Μέσα στη μεγαλειώδη έκθεση των πορτρέτων του Φράνσις Μπέικον Facebook Twitter
Francis Bacon, Study for Self-Portrait, 1963. © The Estate of Francis Bacon All rights reserved, DACS/Artimage 2024.

Μέσα στη μεγαλειώδη έκθεση των πορτρέτων του Φράνσις Μπέικον

0

Όποιος έχει επισκεφθεί μεμονωμένες ή αναδρομικές εκθέσεις του έργου του Φράνσις Μπέικον και έχει δει έργα του σε μεγάλες αίθουσες μουσείων, έχει αισθανθεί τον σπαρακτικό τρόπο με τον οποίο πλησιάζει και ζωγραφίζει τον άνθρωπο, δίνει σάρκα και οστά στην ανθρώπινη παρουσία και την ποτίζει με άχρονη απελπισία. 

Τα σημάδια που άφησε το έργο του, ακατέργαστες λεπτομέρειες, μισοτελειωμένες κραυγές των νεκρών του, των φίλων του, αντανακλούν την καταβύθιση στα μύχια της ανθρώπινης ύπαρξης, την ίδια στιγμή που απολαμβάνει την πράξη της ζωγραφικής, δίνει μάχη με τον καμβά του και γενναιόδωρα απλώνει το χρώμα στην πιο ελεγχόμενη έκφραση ηδονής και θλίψης που συναντά κανείς σε καλλιτέχνη της εποχής μας.

Δεν είναι τυχαίο ότι ο Μπέικον θεωρούσε το πορτρέτο το σπουδαιότερο είδος ζωγραφικής, για την ικανότητά του να εκφράζει τι σημαίνει να είσαι άνθρωπος. Η ανθρώπινη παρουσία συνοψίζει την οργή και την απόγνωση και αποκρύπτει τα πάθη που σαν μάγος ο Μπέικον τραβάει έξω από τα χαρακτηριστικά και τα παραμορφώνει, δίνοντάς μας μια αληθή εσωτερική όψη, καθόλου κολακευτική ή ενθουσιώδη, με έκφραση αγωνιώδη, με όλο τον θυμό και την απορία μπροστά στη μεγάλη απώλεια, σαν να αποπειράται να αποκωδικοποιήσει την πολυπλοκότητα της φύσης και της θλίψης πριν την παραδώσει στην αθανασία. 

Αυτό είναι το προδόρπιο της έκθεσης. Στους σκούρους μελιτζανί τοίχους της σκοτεινής αίθουσας τα υποβλητικά φωτισμένα έργα εντείνουν τη μοναχικότητα∙ ο επισκέπτης στέκεται μπροστά τους ευάλωτος στην τρομερή ενέργεια η οποία διαπερνά το κενό που τον χωρίζει από τον πίνακα και σκάει σαν κύμα μιας άηχης κραυγής.

Η βαθιά του ενασχόληση με την προσωπογραφία αμφισβήτησε κάθε προηγούμενη προσδοκία και κανόνα για το τι πρέπει να περιλαμβάνει ένα πορτρέτο, και το καταλαβαίνει κανείς μόλις μπει στην έκθεση «Francis Bacon: Human Presence» («Φράνσις Μπέικον: Ανθρώπινη Παρουσία») και δει τρία έργα, το «Head VI» και τις δυο σπουδές πορτρέτων «Head VI» (1949) και «Study of the Human Head» (1953), τα οποία απεικονίζουν άνδρες που κραυγάζουν. «Ήθελα να ζωγραφίσω την κραυγή περισσότερο από τη φρίκη», έχει πει ο Μπέικον για αυτήν τη σειρά έργων που σε καλωσορίζουν στην έκθεση σαν να κλείνουν το μάτι λέγοντας «ετοιμαστείτε, μπαίνουμε κατευθείαν στα βαθιά». Ο μεταπολεμικός κόσμος και η ανθρωπότητα που απεικόνιζε ο Μπέικον σε αυτά τα πρώιμα έργα, με φιγούρες παγιδευμένες σε κλουβιά, που εμφανίζονται με ακτίνες Χ, αποκαλύπτουν το ανησυχητικό μέλλον των ισχυρών και επιτυχημένων ανδρών και την παραδοσιακή μας αντίληψη για αυτές τις φιγούρες. 

Μέσα στη μεγαλειώδη έκθεση των πορτρέτων του Φράνσις Μπέικον Facebook Twitter
Για τη ζωή του Μπέικον δίνουν απαντήσεις τα πορτρέτα, για την τέχνη του οι επιρροές του από τους μεγάλους δασκάλους. © The Estate of Francis Bacon

Ενώ φαινομενικά φέρουν όλες τις οπτικές συμβάσεις της επίσημης προσωπογραφίας, τα σφιγμένα δόντια και το ορθάνοιχτο στόμα μεταφέρουν μια στιγμή επιθανάτιας αγωνίας. Είναι σαν τα σφιγμένα μέσα στην επιθανάτια αγωνία δόντια τού Σαρπηδόνα στον κρατήρα του Ευφρονίου∙ μπορείς να τα μετρήσεις, να νιώσεις τον δύσκολο θάνατο. «Ερχόμαστε και φεύγουμε από τη ζωή με μια κραυγή», είχε πει ο Μπέικον στο νοσοκομείο της Μαδρίτης στον φωτογράφο Φρανσίς Τζιακομπετί, λίγους μήνες πριν φύγει από τη ζωή, το 1992. 

Αυτό είναι το προδόρπιο της έκθεσης. Στους σκούρους μελιτζανί τοίχους της σκοτεινής αίθουσας τα υποβλητικά φωτισμένα έργα εντείνουν τη μοναχικότητα∙ ο επισκέπτης στέκεται μπροστά τους ευάλωτος στην τρομερή ενέργεια η οποία διαπερνά το κενό που τον χωρίζει από τον πίνακα και σκάει σαν κύμα μιας άηχης κραυγής.

Μια μεγάλη επιστροφή στη National Portrait Gallery

Ένας από τους μεγαλύτερους Βρετανούς ζωγράφους του περασμένου αιώνα επιστρέφει με αυτή την έκθεση στη National Portrait Gallery του Λονδίνου, την οποία σταθερά επισκεπτόταν για να μελετήσει τις συλλογές της και τη μεγάλη βρετανική παράδοση στο πορτρέτο και να ανακαλύψει τη δική του προσέγγιση και αλήθεια, που σχετίζεται με την απεικόνιση της φιγούρας, κεντρικού και μόνιμου θέματος όλων των έργων του. Η έκθεση παρουσιάζει την αμφισβήτηση των παραδοσιακών ορισμών του είδους και τη βαθιά του σύνδεση με την προσωπογραφία, με περισσότερα από 50 έργα από τη δεκαετία του 1940 και μετά. 

Αυτοπροσωπογραφίες, χαμένοι εραστές, φίλοι, το χρονικό των προσώπων που ζωγράφισε εμφανίζεται σαν ανάγλυφο της ιστορίας της ζωής του. Οι εραστές του, Πίτερ Λέισι και Τζορτζ Ντάιερ, οι ομότεχνοί του, Λούσιαν Φρόιντ και Ίζαμπελ Ρόσθορν, του ποζάρουν αντικατοπτρίζοντας έναν άνθρωπο που ζούσε με πάθος και ζωγράφιζε με γενναιότητα και διαρκή ένταση. Όλα αυτά υπάρχουν εδώ, θεματικά και χρονολογικά ταξινομημένα, ξεκινώντας με έργα που έγιναν στα τέλη της δεκαετίας του 1940 και κλείνοντας με πορτρέτα ζωγραφισμένα στο τέλος της ζωής του και ένα που έμεινε ημιτελές σε ένα καβαλέτο στο ατελιέ του. Μέσα από πέντε βασικές ενότητες −Portraits Emerge, Beyond Appearance, Painting from the Masters, Self Portraits και Friends and Lovers−, η έκθεση «Francis Bacon: Human Presence» (10 Οκτωβρίου 2024 - 19 Ιανουαρίου 2025) αποτυπώνει την εξέλιξη της πρακτικής του. 

Μέσα στη μεγαλειώδη έκθεση των πορτρέτων του Φράνσις Μπέικον Facebook Twitter
Francis Bacon, Head of Boy, 1960. © The Estate of Francis Bacon All rights reserved, DACS/Artimage 2024.

Για τη ζωή του Μπέικον δίνουν απαντήσεις τα πορτρέτα, για την τέχνη του οι επιρροές του από τους μεγάλους δασκάλους. Μια μικρή προσωπογραφία του Ρέμπραντ, η περίφημη «Αυτοπροσωπογραφία του Ρέμπραντ με τον μπερέ» (1659) βρίσκεται ανάμεσα στα έργα του, ως αφετηρία των δικών του προσωπογραφιών. Η ζωγραφική του Ολλανδού δασκάλου, του οποίου το «αντι-εικονογραφικό» στυλ ζωγραφικής θαύμαζε ο Μπέικον, και η μελέτη της πινελιάς του αποτελούν κλειδί στην εξέλιξή του ως καλλιτέχνη.

Ο Μπέικον ζωγράφισε, όπως ο Ρέμπραντ, το πρόσωπό του, ένα πρόσωπο που δεν αγαπούσε, περισσότερες από πενήντα φορές σε όλη τη διάρκεια της ζωής του. Μερικές από τις πιο συγκλονιστικές και εσωστρεφείς αυτοπροσωπογραφίες του Μπέικον έγιναν λίγο μετά τον θάνατο των πιο κοντινών του ανθρώπων. Ένα μικρό τρίπτυχο πορτρέτων που υπαινίσσεται και τη δική του θνητότητα μνημονεύει τη θυελλώδη σχέση του με τον εραστή του Πίτερ Λέισι, πρώην πιλότο της RAF, που πέθανε το 1962, την ημέρα των εγκαινίων της μεγάλης έκθεσης του Μπέικον στην Tate.

Μια δεκαετία αργότερα ο Μπέικον χάνει και τον επόμενο σύντροφο και «πρωταγωνιστή» πολλών έργων του, τον Τζορτζ Ντάιερ, έναν μικροαπατεώνα με τον οποίο γνωρίστηκε στα τέλη του 1963, όταν εκείνος μπήκε στο σπίτι του για να τον ληστέψει. Η σχέση τους ήταν θυελλώδης και τελικά αποδείχθηκε τραγική. Δύο ημέρες πριν από την έναρξη της αναδρομικής έκθεσης του Μπέικον στο Grand Palais στο Παρίσι, το 1971, ο Ντάιερ βρέθηκε νεκρός από υπερβολική δόση αλκοόλ και ναρκωτικών στο μπάνιο του Hotel des Saint-Pères στο Παρίσι. Ο Μπέικον δεν ακύρωσε τα εγκαίνια της έκθεσης, αλλά το 1973, εκτός από μια σειρά αυτοπροσωπογραφιών του με τις οποίες αιχμαλώτισε τη θλίψη και την απομόνωσή του, δημιουργεί το «Triptych May-June 1973» που αποτυπώνει τις τελευταίες στιγμές του Ντάιερ στο ξενοδοχείο.

Μέσα στη μεγαλειώδη έκθεση των πορτρέτων του Φράνσις Μπέικον Facebook Twitter
Francis Bacon, Triptych of George Dyer, 1973. © The Estate of Francis Bacon All rights reserved, DACS/Artimage 2024.

Μέσα στο χρώμα του Βαν Γκογκ και του Βελάσκεθ

Μεγάλες πηγές έμπνευσης για τον Μπέικον ήταν τα πορτρέτα του Βαν Γκογκ και του Βελάσκεθ. Δεν είδε ποτέ από κοντά τον «Πάπα Ιννοκέντιο Χ» (1649-50) του Βελάσκεθ ή τον «Ζωγράφο στον δρόμο για το Ταρασκόν» (1888) του Βαν Γκογκ, αλλά μελέτησε φωτογραφίες των έργων και είναι αυτά τα έργα που τον ώθησαν να τολμήσει να απομακρυνθεί από τις σκοτεινές μονόχρωμες εικόνες και να χρησιμοποιήσει το χρώμα που θα χαρακτήριζε το μετέπειτα έργο του. Στο «Study for portrait of Van Gogh», η μαυροντυμένη φιγούρα του ζωγράφου με το κίτρινο καπέλο του χάνεται σε μια έκρηξη κόκκινων, πράσινων και κίτρινων χωραφιών κάτω από έναν γαλάζιο ουρανό. Αυτά τα χρώματα συναντάμε στα κατοπινά του τρίπτυχα, στο μεγαλόπρεπο φόντο της δραματικής σκηνής, της φιγούρας που πρωταγωνιστεί, του πάσχοντος σώματος.

Μέσα στη μεγαλειώδη έκθεση των πορτρέτων του Φράνσις Μπέικον Facebook Twitter
Francis Bacon, Study for Portrait of Van Gogh IV, 1957. © The Estate of Francis Bacon All rights reserved, DACS/Artimage 2024.

Στα μέσα της δεκαετίας του 1950, ο Μπέικον συνέχισε να ζωγραφίζει διφορούμενες και ανησυχητικές εικόνες. Για πρώτη φορά άρχισε να ζωγραφίζει εκ του φυσικού πορτρέτα των Ρόμπερτ και Λίζα Σένσμπουρι, και του φίλου του και ζωγράφου Λούσιαν Φρόιντ. Σε μια ενότητα που ονομάζεται «Beyond Appearance», ο επισκέπτης ψάχνει αυτό που έχει ανασύρει ο ζωγράφος από κάθε προσωπικότητα, βλέποντας το έργο δίπλα στις φωτογραφίες των προσώπων που κάθισαν απέναντί του. Ξεχωρίζει σε αυτή την ενότητα το πορτρέτο του Ουίλιαμ Μπλέικ, βασισμένο σε ένα ομοίωμα νεκρικής μάσκας του 1823 του ποιητή και καλλιτέχνη, που αγόρασε ο Μπέικον από το πωλητήριο της National Portrait Gallery. 

Το έργο του Μπέικον εξελίχθηκε στη δεκαετία του 1960, τα πορτρέτα του έγιναν πιο προσωπικά και επικεντρώθηκαν σε μια επιλεγμένη ομάδα ανθρώπων που πόζαραν γι’ αυτόν. Αυτά τα συμπλέγματα πορτρέτων παραπέμπουν στη βιογραφία του Μπέικον –την κοινωνική ζωή του και τις ταραχώδεις σχέσεις του–, αλλά μιλούν επίσης για την έντονη ευαισθησία του, την απόγνωση, τη θλίψη και τον πόνο. Ο Μπέικον δεν απολάμβανε τη διαδικασία της ζωγραφικής εκ του φυσικού, την έβρισκε ανασταλτική. Προτιμούσε να ζωγραφίζει από φωτογραφίες ή από μνήμης, κάτι που του έδινε απεριόριστη ελευθερία για να χειριστεί τις παραμορφώσεις των προσώπων και τη στρέβλωση των σωμάτων, χωρίς να προκαλεί τραύμα στους φίλους του με την ερμηνεία του. 

Μέσα στη μεγαλειώδη έκθεση των πορτρέτων του Φράνσις Μπέικον Facebook Twitter
Francis Bacon, Portrait of a Man Walking Down Steps, 1972. © The Estate of Francis Bacon All rights reserved, DACS/Artimage 2024.
Μέσα στη μεγαλειώδη έκθεση των πορτρέτων του Φράνσις Μπέικον Facebook Twitter
Francis Bacon, Sand Dune, 1983. © The Estate of Francis Bacon All rights reserved, DACS/Artimage 2024.

Οι ντάμες και η υπέρβαση της ομοιότητας

Οι φίλες του Ενριέτα Μόρες, Μιούριελ Μπέλτσερ και Ίζαμπελ Ρόσθορν φαντάζουν αλλόκοσμες και οικείες μαζί∙ ο Μπέικον έχει συλλάβει κάτι από τον χαρακτήρα, το ύφος, τα μυστικά αυτών των γυναικών και τα έχει αποκαλύψει και συγκαλύψει μαζί στις αινιγματικές απεικονίσεις του. Η Ενριέτα Μόρες ήταν ένα βασικό πρόσωπο στην καλλιτεχνική και μποέμ ζωή του μεταπολεμικού Λονδίνου. Αποφασισμένη να γνωρίσει τον Φράνσις Μπέικον και τον Λούσιαν Φρόιντ, σύχναζε σε μπαρ όπως το French House στο Σόχο. Εκεί, πάνω από ένα ποτήρι σαμπάνια, ο Μπέικον της είπε «Σκέφτομαι να ζωγραφίσω τους φίλους μου» και ζήτησε από τον Τζον Ντίκιν να βγάλει μερικές φωτογραφίες της Μόρες γυμνής στο κρεβάτι. 

 Με το «Three Studies for Portrait of Henrietta Moraes», το 1963, ο Μπέικον αιχμαλωτίζει τη φίλη του σε ένα κομβικό σημείο πριν χαθεί σε μια ομίχλη ναρκωτικών και εγκλημάτων. Στα έργα αυτά απεικονίζεται σαν γυμνό της Αναγέννησης, με δυνατούς γλουτούς και τη σάρκα της να διαγράφεται με κοιλότητες και στρογγυλάδες και μπλαβιά χρώματα, με τα μπράτσα της τρυπημένα από βελόνες, μια υπενθύμιση της κατάδυσής της στην άβυσσο των ναρκωτικών. Το τρίπτυχο είναι η κατάλληλη μορφή για να αποδώσει μια φιγούρα με πολλαπλές όψεις: στα 67 της χρόνια ήταν μούσα του καλλιτέχνη, κατάδικος, τοξικομανής, χίπισσα, απομνημονευματολόγος, κηπουρός, μητέρα και γιαγιά.

Μέσα στη μεγαλειώδη έκθεση των πορτρέτων του Φράνσις Μπέικον Facebook Twitter
Francis Bacon, Three Studies for a Portrait of Henrietta Moraes (κεντρικο τμήμα), 1963. © The Estate of Francis Bacon All rights reserved, DACS/Artimage 2024.
Μέσα στη μεγαλειώδη έκθεση των πορτρέτων του Φράνσις Μπέικον Facebook Twitter
Francis Bacon, Three Studies for a Portrait of Henrietta Moraes (δεξί τμήμα), 1963. © The Estate of Francis Bacon All rights reserved, DACS/Artimage 2024.

Μια άλλη πρωταγωνίστρια της έκθεσης είναι η Μιούριελ Μπέλτσερ, μια «παραβατική αγία», όπως την αποκαλούσαν. Στο τρίπτυχο «Three Studies of Muriel Belcher», σε μαύρο φόντο, με την κραταιά ιδιοκτήτρια του Colony Room, ενός διάσημου κλαμπ στο Σόχο, ντυμένη στα βαθυκόκκινα, αποτυπώνεται η προσωπικότητά της, τα μαλλιά της ρέουν, τα έντονα τοξωτά φρύδια και η μεγάλη μύτη της τής δίνουν μορφή άλλοτε συμπονετική και άλλοτε ζωώδη. Όταν άνοιξε την επιχείρησή της, έδινε 10 λίρες την εβδομάδα και δωρεάν ποτά στον Μπέικον με αντάλλαγμα να φέρνει νέους πελάτες. Ήταν διαβόητη για τα καυστικά της σχόλια και την πνευματώδη φύση της και αποτέλεσε θέμα πολλών πορτρέτων του ζωγράφου. 

Η άλλη γυναίκα που ενέπνευσε τον Μπέικον είναι η Ίζαμπελ Ρόσθορν, καλλιτέχνιδα και φίλη του, υπότροφος της Βασιλικής Ακαδημίας, βοηθός του Τζέικομπ Έπστιν, μοντέλο των Αλμπέρτο Τζιακομέτι, Αντρέ Ντερέν και Πικάσο. Κατά τη διάρκεια του Β' Παγκοσμίου Πολέμου εργάστηκε στη μαύρη προπαγάνδα και αργότερα γνώρισε τον Μπέικον, που ζωγράφισε δεκατέσσερα πορτρέτα της. Ως υλικό χρησιμοποίησε τις φωτογραφίες που είχε τραβήξει ο Τζον Ντίκιν. 

Μέσα στη μεγαλειώδη έκθεση των πορτρέτων του Φράνσις Μπέικον Facebook Twitter
Francis Bacon, Three Studies for a Portrait of Isabel Rawsthorne, 1965. Άποψη του έργου στη National Portrait Gallery.

«Βλέπω κάθε εικόνα συνεχώς με μεταβαλλόμενο τρόπο και σχεδόν με μεταβαλλόμενη σειρά», έλεγε ο Μπέικον για τα τρίπτυχά του, υποστηρίζοντας ότι η έμπνευση ήταν οι φωτογραφίες των αστυνομικών αρχείων. Έπαιρνε τις φωτογραφίες και χειριζόταν με φυσικό τρόπο το υλικό του, το έσκιζε, το τσαλάκωνε, το δίπλωνε, παραμορφώνοντας τα χαρακτηριστικά. Όμως, παρά τις παραμορφώσεις, είναι αξιοσημείωτο το γεγονός ότι ο Μπέικον μπορούσε να διατηρεί μια ομοιότητα με το θέμα του. Το βλέπει κανείς στο «Three studies of Isabel Rawsthorne». Ο πίνακας είναι φτιαγμένος στο απόγειο των δυνάμεων του Μπέικον, ο οποίος συνδυάζει αριστουργηματικά την τεχνική, ενώ αιχμαλωτίζει την ουσία της προσωπικότητας του μοντέλου του.

Αν υπάρχει κάτι μεγαλειώδες σε αυτή την έκθεση, είναι η κατανόηση του τρόπου με τον οποίο ο Φράνσις Μπέικον αισθάνθηκε και κατάλαβε τον άνθρωπο, πριν τον ζωγραφίσει με απελπισία και ευαισθησία. Αυτό προκαλεί ένα κύμα συγκίνησης που ξεπερνά την τεχνική αρτιότητα, την έμπνευση∙ αυτό είναι που άλλαξε την προσωπογραφία, δημιουργώντας μια ανεπανάληπτη ζωγραφική της φιγούρας, μια αδέσμευτη και διαχρονική ζωγραφική του ανθρώπινου χαρακτήρα.

Μέσα στη μεγαλειώδη έκθεση των πορτρέτων του Φράνσις Μπέικον Facebook Twitter
Francis Bacon, Three Studies for Portrait of Lucian Freud, 1964 (δεξί τμήμα). © The Estate of Francis Bacon All rights reserved, DACS/Artimage 2024.
Μέσα στη μεγαλειώδη έκθεση των πορτρέτων του Φράνσις Μπέικον Facebook Twitter
Francis Bacon, Three Studies for Portrait of Lucian Freud, 1964 (κεντρικό τμήμα). © The Estate of Francis Bacon All rights reserved, DACS/Artimage 2024.
Μέσα στη μεγαλειώδη έκθεση των πορτρέτων του Φράνσις Μπέικον Facebook Twitter
Francis Bacon, Study from the Human Body, 1949. © The Estate of Francis Bacon All rights reserved, DACS/Artimage 2024.
Μέσα στη μεγαλειώδη έκθεση των πορτρέτων του Φράνσις Μπέικον Facebook Twitter
Francis Bacon, Self-Portrait, 1972. © The Estate of Francis Bacon All rights reserved, DACS/Artimage 2024.
Μέσα στη μεγαλειώδη έκθεση των πορτρέτων του Φράνσις Μπέικον Facebook Twitter
Francis Bacon, Three Studies of Muriel Belcher (δεξί τμήμα), 1966. © The Estate of Francis Bacon All rights reserved, DACS/Artimage 2024.
Μέσα στη μεγαλειώδη έκθεση των πορτρέτων του Φράνσις Μπέικον Facebook Twitter
Francis Bacon, Study for Portrait of Lucian Freud. © The Estate of Francis Bacon All rights reserved, DACS/Artimage 2024.
Μέσα στη μεγαλειώδη έκθεση των πορτρέτων του Φράνσις Μπέικον Facebook Twitter
Francis Bacon, Homage to Van Gogh, 1960. © The Estate of Francis Bacon All rights reserved, DACS/Artimage 2024.
Μέσα στη μεγαλειώδη έκθεση των πορτρέτων του Φράνσις Μπέικον Facebook Twitter
Francis Bacon, Study for a Portrait, 1952. © The Estate of Francis Bacon All rights reserved, DACS/Artimage 2024.
Μέσα στη μεγαλειώδη έκθεση των πορτρέτων του Φράνσις Μπέικον Facebook Twitter
Francis Bacon, Seated Figure, 1961. © The Estate of Francis Bacon All rights reserved, DACS/Artimage 2024.

Francis Bacon: Human Presence | Exhibition Trailers

Εικαστικά
0

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Ποιός ήταν ο Φράνσις Μπέηκον;

Culture / Ποιός ήταν ο Φράνσις Μπέηκον;

Αγαπούσε τις ταυρομαχίες, το μποξ και το βίαιο σεξ. Ήπιε ποταμούς κρασιού και σαμπάνιας και η φιλοδοξία του ήταν να ζωγραφίσει έναν πίνακα όπου η εικόνα της ματωμένης σάρκας θα ήταν τόσο ελκυστική όσο ένα ηλιοβασίλεμα του Μονέ. Δεκαεννέα χρόνια μετά το θάνατό του, σαν σήμερα, ο Φράνσις Μπέηκον εξακολουθεί να θεωρείται μια από τις σημαντικότερες καλλιτεχνικές μορφές του 20ου αιώνα.
ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΑΡΟΥΖΑΚΗΣ
H εκρηκτική συνάντηση του Francis Bacon με τον Peter Beard

Σαν σήμερα / Φράνσις Μπέικον: «Σιχαίνομαι εννιά στις δέκα ζωγραφιές που βλέπω, ανάμεσά τους και τις δικές μου»

Σαν σήμερα το 1992 πεθαίνει ο σπουδαίος αιρετικός Βρετανός ζωγράφος και ανατόμος της ανθρώπινης υπαρξιακής αγωνίας. Ο Βασίλης Κιμούλης είχε μεταφράσει αποκλειστικά για τη LIFO αποσπάσματα από τις εκρηκτικές συνομιλίες του Μπέικον με τον φωτογράφο Peter Beard.
ΒΑΣΙΛΗΣ ΚΙΜΟΥΛΗΣ

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

Η «λίστα Τραμπ» και τα «απαράδεκτα έργα τέχνης» οδηγούν σε μια άλλη Αμερική

Εικαστικά / Tο μένος του Τραμπ για το Smithsonian: Λογοκρισία, ρατσισμός, λίστες με «απαράδεκτα» έργα

Με στόχο το μεγαλύτερο συγκρότημα μουσείων και ερευνητικών κέντρων στον κόσμο, ο Τραμπ επιχειρεί να ασκήσει έλεγχο και λογοκρισία σε έργα τέχνης και στο περιεχόμενο εκθέσεων, κατηγορώντας το Smithsonian ως «woke» και απειλώντας με περικοπές της χρηματοδότησής του.
ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
Το σπίτι-μουσείο της Πολίν Καρπίδα βγάζει τους θησαυρούς του στο σφυρί (μέχρι κεραίας)

Εικαστικά / Το σπίτι-μουσείο της Πολίν Καρπίδα βγάζει τους θησαυρούς του στο σφυρί (μέχρι κεραίας)

Μια από τις πιο εξέχουσες συλλέκτριες στην Ευρώπη, η οποία έχει αφήσει το αποτύπωμά της και στην Ύδρα, αποφάσισε να πουλήσει τη συλλογή σουρεαλιστικής και μεταπολεμικής τέχνης που στεγάζει στο σπίτι της στο Λονδίνο -τη μεγαλύτερη αυτού του είδους- σε μια δημοπρασία-ορόσημο.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
Χάρις Επαμεινώνδα: Η γλώσσα μου δεν είναι οι λέξεις

Εικαστικά / Χάρις Επαμεινώνδα: «Η γλώσσα μου δεν είναι οι λέξεις»

Η βραβευμένη με Αργυρό Λέοντα Κύπρια εικαστικός συνθέτει έναν κόσμο θραυσμάτων, αποκομμάτων της εσωτερικότητας, με ελλειπτικές εικόνες, τον οποίο μας προκαλεί να ανακατασκευάσουμε μέσα από τη σταδιακή του αποκάλυψη.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
 Μαρία Λοϊζίδου και Πέτρος Μώρης στη 13η Μπιενάλε του Λίβερπουλ

Εικαστικά / Μαρία Λοϊζίδου και Πέτρος Μώρης στη 13η Μπιενάλε του Λίβερπουλ

Οι δύο καλλιτέχνες με καταγωγή από Κύπρο και Ελλάδα αντίστοιχα, παρουσιάζουν νέα έργα τους σε μια από τις σημαντικότερες εικαστικές διοργανώσεις της Βρετανίας που φιλοξενεί 30 καλλιτέχνες και συλλογικότητες, με αναθέσεις και θεματικές που έχουν να κάνουν με τη γεωγραφία και τις αξίες που διαπερνούν την πόλη αυτή: καταγωγή και μνήμη.
ΧΡΗΣΤΟΣ ΠΑΡΙΔΗΣ
Μια έκθεση για την πολύχρωμη, πολύπλοκη Αθήνα στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο

Εικαστικά / Μια έκθεση για την πολύχρωμη και πολύπλοκη Αθήνα στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο

Ο Τόνι Μιλάκης καταγράφει μια πόλη που η πραγματικότητα προσφέρει τις καλύτερες ζωγραφικές λύσεις, που ακόμη και το πιο ευφάνταστο μυαλό ενός καλλιτέχνη δεν μπορεί να τις επινοήσει.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
CHECK Ο Ζαν Φρανσουά Μιλέ και η ατέρμονη γοητεία της φύσης και των εργατών της γης

Εικαστικά / Ζαν Φρανσουά Μιλέ: ο ζωγράφος που ο Βαν Γκογκ αποκαλούσε «πρωτοπόρο»

«Όσο το σκέφτομαι, τόσο περισσότερο νομίζω ότι ο Μιλέ πίστευε σε κάτι ανώτερο» έγραφε ο Βαν Γκογκ για τον «ζωγράφο των χωρικών» αλλά και έναν από τους σημαντικότερους εκπροσώπους του γαλλικού ρεαλισμού. Η Εθνική Πινακοθήκη του Λονδίνου τον τιμά με μια μεγάλη έκθεση.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
Το Μοναστήρι του Καρόλου: Το μουσείο του «κομμωτή των σταρ»

Εικαστικά / Κάρολος: O «κομμωτής των σταρ» έχει πλέον δικό του μουσείο στα Χανιά

Το «Μοναστήρι του Καρόλου», ένα ενετικό κτίσμα του 1583 και κατοικία του αυτοδίδακτου δημιουργού από το 1991, έχει μετατραπεί σε ένα μοναδικό καταφύγιο όπου συνυπάρχουν η ιστορία της κομμωτικής, έργα Ελλήνων και ξένων καλλιτεχνών μαζί με μνήμες της Μαρίας Κάλλας, της Μπριζίτ Μπαρντό αλλά και της Μαντάμ Ορτάνς.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
Γιγάντιοι φαλλοί, το σεξ ως ζωτική δύναμη: Τα «ερωτικά» του Takis αναστατώνουν ακόμα

Εικαστικά / Γιγάντιοι φαλλοί, το σεξ ως ζωτική δύναμη: Τα «ερωτικά» του Takis αναστατώνουν ακόμα

«Τα έργα του αποθεώνουν την ικανότητα του έρωτα να μας αποσπά από την ιδέα του θανάτου». Και έχουμε την ευκαιρία να τα δούμε στην αναδρομική έκθεση του Ιδρύματος Γουλανδρή στην Άνδρο, και στην Αθήνα. Όλα σχεδόν, εκτός από το πιο γνωστό του, το οποίο οι επιμελητές απέρριψαν ως «κραυγαλέο»...
ΧΡΗΣΤΟΣ ΠΑΡΙΔΗΣ
Το Fondation Louis Vuitton υποδέχεται 270 έργα του Gerhard Richter σε μια μεγάλη αναδρομική έκθεση

Εικαστικά / Gerhard Richter: «Τώρα που δεν απέμειναν ιερείς ή φιλόσοφοι, οι καλλιτέχνες είναι οι σημαντικότεροι άνθρωποι στον κόσμο»

270 έργα ενός από τους σημαντικότερους εν ζωή ζωγράφους θα εκτεθούν το φθινόπωρο στο Fondation Louis Vuitton σε μια μεγάλη αναδρομική έκθεση.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
Μια αθέατη ως τώρα πλευρά της Φρίντα Κάλο στη Θεσσαλονίκη

Εικαστικά / Μια αθέατη ως τώρα πλευρά της Φρίντα Κάλο στη Θεσσαλονίκη

Μια διεθνής έκθεση με 241 φωτογραφίες, που μέχρι πρόσφατα δεν είχαν δει το φως δημοσιότητας και αποκαλύπτουν άγνωστες πτυχές της ζωής της πιο διάσημης ζωγράφου του 20ού αιώνα, κάνει στάση το φθινόπωρο στη συμπρωτεύουσα.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
Έκθεση αφισών στην Ύδρα μιας Ελλάδας ανόθευτης και ταπεινής

Εικαστικά / Πώς διαφήμιζε η Ελλάδα τον εαυτό της στο εξωτερικό από το ’30 έως το ’60;

Μια σειρά αφισών του ΕΟΤ, σε μια έκθεση που φιλοξενείται στην οικία Λαζάρου Κουντουριώτη, αποκαλύπτει τις πρώτες απόπειρες και τα αρχικά βήματα του ελληνικού τουρισμού, με την υπογραφή σημαντικών Ελλήνων καλλιτεχνών.
ΧΡΗΣΤΟΣ ΠΑΡΙΔΗΣ
Νίκος Τρανός: «Η τέχνη είναι ένα πολύ αποτελεσματικό αντικαταθλιπτικό» 

Εικαστικά / Νίκος Τρανός: «Η τέχνη είναι ένα πολύ αποτελεσματικό αντικαταθλιπτικό» 

Έχει βοσκήσει πρόβατα, έχει πουλήσει κουλούρια και έχει δουλέψει στην οικοδομή, μέχρι που αποφάσισε ότι το μόνο που ήθελε να γίνει είναι καλλιτέχνης. Τελικά, εξελίχθηκε σε έναν από τους κορυφαίους και διεθνώς αναγνωρισμένους Έλληνες δημιουργούς. Ο πρώην πρύτανης της ΑΣΚΤ είναι άνθρωπος από σπάνια πάστα.
ΘΟΔΩΡΗΣ ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ
«Οι πρώτοι ομοφυλόφιλοι» και η γέννηση μιας νέας ταυτότητας

Εικαστικά / «Οι πρώτοι ομοφυλόφιλοι» και η γέννηση μιας νέας ταυτότητας

Μια μεγάλη έκθεση στο Σικάγο εξετάζει την γκέι ταυτότητα ως ιστορικό φαινόμενο μέσα από 300 έργα που δημιουργήθηκαν κυρίως στην περίοδο μεταξύ του 1869, όταν δημοσιεύτηκε για πρώτη φορά η λέξη «ομοφυλόφιλος», και του 1939
THE LIFO TEAM
Η Χίλμα αφ Κλιντ έβρισκε γαλήνη ζωγραφίζοντας λουλούδια

Εικαστικά / Η Χίλμα αφ Κλιντ έβρισκε γαλήνη ζωγραφίζοντας λουλούδια

Σε μια σειρά έργων που παρουσιάζει το θαύμα της ανθοφορίας των λουλουδιών και των φυτών, μια από τις πιο αξιοσέβαστες καλλιτέχνιδες της Σουηδίας στρέφεται σε έναν κόσμο ομορφιάς, γαλήνης και ισορροπίας για να αποκαλύψει αλήθειες για την ανθρώπινη κατάσταση.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
Το «Πλέγμα των Κυκλάδων» και μια έκθεση που μας ταξιδεύει στις διαχρονικές του συνδέσεις

Εικαστικά / Το «Πλέγμα των Κυκλάδων» και μια έκθεση για τις διαχρονικές του συνδέσεις

Μπορεί η σύγχρονη τέχνη να συνομιλήσει δημιουργικά με την αρχαία πολιτιστική κληρονομιά; Στην ΕΦΑ Κυκλάδων πίστεψαν στο «στοίχημα» και έτσι προέκυψε μια έκθεση με ξεχωριστό ενδιαφέρον στο Αρχαιολογικό Μουσείο Ίου.
ΘΟΔΩΡΗΣ ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ