρα αντικείμενα, αλλά δεν μένουν για αρκετά λεπτά.
Αντίστοιχα, στον συνδυασμό ενός λευκού αντικειμένου και διοξειδίου του άνθρακα, διαπιστώθηκε πως τα έντομα εντόπιζαν τον στόχο, και πιο αργά και μόνο από κοντά. Σε ό,τι αφορά στο μαύρο και το διοξείδιο του άνθρακα, τα κουνούπια συγκεντρώνονταν, έμεναν και επιτίθονταν.
Παράλληλα, τα πειράματα έδειξαν ότι τα μεγαλύτερα «σμήνη» εμφανίζονται γύρω από το κεφάλι και τους ώμους, γεγονός που εξηγείται επιστημονικά, καθώς στα συγκεκριμένα σημεία εντοπίζουν ισχυρότερα σήματα, όπως η αναπνοή που εμπεριέχει διοξείδιο του άνθρακα.
Analyzing 20 million recorded mosquito flight paths revealed the mathematical rules behind how these tiny predators move and zero in on their human targets.https://t.co/I3UtGGPBt1
— The Conversation U.S. (@ConversationUS) March 18, 2026
Πώς μπορεί να αλλάξει η καταπολέμηση των κουνουπιών
Την ίδια ώρα, η νέα έρευνα ανοίγει τον δρόμο για πιο αποτελεσματικές μεθόδους αντιμετώπισης των κουνουπιών, όπως για παράδειγμα η κατασκευή «παγίδων», που ενεργοποιούνται διακοπτόμενα αντί για συνεχώς και ο συνδυασμός οπτικών και χημικών ερεθισμάτων.
Όπως σημειώνουν οι επιστήμονες, τα κουνούπια λειτουργούν σχεδόν σαν «μικρά ρομπότ».
Με πληροφορίες από George Tech, MIT
