Οι άνθρωποι που περνούν ακόμη και ήπια Covid-19 έχουν στο μυελό των οστών τους κύτταρα μνήμης, που μπορούν να παράγουν αντισώματα κατά του κορωνοϊού για αρκετά χρόνια ή και για δεκαετίες, σύμφωνα με μία νέα αμερικανική επιστημονική έρευνα, αν και οι παραλλαγές του ιού μπορεί να μετριάσουν αυτήν την προστασία.
Η μελέτη ενισχύει την αισιοδοξία ορισμένων επιστημόνων ότι η ανοσία απέναντι στο νέο κορωνοϊό δεν θα είναι τόσο πρόσκαιρη όσο απέναντι στους κορωνοϊούς του κοινού κρυολογήματος, αλλά θα διαρκεί για τουλάχιστον ένα έτος, αν όχι πολύ περισσότερα χρόνια, κάτι πάντως που μένει να αποδειχθεί στην πορεία. Εφόσον όντως η ανοσία είναι μεγάλης διάρκειας, πολλοί άνθρωποι που πέρασαν Covid-19, πιθανώς, δεν θα χρειαστούν αργότερα ενισχυτική δόση ανοσίας μέσω εμβολιασμού.
Πολλοί άνθρωποι που έχουν μολυνθεί από τον SARS-CoV-2, πιθανότατα, θα παράγουν αντισώματα για μεγάλο μέρος της ζωής τους, σύμφωνα με τους ερευνητές, με επικεφαλής τον ανοσολόγο δρα Αλί Ελεμπεντί του Πανεπιστημίου Ουάσινγκτον του Σεντ Λούις στο Μισούρι, οι οποίοι έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο περιοδικό «Nature».
Η μελέτη σε 77 ανθρώπους που πέρασαν κυρίως ήπια Covid-19 (μόνο έξι είχαν νοσηλευθεί) εντόπισε μακρόβια κύτταρα παραγωγής αντισωμάτων στον μυελό των οστών όσων ανέρρωσαν. Από αυτό οι ερευνητές έκαναν την αισιόδοξη εκτίμηση ότι η φυσική ανοσία που «πυροδοτείται» από τη λοίμωξη με κορωνοϊό μπορεί να έχει απρόσμενα μεγάλη διάρκεια. Παράλληλα, «τεκμαίρεται ότι τα εμβόλια θα έχουν εξίσου διαρκές αποτέλεσμα», σύμφωνα με τον αναπληρωτή καθηγητή Ανοσολογίας Μένο βαν Ζελμ του Πανεπιστημίου Μόνας της Μελβούρνης.
Η έρευνα παρακολούθησε τη διαχρονική εξέλιξη των αντισωμάτων σε όσους είχαν αρρωστήσει από κορωνοϊό και διαπίστωσε ότι τέσσερις μήνες μετά τη λοίμωξη τα επίπεδα των αντισωμάτων, όπως αναμενόταν, εμφάνιζαν σημαντική μείωση. Όμως, σταδιακά η μείωσή τους επιβραδύνθηκε και έως 11 μήνες μετά τη λοίμωξη υπήρχαν ακόμη ανιχνεύσιμα αντισώματα που αναγνώριζαν την πρωτεΐνη-ακίδα του κορωνοϊού.
Για να εντοπιστεί η προέλευση αυτών των μακρόβιων αντισωμάτων, οι ερευνητές συνέλλεξαν δείγματα από τον μυελό των οστών. Διαπιστώθηκε ότι επτά μήνες μετά την εμφάνιση των αρχικών συμπτωμάτων οι περισσότεροι άνθρωποι είχαν κύτταρα μνήμης Β, που αναγνώριζαν τον κορωνοϊό, ενώ πολλοί είχαν και κύτταρα πλάσματος του μυελού που παρήγαγαν νέα αντισώματα. Από την άλλη πλευρά, όμως, μερικοί δεν είχαν σχεδόν καθόλου σχετικά κύτταρα μνήμης, κάτι που δείχνει, κατά τον Ελεμπεντί, πως «ακόμη κι αν κανείς μολυνθεί, δεν σημαίνει ότι σίγουρα θα έχει κάποια σούπερ-ανοσιακή απόκριση», συνεπώς ακόμη και κάποιος που ανέρρωσε από Covid-19, μπορεί να χρειάζεται εμβολιασμό.
Η παραγωγή αντισωμάτων, λόγω είτε φυσικής είτε εμβολιαστικής ανοσίας, δεν διασφαλίζει μέχρι στιγμής τη μακρόχρονη προστασία έναντι της Covid-19. Ο Ελεμπεντί εκτίμησε ότι, κυρίως λόγω των νέων παραλλαγών του κορονοϊού, θα χρειάζεται ενισχυτική δόση για αποκατάσταση της ανοσίας στο αναγκαίο επίπεδο.
Μία δεύτερη ενθαρρυντική μελέτη
Μία δεύτερη μελέτη σε 63 ανθρώπους που είχαν περάσει ήπια Covid-19 πριν ένα έτος, με επικεφαλής τον καθηγητή Ανοσολογίας Μίχελ Νουσεντσβάιγκ του Πανεπιστημίου Ροκφέλερ της Νέας Υόρκης, η οποία προδημοσιεύτηκε στο bioRxiv, βρήκε ότι τα κύτταρα μνήμης Β συνεχίζουν να ωριμάζουν και να ενισχύονται για τουλάχιστον 12 μήνες μετά την αρχική λοίμωξη Covid-19, κάτι που ενισχύει τα ευρήματα της πρώτης μελέτης.
«Οι άνθρωποι που μολύνθηκαν και μετά εμβολιάζονται έχουν πραγματικά τρομερή ανοσιακή απόκριση αντισωμάτων επειδή συνεχίζουν να εξελίσσουν τα αντισώματά τους. Αναμένω ότι αυτά θα διαρκέσουν για πολύ καιρό», δήλωσε ο Νουσεντσβάιγκ. Εκτίμησε, όμως, ότι η ίδια ανοσιακή μνήμη μπορεί να μην ισχύει εξίσου για όσους μόνο εμβολιάζονται, χωρίς να έχουν αρρωστήσει πριν, γι' αυτό πιθανώς θα χρειαστούν ενισχυτική δόση εμβολίου. «Αυτό είναι κάτι που θα το ξέρουμε πολύ-πολύ σύντομα», πρόσθεσε.
«Οι δύο μελέτες συνάδουν με τις αυξανόμενες ιατρικές δημοσιεύσεις που δείχνουν ότι η ανοσία, που επέρχεται από την ίδια τη λοίμωξη και από τον εμβολιασμό για τον κορωνοϊό SARS-CoV-2, φαίνεται να είναι μακράς διαρκείας», δήλωσε ο ανοσολόγος Σκοτ Χένσλεϊ του Πανεπιστημίου της Πενσιλβάνια.
Σύμφωνα, όμως, με τον ανοσολόγο Ράφι Αχμέντ του Πανεπιστημίου Έμορι της Ατλάντα στη Τζόρτζια, «δεν είναι σαφές ποιο θα είναι το επίπεδο των αντισωμάτων σε βάθος χρόνου και κατά πόσο θα παρέχει κάποια προστασία. Είμαστε ακόμη στην αρχή του παιγνιδιού». Συνεπώς, θα χρειαστεί κάποιος χρόνος για να ξεκαθαρίσει το τοπίο σχετικά με τη διάρκεια της ανοσίας και, σε κάθε περίπτωση, δεν αναμένεται να ισχύει το ίδιο για όλους -ανεξαιρέτως- τους ανθρώπους.
Με πληροφορίες από Nature, New York Times και ΑΠΕ-ΜΠΕ
