Τα προβατάκια που θα χαρίσουν στο μουσείο Ορσέ την πιο σημαντική του επέκταση

Τα προβατάκια που θα χαρίσουν στο μουσείο Ορσέ την πιο σημαντική του επέκταση Facebook Twitter
Η Κλοντ Λαλάν και ο Φρανσουά Ξαβιέ φωτογραφίζονται με τα "πρόβατά" τους.
0

Είναι λευκά, απαλά και πολύτιμα και από τα πιο γνωστά γλυπτά στον κόσμο της σύγχρονης τέχνης. Είναι τόσο ακριβά που όταν δημοπρατηθούν θα πληρώσουν την επέκταση του μουσείου Ορσέ.

Ο λόγος για τα διάσημα πρόβατα-γλυπτά του Φρανσουά Ξαβιέ Λαλάν που βρίσκονται ανάμεσα σε άλλα σπάνια έργα τέχνης, δικά του και της συζύγου του, επίσης εικαστικού Κλοντ Λαλάν, η δημοπρασία των οποίων είναι μέγα θέμα συζήτησης, αφότου ο φίλος τους και συλλέκτης Ντανιέλ Μαρσεσό αποφάσισε να δημοπρατήσει την ιδιωτική του συλλογή με έργα του ζεύγους Λαλάν προκειμένου να πληρωθεί η επέκταση του Musée d'Orsay στο Παρίσι. Ο επί 50 χρόνια στενός τους φίλος θέλησε να κάνει αυτή τη δωρεά και να αποχωριστεί τα έργα τέχνης ως μέρος των 5 εκατομμυρίων ευρώ που πρόκειται να δωρίσει στο διάσημο γαλλικό μουσείο για να δημιουργηθεί ένα παράρτημα για την αρχειοθέτηση και την έρευνα της τέχνης του 19ου αιώνα.

Από τα πιο διάσημα και σημαντικά καλλιτεχνικά ζευγάρια στην τέχνη του 20ού αιώνα, ο Φρανσουά Ξαβιέ και η Κλοντ Λαλάν, που η τέχνη τους έχει αναγνωριστεί και οι τιμές των έργων τους στις δημοπρασίες βρίσκονται πιο ψηλά από ποτέ, με τα έργα τους έχουν αποτυπώσει τη χαρά της ζωής και αυτό και μόνο τα κάνει ακαταμάχητα.

Συλλαμβάνουν κάτι από την αθωότητα της παιδικής φαντασίας – μια ματιά στον κόσμο όπου όλα είναι δυνατά και όλα μετατρέπονται σε διασκεδαστική εμπειρία. Δεν είναι τυχαίο ότι οι κριτικοί τα πρώτα χρόνια συνέδεαν το έργο τους με τα φαντασιακά τοπία της «Αλίκης στη Χώρα των Θαυμάτων». Μάλιστα τα έβρισκαν λίγο αφελή, λίγο ανόητα και καθόλου χρήσιμα, και τους αγνόησαν εντελώς.

Από τα πιο διάσημα και σημαντικά καλλιτεχνικά ζευγάρια στην τέχνη του 20ού αιώνα, ο Φρανσουά Ξαβιέ και η Κλοντ Λαλάν, που η τέχνη τους έχει αναγνωριστεί και οι τιμές των έργων τους στις δημοπρασίες βρίσκονται πιο ψηλά από ποτέ, με τα έργα τους έχουν αποτυπώσει τη χαρά της ζωής και αυτό και μόνο τα κάνει ακαταμάχητα.

Οι Λαλάν, που χρησιμοποιούσαν κοινό όνομα, πρωταγωνίστησαν στη γλυπτική και τις διακοσμητικές τέχνες με έργα εμπνευσμένα από τη φύση που αποτελούν παράδειγμα σύγκλισης των καλών και των διακοσμητικών τεχνών μέχρι σήμερα, ενώ το έργο τους θεωρείται πολύτιμο και ανήκει στις μεγαλύτερες συλλογές έργων τέχνης. Είχαν κοινή υπογραφή αλλά δεν δούλευαν μαζί τα έργα τους, ο Ξαβιέ Φρανσουά έκανε κυρίως ζώα και η Κλοντ απεικόνιζε τον φυτικό κόσμο.

Η γοητεία του οικείου και του λειτουργικού ζυμώθηκε στα έργα τους με ζωηρή φαντασία, χιούμορ και ποίηση. Μεταξύ των έργων του Λαλάν περιλαμβάνονται μια μεγάλη χάλκινη χελώνα-γλάστρα, φυτεμένη με παχύφυτα, και ένα από τα πρόβατα-σήμα κατατεθέν του ονόματος Λαλάν, επίσης σε μπρούντζο, κηροπήγια με σχήματα πουλιών, ένας πολυέλαιος με ποντίκια και πεταλούδες και μια λάμπα με περιστέρια.

Ο 74χρονος δωρητής Μαρσεσό, ιστορικός τέχνης και επιμελητής πολλών μουσείων του Παρισιού, δήλωσε ότι θα δωρίσει τα έσοδα από τη δημοπρασία του Sotheby's τον επόμενο μήνα για την ανακαίνιση του Hôtel de Mailly-Nesle, ενός σπιτιού του 17ου αιώνα στην άλλη πλευρά του Σηκουάνα, απέναντι από το Λούβρο, το οποίο θα γίνει το Κέντρο Έρευνας και Αρχείων του Μουσείου Ορσέ, που ειδικεύεται στην τέχνη του 19ου αιώνα. Όταν ολοκληρωθεί το 2025, θα είναι το σημαντικότερο έργο πολιτιστικής κληρονομιάς του μουσείου.

Ο ίδιος δήλωσε στον «Γκάρντιαν» ότι «τα έργα έφυγαν από το διαμέρισμά μου πριν από τρεις με τέσσερις ημέρες και κλαίω με λυγμούς κάθε πρωί, αλλά πρέπει κανείς να ξέρει τι θέλει και ο στόχος μου είναι πολύ πιο σημαντικός από το να κρατήσω αυτά τα έργα για τον εαυτό μου, οπότε τελείωσε. Οι Λαλάν ήταν φίλοι μου για 50 χρόνια. Ανέθεσα ο ίδιος κάποια από τα έργα, αλλά δεν ήταν επίσημες παραγγελίες, αλλά φιλικά αιτήματα. Η δική μας σχέση ήταν υπέροχη, τόσο χαρούμενη, φιλική, γεμάτη εμπιστοσύνη. Αισθάνομαι προνομιούχος που τους γνώρισα και μοιράστηκα μαζί τους αυτή την αγνή φιλία».

Τα προβατάκια που θα χαρίσουν στο μουσείο Ορσέ την πιο σημαντική του επέκταση Facebook Twitter
Ο Ιβ Σεν Λοράν στον κήπο του ζευγαριού στο Ury. Το μοντέλο φοράει το μπούστο της Βερούσκα. © Archives Lalanne LITRAN Manuel

Ο Μαρσεσό, πρώην επιμελητής στο Μουσείο Μοντέρνας Τέχνης του Παρισιού και στο Μουσείο Διακοσμητικών Τεχνών, και τώρα διευθυντής του Μουσείου Ρομαντικής Ζωής στη γαλλική πρωτεύουσα, πουλάει 18 έργα του Λαλάν, όλα είναι μοναδικά κομμάτια ή πρωτότυπα για μεταγενέστερα γλυπτά του καλλιτέχνη. Ερωτηθείς σχετικά με τη δωρεά του, δήλωσε ότι οι επιμελητές τέχνης έχουν την ευθύνη να «δίνουν το παράδειγμα».

Οι Λαλάν πίστευαν ότι η τέχνη πρέπει να είναι μέρος της καθημερινότητας, μια ιδέα που λάμπει στις γλυπτικές αλλά λειτουργικές δημιουργίες τους. Ακόμη και τα πρόβατα προορίζονται να χρησιμοποιηθούν ως έπιπλα. Η Κλοντ Λαλάν συχνά αμφισβητώντας τα όρια μεταξύ τέχνης και ντιζάιν δούλεψε με τον Ιβ Σεν Λοράν το 1969 φτιάχνοντας το περίφημο μεταλλικό χυτό μπούστο της Βερούσκα, του πιο διάσημου μοντέλου της εποχής της, για την επίδειξή του, που σήμερα εκτίθενται στο μουσείο Ιβ Σεν Λοράν στο Παρίσι και συνέχισε με συνεργασίες με τους Ιμπερ ντε Ζιβανσί, Καρλ Λάνγκερφελντ, Μάρκ Τζέικομπς, Τζον Γκαλιάνο. 

Τα προβατάκια που θα χαρίσουν στο μουσείο Ορσέ την πιο σημαντική του επέκταση Facebook Twitter
François-Xavier Lalanne, Troupeau de Moutons, δημιουργήθηκε μεταξύ 1979 και 2004. © 2021 Artist Rights Society (ARS), New York NY/ADAGP Paris

Ο Φρανσουά Ξαβιέ Λαλάν πέθανε το 2008 σε ηλικία 81 ετών και ήταν σύγχρονος του Μαγκρίτ και του Νταλί στο μεταπολεμικό Παρίσι. Η σύζυγός του, Κλοντ, πέθανε το 2019 σε ηλικία 93 ετών. Τους Λαλάν τους ένωναν όχι μόνο οι λαμπρές τους ιδέες αλλά και η αγάπη τους για την ιστορική γαλλική χειροτεχνία, που μετέφεραν με τελειότητα στη διακοσμητική τους τέχνη.

Μετά τον θάνατο του Φρανσουά Ξαβιέ το 2008 η Κλοντ Λαλάν συνέχισε να δουλεύει μόνη στο Ury, νότια του Παρισιού, στο σπίτι που είχαν μοιραστεί για περισσότερες από πέντε δεκαετίες, φτιάχνοντας φυτά και λουλούδια, έχοντας πάρει πρώτα με χαλκό το φυσικό τους αποτύπωμα για να δημιουργήσει τέλεια αντίγραφα.

Το Hôtel de Mailly-Nesle ήταν κάποτε το σπίτι της οικογένειας De Mailly – τέσσερις από τις πέντε κόρες της οποίας υπήρξαν διαδοχικά επίσημες ερωμένες του Λουδοβίκου XV. Το κτίριο ανήκε αργότερα στον στρατάρχη της Γαλλίας κατά τη διάρκεια της επανάστασης, όταν κατασχέθηκε και χρησιμοποιήθηκε για την αποθήκευση κατασχεμένων έργων τέχνης, και στη συνέχεια ως κατοικία για τους καλλιτέχνες που εκδιώχθηκαν από το Λούβρο. Μόνο η ανατολική πτέρυγα του αρχικού κτιρίου παραμένει μέχρι σήμερα, αλλά περιέχει εξαιρετικές διακοσμήσεις του 17ου αιώνα. Το Μουσείο Ορσέ απέκτησε το κτίριο το 2016.

Τα προβατάκια που θα χαρίσουν στο μουσείο Ορσέ την πιο σημαντική του επέκταση Facebook Twitter
François-Xavier Lalanne, Mouton de Pierre, 1979. Φωτο: Courtesy of Sotheby’s Paris.
Τα προβατάκια που θα χαρίσουν στο μουσείο Ορσέ την πιο σημαντική του επέκταση Facebook Twitter
François-Xavier Lalanne, Η χάλκινη χελώνα που ο Μαρσεσό παρήγγειλε το 1987. Φωτο: Courtesy of Sotheby’s Paris.
Τα προβατάκια που θα χαρίσουν στο μουσείο Ορσέ την πιο σημαντική του επέκταση Facebook Twitter
François-Xavier Lalanne, Les Trois Grands Moutons de Peter, 2008. Φωτο: Courtesy of Sotheby’s Paris.
Τα προβατάκια που θα χαρίσουν στο μουσείο Ορσέ την πιο σημαντική του επέκταση Facebook Twitter
François-Xavier Lalanne, Léopard I, 2005. Φωτο: Courtesy of Sotheby’s Paris.
Τα προβατάκια που θα χαρίσουν στο μουσείο Ορσέ την πιο σημαντική του επέκταση Facebook Twitter
Claude Lalanne, La Femme du Crocodile, 2013. Φωτο: Courtesy of Sotheby’s Paris.
Τα προβατάκια που θα χαρίσουν στο μουσείο Ορσέ την πιο σημαντική του επέκταση Facebook Twitter
François-Xavier Lalanne, Table Les Deux Capricornes Attablés, 2006. Φωτο: Courtesy of Sotheby’s Paris.
Τα προβατάκια που θα χαρίσουν στο μουσείο Ορσέ την πιο σημαντική του επέκταση Facebook Twitter
François-Xavier and Claude Lalanne, Guéridon Singe aux Nénuphars, 2010. Φωτο: Courtesy of Sotheby’s Paris.
Τα προβατάκια που θα χαρίσουν στο μουσείο Ορσέ την πιο σημαντική του επέκταση Facebook Twitter
François-Xavier Lalanne, Le Minotaure, 2004. Φωτο: Courtesy of Sotheby’s Paris.
Τα προβατάκια που θα χαρίσουν στο μουσείο Ορσέ την πιο σημαντική του επέκταση Facebook Twitter
Claude Lalanne, Banc Crocodiles, 2017. Φωτο: Courtesy of Sotheby’s Paris.
Τα προβατάκια που θα χαρίσουν στο μουσείο Ορσέ την πιο σημαντική του επέκταση Facebook Twitter
François-Xavier and Claude Lalanne, La Pomme de Ben, 2013. Φωτο: Courtesy of Sotheby’s Paris.
Εικαστικά
0

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Τέχνη με χιούμορ, με πνεύμα, με αγάπη στη φύση: Η σπουδαία τέχνη των Λαλάν

Εικαστικά / Τέχνη με χιούμορ, με πνεύμα, με αγάπη στη φύση: Η σπουδαία τέχνη των Λαλάν

Η κληρονομιά τους συνεχίζει να αντηχεί στον κόσμο της μόδας, της τέχνης και της διακόσμησης αποδεικνύοντας τη δύναμη της καλλιτεχνικής φαντασίας τους, την εντυπωσιακή τους γνώση της τεχνικής και τη διαρκή οπτική ελκυστικότητα των έργων τους.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
Μια έκθεση με τα «πειραγμένα» πορτρέτα του θρυλικού Ντέιβιντ Μπέιλι

Πολιτισμός / Μια έκθεση με τα «πειραγμένα» πορτρέτα του θρυλικού Ντέιβιντ Μπέιλι

Ο Μπέιλι ανήκει στη γενιά των σταρ της τέχνης, της μουσικής, του κινηματογράφου, του θεάτρου, της λογοτεχνίας και της φωτογραφίας που πυροδότησαν μια πολιτιστική επανάσταση στις αρχές της δεκαετίας του 1960.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

«The End»: Το εμβληματικό έργο του Νίκου Αλεξίου εκτίθεται ξανά

Εικαστικά / «The End»: Το εμβληματικό έργο του Νίκου Αλεξίου εκτίθεται ξανά

Η γκαλερί Ζουμπουλάκη οργανώνει μια έκθεση τιμώντας τον πρόωρα χαμένο καλλιτέχνη, στην οποία θα έχουμε την ευκαιρία να δούμε την εμβληματική εγκατάσταση που μας εκπροσώπησε το 2007 στην Μπιενάλε της Βενετίας.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
Diriyah Biennale 2026: Ράπερ, αραβικό χιπ χοπ και σύγχρονη τέχνη

Αποστολή στο Ριάντ / Diriyah Biennale 2026: Ράπερ, αραβικό χιπ χοπ και σύγχρονη τέχνη

Η LiFO ταξίδεψε στο Ριάντ της Σαουδικής Αραβίας για την 3η Μπιενάλε Σύγχρονης Τέχνης Ντιρίγια. Από τις μνήμες της προσφυγιάς έως τα σύγχρονα εικαστικά τοπία, η φετινή διοργάνωση εξερευνά την κίνηση ως θεμελιώδη εμπειρία της εποχής μας.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
Επιτύμβιο του Νίκου Στεφάνου

Guest Editors / Επιτύμβιο του Νίκου Στεφάνου

Mε αφορμή το έργο του «Νεκρή φύση σε άσπρο τραπέζι», θυμόμαστε τον σπουδαίο εικαστικό που χάθηκε πριν από μερικούς μήνες, τον τρόπο που τα τοπία του υπαινίσσονται την πραγματικότητα, χωρίς να υπενθυμίζουν τον χυδαίο χαρακτήρα της.
Ν. Π. ΠΑΪ́ΣΙΟΣ
Μια αποκαλυπτική επιστολή του Γιάννη Τσαρούχη από το μακρινό 1951

Εικαστικά / «Υπέροχη κόλαση, η Αθήνα»: Μια αποκαλυπτική επιστολή του Γιάννη Τσαρούχη από το 1951

Ο μεγάλος Έλληνας ζωγράφος γράφει από το Παρίσι στη φίλη του και ζωγράφο Ελένη Σταθοπούλου για την εμπειρία της έκθεσής του στην Πόλη του Φωτός, τονίζοντας τη νοσταλγία του για την «υπέροχη κόλαση, την Αθήνα».
ΧΡΗΣΤΟΣ ΠΑΡΙΔΗΣ
Οι «Άηχοι διάλογοι» του Νίκου και του Γιώργου Χουλιαρά

Εικαστικά / Μια έκθεση φέρνει κοντά το έργο του Νίκου και του Γιώργου Χουλιαρά

Τα έργα των δύο Ηπειρωτών δημιουργών παρουσιάζονται στην Πινακοθήκη του Δήμου Αθηναίων με τον τίτλο «Άηχοι Διάλογοι». Παρότι οι καλλιτεχνικές τους διαδρομές αποκλίνουν, ένα κοινό ρεύμα τις διαπερνά, επιτρέποντας μια διακριτική αλλά ουσιαστική «συνομιλία» ανάμεσά τους.
ΧΡΗΣΤΟΣ ΠΑΡΙΔΗΣ
Μαρία Τσαντσάνογλου: «Θα ήθελα η ρωσική πρωτοπορία να λειτουργήσει ως ύμνος για τον άνθρωπο και την ανάγκη για έναν ανατρεπτικό τρόπο σκέψης»

Εικαστικά / Μαρία Τσαντσάνογλου: «Στη Μόσχα έλεγαν τον Κωστάκη "τρελοέλληνα"»

Λίγο πριν από την έκθεση για τη ρωσική πρωτοπορία με έργα από τη Συλλογή Κωστάκη στην Εθνική Πινακοθήκη, η διευθύντρια του του ΜΟΜus – Μουσείου Μοντέρνας Τέχνης, που φιλοξενεί τη συλλογή, μιλάει για τη σημασία της.
ΧΡΗΣΤΟΣ ΠΑΡΙΔΗΣ
Ο Φλεβάρης έχει πολλές καλές εκθέσεις - ψυχραιμία!

Εικαστικά / Ο Φλεβάρης έχει πολλές καλές εκθέσεις - ψυχραιμία!

Από τη μεγαλειώδη αναδρομική του Ακριθάκη στο Μπενάκη και την αντίστοιχη για τον Αλεξίου μέχρι την έκθεση για τους αδελφούς Χουλιαρά και τη γλυπτική του Τζούροβιτς, τα μουσεία και οι γκαλερί της πόλης έχουν πολλά να δείξουν.
ΧΡΗΣΤΟΣ ΠΑΡΙΔΗΣ
ΕΙΚΑΣΤΙΚΑ ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ-ΜΑΡΤΙΟΥ 2026

Εικαστικά / Τρεις μήνες γεμάτοι με δυνατές εκθέσεις εικαστικών

Από τον Αλέξη Ακριθάκη και τον Τζεφ Κουνς μέχρι τις φωτογραφικές σειρές του Γιώργου Λάνθιμου και τον Tom Wesselman, η εικαστική κίνηση του νέου χρόνου παίρνει τη σκυτάλη, διατηρώντας το υψηλό επίπεδο.
ΧΡΗΣΤΟΣ ΠΑΡΙΔΗΣ
ΕΠΕΞ Kalos&Klio: «Όπως φροντίζεις τον κήπο, φροντίζεις και τη δημοκρατία, για να μπορεί να υπάρχει»

Εικαστικά / Kalos&Klio: «Όπως φροντίζεις τον κήπο, φροντίζεις και τη δημοκρατία»

Η νέα έκθεση του καλλιτεχνικού διδύμου από τη Θεσσαλονίκη παρουσιάζει για μια ακόμα φορά πολύχρωμα χαλιά που κρύβουν αρχέγονα σύμβολα και μοτίβα, με ευθεία αναφορά στα όσα συμβαίνουν στη σκληρή εποχή μας.
ΧΡΗΣΤΟΣ ΠΑΡΙΔΗΣ
14 εκθέσεις για τον Ιανουάριο 2026

Εικαστικά / Τέχνη με δύναμη στις γκαλερί της πόλης τώρα

Από τον Roe Ethridge και τους Kalos&Klio μέχρι τον Μάκη Θεοφυλακτόπουλο και τον Τάσο Μαντζαβίνο, οι αίθουσες τέχνης θα μας κρατήσουν σε εγρήγορση τον πρώτο μήνα του χρόνου με εκθέσεις αναγνωρισμένων και νεότερων καλλιτεχνών.
ΧΡΗΣΤΟΣ ΠΑΡΙΔΗΣ