Christian Zervos στο Μουσείο Μπενάκη: Ένας μεγάλος Έλληνας στην σημαντικότερη έκθεση του 2020 Facebook Twitter
Christian Zervos, φωτογραφία αγνώστου, Ελλάδα 1933. Ευγενική παραχώρηση Musée Zervos, Vézelay – Conseil départemental de l’Yonne

Christian Zervos στο Μουσείο Μπενάκη: Ένας μεγάλος Έλληνας στην σημαντικότερη έκθεση του 2020

0

Με τον τίτλο «Christian Zervos & Cahiers d'Αrt - H αρχαϊκή στροφή» το Μουσείο Μπενάκη, η Γαλλική Σχολή Αθηνών και το Μουσείο Zervos (Musée Zervos στο Vézelay της Γαλλίας) οργανώνουν τον  Δεκέμβριο του 2019 μια έκθεση αφιερωμένη στο πρόσωπο και στο έργο του Christian Zervos, την οποία η LifΟ έχει τη χαρά να παρουσιάσει τώρα, πρώτη και κατ' αποκλειστικότητα. Βασικός στόχος της έκθεσης είναι να συστήσει στο ελληνικό κοινό μια προσωπικότητα ελληνικής καταγωγής, που εδώ παραμένει λίγο έως πολύ «αγνοημένη», σε σύγκριση με την αναγνώρισή της στη Γαλλία και διεθνώς.


Ο Zervos υπήρξε, επίσης, ο άνθρωπος που συνέδεσε την Ελλάδα με την αιχμή της αρχιτεκτονικής σκέψης του μεσοπολεμικού μοντερνισμού και τον κύριο εκφραστή της, που ήταν ο Le Corbusier, ως τον κατεξοχήν τόπο όπου τα ιδεώδη του σπουδαίου αυτού ρεύματος είχαν πραγματωθεί ήδη με αδιαμφισβήτητη επιτυχία μέσα από το παρελθόν και το παρόν της εντόπιας δόμησης και πολεοδομίας. Γεννήθηκε στο Αργοστόλι το 1889. Μεγάλωσε στην Αλεξάνδρεια, όπου μετανάστευσε η οικογένειά του, και έφτασε στο Παρίσι για σπουδές Φιλοσοφίας στη Σορβόννη. Το 1918 υποστήριξε εκεί τη διδακτορική του διατριβή με θέμα τον βυζαντινό λόγιο και πανεπιστήμονα Μιχαήλ Ψελλό.

Κατά τη διάρκεια των σπουδών του, ο Zervos συνδέθηκε φιλικά με τον Ρουμάνο φοιτητή αρχιτεκτονικής Jean Badovici και κατοπινό συνεργάτη της Eileen Gray. Χάρη σ' αυτόν, το 1923, και αφού μέχρι τότε έκανε διάφορες δουλειές του ποδαριού, ο Zervos βρήκε δουλειά στον εκδοτικό οίκο βιβλίων τέχνης του Albert Morancé. Δούλεψε ως γραμματέας σύνταξης του τριμηνιαίου περιοδικού τέχνης «L' art d' aujourd'hui» και αργότερα διηύθυνε την εξαμηνιαία έκδοση «Les arts de la maison», που σκοπό είχε να γνωρίσει στο φιλότεχνο κοινό τη σύγχρονη τέχνη της εποχής. Κι έτσι, αφού μαθήτευσε εκεί επί τρία χρόνια, ο Christian Zervos λάνσαρε το 1926, σε ηλικία 37 ετών, τη δική του επιθεώρηση τέχνης με τον φοβερό τίτλο «Cahiers d'Αrt», που σημαίνει «Τετράδια Τέχνης». Και αυτή εκδιδόταν συνέχεια μέχρι το 1960, με διετή διακοπή κατά τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο.

Η έκθεση θα διερευνά το πώς, σε διεθνές επίπεδο και υπό το πρίσμα των ιδεών του μοντερνισμού, σπουδαίοι καλλιτέχνες και αρχιτέκτονες της εποχής προσλάμβαναν τον «πριμιτιβισμό της Μεσογείου» και ανάλογα θα ανιχνεύει την εδώ πρόσληψη του μοντέρνου κινήματος


Στο περιοδικό του φιγουράρουν αναλύσεις αισθητικής και κριτικές τέχνης που απλώνονται από το φάσμα της προϊστορίας μέχρι την τότε σύγχρονη τέχνη. Επρόκειτο για μια «επιθεώρηση» αυτού του είδους θεμάτων που εξέδιδε ένας άνθρωπος μόνος του, ο οποίος ήταν ταυτόχρονα εκδότης, διευθυντής έκδοσης, μακετίστας, αρχισυντάκτης και ο κύριος συντάκτης ύλης. Αυτή η τόσο προσωποπαγής συνθήκη ερμηνεύει, κατά κάποιον τρόπο, τη μακροβιότητα του περιοδικού και την εντυπωσιακή ομοιογένειά του σε ό,τι αφορά το εκδοτικό στίγμα του, τη θεματογραφία του και τη θέση του απέναντι σ' αυτήν.

Tα «Cahiers d'Αrt» απέκτησαν κύρος επειδή παρουσίαζαν καίρια κείμενα χωρίς την ελαφρότητα ή την προχειρότητα της δημοσιογραφικής γραφής, αλλά ταυτόχρονα και χωρίς να αυτοπαγιδεύονται σε λόγο ακαδημαϊκό. Κάθε τεύχος ήταν αποτέλεσμα δουλειάς προμελέτης που οδηγούσε σε μια ισορροπία ως προς την ποικιλία των θεμάτων, τα οποία κάλυπταν ουσιαστικά δύο θεμελιώδεις πόλους, τη σύγχρονη τέχνη και την αρχαιολογία, αποδίδοντας ειδικό βάρος στην αρχαιολογία των προϊστορικών περιόδων και ειδικότερα εκείνων της Ελλάδας.

Επιπλέον, είχαν γραφιστικό ενδιαφέρον, καθώς οι σελίδες τους ήταν «ευάερες και φωτεινές», με εκλεκτή εικονογράφηση, προσεκτικά πλαισιωμένη. Ο Zervos έκανε παραγγελίες φωτογραφικών ρεπορτάζ εντός των εργαστηρίων καλλιτεχνών με φωτογραφίσεις έργων τους που σήμερα θεωρούνται κλασικά του είδους, όπως η περίφημη φωτογράφιση του ατελιέ του Giacometti, το 1932, ή η παρουσίαση της εξέλιξης, μέρα με τη μέρα, της «Guernica» του Picasso, ενόσω εκείνος ακόμα δούλευε το έργο και με φωτογράφο την Dora Maar.


Η σημασία που αποκτούσε ως μέσο η φωτογραφία στις εκδόσεις των «Cahiers d'Αrt» ήταν κάτι το εντελώς καινοφανές και αυτό είχε τεράστια διεθνή απήχηση. Η έκδοση του περιοδικού έγινε τελικά η καλύτερη πρέσβειρα στο εξωτερικό όχι μόνο της τέχνης στη Γαλλία αλλά και του τρόπου με τον οποίο το Παρίσι υποδεχόταν και αντιμετώπιζε τη σύγχρονη τέχνη. Ωστόσο, η έκθεση «Christian Zervos & Cahiers d'Αrt - H αρχαϊκή στροφή», η οποία είναι η πρώτη που οργανώνεται εδώ για εκείνον, επιδιώκει να φωτίσει και τους δεσμούς του Zervos, ο οποίος ήταν Γάλλος πολίτης από το 1927, με τη γενέτειρά του, την Ελλάδα, και τις δικές του αναφορές σ' αυτήν.

Christian Zervos στο Μουσείο Μπενάκη: Ένας μεγάλος Έλληνας στην σημαντικότερη έκθεση του 2020 Facebook Twitter
Εξώφυλλο «Cahier d’Art» του Marcel Duchamp, Cœurs Volants , τεύχος 1-2, 1936
Christian Zervos στο Μουσείο Μπενάκη: Ένας μεγάλος Έλληνας στην σημαντικότερη έκθεση του 2020 Facebook Twitter
Εξώφυλλο «Cahier d’Art» του Joan Mirό για το τεύχος 3-4, 1940


Η έκθεση συνδέεται άμεσα με το ερευνητικό πρόγραμμα της Γαλλικής Σχολής Αθηνών με τίτλο «Christian Zervos au miroir de la Grèce » (βλ. «Ο Christian Zervos στον καθρέφτη της Ελλάδος»), το οποίο διεξάγεται από το 2017 με τη συνεργασία ομάδας ερευνητών που δραστηριοποιούνται στη Γαλλία και στην Ελλάδα. Η «αρχαϊκή στροφή» στον τίτλο δεν αναφέρεται μόνο στη θεματογραφία του περιοδικού σχετικά με την προϊστορική και αρχαϊκή περίοδο του πολιτισμού αλλά και στα βιβλία που εξέδωσε ο Zervos (από τον εκδοτικό οίκο του, που ήταν ομώνυμος του περιοδικού του), ξεκινώντας από το πρώτο, με αντικείμενο μια επισκόπηση της ελληνικής τέχνης και τίτλο L' art en Grèce, des temps préhistoriques au début du XVIIIe siècle (Η τέχνη στην Ελλάδα από τους προϊστορικούς χρόνους μέχρι την αρχή του 18ου αι.). Το βιβλίο αυτό παρουσιάστηκε τότε ως «ένα απαραίτητο εγχειρίδιο για την κατανόηση της σύγχρονης τέχνης», που προοριζόταν «για τους καλλιτέχνες και τους ποιητές».

Η έκθεση θα διερευνά το πώς, σε διεθνές επίπεδο και υπό το πρίσμα των ιδεών του μοντερνισμού, σπουδαίοι καλλιτέχνες και αρχιτέκτονες της εποχής προσλάμβαναν τον «πριμιτιβισμό της Μεσογείου» και ανάλογα θα ανιχνεύει την εδώ πρόσληψη του μοντέρνου κινήματος, καθώς και τον αντίκτυπό της στην πνευματική ζωή της εποχής και στο κεφαλαιώδες ζήτημα/αίτημα της «ελληνικότητας». Παράλληλα, θα παρουσιαστούν 60 σημαντικά έργα από τη συλλογή του Zervos που ανήκουν πλέον στο μουσείο και φέρουν το όνομά του. Πρόκειται για έργα των Matisse, Mirό, Picasso, Laurens, Calder, Lam, Kandinsky, Γκίκα, Σκλάβου, Giacometti, Brancusi κ.ά., τα οποία θα ταξιδέψουν για πρώτη φορά από το Vézelay της Βουργουνδίας, προκειμένου να εκτεθούν στο Μουσείο Μπενάκη της οδού Πειραιώς.

Info

Η έκθεση τελεί υπό την αιγίδα της Γαλλικής Πρεσβείας στην Αθήνα και η επιμέλειά της είναι του Christian Derouet, ιδρυτικού διευθυντή του Μουσείου Zervos στο Vézelay, του Alexandre Farnoux, διευθυντή της Γαλλικής Σχολής Αθηνών, και της Πολύνας Κοσμαδάκη, επιμελήτριας μοντέρνας και σύγχρονης τέχνης στο Μουσείο Μπενάκη. Θα διαρκέσει από 10/12/2019 έως 1/3/2020.

Μέγας Δωρητής της έκθεσης είναι το Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος.

ΤΟ ΑΡΘΡΟ ΑΥΤΟ ΔΗΜΟΣΙΕΥΤΗΚΕ ΓΙΑ ΠΡΩΤΗ ΦΟΡΑ ΣΤΙΣ 25.7.2019

Εικαστικά
0

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Ο εγγονός του Πικάσο μιλά για την έκθεση «Πικάσο και Αρχαιότητα. Γραμμή και Πηλός»

Αποκλειστική συνέντευξη / Ο εγγονός του Πικάσο μιλά για την έκθεση «Πικάσο και Αρχαιότητα. Γραμμή και Πηλός»

Ο νόμιμος κληρονόμος του Πάμπλο Πικάσο, Μπερνάρ Ρουίζ Πικάσο, αποκαλύπτει τα μυστικά του έργου του παππού του με αφορμή τη νέα έκθεση στο Μουσείο Κυκλαδικής Τέχνης.
ΤΙΝΑ ΜΑΝΔΗΛΑΡΑ
«Στο ίδιο ποτάμι δύο φορές»: η εικαστική εξέλιξη της Αθήνας σε μία συλλογική έκθεση

Εικαστικά / «Στο ίδιο ποτάμι δύο φορές»: η εικαστική εξέλιξη της Αθήνας σε μία συλλογική έκθεση

Περισσότεροι από τριάντα δημιουργοί κάθε ηλικίας και εθνικότητας συμμετέχουν στην έκθεση που άνοιξε στο Μουσείο Μπενάκη, σε συνεργασία με το Ίδρυμα ΔΕΣΤΕ και το New Museum της Νέας Υόρκης

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

Ο Στάθης Τσαγκαρουσιάνος στην μεγαλειώδη έκθεση του Bill Viola στο Grand Palais

Εικαστικά / Όταν ο Στάθης Τσαγκαρουσιάνος είχε επισκεφθεί τη μεγαλειώδη έκθεση του Bill Viola στο Grand Palais

Μια ανταπόκριση του εκδότη της LiFO από το 2014, τότε που το Παρίσι φιλοξενούσε τη μεγάλη αναδρομική έκθεση του σπουδαίου καλλιτέχνη που πέθανε σήμερα.
ΣΤΑΘΗΣ ΤΣΑΓΚΑΡΟΥΣΙΑΝΟΣ
Δημοκρατία

Εικαστικά / «Δημοκρατία»: Η πολιτική λειτουργία της τέχνης στη νέα έκθεση της Εθνικής Πινακοθήκης

Η νέα έκθεση της Εθνικής Πινακοθήκης ανιχνεύει τη σχέση της τέχνης με την πολιτική ιστορία στη νότια Ευρώπη κατά τη διάρκεια μιας από τις πιο καθοριστικές περιόδους για την ιστορία της.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
Τα πλάσματα του Πικάσο συναντούν τους μύθους της αρχαιότητας στο Μουσείο Ελεύθερνας

Εικαστικά / Τα πλάσματα του Πικάσο συναντούν τους μύθους της αρχαιότητας στο Μουσείο Ελεύθερνας

Ο Μινώταυρος και ο Πάνας, οι Σάτυροι και οι Φαύνοι από τον ακαταμάχητο εικονογραφικό κόσμο του Πικάσο συνομιλούν με τις αρχαιότητες του Αρχαιολογικού Μουσείου Ελεύθερνας στην Κρήτη.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
Η σπουδαία Κάρα Γουόκερ και τα εντυπωσιακά αυτόματα γλυπτά της 

Εικαστικά / Η σπουδαία Κάρα Γουόκερ και τα εντυπωσιακά αυτόματα γλυπτά της 

Στην έκθεσή της στο Μουσείο Μοντέρνας Τέχνης του Σαν Φρανσίσκο χρησιμοποιεί ρομπότ και γλυπτές φιγούρες για να εκφράσει με φαντασία και χιούμορ ζοφερές ιστορίες για τη δυστοπική Αμερική των μη προνομιούχων.
ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
Εκθέσεις

Εικαστικά / Σύγχρονη τέχνη έξω από τα όρια των γκαλερί

Τέσσερις εκθέσεις με ξεχωριστό ενδιαφέρον, έξω από τους καθιερωμένους χώρους, στον εμβληματικό Βοτανικό Κήπο Διομήδους, σε ένα κτήμα βιολογικής καλλιέργειας στο Μαρκόπουλο Αττικής, στο Αρχαιολογικό Μουσείο Πειραιά και στην Εσπλανάδα του ΚΠΙΣΝ, μας δίνουν την ευκαιρία να δούμε έργα σύγχρονης τέχνης σε περιβάλλοντα που προκαλούν νέες αναγνώσεις και αφηγήσεις, οι οποίες αφορούν την ιστορία, τη φύση και τον ρόλο της τέχνης στη δημόσια σφαίρα.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
Η Ayumi Paul και η τελετουργία της χειροτεχνίας

Εικαστικά / Η Ayumi Paul, οι Δελφοί και η τελετουργία της χειροτεχνίας

H διεπιστημονική καλλιτέχνιδα εμπνέεται από την κοιλάδα την οποία περνούσαν οι επισκέπτες του μαντείου και την αρχαία τέχνη, μεταφέρει στο χαρτί τις λατρείες και τα οράματα της φύσης μέσα από τις βελονιές της.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
Τα νέα έργα του Άνσελμ Κίφερ στην Αθήνα

Εικαστικά / Τα νέα έργα του Άνσελμ Κίφερ στην Αθήνα

Ένας από τους σημαντικότερους εν ζωή καλλιτέχνες και ίσως ο μεγαλύτερος μεταπολεμικός καλλιτέχνης της Γερμανίας παρουσιάζει τα αποκαλυπτικά τοπία του, μια συγχώνευση καταστροφής και δημιουργίας στην γκαλερί Gagosian.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
Μια έκθεση για την Άσπα Στασινοπούλου στο Back to Athens 2024

Εικαστικά / Μια έκθεση για την Άσπα Στασινοπούλου και την απείθαρχη τέχνη της

Από τις 26 ως τις 30 Ιουνίου, στο Back to Athens παρουσιάζονται 20 επιμελητικές εκθέσεις, εγκαταστάσεις, performance και προβολές με περισσότερους από 190 καλλιτέχνες από την Ελλάδα και το εξωτερικό. 
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
Η σπουδαία, ελληνικής καταγωγής Νοτιοαφρικανή Penny Siopis στο ΕΜΣΤ 

Εικαστικά / Penny Siopis: Το πολυδιάστατο έργο της ελληνικής καταγωγής Νοτιοαφρικανής καλλιτέχνιδας στο ΕΜΣΤ

Το απαρτχάιντ, η αποαποικιοποίηση, η μετανάστευση, η γυναικεία ματιά, η σεξουαλική βία και η υλικότητα στην τέχνη είναι μερικά από τα θέματα που επανέρχονται στο έργο της σημαντικής αυτής γυναίκας και καλλιτέχνιδας, η οποία παράλληλα ανακαλύπτει και αποκαλύπτει την ελληνική πλευρά της μέσα από την Ιστορία και την εξορία.
ΧΡΗΣΤΟΣ ΠΑΡΙΔΗΣ
Ύδρα: Οι νέες εκθέσεις - καθρέφτες της εποχής μας 

Εικαστικά / Ύδρα: Τέσσερις νέες εκθέσεις-καθρέφτες της εποχής μας

Οι εκθέσεις στην Ύδρα συνδυάζουν τις όψεις της σύγχρονης τέχνης με έργα που συνομιλούν με τον ψυχισμό και την κοινωνία, δημιουργώντας ένα απροσδόκητο μείγμα καλλιτεχνικών έργων με διαφορετικές καταγωγές και υπόβαθρα.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
Δάκης Ιωάννου

Εικαστικά / H λέξη που απεχθάνεται ο Δάκης Ιωάννου είναι το «support»

Ο ιδρυτής του ΔΕΣΤΕ και ένας από τους πιο σημαντικούς συλλέκτες παγκοσμίως είναι εκείνος που έκανε το νησί της Ύδρας hot spot για τους ανθρώπους της τέχνης. Και υπερηφανεύεται πως στα εγκαίνια των εκθέσεων συρρέει τόσο κόσμος έχοντας λάβει απλά ένα mail.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
H σύγχρονη ελληνική κεραμική έχει πια τη δική της Μπιενάλε

Αποστολή στη Σαντορίνη / H σύγχρονη ελληνική κεραμική έχει πια τη δική της Μπιενάλε

Με έργα Ελλήνων και διεθνών καλλιτεχνών, η 1η Μπιενάλε Σύγχρονης Κεραμικής εγκαινιάστηκε μέσα στο περίφημο Μουσείο Προϊστορικής Θήρας, κοντά σε έναν από τους πιο συγκλονιστικούς αρχαιολογικούς χώρους της Ελλάδας, το Ακρωτήρι.
ΧΡΗΣΤΟΣ ΠΑΡΙΔΗΣ
Η εξαιρετική περίπτωση της Phyllida Barlow που ο κόσμος της τέχνης ανακάλυψε αργά

Εικαστικά / Η εξαιρετική περίπτωση της Phyllida Barlow που ο κόσμος της τέχνης ανακάλυψε αργά

Το έργο της «RIG: untitled; blocks», με τα ανορθόδοξα υλικά και τη γλυπτική που δεν μοιάζει με τέτοια, παρουσιάζεται για πρώτη φορά στην Ελλάδα από το Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης και τον Οργανισμό Πολιτισμού και Ανάπτυξης ΝΕΟΝ.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
Φίκος - Για το εκκλησάκι του Μυταρά

Guest Editors / «Το έφτιαξε όπως το ένιωσε εκείνη τη στιγμή»: Ο Φίκος γράφει για το κλείσιμο του παρεκκλησιού του Μυταρά

Το ιδανικό θα ήταν να έχουμε μια ζωντανή παράδοση στην οποία ο καλλιτέχνης εκφράζει (την κοινωνία του) και εκφράζεται. Δυστυχώς ξεμένουμε με δύο επιλογές: από τη μια ένα καλλιτεχνικό νεκροταφείο και από την άλλη ένα δυσλειτουργικό αλλά ζωντανό έργο.
ΦΙΚΟΣ